[Titolo]

SENDEPENDA ĂIUMONATA REVUO. 1999. No 1 (51)


Ăi tiu dokumento uzas la signaron ISO-8859-3 (Latina-3a)

Kovrila foto


ENHAVO

REDAKCIE

  • H.G., A.K. Karaj legantoj
  • ĂEFARTIKOLO

  • Aleksander Kor╝enkov. Esperanto en 1998
  • INFORMOJ: TRA LA MONDO

  • William Auld -- esperantisto de la jaro 1998
  • Esperantista kontribuo al Unesko plivasti°os
  • Osmo Buller. Averto pri monpetaj leteroj kaj komercaj ofertoj
  • Agnosko por Esperanto
  • Petr Chrdle. Kolokvo pri apliko de Esperanto en scienco kaj tekniko
  • Lusi Harmon. Kalifornia IEK
  • Andrzej Pettyn. Internacia konkurso de infan-desegna╝oj
  • Marija Belo■eviŠ. Decembre en Kroatio
  • Giancarlo Fighiera. Kvinpetalo
  • Kurte
  • INFORMOJ: TRA RUSLANDO

  • Abdurahman Junusov. REU kunvenos en TiÂvin
  • Baard Hekland. Sukcesa Strigo
  • Valentin Melnikov. En "Propra ludo" dum la tuta jaro
  • Sofja Basova. Asocio en Ăuva■io
  • Nikolao Gudskov. Poeto en televido
  • Tatjana Kulakova. Zamenhofa tago en Jekaterinburg
  • Vladimir Bespalov. Zamenhofa tago en SoŠi
  • Irina Kirina. Jubileo en Tjumeno
  • Mikaelo Ăertilov. Esperanto kaj homaj rajtoj
  • TRIBUNO

  • Aleksander Kor╝enkov. Ău gratuli ař malgratuli
  • Nikolaj NeŠajev. Necesas anonci anticipe
  • Mikaelo Ăertilov. Funebraj pensoj post unu artikolo
  • Lßszlˇ Szilvßsi. Interreta ╝urnalistiko
  • Baard Hekland. ěemeli°o en la nordo
  • BELETRO

  • Guy de Maupassant. La mastrino (Trad. Daniel Luez)
  • CIVILIZO

  • Sergio Pokrovskij. Slavonaj skriboj (2)
  • BIBLIOTEKO

  • Viktor Kudrjavcev. Mi rekomendas °in al Šiu
  • Finfine ampleksa Esperanto-vortaro por araboj
  • UEA eldonis gvidlibron de Unesko pri homaj rajtoj
  • Ricevitaj libroj
  • Ricevitaj gazetoj
  • H.G. Gazetoj
  • MOZAIKO

  • Mozaiko (Tatjana Kulakova, ManuŠar Gabovda, Vladimir VyŠeg╝anin)
  • DIVERSAČOJ

  • Anoncetoj
  • Niaj jubileoj kaj datrevenoj en 1999
  • Perantoj de La Ondo de Esperanto
  • Kolofono

  • Januaro (bildo de Ma■a Ba╝enovaKaraj legantoj!

    Jar■an°o estas oportuna momento por bilanco de la jaro forpasanta kaj planoj por la jaro venanta. Tio aparte veras por la gazetaro, Šar jarkomence venas novaj abonantoj, kiuj eble ne sufiŠe konas la gazeton. (Detale pri nia historio vi legos en la februara kajero, ja La Ondo de Esperanto naski°is en februaro 1909 -- antař 90 jaroj.)

    1998 ne estis facila jaro, sed malgrař la krizo en Ruslando, niaj legantoj ricevis Šiujn planitajn kajerojn de LOdE kaj literaturan suplementon, kiu oma°is al Nikolai LozgaŠev tro frue forlasinta nin.

    Tamen lařdi gazeton pro akurata eldonritmo komplimentas ne pli ol lařdi °in pro tio, ke °i aperas sur papero kaj estas dissendata en kovertoj. ěojigas nin, ke oni alte taksas La Ondon pro la objektiveco, toleremo al aliaj opinioj kaj lar°senca sendependeco. Ankař en 1999 ni evitos rektan enga°i°on en la sensencajn vortbatalojn kaj penos firmigi interkomprenon kaj kunlaboremon en la Rondo Familia.

    Jaro 1999 ne alportos drastajn ■an°ojn. Ni dařrigos informi pri eventoj en la vivo esperantista kaj prezentos la Šefajn tendencojn en Esperantujo per revuoj kaj analizaj eseoj. Ekzemple, jam Ši-kajere vin atendas panorama revuo Esperanto en 1998, kaj en februaro vi legos tradician superrigardon pri la Esperanta libroproduktado. (Cetere, la unua diskutkajero de UEA komplete represis la eseon Esperanto post la jaro 2000, kiu origine aperis en La Ondo). Ăiuj legantoj estas bonvenaj kontribui per reagoj en Tribuno.

    En la rubriko Civilizo, lanŠita en 1998, Sergio Pokrovskij kaj aliaj kompetentuloj traktos diversaspekte la problemojn de la evoluo de l' homaro je la ■an°o de l' jarmiloj. Ni dařrigos ankař la malpli ambician (sed tre ■atatan) serion pri vivo de ordinaraj homoj en aliaj landoj, kiun ni konvencie nomas "Per fremdaj okuloj".

    Plu aperos beletro originala kaj tradukita, kaj Ši tie la Šefa problemo estas "embaraso de riŠeco". Vi trovos recenzojn, lingvistikajn kaj statistikajn materialojn, rubrikon Arkivo, konkursojn kaj kvizojn...

    Kelkaj ■an°etoj tamen ne estis eviteblaj. Unu el ili estas tiu Ši redaktora kolumno, kies "kapon" Šiukajere ornamos "monata bildo" de Ma■a Ba╝enova. Atentaj legantoj konstatos kelkajn aliajn modifojn, sed pli gravan ■an°on ni eble havos jarmeze pro eventuala transloki°o de la redakcio.

    Ne hezitu sendi al ni kritikojn, proponojn kaj rimarkojn pri La Ondo. Via opinio estas tre grava por ni, ja ni eldonas la revuon ne por ni mem, nek por eta koterio da samtendencanoj, sed por vasta internacia publiko.

    Fine, se vi tion ankorař ne faris, ne forgesu reaboni.

    ěis la renkonto en februaro!

    H.G. & A.K.


    ESPERANTO EN 1998

    Tradicia revuo de la dumjara esperantista aktivado estis prezentita en la Tago de Zamenhof (Jekaterinburg, 13 dec 1998).

    1998 estis la unua jaro post la akcepto de la Kampanjo 2000, detaliginta strategion de la Esperanto-movado lař la koncepto de UEA formulita en la Praga Manifesto. La unua granda celo de Kampanjo 2000 estis la Strategia Forumo de la Esperanto-Komunumo kadre de la 83a UK en Montpeliero.

    DU SOMERAJ FORUMOJ

    La Montpeliera forumo kunigis prezidantojn ař iliajn delegitojn de kvindeko da movadaj asocioj kaj establoj por, interalie, "identigi komunan strategion kaj konkretajn laborprogramojn °is la jaro 2000". Kvankam tiu celo ne estis plenumita, gravas, ke proksimtendencaj asocioj konscias pri la neceso kune fronti komunajn problemojn. Espereble en Berlino la forumo traktos pli konkretajn problemojn por evoluigi Kampanjon 2000.

    Preskař samtempe en La Chaux-de-Fonds okazis la unua Forumo por la Esperanta Civito, kunvokita de la Esperanta PEN-Centro kaj Esperanto-Radikala Asocio. La svisa forumo celis "ellabori kiel eble plej konkretajn vidpunktojn pri la diversaj bezonoj kaj problemoj de Esperantio". En la forumo estis lanŠita la Pakto por la Esperanta Civito kaj elektita kvinpersona Evolukomisiono, inter kies taskoj estas "prepari la Konstitucian Ăarton de Esperantio, cele al la strukturigo de demokrata reprezentejo de la Esperanta Civito". Krome oni planas establi arbitracian Kortumon, kiu "verkos iom post iom komunan kondutkodon".

    La proksimaj jaroj montros la vivkapablon de ambař tendencoj, kiujn oni pli frue distingis kiel pracelan (tradician) kaj rařmisman. Tamen la avera°aj esperantistoj apenař atentis la du kunvenojn kaj plu trankvile °uas sian esperantistecon kongrese, voja°e, hejme ař lege lař la disponeblaj tempo kaj emo.

    NI KAJ ILI

    En ařgusto UK ricevis kutiman atenton (cetere, de Le Monde), sed Esperanto penetris en la amas-komunikilojn fine de ařgusto per la sciigo gazeta, radia kaj televida:

    "Skota poeto Bill Auld, kiu verkas en Esperanto, estas inter la pluraj kandidatoj proponitaj por la literatura Nobel-premio. Unuafoje persono, verkanta originale en Esperanto, estas kandidato por la plej presti°a literatura premio en la mondo."

    Tiel la plej eminenta el la vivantaj esperantistoj, per la iniciato de Manuel de Seabra, sukcesis akiri tiom da objektivaj priesperantaj informoj tramonde, kiom ne havigis la penoj de miloj da niaj propagandistoj. Kompreneble, nia informado ne estas vana, sed la manko de la kunordigo ne ebligas al esperantistoj fari mondskalajn informajn ondojn kaj kampanjojn tra renomaj amaskomunikiloj, dum sur la landaj terenoj oni atingis kelkajn sukcesojn: unuhora filmo (Nederlando), nacilingva gazeto (Ruslanda Esperantisto), kolekto de subskriboj (Japanio), rebatservo (Masson) k.m.a.

    Esperantistaj asocioj dařrigis eksteran agadon. UEA ricevis statuton de specialaj konsultaj rilatoj Še UN. UEA kaj ERA sendepende reprezenti°is en la konferenco de UNESKO "Kulturaj strategioj por evoluigo" (Stokholmo). UEA kaj ILEI Šeestis en la Konferenco de Neregistaraj Organiza╝oj (NRO) Še Unesko (kaj tie UEA perdis sian lokon en la Konsilio de NRO) en Parizo. UEA mem okazigis simpozion pri la lingvaj dimensioj de homaj rajtoj en ěenevo kun partopreno de neesperantistaj fakuloj. ERA ricevis subvencion de EU, sed EKOSOK ne enmetis la proponon de ERA pri Esperanto en sian tagordon. Delegitoj de la Esperanta PEN-Centro aktivis en la mondkongreso de PEN en Finnlando. En Francio, maldekstraj esperantistoj vigle rilatis kun komunistaj, socialistaj kaj aliaj "progresemaj" partioj kaj asocioj. Lingvistikaj konferencoj en Ařstrio kaj Hungario havis sekciojn pri esperantologio kaj/ař interlingvistiko.

    Preskař 20% da eřroparlamentanoj manifestis sian subtenon al Esperanto.

    KONGRESE

    La 83a Universala Kongreso en Montpeliero fari°is la plej granda UK okazinta en la Okcidenta Eřropo post la dua mondmilito, ankař la plej granda kongreso post la jubilea kongresego en Varsovio (1987). La kongreso sukcesis kulture kaj turisme, kaj jam multaj ali°is al la Berlina UK-84.

    SAT kaj TEJO kongresis en la Orienta Eřropo (en Ukrainio kaj Kroatio, respektive). En tiu mondparto, tre grava por Esperanto, okazis ankař Internacia Literatura Forumo (Pollando). OSIEK konferencis en Triesto. Kanadanoj kaj usonanoj kunvenis en Montrealo je la Nord-Amerika Kongreso de Esperanto. Sukcese pasis la landaj kongresoj en Brazilo, Britio, Japanio, Kroatio.

    Sed sukcesojn najbaris malsukcesoj. Ekzemple, la landa kongreso ne okazis en Ruslando pro la ekonomia krizo kaj pro nekunlaboremo de la lokaj aktivuloj kaj la estraranoj de la ruslanda asocio.

    RONDO VERE "FAMILIA"

    Cetere, tiu Ši jaro estis riŠa je nekunlaboremo, insidemo kaj klaŠemo inter la anoj de la "rondo familia".

    ěenerala sekretario de UEA rekonfirmis la Šesigon de la rilatoj kun ERA, kies agado "povas subfosi jam atingitajn rezultojn"; kaj ERA entreprenis atakon kontrař la agadon de UEA. Monaton forlasis Auld, Pokrovskij kaj Iza Santiago. Dra■an publikan kritikon de la vidvo de la antařa redaktorino ricevis Heroldo de Esperanto, dum iberianoj Camacho kaj Neves dařrigis ataki la nunan redaktorinon Martinelli kaj precipe la redaktorinedzon Silfer (baldař aperos nova kontrařsilfera filibro de Camacho). Haupenthal pere de advokato akuzis Germanan E-Asocion pri lezo de kopirajto. La nova Estraro de UEA estis elektata de la Komitato je preskař skandala etoso.

    La "batalo por potenco, kiu ne ekzistas" apenař pozitive impresas personojn, kiuj lernis la lingvon por paca kaj justa komunikado.

    FeliŠe, ne nur familiaj skandaloj. En la sukcesa ekfunkciado de la internacia rebat-reto de Henri Masson kaj projekto "La Esperantisto de la Jaro" de La Ondo de Esperanto sukcesas kunlabori reprezentantoj de plej malsamaj tendencoj kaj frakcioj.

    Kaj tiuj taskoj estas multaj -- gravas ne la organiza kadro, sed konscio pri la farenda tasko kaj instig(ant)o al la ekplenumo.

    KULTURO

    Pluraj senskandalaj projektoj eblas en la kultura sfero. Pli ol 200 librojn registris la rubriko "Laste aperis" en la revuo Esperanto. Kompleti°is la eldonado de la traduko de la giganta Šina epopeo Ru°doma son°o. Aperis ankař Antologio latina, Antologio de la serba poezio kaj multaj aliaj tradukoj, interalie, La Šashundo de la Baskerviloj kiun majstre tradukis William Auld. Posteume enmondi°is Ordeno de verkistoj de Karolo PiŠ. KAVA-PECH eldonis grandan vortaron ŠeÂan-Esperantan kaj UEA -- Esperantan-araban.

    La romano de Trevor Steele Apenař papilioj en Bergen-Belsen estas eldonita anglalingve.

    Bulgara E-Teatro festis sian 40-jari°on.

    Ăi-jare, post kelkjara pařzo, estis denove asignita la premio La verko de la jaro, kaj °ia lařreato i°is Miguel Fernßndez MartÝn pro la poemaro El miaj sonoraj soloj; kaj La bona lingvo de Claude Piron ricevis premion de OSIEK.

    Kaj je la Zamenhofa Tago William Auld estis proklamita la Esperantisto de la Jaro 1998a.

    FORPASOJ

    Ăiujare Esperantujon forlasas por Šiam niaj amikoj kaj samideanoj.

    En tiu Ši jaro niaj gazetoj nekrologis pri prezidinto de Muzika E-Ligo Stojan ěu°ev, ruslanda poeto kaj kantisto Nikolao LozgaŠev, sekretario de LIBE (blinduloj) Nora Moerbeek Bartels, fondinto de la Asocio de E-Handikapuloj Josef VaneŠek, prezidinto de TEVA (vegetaranoj) Ernesto Vßna, nevo de la iniciatoro de Esperanto d-ro Stephen Zamenhof.

    MOZAIKE

    La buntan vivon de esperantistoj oni povas prezenti ankař kiel mozaikon de eventoj. Per kelkaj el ili (pozitivaj kaj negativaj) ni finu la hodiařan revuon: Aleksander Kor╝enkov

    WILLIAM AULD -- ESPERANTISTO DE LA JARO 1998

    La Ondo de Esperanto iniciatis en 1998 proklamon de la esperantisto de la jaro. Tiu projekto trovis vastan subtenon, kaj al °i ali°is reprezentantoj de diversaj tendencoj en la Esperanto-komunumo kaj sendependaj kompetentuloj.

    Estis proponitaj 17 kandidatoj, el kiuj la nař elektantoj povis elekti po 1 °is 3 personojn. La 15an de decembro 1998, je la Zamenhofa Tago, estis anoncita la rezulto de la voŠdonado:

    Per tio skota poeto William Auld estas proklamita la esperantisto de la jaro 1998. La proklamo rekonas la lastatempajn meritojn kaj atingojn de William Auld, interalie, la vastan amaskomunikilan eÂon pro lia kandidatigo al la literatura Nobel-premio; la kompletigon de la kolosa tradukprojekto "Tolkien en Esperanto"; la prudenton kaj volfirmon en la afero pri La Manto. Krome, la elekto estas bona komenco por la Jubilea Jaro de Auld, kiu 75-jari°os en 1999.
    Gratulojn!


    ESPERANTISTA KONTRIBUO AL UNESKO PLIVASTIěOSEmblemo de Unesko

    UEA kaj ILEI Šeestis plurkape en la Konferenco de Neregistaraj Organiza╝oj (NRO-j) kun oficiala statuso Še Unesko. En la Pariza Unesko-domo konferencis (16-19 nov.) °enerala direktoro Osmo Buller, Vincent Charlot, d-rino Natalia Dankova kaj Roch Jullien kiel reprezentantoj de UEA, kaj d-ro Franšois Lo Jacomo kaj Petro Levy nome de ILEI.

    Inter la rutinaj eroj plej gravis la elekto de novaj reprezentaj organoj de la NRO-komunumo, t.e. de 9-membra Kontaktkomitato kaj de 40-membra Konsilio. Kiel nova prezidanto estis elektita s-ino Monique Fouilhoux el Edukado Internacia. Kvankam UEA, kiu membris en la malnova Konsilio, ne povis renovigi sian mandaton, ankař en la nova Konsilio trovi°as esperantisto. Nome, Rotario Internacia eniris la Konsilion, kie °in reprezentos Marc Levin, sekretario de Rotaria Amikaro de Esperantistoj (RADE).

    Scienca etiko (ekz. Še genteknologio), batalo kontrař malriŠeco kaj aliaj temoj, pri kiuj la konferencanoj ařdis amason da prelegoj, apenař tu■is kampojn, pri kiuj UEA rekte okupi°as. Pri malriŠeco oni ricevis konkretan memorigon, Šar en unu tago la halo de Unesko pleni°is de demonstraciantaj infanoj de enmigrintoj, kiuj kun la gepatroj postulis pli bonan traktadon. Ili ankař blokis la lifton, tiel ke la delegitoj devis grimpi al la sepa eta°o por oficiala akcepto.

    Malgrař la tre specialaj temoj de la konferenco, °ia Šefa rezolucio postulas aktivan enga°i°on ankař de esperantistoj. ěi temas pri la homaj rajtoj kaj la kulturo de paco. UEA kaj ILEI povis varme subteni °in, Šar jam °is nun ili faris multon por kontribui al °iaj celoj. Tiu agado eŠ pli intensi°os kadre de la Internacia Jaro por la Kulturo de Paco en 2000 kaj lok-trafe kulminos en la Tel-Aviva UK.

    Al la °enerala direktoro de UEA la konferenco donis okazon al utilaj renkonti°oj kun oficialuloj de Unesko. Li povis danki al Charles Power, asista °enerala direktoro pri edukado, pro lia enhavoriŠa mesa°o al la Montpeliera UK. Bonan orienti°on de Power pri UK-oj montris, ke ařdinte la nombron de la kongresanoj li tuj konjektis, ke temis pri la plej granda UK de la jardeko. Li interesi°is ankař pri la progreso de la kontribuo de UEA kaj ILEI al Linguapax kaj konsilis pri necesaj pa■oj por ricevi pluan apogon de Unesko.

    Kun Kaisa Savolainen, direktorino de la sekcio pri humanisma, kultura kaj internacia edukado, Buller diskutis pri Esperanta eldonado de tiukampaj materialoj de Unesko. Savolainen °ojis pri la apero de "Homaj rajtoj: demandoj kaj respondoj" en Esperanto, kaj prezentis baldař aperontan manlibron pri homrajta edukado, kies esperantigon ■i rekomendis.

    Por vere tutmondigi la kunlaboron kun NRO-j, Unesko nun starigas regionajn NRO-retojn. Ilin kunordigas prof. Raoul Chelikani, kun kiu Buller parolis pri la enplekto de la koncernaj landaj asocioj de UEA en la NRO-reton por Azio kaj Pacifiko. Poste sekvos samo en Afriko kaj Latina Ameriko.

    Menciindas ankař la interesa konversacio, kiun Vincent Charlot kaj Natalia Dankova havis kun s-ino Claire Jordan el Internacia Federacio de Virinoj en Juraj Profesioj, la °isnuna prezidantino de la NRO-komunumo. S-ino Jordan esprimis sian simpation al la esperantistoj pro ilia defendo de la rajtoj de malgrandaj lingvoj. Ůi diris, ke "Esperanto estas ne-moda afero de pasinteco, al kiu ver■ajne tamen apartenas la estonteco", eŠ se ■i kiel franclingvano iom bedařras tion...

    La esperantista Unesko-agado spertas revigli°on kun novspecaj defioj. Tial estas esperige, ke la Pariza teamo de UEA kaj ILEI pliforti°is per novaj entuziasmaj membroj. Espereble oni povos baldař raporti similan kreskon de entuziasmo ankař en la Unesko-rilatoj de landaj asocioj kaj lokaj kluboj.

    Gazetara komuniko de UEA


    AVERTO PRI MONPETAJ LETEROJ KAJ KOMERCAJ OFERTOJ

    Denove cirkulas monpetaj leteroj, eŠ lukse presitaj, kies sendintoj prenis adresojn el la Jarlibro de UEA kaj el la Kongresa Libro de UK.

    Ăar multaj el la antařaj petleteroj montri°is trompaj, UEA konsilas ne donaci monon al iu ajn petinto sen certi°i pri la vereco kaj honesteco de la koncerna kazo. Estas konsilinde informi la Centran Oficejon de UEA pri Šiuj ricevitaj petoj, por ke la CO klopodu esplori ilian seriozecon.

    La petantoj ofte petas sendi monon al ilia UEA-konto. En neniu kazo UEA konsentis pri tio. La kontosistemo de UEA ne estas banko, kiun oni rajtas uzi por Šiu ajn celo. ěi estas servo de UEA por siaj membroj kaj por Esperanto-organiza╝oj por faciligi pagojn, kiuj rilatas al movada agado. Por Šiu alia celo necesas aprobo de la direktoro de la Centra Oficejo.

    Multaj esperantistoj ricevis ankař proponojn el Ni°erio helpi en transpago de enormaj sumoj kontrař granda profito. Oni nepre ignoru ilin, Šar temas pri aktiva╝oj, kiuj estas ař fantaziaj ař kontrařle°aj ař ambař.

    La adresarojn de la Jarlibro kaj la Kongresa Libro oni ne rajtas uzi por almozpetado nek por komercaj ofertoj. Ăiu misuzanto estos rifuzita kiel individua membro kaj kongresano. Esperantistaj viktimoj de militoj kaj naturkatastrofoj povas peti helpon de Konto Espero de UEA. Komercaj agantoj klopodu varbi klientojn kaj partnerojn per anoncoj en la eldona╝oj de UEA

    Osmo Buller
    ěenerala Direktoro de UEA


    AGNOSKO POR ESPERANTO

    Renato Corsetti sendis al ni komunika╝on pri la distingo de nia ařstria peranto. Ni kore gratulas!

    La Komunuma Konsilantaro de la urba komunumo Klosterneuburg (Ařstrio) decidis en sia kunsido 2 okt. 1998 distingi s-ron Leopold Patek en oma°o de liaj meritoj pro la interpopola kompreni°o per la Urba Blazono de la urba komunumo Klosterneuburg en Ar°ento.

    La transdono okazis en festkunsido por diversgradaj distingoj de la komunuma konsilantaro la 6-an de novembro 1998. La urbestro de Klosterneuburg, d-ro Gottfried Schuh, menciis en sia festparolado la meritojn de s-ro Patek por Esperanto.

    Interalie li parolis pri liaj funkcioj en diversaj E-asocioj, redaktado de bulteno (Ařstria Fervojisto), kunlaboro en E-aran°oj -- precipe dum 77a UK en Vieno 1992 -- peranto de diversaj E-gazetoj, kaj speciale, ke la nomo de Klosterneuburg/Klostronovburgo konati°is mondvaste, Šar Leopold Patek estas la Šefdelegito de UEA.


    KOLOKVO PRI APLIKO DE ESPERANTO EN SCIENCO KAJ TEKNIKO

    KAEST'98. Prago 13-15 NOV 1998

    La kolokvon, organizitan de ĂeÂa E-Asocio kiel ties kontribua╝o al Kampanjo 2000, sub ařspicioj de UEA kaj ISAE partoprenis kvardeko da personoj el Ařstrio, Bulgario, ĂeÂio, Finnlando, Germanio, Hungario, Pollando kaj Slovakio. Jam vendrede post gazetara konferenco la kolokvon malfermis prezidanto de ĂEA V.KoŠvara, prezidanto de ISAE R.Sachs kaj estrarano de UEA P.Chrdle.

    Prelegserio estis startigita de Z.Pluhar (CZ) pri historio de AEST-oj en iama ĂeÂoslovakio (1978 Zilina, 1980 ┌stÝ nad Labem, 1981 Zilina, 1982 ĂeskÚ Budejovice, 1984 Brno, 1988 Strßznice), kies tradicion volas KAEST revivigi. P.Chrdle (CZ) klarigis le°ojn pri ařtoraj rajtoj en internaciaj rilatoj fokusante sin al la plej gravaj internacie validaj dokumentoj, precipe Interkonsento de Bern kaj Gvidlinioj de EU-konsilio. M.Malovec (CZ) pledis por enkomputiligo de nia °isnuna E-literaturo, Šar tiel malnovaj ekzempleroj povas esti savitaj kaj disponigitaj sur laseraj kompaktdiskoj ař en interreto. L.Szilvßsi (HU) pritraktis la samon pri faka literaturo. R.Sachs (DE) ■an°is la temon kaj rakontis pri speciala afrika krabo, kiu anstatař en akvo vivas en arbo. La posttagmezan programon finis B.Leonov (BG) prezentante informbarilojn en la scienco kaj patentteknika informado. La vendredan programon kaj samtempe la plenkunsidon fermis amika babilado en proksima bierejo.

    La sekcion A Modernaj rimedoj de komunikado, iliaj avanta°oj kaj problemoj malfermis sabate antařtagmeze F.Nitzsche (DE) atentigante pri san-problemoj Še la laboro antař komputiloj. R.F÷ssmeier (DE) komparis Še modernaj komunikiloj (komputiloj, interreto) iliajn avanta°ojn kun iliaj malavanta°oj kaj montris eblojn de sekura Šifrado por protekti la mesa°on kontrař misuzo. J.Vojߊek (CZ) aldonis problemojn Še esprimado de Esperantaj literoj en interreto. H.D.Quednau (DE) informis pri instru-programoj, akireblaj en interreto por subteni instruadon de diversaj studobjektoj. J.Wozniczka (DE) prezentis Pakedo-radion, do kontaktigon de multaj komputoroj per hejmaj amatoraj radiostacioj. R.Kurz (DE) inverse parolis pri transigo de voŠoj (radio-programoj, telefonado) en Internet de komputilo al komputilo, kiu estas pli kvalita kaj Šefe malpli kosta ol la klasika transigo. Ăi tiun blokon fermis la prelego de A.Lewanderska-Quednau (PL/DE) pri uzado de amaskomunikiloj por instruado de lingvoj.

    Posttagmeze sekvis la sekcio B Terminologiaj problemoj de fakaj aplikoj de Esperanto. ěin komencis D.Blanke (DE) per biografio de Eřgeno WŘster. J.Kavka (CZ) avertis pri nesistemeco de naturscienca nomenklaturo en PIV. H.M.Maitzen (AT) simile kritikis astronomiajn terminojn en PIV kaj V.Barandovskß-Frank (CZ/DE) pritraktis terminojn klerig-kibernetikajn. B.Wacha (HU) prelegis pri principoj de selektado de terminoj en planlingvo kaj pri prononc-problemoj Še similsonaj terminoj. M.Bartovskß (CZ) prezentis riŠa╝on de brodoj, precipe Še folkloraj vestoj kaj ties terminologion. En la lasta prelego P.Hauser (DE) pritraktis terminologiajn problemojn de metalprilaboro per varmo. La sabatan programon finis komuna vesperman°o en stila gastejo U BumbrliŠku.

    DimanŠe post restantaj prelegoj de sabato -- H.R÷ssler (DE) prezentis la teoremon de Pick pri area elkalkulo Še geometriaj formoj, menciante, ke Georgo R.Pick (1859-1942), germana profesoro en Prago, sama°ulo kaj samgentano de Zamenhof, estis mortigita en TerezÝn. W.Blanke (DE) priskribis spertojn kaj historion de Terminologia Esperanto-Centro de UEA kaj prezentis novan bro■uron Terminologia gvidilo -- en diskuto Še ronda tablo la partoprenantoj konkludis, ke por evoluigi la fakan lingvon en Esperanto necesas unue eduki esperantistojn pri principoj de terminologia kaj vortarista laboroj (kutime oni ellaboras novajn vortarojn sen antařfiksitaj principoj) kaj inter alie rekomendis regule dařrigi KAEST-ojn, Šiujare ař en dujara periodo, prefere je la samaj dato kaj loko.

    La kolokvon organize kaj finance garantiis Kongresa kaj kleriga entrepreno de Petro Chrdle KAVA-PECH. La programkajero de la kolokvo, kiu inkluzivas ankař la resumojn de la prelegoj estas aŠetebla en la libroservo de ĂEA kontrař 15 ŠeÂaj kronoj.

    Petr Chrdle


    KALIFORNIA I.E.K.

    La 8a Internacia E-Kongreso, krea╝o de Monda Turismo, kunlabore kun ELNA, Esperanto Voja°-Servo kaj SFERO (San-Franciska Esperantista Regiona Organizo), okazis 6-10 nov. 1998 en San Francisco. La Šefkunsido kaj kunman°oj okazis Še la Pola Klubo en San Francisco, tařga loko se nur pro tio, ke inter la partoprenintoj estis 22 poloj, iuj esperantistoj, aliaj turistoj kiuj deziris spekti la kongreson; plus 4 esperantistoj el Japanio, 16 SFEROanoj kaj lokaj esperantistoj. ěi estis vere internacia grupo -- reprezentante etnojn rusan, Šinan, rumanan, estonan, hispanian. Dum la kongreso okazis kelkaj ekskursoj en kaj Širkař San Francisco. Ăe la fina bankedo ařdi°is Esperantaj kantoj, inkluzive prezenta╝on de polina kantgrupo.

    Unu el la Šefaj programeroj estis spektado de la 4 jam finfaritaj lecionoj de "Pasporto al la tuta mondo", la grava eduka projekto de ELNA ařspiciata ankař de UEA. Sekvis diskuto inter tiuj, kiuj jam uzis la Pasportajn lecionojn, pri kiel plibone uzi estontece.

    Ăe gaja tagman°o en la Pola Klubo okazis speciala festo -- la 85a naski°-taga datreveno de nia kara Cathy Schulze, cetere Honora Membro de UEA, kun bela grandega kuko kaj kantado en kaj Esperanto kaj pola lingvo honore al Cathy.

    Post la oficialaj kunsidoj de la Kunveno, la grupo °uis ekskursojn diversloke en Kalifornio, gvidita de esperantista ŠiŠerono aran°ita de Esperanto Voja°-Servo.

    Lusi Harmon


    INTERNACIA KONKURSO DE INFAN-DESEGNAČOJáInfano pentronta

    La Kultur-Domo de la urbo Milanˇwek kaj E-Grupo funkcianta Še la Kultur-Domo invitas infanojn kaj adoleskulojn en la tuta mondo partopreni konkurson de infan-desegna╝oj, kiun oni organizas en kunligo kun la 100-jari°o de Milanˇwek.

    Ni forte esperas, ke la konkurso ne nur ebligos interesan kulturan inter■an°on pere de Esperanto, sed ankař vekos pli grandan interesi°on pri la internacia lingvo en la urbo Milanˇwek, kiu estas tre konata kaj populara en Pollando pro la produktado de naturaj silko■tofoj, bombonoj "Bovinetoj", sed ankař pro la profesinivelaj ekspozicioj de moderna pentro- kaj skulpto-arto.

    1. Temo: "Mia malgranda patrujo"

    2. La partoprenanto prezentas sian plej proksiman Širkařa╝on hejme, en la familio, lernejo, regiono, urbo ař vila°o, en kiu li/■i vivas, ař prezentas scenojn pri la Šiutaga vivo, tipaj festoj, familiaj solena╝oj, kutimoj, ktp.

    3. En la konkurso povas partopreni infanoj el la tuta mondo, inkluzive de la poldevenaj infanoj, kies gepatroj ekz. konstante lo°as eksterlande. Oni fiksas la jenajn a°o-kategoriojn: 6-9 jaroj, 10-12 jaroj, 13-15 jaroj, 16-18 jaroj. Unu partoprenanto rajtas sendi maksimume du konkursa╝ojn.

    4. La realig-tekniko de la konkursa╝o estas lařplaŠe elektebla, ekz.: ordinara desegna╝o nigra-blanka ař farita pere de kolorigaj desegnokrajonoj; pentra╝o farita per ordinaraj farboj ař oleofarboj, akvarelo; kombina╝oj kun t.n. aplika╝oj -- ekz. surgluitaj folioj de floroj, rizograjnoj k.s. Formato A3 ař proksima lař la grandeco.

    5. En la supra dekstra ař maldekstra angulo estu algluita malgranda foto de la kapo de la ařtoro (tipa foto por legitimilo).

    6. Dorsaflanke de la konkursa╝o oni skribu tre legeble la personan kaj familian nomojn de la ařtoro kaj precizan adreson, lian/■ian a°on kaj titolon de la konkursa╝o (kion prezentas la konkursa╝o 1-2-fraze).

    7. La limdato de la alsendado de la konkursa╝oj: 15 apr. 1999.

    8. La konkursa╝oj estos prezentitaj dum speciala ekspozicio en la Ekspozicia Centro de Milanˇwek dum 4-6 semajnoj, komencante de la 2 maj. 1999.

    9. La ekspozicion oni vaste diskonigos, por ke povu viziti °in infanoj ne nur el Milanˇwek, sed ankař el najbaraj urboj kaj Varsovio. Oni antařvidas, ke la ekspozicia kolekto estos disponigita al aliaj urboj kaj migrante tra Pollando °i samtempe montros la valoron de Esperanto por kultura inter■an°o kaj edukado al internacieco.

    10. La konkursa╝oj, kiuj venos al Milanˇwek estos pritaksitaj de ╝urio konsistanta el lernejaj instruistoj de plastik-artoj kaj profesiuloj -- pentristoj kaj skulptistoj, inkluzive de la profesoroj de la Varsovia Akademio de Belartoj. Oni antařvidas objektajn premiojn (po 3 en Šiu a°ogrupo).

    Krome estos atribuita premio de la urbestro de Milanˇwek, premioj de kelkaj firmaoj de Milanˇwek -- produktantaj diversajn objektojn, dolŠa╝ojn k.a. Apartan premion en Šiu a°ogrupo atribuos infanoj vizitantaj la ekspozicion, per voŠdonado sur specialaj slipoj. Ăiu infano partoprenanta la konkurson ricevos diplomon pro la partopreno kaj la premiitoj ricevos diplomon kun mencio de la loko, atingita en la konkurso.

    11. La premiojn kaj diplomojn oni dissendos al la infanoj perpo■te °is la fino de junio 1999 kune kun la E-lingva mallonga historio de la urbo Milanˇwek.

    12. La organizantoj de la konkurso kaj ekspozicio estas: Urba Kultur-Domo de Milanˇwek, Komisiono por Celebrado de la 100-jara Jubileo de Milanˇwek, Societo de la Amikoj de Milanˇwek kaj Esperanto-Klubo de Milanˇwek.

    La adreso, al kiu oni sendu la konkursa╝ojn estas jena: Miejski Osrodek Kultury, ul. Koscielna 3, 05-822, Milanˇwek, Pollando.

    Respondeculoj de la konkurso: Aleksandra Magierecka, direktoro de la Kultur-Domo de Milanˇwek, Andrzej Pettyn, vicprezidanto de la Urba Konsilantaro de Milanˇwek.

    Andrzej Pettyn


    DECEMBRE EN KROATIO

    Okaze de la "Internacia tago de aidoso" (1 dec.) Kroata Esperantista Unui°o (KEU) organizis ekspozicion de la eksterlandaj afi■oj kaj enlandaj informmaterialoj pri tiu temo.

    Dum la tuta semajno Šiu vizitanto ricevis plej novan kroatlingvan senpagan flugfolion pri la malsano de la 20a jarcento, per kiu lař la informoj de la internaciaj organiza╝oj Šiutage infekti°as miloj da junaj homoj en la a°o inter 10 kaj 24 jaroj. Pro tio Ši-jara tutmonda kampanjo estas Šefe direktita al la junularo kun la mesa°o "Forto por la ■an°o".

    Pri la ekspozicio informis gazetaro, kaj radioj. La informo estis dissendita ankař pere de nacia informagentejo.

    ***

    5 dec. Internacia klubo de virinoj, en kiu plejparte membras edzinoj de la diplomatiaj eksterlandaj reprezentantoj en Kroatio, organizis tradician kristnaskan foiron.

    La vizitantoj povis ne nur rigardi, sed samtempe aŠeti diversajn speciala╝ojn (kuiritajn man°a╝ojn, kukojn, trinka╝ojn) kaj memora╝ojn de la unuopaj landoj. Per la profito la Klubo aŠetos specialan aparaton por centro de handikapitaj infanoj en Zagrebo.

    Al la kultura programo kontribuis kelkaj organiza╝oj kaj individuoj, i.a. la plej junaj membroj de KEU per drama kaj muzika programoj en Esperanto. Al junaj KEU-anoj tiu medio ne estas nekonata. Ili prezentis ankař pasintjare programon.

    E-prezento estis la unua Ši-decembra. Junaj esperantistoj prezentos saman programon kelkloke °is la Kristnasko.

    Marija Belo■eviŠ


    KVINPETALO

    La Esperantista Kultur-Centro "Kvinpetalo" en Bouresse, apud Poitiers, Francio, situas en trankvila vila°o, meze de regiono riŠa je romantikaj monumentoj. Dum la restado en °i, inter la kursoj kaj sta°oj eblas ripozi en parko ař promeni sur vojetoj kaj padoj...ěia konstrua╝o "Domido" atendas la infanojn de la gesta°antoj.

    Jen la unuaj programitaj sta°oj por 1999:

    2-7 MAR. Gian Carlo Fighiera. Enkonduko al (Esperanto) ╝urnalismo. Oma°o al Teo Jung kaj Ada Fighiera-Sikorska tra la historio de "Heroldo de Esperanto".

    13-17, 20-24 APR. Claude Gacond pri didaktiko kaj pedagogio.

    13-16 MAJ. Pied-migrado (petu specialan programon).

    6-10 JUL. Paul Gubbins. Praktikado de la lingvo.

    17-21 AŢG. Multlingva sta°o: inicado al diversaj naciaj lingvoj, pere de Esperanto.

    La partopren-kotizo estas tre favora. Pliaj programeroj aperos baldař. Petu detalojn al: "Kvinpetalo", FR-86410 Bouresse, Francio.

    Giancarlo Fighiera


    KURTE

    Boutros Boutros-Ghali, eksa °enerala sekretario de UN kaj nuna de Internacia Organiza╝o de Franclingvaj Landoj, diris pri E-to en TV-programo France 2 (17 okt.): "ěi estas lingvo kies tempo jam pasis". (Esperanto)

    21 okt. kroatia kulturministro Bozo Bi■kupiŠ akceptis tripersonan delegacion de Kroata E-Ligo por trakti pri la Zagreba UK en 2001. (Esperanto)

    Laborista Solidareco, organo de la Reto de japanaj anarÂo-sindikatistoj, portas resumon de artikoloj en E-to k serion de kursoj de E-to k traktas la Pragan manifeston. (La Revuo Orienta)

    Norvega Junularo E-ista eldonis 3000 ekz-ojn de norveglingva bro■uro pri la Pasporta Servo. (Norvega Esperantisto)

    16-18 sep. E-Asocio de Finnlando havis sekcion en librofoiro de Turku. (Vekilo)

    Seminario Kiel rilati al ╝urnalistoj kaj gazetoj okazis oktobre en La Chaux-de-Fonds (Svislando) sub la gvido de Marco Picasso. (Ăe la Domparo)

    3-4 okt. en Kanazawa okazis la 85a Japana E-Kongreso kun 480 partoprenantoj. (La Revuo Orienta)

    28 nov. la Malferma Tago en la Centra Oficejo de UEA allogis 150 vizitantojn. La gastoj estis Claude Piron, Lusi Harmon k nederlanda kantgrupo Akordo. La libroservo enspezis 10933 NLG. (Gazetara Komuniko de UEA)

    9 bosniaj infanoj, lernintaj E-ton, feriis Ši-somere en suda Francio dank' al la kunlaboro de E-Ligo de Bosnio-Hercogovino kaj E-Kulturcentro de Tuluzo. (Franca Esperantisto)

    Itoo Kanzi, konata sub la pseřdonimo "ludovikito", ricevis de la estraro de Japana E-Instituto Specialan Premion pro sciencaj meritoj. (La Revuo Orienta)

    E-Asocio de Finnlando donacis sian standardon kun ar°enta ■ildo al Jukka Laaksonen okaze de lia 50-jari°o. (Esperantolehti)


    REU KUNVENOS EN TIŽVIN

    La estrara voŠdonado pri la REU-Konferenco montris jenajn rezultojn:

    Ăar Tomska E-Klubo ne sukcesis efektivigi decidon de la lasta REK pri organizo de la Kongreso en Tomsko, Šar ne fidindas plu organizado de REK en Tomsko en 1999a jaro, Šar lař la statuto de REU la konferenco de REU devas esti ne pli malofte ol unufoje en du jaroj, la estraro de REU decidas:

    AroloviŠ, Bespalov, Ăertilov, Gudskov, Junusov, Kogan, ŮevŠenko - por. De Bronov kaj Titajev respondoj ne alvenis.

    Do, plimulto de la estraro voŠdonis "por" kaj la decido estas akceptita. REU-estraro oficiale petas la organizan komitaton de OkSEJT organizi la Konferencon de REU enkadre de OkSEJT.

    Mi estas preta partopreni la necesajn preparlaborojn, kaj alvokas la estraranojn, precipe tiujn, kiuj intencas partopreni la Konferencon, dediŠi seriozan atenton al Ši-afero. Viaj proponoj estas bonvenaj kaj atendataj malpacience!

    Abdurahman Junusov
    Prezidanto de REU


    SUKCESA STRIGO

    6-9 nov. okazis en Pu■Šino apud Moskvo la kvara StRIGo (Studa Renkonti°o de Iniciatema Generacio), aran°ita de MASI kaj parte subvenciita de la universitato "Ruthenia". Partoprenis 86 homoj, Šefe gejunuloj, plejparte de la Moskva regiono, sed venis ankař kelkaj forlo°antoj. StRIGo celas Šefe komencantajn esperantistojn (tial °i parte okazas en la rusa) kaj volas prezenti al ili ne nur esperanton kiel lingvon, sed ankař la esperantan kulturon kaj etoson. Temo por la Ši-jara renkonti°o estis "Viro kaj virino: du seksoj, du mondoj".

    Matene okazis lingvaj studrondoj, poste prelegoj de kio estas Esperanto °is familia planado kaj diversaj laborgrupoj kun arta ař praktika celo, de surkorpa pentrado °is sporthalaj movludoj. Vespere abundis distra programo, teatra sporto, ludoj kaj kantado. Min Šefe impresis la biodancado, kiu kreis konfidon kaj profundan senton de komuneco inter la dancantoj. ěenerale, multaj prelegoj havis "psikologian" karakteron. La Šeftemon oni pritraktis de diversaj religiaj kaj filozofiaj vidpunktoj, okazis psikologiaj testoj kaj laborgrupoj. Lař iuj partoprenantoj, psikologio en vasta senco estas nuntempa rusa modo, kiu ankař forte influas la esperantajn aran°ojn.

    Dum la lunda ronda tablo, preskař unuanime la partoprenintoj lařdis la aran°on. Kaj prave, la organizintoj vere meritas tiun lařdon. Restas Še la partoprenintoj pozitivaj impresoj, kiuj espereble reigos ilin al ontaj aran°oj kaj instigos al lingva studado. Postaran°e eksterlanda vizitanto emas iom filozofi: Kiel funkcias esperanto en aran°o kie (preskař) Šiuj havas saman nacian lingvon? Ău °i bezonatas por krei bonan etoson? Oni ja plejparte krokodilis, kaj tamen la etoso ■ajne venis. Eble pli gravas, ke la lingvo kaj esperanta idearo kreas iun idealisman komunecon inter la partoprenantoj. Sed lař mia impreso plej gravas la gaja kunesto mem. Ioma lingva intereso ■ajnas esti enirbileto en la ruslandan junularan movadon, sed tio ne signifas, ke lingva kapableco por Šiuj havas unuan prioritaton. Honeste, Šu ne pli gravas distri°i kaj sperti°i inter amikoj, ol per kiu lingvo oni tion faras?

    Baard Hekland


    EN "PROPRA LUDO" DUM LA TUTA JARO

    Emblemo de Propra ludo"Svoja Igra" (Propra ludo), unu el la plej altnivelaj intelektaj ludoj de ruslanda televido, aperas Šiusemajne jam dum kvin jaroj. En °i povas provi siajn fortojn Šiu sa°a kaj obstina persono -- kontraste al pluraj aliaj °i estas vere malfermita kaj objektive justa. Mi jam kelkfoje raportis pri miaj sukcesoj tie (vidu, ekzemple, LOdE, 1998: 7, P.7), nun denove aperis la preteksto.

    Kiel promesis la redaktoro, ■atinta mian ludon pasint-oktobre (ne tre sukcesan por mi, sed impresigan), mi estis denove invitita kaj Ši-foje sukcesis. Mi eniris la "oran dozenon" kaj sekvacikle konfirmis mian rajton esti en °i, partoprenis ankař en trionfinaloj. La ludgvidanto, bone konanta min persone, Šiufoje mencias ke mi estas esperantisto.

    Se la televida horaro principe ne ■an°i°os, "Propra ludo" plu aperados dimanŠe posttagmeze kaj miajn ludojn oni vidos 28 feb, 11 apr, 4 jul kaj 25 jul 1999 (por precizigi la tempon, bonvolu konsulti TV-programojn apud tiuj datoj); poste sekvos almenař unu ludo en ařgusto-oktobro.

    Valentin Melnikov


    ASOCIO EN ĂUVAŮIO

    27 nov. Junulara E-Asocio de Ăuva■a Respubliko festis sian 6an naski°tagon. ěi komenci°is kiel E-klubo Ăeno, nun °i multe pligrandi°is kaj havas proksimume 30 aktivajn membrojn. La prezidanto estas Jekaterina Ignatjeva. En 1998 la asocio okazigis jam la trian Lingvan Festivalon, en kiu partoprenis proksimume 500 personoj. La honora gasto de la Festivalo estis konata E-kantisto Jean Marc Leclerqc (JoMo). Nun en la urbo funkcias E-kurso por pli ol 60 lernantoj.

    Sofja Basova


    POETO EN TELEVIDO

    25 nov. en la taga elsendo de SegodnjaŠko (NTV, 4a kanalo en Moskvo), okazis 3-minuta intervjuo kun Esperanta poeto Valentin Melnikov. Li rakontis pri la kařzoj, kial li verkas ne ruse sed Esperante kaj lařtlegis unu sian originalan poemon.

    Nikolao Gudskov


    ZAMENHOFA TAGO

    ... en Jekaterinburg

    Trideko da verdstelanoj el Jekaterinburg, Ni╝nij Tagil, Tjumeno kaj I╝evsk kunvenis 13 dec. en la domo, kiun okupas porinfana turisma oficejo Junitur (tie oficas esperantistoj) por kunfesteni la plej ■atatan esperantistan feston.

    La programo enhavis paroladon pri la ideoj de Zamenhof kaj nuntempo (Kor╝enkov), prezenton de la esperantista aktivado en la jaro 1998a, spektadon de Espere despere. En la malstreŠa etoso, Še konvene aran°itaj tabloj, oni konati°is kun la historio de la Urala Esperantista Societo (UES), kiu festis sian 10-jari°on, kaj notis la 50an kajeron de La Ondo de Esperanto.

    La venintoj plenumis "sian moralan devon" je la Tago de la Esperanta Libro per aŠetoj kaj abonoj. La plej populara estis "Vivo kaj morto de Wiederboren".

    Tatjana Kulakova


    ... kaj en SoŠi

    La festeno de la Zamenhof-tago en la kafejo de kulturdomo de artoj en SoŠi okazis 13 dec. Partoprenis 26 personoj. Estis festparolado de la prezidanto de la E-klubo, koncerto de la klubanoj, kiun partoprenis duono de la Šeestantoj. Estis prezentitaj kaj disdonitaj la ╝us ricevitaj el Jekaterinburg libroj de Nikolai LozgaŠev Sur tranŠrando de ponard' kaj fre■aj kajeroj de La Ondo de Esperanto.

    Ăiu partoprenanto ricevis donacetojn: E-insignojn, portreton de Zamenhof kaj E-flagon (bildkarto el Usono).

    Ăe la komuna tablo abundis man°oj produktitaj de la klubanoj mem: tortoj, kukoj, baka╝oj, diversaj franda╝oj ktp.

    Ăiuj estis gajaj kaj kontentaj: ■ercoj, amuza╝oj, dancoj.

    La festo bone sukcesis.

    Vladimir Bespalov


    JUBILEO EN TJUMENO

    Revo -- 25 jaroj
    29 nov. en la kulturpalaco Geolog esperantistoj de Tjumeno solenis la 25an datrevenon de EK Revo.

    Dum la kvaron-jarcenta funkciado la klubo instruis Esperanton al centoj da urbanoj, organizis plurajn uralajn kaj volgo-uralajn E-renkontojn, junularan tendaron OrSEJT-24 (en 1982) kaj Ruslandan E-Kongreson (en 1995).

    En la klubo diverstempe aktivis Aleksandr Kala■nikov, Vladimir Opletajev, Viktor ZaÂarov, Vladimir Izosimov, Aleksander Kor╝enkov, Irina Kirina, Aleksandr Zagvazdin (la tri lastaj Šeestis) kaj aliaj konataj ruslandaj esperantistoj.

    Nun Revo havas malfacilan situacion pro la financa krizo en la lando kaj pro la forpaso de Vladimir Izosimov -- la animo kaj motoro de la klubo. Sed dařras instruado en la elementa kurso, kaj rekomenci°is regulaj klub-kunvenoj.

    Irina Kirina


    ESPERANTO KAJ HOMAJ RAJTOJ

    En Ruslanda Ůtata Humanitara (t.e. soci-scienca) Universitato 26-27 nov. 1998 okazis sub egido de Unesko Internacia scienca konferenco "Homaj rajtoj en dialogo de kulturoj", dediŠita al 50-jari°o de la Universala deklaracio pri homaj rajtoj. Inter diversaj raportoj unu temis pri Esperanto. Tio estis raporto de Nikolao Gudskov "Lingva dimensio de homaj rajtoj", kie la ařtoro pruvis nepran neceson de la neřtrala internacia lingvo por reala efektivigo de la homaj rajtoj en la mondo. La materialoj de la konferenco, inkluzive de la tripa°a artikolo de Gudskov, estas eldonitaj libroforme en la rusa kaj angla lingvoj.

    Mikaelo Ăertilov


    ĂU GRATULI AŢ MALGRATULI?

    Kara Aleksander! Mi donis mian voŠon por vi en la elektoj de la Komitato de UEA, kaj min °ojigis, ke vi estas elektita. Sed antaře vi estis komitatano A, kaj nun -- komitatano B. Ău mi devas gratuli ař malgratuli vin pro tiu ■an°o?
    Bronislav Ăupin
    Emblemo de UEAUnue, mi dankas pro la subteno al Šiu el la 1129 individuaj membroj de UEA kiuj voŠdonis por mi.

    Simile demandis min Irina Kirina, Jelena Morozova, Viktor Sapo╝nikov kaj kursanoj de SEK'98, al kiuj mi klarigis la aferon bu■e.

    Ăar la respondo eble interesos niajn legantojn, mi respondas gazete.

    Komparante UEA kun fikcia ■tato Espujo (kompreneble, unupartia), oni vidas, ke la Komitato rolas kiel parlamento. ěi akceptas la le°ojn (Regularoj) kaj la Bu°eton de Espujo, fiksas la impostojn (kotizoj individuaj kaj asociaj), elektas la Prezidanton kaj Registaron (Estraro), taksas la agadon de l' Espuja Registaro, akceptas novajn ařtonomiojn (Landaj kaj fakaj asocioj), kaj dekoras siajn eminentajn ■tatanojn (honoraj membroj). La parlamenta sesio okazas unu fojon jare en la Šefurbo de Espujo (Kongresurbo. Berlino en 1999).

    Tiuskeme la Registaro de Espujo (Estraro de UEA) plenumas (ař ne plenumas) parlamentajn decidojn, prezentas al la parlamento jar-raporton kaj bu°eton, dungas ■tatoficistojn kaj okazigas la Šefan ■tatmanifestacion (UK). Krom en UK, la Registaro kunvenas unu ař du fojojn jare.

    La menciitaj ■tatoficistoj, estas do la "■tat-aparato" ař Administracio de Espujo (Centra Oficejo). La Administracio, sub la gvido de la Administraciestro (ěenerala Direktoro) eldonas la ■tatan gazeton (Esperanto) kaj oficialan literaturon (Jarlibro kaj Kongresa Libro), prizorgas la ■tatan varcirkuladon (Libroservo de UEA) kaj la Ůtatan Bibliotekon (Biblioteko Hodler) kaj rolas kiel la Ůtata Banko (la subkonta sistemo).

    Nu, eble kelkajn pli amuzus kompari UEA kun la Sovetunia kompartio, havinta respublikajn "subpartiojn" (Landaj Asocioj), Centran Komitaton (Komitato), Politikan Buroon (Estraro) kaj Sekretariaron (CO).

    Sed ni revenu al la Parlamento kaj ties deputitoj, lař nia Konstitucio (Statuto de UEA).

    La Komitato de UEA konsistas el:

    Komitatanoj A, elektitaj de la ali°intaj asocioj. Ăiu ali°inta asocio (faka ař landa) kun 100 °is 1000 membroj (kies kotizojn la asocio pagis al CO) delegas unu komitatanon kaj unu plian por Šiu komencita milo.

    Komitatanoj B estas elektataj de la individuaj membroj. Oni elektas unu komitatanon por Šiu komencita milo da individuaj membroj, °is maksimume unu kvarono de la komitatanoj A.

    Tio ne estas punkto, Šar estas plia kategorio.

    Komitatanoj C, estas elektataj de la Komitatanoj A kaj B "por certigi al la Asocio la kunlaboron de spertuloj", °is kvarono de sia propra nombro.

    Krome, ali°inta asocio kun malpli ol 100 membroj, rajtas havi observanton en la Komitato.

    La komitatanoj estas samrajtaj, kaj neniu komitatani°o estas "malgratulebla"; kvankam B-komitatani°o estas malpli facila kaj eble pli gratulinda, almenař en 1998, kiam 2328 individuaj membroj elektis 8 personojn el la 15 kandidatoj.

    A-komitatani°o okazas malsame en diversaj asocioj, kaj eŠ en la sama asocio la proceduro ne estas sen■an°a. Ekzemple, en 1994 mi estis elektita kiel komitatano A por Ruslando en la landa kongreso (Ni╝nij Novgorod, 1994), sed la nuna Komitatano A estis elektita nur de la estraro de REU, en kunveno kiun partoprenis 5 estraranoj el la 9 -- kvar moskvanoj plus la elektota persono (lař Bulteno de REU. 1998: 1).

    C-komitatanoj estas elektataj, ekzemple, por formi la Estraron, ja por estrarani°i oni devas jam esti komitatano, kaj kutime inter la anticipe planitaj estraranoj ne Šiuj estas komitatanoj. Tiel estis en Montpeliero, kie en la unua Komitata Kunsido oni elektis (kooptis, Šar mankis alternativaj kandidatoj) la necesajn "spertulojn" (sed la elekto de la Estraro estis fu■a pro la nekunlaboremo de Wandel kaj Lipari kaj pro la dumkongresa demisio de la elektita de Geus).

    Nun UEA havas 57 komitatanojn A, 8 komitatanojn B, kaj 12 komitatanojn C.

    La 8 "elektitoj de l' popolo" havas en la parlamento nur dekonon da mandatoj kaj nur unu el ili estas estrarano. Nur unu komitatano reprezentas en la 6-persona Estraro la ali°intajn asociojn. 4 aliaj estraranoj C-komitatani°is en la kongreso mem (unu el ili pli frue ne ricevis la "popolan fidon" en la B-balotado).

    Oni ofte demandas min ankař pri ■an°oj, farendaj por plidemokratiigi kaj vigligi la elektomanieron de UEA. Mi ja havas "mil kaj unu" proponojn, sed foje estas pli prudente konservi la nun malbone funkciantan sistemon ol detrui °in favore al sistemo teorie perfekta, sed ne provita praktike.

    Sed kion pensas la popolo de Espujo?

    Aleksander Kor╝enkov
    Komitatano B de UEA


    NECESAS ANONCI ANTICIPE

    Via gazeto ofte klopodas por disvastigo de esperanto, sed tio malmulte efikas. Ekzemple, en la artikolo Ago-tago en Moskvo (LOdE. 1998: 11) estas menciita intervjuo kun Dadajev en Ruslanda Televido.

    Mi ne ařskultis tiun intervjuon, kaj mi supozas, ke ne multaj sukcesis. Necesas anonci tiujn programojn anticipe, antař du monatoj.

    Nikolaj NeŠajev (Irkutsk, Ruslando)


    FUNEBRAJ PENSOJ POST UNU ARTIKOLO

    La suba artikolo aperas samtempe en la informilo de PREM.

    Dum ok jaroj mi restas membro de Transnacia Radikala Partio (TRP) kaj °is lasta jaro estis membro de °ia "Esperanto" -- Radikala Asocio. Kiel membro de ERA mi partoprenis la fondan kunsidon de PREM pasintjare. Ideoj de neperforto, politiko de Gandhi kaj aktiva instigo de politikuloj al humanecaj tutmondaj reformoj simpatias al mi. Tamen Ši-jare mi, restante membro de TRP, ne plu reani°is al ERA. Kařzo estas plena neemo de gvidantoj de ERA, sed pli °uste diri, de °ia sen■an°a sekretario Giorgio Pagano, al ajna, eŠ eta kunlaboro kun mi kaj kun PREM. Sama neemo depu■is de ERA ankař plurajn italajn esperantistajn aktivulojn...

    LOdE en sia 11a numero, lař kutima °ia plaŠo, elplařdis vican ■limon -- artikolon de Giorgio Pagano "UEA kaj ERA: sur la du frontoj". La artikolo nur konfirmis mian opinion pri la ařtoro. Sinjoro Pagano klare montris sian nekapablon kunlabori kun E-organizoj, kun E-movado.

    En 1992 mi konati°is kun Pagano en Romo, kien mi estis invitita por partopreni kongreson de TRP. Aktiva, energia italo montris sin kiel bona, verva radikalulo, bona organizanto, laborema kaj firme konvinkita pri estonteco de Esperanto, kaj pri proksima solvo de lingva problemo pere de Esperanto..., tamen li montris sin samtempe plene indiferenta pri la E-komunumo. Tiam li, etata funkciulo de TRP, nur komencis lerni Esperanton, kaj li lernis °in, kiel ■ajnis al mi, nur pro partiaj devoj kaj ideoj. La partio komisiis al li tiun agadon, kaj li aktive ekagis. Lař mi, li multe similas al sinjorino Ůanina, sekretariino de la Asocio de Sovetiaj Esperantistoj. Ůi same ellernis Esperanton, sed Šu ■i estis esperantistino?

    Giorgio Pagano, diference de sinjorino Ůanina tamen vere kredas pri ideo de la Esperanta solvo de lingva problemo en Eřropo, sed li tute ne vidas kaj ignoras ekziston de Esperantujo, havanta sian vivon, tradicion, kulturon. En la artikolo li atakas UEA, sed tiu atako similas al atako de hundeto kontrař elefanto el fama fablo de Krilov. UEA kaj ERA havas tute malsimilajn rimedojn kaj akcentojn en siaj agadoj. UEA agas por faciligi agadon de apartaj esperantistoj, esperanto-kolektivoj per siaj servoj, kongresoj, perioda╝oj ktp., kaj prezentas pere de si al ekstera neesperantista mondo tutmondan esperantistaron. ERA tute ne zorgas pri esperantistaro, eŠ ignoras °in. ěiaj interesoj estas nur eřropaj kaj internaciaj politikaj kaj inter■tataj organizoj, kaj celo -- oficialigo de Esperanto kiel dua internacia helplingvo.

    Tamen agnosko de Esperanto fare de internaciaj politikaj organizoj ne povas ne interesi ankař UEA. Do, evidentas utilo de kunlaboro de tiuj, kvankam malsamaj, organizoj. Tial estas ankař stranga konduto de UEA, kiu ne enlasis informon pri ERA en sia Jarlibro, prisilentas kaj ne subtenas iniciatojn de °i. Mi ne opinias, ke informo pri kat-amantaj esperantistoj, ař pri samseksamaj esperantistoj pli gravas ol pri ERA.

    Konante sinjoron Pagano, mi supozas, ke oficistoj kaj estraranoj de UEA, same kiel mi, ne trovis komunan lingvon kun li (kvankam li ellernis Esperanton).

    Ăiam estas multe doma°e, kiam apartaj personoj, kun bonaj intencoj, sed pro siaj netoleremo kaj ambicio, trudemo kaj senkompromisemo fiaskigas bonajn iniciatojn. Kaj mi priploras funebre forpasintajn eblecojn, vanajn streŠojn kaj forflugintajn esperojn.

    Mikaelo Ăertilov


    INTERRETA ČURNALISTIKO

    Ekde jan. 1998 ni funkciigas la retpo■tan Esperanto-nova╝servon "ret-info", kiu distribuas labortage avera°e 3-4 mesa°ojn, ligitajn al la E-movado. Al ricevantoj de "ret-info" apartenas plurcent abonantoj.

    Estas tre malagrable iam rericevi de tute nekonataj personoj 2-4 foje la mesa°ojn, origine dissenditajn per "ret-info", ař ricevi malabonpeton de neali°intaj personoj, ař proteston pro nedezirata retpo■ta °eno. Ne redistribuu per reto! Oni kompreneble rajtas utiligi por si la ricevitajn informojn kaj oni rajtas aperigi ilin en paperaj E-gazetoj ař radiostacioj, sed ni taksas ne etika, se iu regule rete plusendas la ricevitajn mesa°ojn al siaj konatoj, ař al retaj forumoj!

    Kompreneble ni ne estas kontrař (eŠ ni °ojas), se iujn gravajn mesa°ojn foj-foje vi plusendas al interesitoj ař uzas °in en informbultenoj (Ši kaze bv. nepre mencii la fonton) -- ni estas nur kontrař la regula reta redistribuado.

    La servo funkcias fidinde. La dissenditaj mesa°oj valoras ju pli multe, des pli da personoj legas ilin, sed anstatař mem distribui ilin al iu celgrupo prefere instigu ilin rekte ali°i al la servo!

    Lßszlˇ Szilvßsi
    administranto de "ret-info"


    ěEMELIěO EN LA NORDO

    28 sep -- 2 okt. internacia komencanta kurso okazis en Svanvik, en popola altlernejo Še la norvega-ruslanda limo. En StRIGo-4 mi babilis kun du tieaj partoprenintoj, nome Nastja Kuznetsova kaj Nata■a Zubova de Murmansko.

    "Estis malgranda anonco en murmanska gazeto. Oni nenion menciis pri voja°o al Norvegio, nur estis instigo lerni esperanton. Relative multaj junuloj anoncis sin kaj oni faris intervjuojn por selekti tiujn, kiuj rajtis iri al la kurso en Norvegio. Tre gravis ke oni estu komuniki°ema kaj havu deziron lerni", -- klarigas Nastja kaj Nata■a.

    Pro la nuna ekonomia krizo, kelkaj dezirantoj tamen ne povis iri. Sed 8 murmanskaj gejunuloj, post unua enkonduka prelego partoprenis la kurson. Dum 5 tagoj ili po 3 lecionojn partoprenis, sub gvido de eminenta Cseh-instruisto Atilio Orellana Rojas. Entute partoprenis 27 gejunuloj kaj plenkreskuloj.

    "Ni studis la bazan gramatikon de la lingvo. Kompreneble, tempo malmultis, sed Atilio tre vigle instruas, li estas vera artisto, kaj la lecionoj estis tre instigaj. En la libertempo ni konati°is kun la lernejanoj. Ni dařre tenas kontakton, kaj la lernejestro certigis ke la norvegaj partoprenintoj vizitos Murmanskon en decembro", -- ili rakontas.

    Nata■a kaj Nastja rakontas pri sukcesa konati°o kaj amiki°o kun la lernejanoj. Tiel, oni brile plenumis unu el la intencoj de Norvega E-ligo: kunligi gejunulojn en Norvegio kaj Ruslando. La dua intenco kompreneble estas utiligi esperanton en tiu kontakto. Intertempe la kontakto okazas Šefe anglalingve. "Ni ankorař ne sufiŠe scias esperanton. Mankas vortoj", -- ili konfesas. Sed kiam la raportanto aludis, ke eble esperanto ne necesas por ili, ařdi°is protestoj: "Ni tamen volas °in lerni!"

    Ăiuj kiuj partoprenis la kursojn de Atilio, scias ke malfacilas ne entuziasmi°i. Pli malfacilas kiam oni revenas hejmen al tedaj lernolibroj kaj pli tradicia instruado. Tamen, "Ni certe volas dařrigi la studadon", -- Nata■a kaj Nastja asertas. Ău ni rajtas esperi pri onta junulara klubo en la fora nordo?

    Bňrd Hekland


    LA MASTRINOGuy de Maupassant

    Novelo de Guy de Maupassant

    Mi lo°is tiam, -- diris Georges Kervelen, -- en meblita lulo°ejo en la strato de la Sanktaj Patroj.

    Kiam miaj gepatroj decidis, ke mi studos juron en Parizo, okazis longaj diskutadoj por aran°i Šiun aferon. La koston de mia pensio ili unue taksis je dumil kvincent frankoj, sed mia povra patrino ekhavis timon, kiun ■i prezentis al mia patro: "Se li malbone elspezus sian tutan monon kaj ne prenus sufiŠan nutra╝on, lia sano tre suferus. Tiuj junuloj estas kapablaj je Šio."

    Estis do decidite, ke ili serŠos pensionon por mi, pensionon modestan kaj komfortan, kaj ke mia familio pagos rekte la prezon, Šiumonate.

    Mi neniam estis forlasinta Quimper'on. Mi deziris Šion, kion oni deziras je mia a°o kaj mi estis preta °oje vivi, Šiumaniere.

    Iuj najbaroj, de kiuj oni petis konsilon, indikis samregionaninon, s-inon Kergaran, kiu akceptis pensionanojn. Mia patro traktis do perletere kun tiu respektinda persono, Še kiun mi alvenis, iun vesperon, kune kun kofro.

    S-ino Kergaran estis Širkař kvardekjara. Ůi estis dika, tre dika, parolis per voŠo de instruktora kapitano kaj decidis pri Šiuj demandoj per vorto neta kaj definitiva. Ůia domo, tre mallar°a, havanta nur unu aperturon al la strato Šiueta°e, aspektis kiel ■tuparo de fenestroj, ař kiel tranŠa╝o de domo sandviŠe inter du aliaj.

    La mastrino lo°is en la unua eta°o kun sia servistino; oni kuiris kaj havis la man°ojn en la dua; kvar bretonaj pensionuloj lo°is en la tria kaj en la kvara. Mi havis la du Šambrojn de la kvina.

    Nigra ■tupareto, turni°anta kiel korktirilo, kondukis al tiuj du mansardoj. La tutan tagon, senhalte, s-ino Kergaran supren- kaj suben-iris tiun spiralon, okupata en tiu tirkesta lo°ejo, kvazař ■ipestro sur ferdeko. Ůi eniris dek fojojn sinsekve en Šiun lo°ejon, kontrolis Šion kun mirinda parola frakaso, rigardis, Šu la litoj estis bone pretigitaj, Šu la vestoj estis bone brositaj, Šu la servo estis tute en ordo. Unuvorte, ■i flegis siajn gastojn kiel patrino, pli bone ol patrino.

    Mi baldař konati°is kun miaj kvar samregionanoj. Du el ili studis medicinon, kaj la du aliaj studis juron, sed Šiuj spertis la despotan jugon de la mastrino. Ili timis ■in, kiel marodisto timas kampogardiston.

    Koncerne min, mi tuj spertis dezirojn de sendependeco, Šar mi estas lařnature ribelulo. Mi unue deklaris, ke mi volas hejmenveni je la horo elektita de mi, Šar s-ino Kergaran estis difininta la dek-duan horon, kiel la lastan limon. Pro tiu pretendo, ■i fiksis al mi siajn klarajn okulojn dum kelkaj sekundoj, kaj poste deklaris:

    "Tio ne estas ebla. Mi ne povas toleri, ke oni vekas Anjon la tutan nokton. Vi havas nenion por fari ekstere post certa horo."

    Mi respondis kun firmeco : "Lař la le°o, sinjorino, vi estas devigata malfermi al mi kiam ajn. Se vi rifuzos tion, mi konstatigos °in Še la urba polico kaj iros dormi en hotelon je via kosto, kiel tio estas mia rajto. Vi estos do devigata malfermi al mi ař ellasi min. La pordo ař la adiařo. Elektu."

    Mi spitridis al ■i, diktante miajn kondiŠojn. Post la unua stuporo ■i volis diskuti, sed mi restis necedema kaj ■i rezignis. Ni konsentis, ke mi havos Šef■losilon, sed kun nepra kondiŠo, ke neniu tion scios.

    Mia energio favore impresis ■in, kaj ■i de nun traktis min kun neta komplezo. Ůi havis por mi komplezojn, prizorgojn, delikata╝ojn, kaj eŠ bruskan tenerecon, kiu ne malplaŠis al mi. Iafoje, kiam mi estis gaja, mi surprize kisis ■in, nur por la forta vangofrapo, kiun ■i tuj ╝etis al mi. Kiam mi sukcesis mallevi la kapon sufiŠe rapide, ■ia mano pasis super min kun la rapideco de kuglo, kaj mi ridis kvazař frenezulo forkurante, dum ■i kriis: "Ha! Kanajlo! Tion mi repagos al vi."

    Ni fari°is du geamikoj.

    Sed jen mi konati°is, sur trotuaro, kun knabino laboranta en vendejo.

    Vi scias, kio estas tiuj ametoj de Parizo. Iam, irante al la lernejo, oni renkontas junan personon nudkapan, kiu promenas brakenbrake kun amikino, antař ol reiri al la laboro. Oni inter■an°as rigardojn, oni sentas en si tiun etan skuon, kiun donas la okulo de iuj virinoj. Tio estas unu el la Šarmoj de la vivo, tiuj rapidaj simpatioj fizikaj, kiujn naskas renkonti°o, tiu le°era kaj delikata logo, kiun oni subite spertas Še la ektu■o de homo naski°inta por plaŠi al vi kaj por esti amata de vi. Ůi estos amata multe ař malmulte, ne gravas. Estas en ■ia naturo respondi al la sekreta amdeziro de la via. Jam kiam vi unuafoje ekvidas tiun viza°on, tiun bu■on, tiujn harojn, tiun rideton, vi sentas ilian Šarmon eniri en vin kun dolŠa kaj delica °ojo, vi sentas specon de feliŠa bonstato penetri en vin, kaj la subitan naski°on de tenereco ankorař konfuza, kiu pelas vin al tiu nekonata virino. Estas, kvazař estus en ■i alvoko, al kiu vi respondas, allogo, kiu stimulas vin; kvazař oni jam delonge konus ■in, kvazař oni jam estus vidinta ■in, kvazař oni scius, kion ■i pensas.

    La morgařan tagon je la sama horo, oni pasas tra la sama strato. Oni revidas ■in. Kaj oni revenas la postan tagon, kaj ankorař la postan tagon. Oni fine interparolas. Kaj la ameto plu evoluas, regula kiel malsano.

    Do, post tri semajnoj, mi atingis kun Emma la periodon antař la falo. La falo mem estus okazinta pli frue, se mi estus sciinta, en kiu loko provoki °in. Mia amikino vivis en familio kaj draste rifuzis trapasi la sojlon de meblita hotelo. Mi cerbumis por trovi rimedon, ruza╝on, okazon. Finfine mi elektis senesperan solvon kaj decidis suprenirigi ■in al mia lo°ejo, iun vesperon, Širkař la dek-unua, je preteksto de taso da teo. S-ino Kergaran enliti°is Šiutage je la deka. Mi povus do hejmeniri senbrue dank' al mia Šef■losilo, vekante nenies atenton. Ni sammaniere remalsuprenirus post unu ař du horoj.

    Emma akceptis mian inviton, post kiam ■i iom kontrařvolis.

    Mi pasigis malbonan tagon. Mi ne estis trankvila. Mi timis komplika╝ojn, katastrofon, iun teruran skandalon. Venis la vespero. Mi forlasis la domon kaj eniris en trinkejon, kie mi glutis du tasojn da kafo kaj kvin glasetojn por ekhavi kura°on. Poste mi iris promeni sur bulvardon Sankta Mikelo. Mi ařdis sonori la dekan, la dekan kaj duonon. Kaj mi iris, per malrapidaj pa■oj, al la loko de nia rendevuo. Ůi jam atendis min. Ůi prenis kareseme mian brakon kaj jen ni ekiris, malrapide, al mia lo°ejo. Lařmezure kiel mi alproksimi°is al la pordo, kreskis mia angoro. Mi pensis: "Espereble s-ino Kergaran estas enlite."

    Mi diris al Emma du ař trifoje: "Atentu, ne faru bruon en la ■tuparo!"

    Ůi ekridis: "Vi do tre timas, ke oni ařdas vin?"

    "Ne, sed mi ne volas veki mian najbaron, kiu estas grave malsana."

    Jen la strato de la Sanktaj Patroj. Mi alproksimi°as al mia lo°ejo kun tiu antařtimo, kiun oni havas irante al dentisto. Ăiuj fenestroj estas mallumaj. Oni sendube dormas. Mi spiras. Mi malfermas la pordon kun singardemo de ■telisto. Mi enirigas mian kunulinon, kaj poste mi refermas, kaj mi supreniras la ■tuparon piedpinte evitante spiri kaj ekbruligante kandel-alumetojn, por ke la junulino ne faru iun mispa■on.

    Preterpasante la Šambron de la mastrino, mi sentas mian koron fortege batantan. Fine, jen ni estas en la dua eta°o, poste en la tria, poste en la kvina. Mi eniras mian lo°ejon. Venko!

    Tamen mi kura°is paroli nur mallařte kaj demetis miajn botetojn por fari neniun bruon. La teon, preparitan sur alkohola kuirilo, ni trinkis sur la angulo de mia komodo. Poste mi i°is insista... insista... kaj iom post iom, kvazař ludante, mi demetis unu post la alia la vesta╝ojn de mia amikino, kiu cedis rezistante, ru°a, konfuzita, Šiam prokrastanta la fatalan kaj Šarman momenton.

    Ůi surhavis nur, vere, mallongan blankan subjupon, kiam abrupte malfermi°is mia pordo, kaj aperis s-ino Kergaran, kun kandelo en la mano, vestita ekzakte kiel Emma.

    Mi faris salton malproksimen de ■i kaj mi staris, konsternite rigardanta al ambař virinoj, kiuj fikse interrigardis. Kio estis okazonta?

    La mastrino prononcis per aroganta tono, kiun mi ne konis de ■i: "Mi ne volas knabinojn en mia domo, sinjoro Kervelen."

    Mi balbutis: "Sed, sinjorino Kergaran, la frařlino estas nur mia amikino. Ůi venis preni tason da teo."

    La dika virino pluparolis: "Oni ne surhavas nuran Šemizon por preni tason da teo. Vi tuj foririgos tiun personon."

    Emma, konsternita, ekploris ka■ante sian viza°on en sia jupo. Mi perdis la kapon, ne sciante, kion fari, nek kion diri. La mastrino aldiris kun nerezistebla ařtoritato: "Helpu la frařlinon revesti°i kaj forkonduku ■in tuj."

    Mi, certe, ne povis fari ion alian, kaj mi levis la robon falintan ronde, kvazař krevinta balono, sur la plankon, kaj mi pasigis °in super la kapon de la knabino, kaj klopodis agrafi °in, al°ustigi °in, kun grandega peno. Ůi helpis min, Šiam plorante, terurita, hastante, farante Šiajn erarojn, ne plu povante retrovi la ■nurojn nek la butontruojn; kaj s-ino Kergaran staris kun senesprima viza°o, tenante sian kandelon enmane, kaj lumigis nin kun la severa pozo de ju°isto.

    Emma rapidigis nun siajn movojn, freneze kovris sin, nodis, alpinglis, laŠis, religis kun furiozo, turmentata per ur°a bezono forkuri; kaj eŠ ne butoninte siajn botetojn, ■i kuris preter la mastrino kaj pelis sin en la ■tuparon. Mi sekvis ■in kun pantofloj, mem duone senvesti°inta, kaj ripetis: "Frařlino, ařskultu, frařlino."

    Mi ja konsciis, ke necesis diri ion al ■i, sed mi nenion trovis. Mi reatingis ■in precize Še la pordo de la strato, kaj mi volis preni ■ian brakon, sed ■i fortege forpu■is min, balbutante per voŠo mallařta kaj nervoza: "Lasu min... lasu min, ne tu■u min."

    Kaj ■i forkuris sur la straton refermante la pordon post si.

    Mi turnis min. S-ino Kergaran estis restinta supre Še la unua eta°o, kaj mi resupreniris la ■tupojn lantapa■e, atendante Šion, kaj preta je Šio.

    La Šambro de la mastrino estis malfermita, ■i enirigis min eldirante kun severa tono:

    "Mi devas paroli al vi, sinjoro Kervelen."

    Mi preterpasis ■in kun mallevita kapo. Ůi demetis sian kandelon sur la kamenon kaj, krucante la brakojn sur sia impona brusto, kiun malbone kovris maldika kamizolo:

    "Nu, sinjoro Kervelen, vi do prenas mian domon por publika domo!"

    Mi ne estis fiera. Mi murmuris: "Tute ne, sinjorino Kergaran. Vi devas ne koleri°i, nu, vi ja scias, kio estas junulo."

    Ůi respondis: "Mi scias, ke mi ne volas Šiesulinojn Še mi, Šu vi ařdas? Mi scias, ke mi igos vin respekti mian tegmenton, kaj la bonfamon de mia domo, Šu vi ařdas? Mi scias..."

    Ůi parolis almenař dum dudek minutoj, akumulante la kialojn sur la indignojn, super■utante min sub la honorindeco de sia domo, pikvundante min per akraj riproŠoj.

    Mi (homo estas stranga animalo), anstatař ařskulti ■in, rigardis ■in. Mi ne plu ařdis eŠ unu vorton, vere neniun vorton. Ůi havis belegan bruston, tiu ino, firman, blankan kaj grasan, eble iom dikan, sed allogantan, kapablan kařzi tremojn en la dorso. Mi vere neniam estis suspektinta, ke estas tiaj a╝oj sub la lana robo de la mastrino. Ůi aspektis dek jarojn pli juna, en la negli°o. Kaj jen mi sentis min tute strange, tute... Kiel mi povus diri? tute konfuzita. Mi subite retrovis antař ■i mian situacion... interrompitan unu kvaronhoron pli frue en mia Šambro.

    Kaj, malantař ■i, en la alkovo, mi rigardis ■ian liton. ěi estis duone malfermita, premita, montranta, pro la kavo en la littukoj, la pezon de la korpo, kiu ku■is en °i. Kaj mi pensis, ke certe estas tre plaŠe kaj tre varme ene, pli varme ol en alia lito. Kial pli varme? Mi ne scias, eble pro la amplekso de la karnoj, kiuj ku■is en °i.

    Kio estas pli alloga kaj pli Šarma, ol malfermita lito? Tiu Ši ebriigis min, de malproksime, kurigis tremetojn sur mia hařto.

    Ůi ankorař parolis, sed nun dolŠe, ■i parolis kiel amikino kruda kaj bonkora, jam preta pardoni.

    Mi balbutis: "Nu...nu... sinjorino Kergaran... nu..." Kaj Šar ■i nun silentis por atendi mian respondon, mi ekkaptis ■in en miaj du brakoj kaj mi komencis kisi ■in, ja kisi ■in, kiel malsatanto, kiel homo, kiu atendas tion delonge. Ůi baraktis, turnis la kapon, ne tro forte kolerante, ařtomate ripetante, lař sia kutimo: "Ho! Kanajlo... kanajlo... ka..."

    Ůi ne povis fini la vorton, mi ekprenis ■in per fortostreŠo kaj forportis ■in, prematan kontrař mi. Oni ja estas fortika en iuj okazoj! Mi atingis la litrandon, kaj mi falis sur °in ne maltenante ■in... Estis efektive tre plaŠe kaj tre varme en ■ia lito.

    Unu horon poste, Šar la kandelo estingi°is, la mastrino elliti°is por ekbruligi la alian. Kaj dum ■i revenis en■ovi°i al mia flanko, enigante sub la littukojn sian rondan kaj fortan gambon, ■i eldiris per voŠo karesa, kontenta, eble dankema: "Ho!... kanajlo... kanajlo!..."

    Tradukis en la franca Daniel Luez


    SLAVONAJ SKRIBOJ

    de Sergio Pokrovskij

    [La 2a Parto, la unua aperis en la 50 LOdE.]


    DU SLAVONAJ ALFABETOJ

    Mirinda afero: Šiuj historiaj fontoj parolas nur pri unu nove inventita Slavona alfabeto, kvankam ni bone scias, ke ili estis du:

    1. Kirilico1, nomita lař sia kreinto Cirilo, kaj

    2. Glagolico, lařvorte "parola╝o".

    La du alfabetoj tre proksimas interne, lař siaj strukturo, ordo kaj la nomoj de la literoj; sed ili tute malsimilas ekstere, lař la aspekto kaj dizajno grafika. Fakte ili havas nur unu komunan signobildon:á (t.e. ). La distinga principo estas la rilato al la greka alfabeto: Kirilico estas, maldetale, la mezgreka alfabeto kompletigita por la bezonoj de la slava fonetiko; dum Glagolico ■ajnas intence eviti ion ajn similan al la alfabeto greka (ař Latina).

    Dum kelka tempo la du alfabetoj kunekzistis paralele en la tuta Slavujo; Glagolicajn grafitiojn oni trovis eŠ en Kievo kaj Novgorodo.

    Nun regas la opinio ke s-ta Cirilo elpensis Glagolicon, kiu poste iel proksimi°is al la greka alfabeto, kaj tiel esti°is Kirilico kaj la nunaj alfabetoj Cirilaj. Lař tiu teorio, s-ta Cirilo skribis ne tiel [Jn 1:1]:

    sed Ši tiel:

    (Ău la kontrasto inter Ši tiuj linioj ne pensigas vin pri Esperanto kaj Volapuko?)

    Argumentoj

    La rezonado estas proksimume tia:

    1. La unuan alfabeton kreis Konstanteno-Cirilo.

    2. Glagolico estas pli frua ol Kirilico.

    3. Preskař Šie Kirilico forpu■is Glagolicon.

    4. Sekve, Konstanteno-Cirilo inventis Glagolicon, kaj jam poste, en Bulgario, okazis la "Preslava reformo" el kiu esti°is Kirilico.

    Ăio Ši ■ajnas logika kaj solida. La fontoj parolas pri s-ta Cirilo kiel pri la inventinto. La lingva╝o de la manuskriptoj Glagolicaj estas pli arkaika ol tiu de la samtempaj skriba╝oj Kirilicaj; oni trovas tekstojn Kirilicajn skribitajn super forvi■ita teksto Glagolica, neniam inverse. Kaj nur la kroatoj retenis Glagolicon por kultaj tekstoj.

    Verdire, krom la kroatoj glagolica╝on uzis ankař la francaj re°oj: dum sia kronado ili ╝uris sur Rejmsa evangelio, atribuata al s-ta Hieronimo el Stridono, la tradukinto de Vulgato. Nur Petro la Granda dum sia vizito en Francion (1717) unua konstatis (mi imagas, kiom mirigite!), ke la Rejmsa evangelio estas en Slavono, skribita parte Glagolice, parte Kirilice.

    Ău ne estas iom stranga ke, fidele konservinte Glagolicon, la kroatoj tamen persiste, almenař ekde la 12a jc, atribuis °in ne al s-ta Cirilo, sed al s-ta Hieronimo?

    Tio ne estas grava ob╝eto; sed du aliaj aferoj, neformalaj kaj malfacile pruveblaj, precipe malhelpas min akcepti la regantan teorion.

    Unue, nenio en la karaktero kaj biografio de Konstanteno-Cirilo lasas suspekti kontrařgrekan (ař kontrařlatinan) tendencon.

    Kaj due, la arta stilo de Glagolico ■ajnas aparteni al tute alia, pli frua epoko (fakte, °uste al la epoko de Hieronimo el Stridono).

    Ni konsideru tion iom pli detale.

    Duonjarmilon antař Renesanco

    Veninte Re°urbon2, Konstanteno komencis studojn Še la profesoroj. En 3 monatoj li ellernis la tutan gramatikon, trastudis Homeron, geometrion kaj dialektikon Še Leono kaj Fotio, kaj Šiujn filozofiajn teoriojn, kaj krome retorikon, aritmetikon, astronomion, muzikon kaj Šiujn ceterajn sciojn grekajn. Li ellernis ilin kiel neniu alia, Šar en li la komprenemon plifortigis la diligento, kaj ili sin interhelpis, per kio perfekti°as la sciencoj kaj artoj [VK, Šap. 4].

    Konstanteno ne povus trovi pli klerajn instruistojn.

    Leono la Matematikisto tiel fami°is per siaj disŠiploj, ke Âalifo Mamuno3 sendis al imperiestro Teofilo specialan leteron, proponante preskař tunon da oro pro permeso dum nelonga tempo gastigi Leonon en Bagdado (Teofilo rifuzis). Kvankam liaj verkoj nin ne atingis, tradicio asertas ke li inventis lumtelegrafon kaj uzis literojn en algebro.

    Fotio estis la plej brila reprezentanto de tiu parto de la Bizancia intelektularo, kiu volis harmoniigi la rilatojn inter la profana scienco kaj teologio kaj deklaris ke la klasika hereda╝o (precipe la filologia) ebligas pli bone kompreni la superan sa°on.

    El la verkoj de Fotio unu restas precipe valora fonto por la scienco. Posedanto de granda biblioteko, Fotio faris refera╝ojn pri la legataj libroj -- religiaj kaj profanaj, paganaj kaj kristanaj. Tiel lia Libromiriado; fakte temas pri 280 verkoj) konservis informojn pri tio, kion enhavis verkoj perditaj -- kaj eŠ pri tio, kio mankis en verkoj konservitaj (sed estas en■ovita en la tekstojn kiuj nin atingis).

    Cetere, Fotio estis eminenta teologo, en kies verkoj neniu lia kontrařulo trovis dogman eraron.

    Interesan ekzemplon pri la etoso de tiu klerisma rondeto prezentas letero de Fotio al Leono. Leono kritikis la stilon de la Nova Testamento, kaj metis la elokventon de la klasikaj oratoroj super tiun de apostolo Pařlo; responde Fotio defendis la literaturan valoron de la Bibliaj tekstoj. La opinioj mem ne estas tre originalaj, sed interesaj estas la toleremo kaj la libero de opinioj, kiajn oni ne esperus renkonti en la 9a jc -- precipe konsidere ke Leono estis Tesalonika eksmetropolito (li perdis sian katedron post la malvenko de la ikonrompistoj en 843), kaj Fotio estis onta patriarko Nov-Roma.

    Unu el la argumentoj de Fotio en lia polemiko kontrař la ikonrompistoj similas la dirotan de Konstanteno-Cirilo. Ikonrompistoj indikis, ke diversnaciaj pentristoj prezentas Kriston tute malsame, kaj sekve tiuj prezentoj senvalidigas unu la aliajn. Fotio respondis, ke ankař Evangelio ekzistas en diverslingvaj tradukoj, en tute malsamaj literoj kaj sonoj -- etiopaj, hebreaj, hindaj, Latinaj -- sed tio neniom malebligas al ili esti di-inspiritaj.

    Ăiel ajn, la citita fragmento el VK pruvas ke nek la disŠiplo de Konstanteno °in verkinta, nek la profesoroj de Konstanteno iel mal■atis "la grekajn sciojn".

    Misiistaj alfabetoj

    La malsimilo inter la literoj grekaj kaj Glagolicaj estas okulfrapa, sed sciencistoj venkis la evidenton kaj trovis iujn subtilajn simila╝ojn. Ankorař unu atesto pri tio, ke per sufiŠe forta streŠo eblas "science" pruvi Šion ajn.

    Pli ol la skribon grekan, la dezajno de Glagolico similas la etiopan, ař la eklezian kartvelan, ař la skribon kiun Sekvojo elpensis por sia irokeza tribo Šerokio. Kurioza ekzemplo: en 1929, dum al■tatigo de la kolektoj de akad. N. P. LiÂaŠov, prof. A. S. Orlov erare klasis pergamenan psalmaron etiopan kiel manuskripton Glagolican [Pr, P. 190].

    Endas tuj klarigi ke temas nur pri la grafikaj elementoj, neniel pri ilia fonetika valoro. Ekz-e pluraj menciitaj alfabetoj havas krucforman literon; sed en Glagolico °i signas la vokalon [a], dum en la eklezia kartvela, la konsonanton [k<@146>].

    Klare, la sortimento da simplaj grafikaj elementoj estas negranda kaj tial koincidoj en ilia kombinado estas tre probablaj (kion pruvas la Šerokia skribo, kies kreinto nenion sciis pri Glagolico kaj eŠ ne scipovis legi la anglan). Tamen kelkaj elektoj evidente estas ideologie motivitaj: en la kartvela alfabeto eklezia la krucforma litero kan estas la unua de la vorto Kriste (Kristo); en Glagolicoá malfermas la alfabeton.

    Komencante novan aferon, piulo antař Šio sin krucosignas. Tiu kutimo °is nun vivas en la tuta Ortodoksio: per krucosigno komencis sian laboron greka monaÂo kiun mi petis kopii por mi skriba╝on en la S-ta Tombo en Jerusalemo. De la kruco komenci°as la studo de la skribo Glagolica.

    Ankař aliaj figuroj havas simbolan valoron: cirklo (la eterno -- kaj kp la Zamenhofan Eternulo), triangulo (la Triunuo). Simetriaj kombinoj de tiaj figuroj formas gravajn mallongigojn, ekz-e I~C (tradicia mallongigo por Jesuo) i°asá. Ař ekz-e [Apok 1:8]

    Mi estasá kajá, diras la Sinjoro.

    Tre probablas, ke tiaj simbolaj konsideroj, similaj al la ideoj de ařtoroj de aprioraj lingvoprojektoj, influis la kreinton de Glagolico. Tamen ne Šiujn literojn tio koncernas, kaj krome, tio neniel klarigas lian evidentan decidon eviti Šion ajn similan al la alfabetoj greka ař Latina.

    Tia tendenco ja ekzistis en la frua kristanisma epoko, kiam esti°is la skriboj stile similaj al Glagolico kaj kiam Šio klasika estis perceptata kiel pagana╝o. Tamen post Justiniano I la klasika paganismo ne plu estis atentinda rivalo, °ian lokon okupis la herezoj; anstataře, kontrařklasika malamo estas atestita, ekz-e, inter la egiptaj, Siriaj, armenaj monofizitoj. Nu, neniu riproŠis tian herezon al la Tesalonikaj fratoj. Do, Šu troveblas alia spuro kelkcent jarojn pli frue?

    Cirilo la Filozofo

    Cirilo naski°is en Kapadokio, Okcidente de Armenio. Fininte siajn studojn en Damasko li venis Aleksandrion.

    Foje en la katedralo de la granda patriarko Aleksandria li ařdis voŠon el la altaro, kiu lin vokis:

    -- Cirilo!

    kaj ordonis al li iri en la landon vastan, "en la naciojn slavajn, alinome bulgarajn", por kredigi ilin kaj instrui al ili la le°on.

    Cirilo konsterni°is, Šar li ne sciis, kie situas la lando slava alinome bulgara. Li iris Cipron, sed ankař tie neniu ařdis pri la slavoj. Post tiu malsukceso li jam estis revenonta Aleksandrion, sed pensis pri profeto Jona kaj ■ipiris plu, al Kreto, kie li ricevis konsilon iri Tesalonikon.

    En Tesaloniko Cirilo vizitis metropoliton Johanon kaj informis lin pri sia misio. Johano respondis ke Cirilo estas freneza maljunulo, ke la bulgaroj estas homvoruloj kiuj certe lin forman°os.

    En la bazaro Cirilo hazarde ařdis slavan parolon kaj teruri°is. Fine lin helpis miraklo.

    Foje, elirinte el kirko post dimanŠa diservo, sidi°inte "sur la marmoron, enpensa kaj mal°oja", li subite ekvidis korvon kun liga╝o en la beko. La korvo ╝etis la liga╝on al Cirilo sur la baskon, li nombris la ligitajn objektojn; ili estis 32. Cirilo metis ilin Šebrusten, kaj iris al la metropolito por montri al li ilin. Sed la objektoj mirakle malaperis en lia korpo, kaj krome, Cirilo subite mallernis la grekan lingvon.

    La metropolito sendis por inviti Cirilon, sed tiu ne komprenis la senditon. Finfine Cirilo i°is malliberigita.

    Perdinte la grekan, Cirilo iel ricevis scion de la lingvo kaj skribo slavaj. Informite pri tio, la bulgaroj kun siaj princoj Desmiro de Moravio kaj Radivojo de Preslavo sie°is Tesalonikon postulante:

    -- Donu al ni la homon kiun Dio al ni sendis!

    Post 3 jaroj da sie°o la metropolito liberigis Cirilon kaj transdonis lin al la bulgaroj. Akceptinte Cirilon "kun granda °ojo", la bulgaroj lin kondukis en la urbon Raveno Še rivero Bregalnico, kaj tie Cirilo instruis al ili la literojn kaj kristanismon.

    La fabelo kaj la realo

    La ╝usa rakonto (La Tesalonika legendo,

    ekz-e en [An]) entenas evidentajn anakronismojn kaj fabela╝ojn, sed ankař tre rekoneblajn historiajn detalojn: la metropolito estas Johano II, partoprenanto de 6a Universa Koncilio (681--682); kaj en 675--678 tri slavaj triboj efektive sie°is Tesalonikon, kion ni scias el verko de la metropolito mem (cetere, °i ne mencias Cirilon la Kapadokianon).

    Tamen la bulgaroj tiam ankorař ne asimili°is inter la slavoj, ili eŠ ankorař ne transiris Danubon.

    La malhelpemon de la metropolito facile klarigas la deveno de Cirilo. Naskita kaj edukita en regionoj monofizitaj, li probable mem estis monofizito, kaj la ortodoksiano Johano ne povis aprobi herezan mision.

    Tiaj malsimpatioj kutime estas reciprokaj kaj etendi°as al Šiaj rilatoj interkulturaj; tio povus klarigi la malakcepton de la greka lingvo, kiun Cirilo "mallernis". Kaj °uste Glagolicon ař ion similan kreus tia homo, mal■atanta "la preciozan, lispan kaj manieran lingvon grekan" (lař diro de armena ařtoro). ěuste pro tia malamo kvar jardekojn antaře Egiptio kaj Palestino tiom facile akceptis la araban konkeron.

    Kaj interese, la "mallonga" Vivo de Konstanteno-Cirilo ial speciale mencias ke antař sia misio en Moravion li trovis Še Bregalnico baptitajn slavojn.

    Ău hazarda koincido?

    Dum longa tempo oni vidis en La Tesalonika legendo popolan fabelon pri Konstanteno la Filozofo. Tamen malgrař la fabelaj detaloj °i entenas la historian fonon de tute alia epoko. La legendo ne sufiŠas por pruvi historian ekziston de Cirilo la Filozofo; sed °i indikas kiel Glagolico povis esti°i.

    Kompreneble °ia herezula deveno ne estus bonvena en la postaj jarcentoj; kaj Šar la tradicio firme ligis Konstantenon-Cirilon al kirilico, la kroatoj trovis pli respektindan ařtoron en la persono de sia samlandano Eřzebio Hieronimo Sofronio el la dalmata urbo Stridono.

    Ůajnas ke Konstanteno-Cirilo estis pli honesta. Li estis disŠiplo de Fotio, kiu en sia letero al Boriso-MiÂaelo, iom neatendite por patriarko skribanta al ╝usbaptita Âano, indikis ke la herezoj utilas por klarigi la veron, Šar nekontestata vero falsi°as (kp 1Kor 11:19; la posta historio pruvis, ke la bulgaroj sekvis la konsilon). En la teksto rekonstruita A. Vaillan kiel antařparolo de Konstanteno-Cirilo al lia traduko de la Skriboj estas nemalsimila deklaro: la tradukinto profitis la tradukojn de herezuloj Siriaj "Šar, kiel diris s-ta Cirilo4, ne Šio kion faras miskredantoj estas evitenda kaj for╝etenda".

    Eble estas nura hazardo ke Konstanteno monaÂi°is sub la nomo Cirilo. Sed eble li tiel oma°is sian antařulon, kies laboron li uzis por krei Kirilicon?

    Dařrigota

    Literaturo

    [Pr] ProÂorov G.M. Glagolica sredi missionerski azbuk // Tr. Otd. dr.-rus. lit. -- Vol. 45. -- SPb: Nauka, 1992. -- P.178-199.

    [An] Angelov B. Solunskata legenda // Iz starata býlgarska, ruska i sýrbska literatura. -- Vol. 2. -- Sofia, 1967. -- P.63-66.

    Notoj

    1. Kirilico: Tiel mi nomas la Slavonan alfabetoná kontraste al pli °enerala termino literoj Cirilaj, kiu kovras ankař la modernan rusan alfabeton civilan.

    2. Re°urbo: unu el pluraj nomoj de Konstantinopolo, la Šefa en Slavonoá lař la greka Basilis Polis.

    3. Abd-Allah al-Mamun, filo de Harun ar-Ra■id kaj Âalifo (813--833) estis klerulo kaj granda mecenato de sciencoj. Ăe lia kortego verkis mia granda sampatrujano Muhamado la Žorezmano; la alnomo de tiu lasta (al-Žorezmi), misformita per latinigo, plu vivas en la scienca termino algoritmo, kaj la komenca vorto al-abr el la titolo de lia trakta╝o (cetere, dediŠita al Mamuno) i°is nomo de algebro.

    4. Tiu s-ta Cirilo estas ankorař unu, jam tria Cirilo en nia rakonto. Temas pri Aleksandria patriarko (412--444).


    MI REKOMENDAS ěIN AL ĂIU

    Librotema bildeto
    "12 humuraj kaj satiraj noveloj originale verkitaj en Esperanto", anoncas la libra subtitolo de la unua postkursa libreto en la serio Legu kaj lernu.

    El la subtitolo oni tuj vidas, kio estas la libro. Sed kial °i aperis? Respondon al la demando oni trovas en la antařparolo de la kompilinto. Ja la kialo de apero de io ajn en la vivo estas bezono. "Mi ■atus legi ion en Esperanto, bonvolu doni al mi ion". Tiu demando, ver■ajne, estas konata al Šiu kursgvidanto, kiam la novicoj jam kapablas pli-malpli kontentige legi en Esperanto por plifortigi siajn konojn de la internacia lingvo kaj konvinki°i, ke Esperanto vere tařgas kiel lingvo literatura.

    "Mi zorge notis la pozitivajn (kaj negativajn) reagojn de la legintoj, kaj tiuj reagoj rivelis kelkajn interesajn detalojn pri la preferata lega╝o..."

    Konsekvence al tiuj preferoj eldonejo Sezonoj decidis produkti serion da antologietoj por novaj esperantistoj. La recenzata libro estas la unua provo el tiu serio.

    Vivo kaj morto de Wiederboren enhavas 12 noveletojn, kies Šefa karakteriza trajto estas humuro kaj malkomplika lingvo. La titolo estas nomo de unu el la noveletoj de itala ařtorino Clelia Conterno Guglielminetti, tre gaja kaj amuza rakonto pri tio, kiel la gepatroj vendis pentra╝aŠojn de sia trijara filo kiel verkojn de nekonata sed talenta eksterlanda avangardisto.

    El la tuto de 12 ařtoroj minimume duono estas nomoj certe konataj eŠ por kursfinintoj. Ili estas William Auld, Lorjak, Istvßn Nemere, Reto Rossetti, Raymond Schwartz, Sßndor Szathmßri, Johßn Valano. La aliaj estas eble ne tiom konataj tutmonde, kiom por la legantoj de Sezonoj kaj La Ondo de Esperanto, sed certe ili estas ne malpli interesaj, spritaj, humuraj kaj gajaj.

    Nur Tik-tak de Lorjak kaj Spiona rondo de Johßn Valano okupas pli ol 12 pa°ojn, la aliaj noveletoj estas multe pli malgrandaj.

    La libro estas mole bindita, la kovrilpa°on pentris profesia pentristo Ma■a Ba╝enova, kaj °i aspektas iom enigme kaj alloge. Same interesa lař mi estas elekto de la librotitolo, kiu devas logi intereson pro sia nekonateco.

    Kvankam mi jam delonge ne estas novico, mi plezure relegis Šiujn noveletojn kaj ricevis tre pozitivan impulson. Mi opinias, ke Vivo kaj morto de Wiederboren plaŠos al ajna esperantisto kaj mi rekomendas °in al Šiu. Agrablan legadon!

    Viktor Kudrjavcev
    redaktoro de Komencanto


    FINFINE AMPLEKSA ESPERANTO-VORTARO POR ARABOJ

    Unu el la tradiciaj agadkampoj de la Esperanto-movado estas antařenigo de la Internacia Lingvo Še Unui°intaj Nacioj. Tamen, la bazo de tiu agado estis mankohava en unu grava rilato: unu el la oficialaj lingvoj de UN, la araba, °is nun malhavis ampleksan Esperanto-vortaron. Tio bremsis ankař la disvastigon de Esperanto en la araba mondo. Estis do nature, ke kadre de Kampanjo 2000 UEA decidis rapide agi por forigi tiun mankon.

    La unua pa■o tiurilate estas la eldono de "Klara vortaro Esperanta-araba" de Georgo Abraham. Sur 300 pa°oj de la pionira vortaro trovi°as 15.000 kapvortoj. Ili estas plejparte aran°itaj lař la alfabeta ordo de la plenaj vortoj anstatař tiu de la radikoj, pro kio la ařtoro nomas la verkon "klara vortaro".

    La vortaro de Abraham estis preta jam de multaj jaroj, sed pro la manko de la ebleco komposti arablingve °ia aperigo prokrasti°is. UEA povis fine solvi la problemon dank' al la kunlaboro de Irana Esperanto-Centro. Intertempe komenci°is en Irano la kompostado de du aliaj verkoj de Abraham, kiujn UEA eldonos en 1999. Temas pri Esperanto-lernolibro kaj araba-Esperanta vortaro. Tiu dua volumo de la vortaro estas konsiderinde pli ampleksa ol la unua, Š. 450-pa°a. Post la apero de Šiuj tri libroj la disvastigo de Esperanto en arabaj landoj havos la necesajn instruilojn.

    La eldono de "Klara vortaro Esperanta-araba" ricevis financan helpon de Subvencio Cigno, dank' al kiu °ia vendoprezo povas esti relative malalta.

    Gazetara komuniko de UEA


    UEA ELDONIS GVIDLIBRON DE UNESKO PRI HOMAJ RAJTOJ

    ěustatempe por oma°i la 50an datrevenon de la Universala Deklaracio de Homaj Rajtoj, kiun oni festas la 10an de decembro, aperis Še UEA la Esperanta eldono de Homaj rajtoj: demandoj kaj respondoj. La angla originalo de tiu Ši libro, verkita de Leah Levin, estis unuafoje eldonita de Unesko en 1981. Antař ol aperi en Esperanto, tiu populara libro estis eldonita en 16 aliaj lingvoj.

    Leah Levin estas elstara brita specialisto pri homaj rajtoj. Ůia verko estas bonega lernolibro pri la vasta problemaro de homaj rajtoj. La unua parto de la 140-pa°a libro priskribas la internacian juron pri homaj rajtoj. Specialan atenton ricevas la evoluo de la diversaj proceduroj por protekti homajn rajtojn kaj la edukado pri homaj rajtoj. La dua parto klarigas, unu post la alia, la enhavon kaj signifon de Šiu el la tridek artikoloj de la Universala Deklaracio de Homaj Rajtoj.

    Per la eldono de "Homaj rajtoj: demandoj kaj respondoj" Unesko, kaj nun UEA, kontribuas al la realigo de la celoj de la Jardeko de UN por Edukado pri Homaj Rajtoj.

    Krom esti verkita de eminenta edukisto, la allogon de la libro kreskigas ankař abundaj ilustra╝oj fare de la fama franca desegnisto Plantu. La modelan Esperanto-tradukon faris Edmund Grimley Evans.

    Gazetara Komuniko de UEA


    89 GAZETOJ EL 31 LANDOJ

    Nia rubriko Ricevitaj gazetoj registris en la jaro 1998a (la venontaj °is la jarfino estos registritaj en 1999) 89 gazet-titolojn. Ni ricevis 15 ruslandajn "gazetojn", plejparte neregulaj multobligitaj informiloj. 8 perioda╝oj atingis nin el Francio. Po 5 el Usono, Japanio kaj Germanio. Entute, la gazetoj venis el 31 landoj, el kiuj 22 eřropaj (sen Ruslando).

    Dum pluraj jaroj regule alsendas sian gazeton la redakcioj de

    kaj multaj aliaj.

    Koran dankon al Šiuj alsendintoj!


    DUOBLA "RE"

    Fine de novembro aperis duobla numero (5-6) de la ruslingva informilo pri Esperanto Ruslanda Esperantisto, kiu estas eldonata en Jekaterinburg en la kvanto 1000 ekzempleroj.

    La jarfina numero denove enhavas du Šapitrojn el la ruslingva traduko de la Dosiero por ╝urnalistoj de Stefan Maul, kiu estas felietone aperigata en RE. Krome aperas artikoloj pri UEA kaj NROj, IEK kaj OSIEK, traduko de la artikolo de William Auld pri la sperto de (mis)komunikado per la angla en Italio, recenzo pri la ruslingva eseo de Igorj Simonov pri Zamenhof, di°esto de nova╝oj el Esperantujo kaj Esperanto en ruslanda gazetaro.

    La Šefa materialo estas kvar-pa°a teksto de Aleksander Kor╝enkov "La mondo sen lingvaj baroj" -- kiun li prezentis prelegoforme en UER-20 (apr. 1998, Ni╝nij Tagil). ěi estos valora helpilo por la komencantaj propagandistoj de Esperanto.

    La tutan jarkolekton por 1998 oni povas mendi Še la redakcia adreso de LOdE kontrař 8 rubloj (la sendokosto estas enkalkulita). RE estas abonebla por 1999 Še la redakcio kontrař 30 rubloj, sed la abonantoj de LOdE, dezirantaj ricevi la du gazetojn samkoverte povas aboni nur kontrař 12 rubloj.

    H.G.


    Ricevitaj libroj

    1757. Conan Doyle, A. La Šashundo de la Baskerviloj: Krimromano / Tr. el la angla, antařpar. W.Auld. -- Jekaterinburg: Sezonoj, 1998. -- 176 p. -- (Serio Mondliteraturo; No. 6). -- (Donaco de "Sezonoj").

    1758. Tolstoj L. Sie°o de Sebastopolo: Novelo / Tr. el la rusa N.Kabanov. -- M.: Posrednik, 1912. -- 71 p. -- (Tutmonda biblioteko je la memoro de L.Tolstoj; No 8). -- (Inter■an°o).

    1759. Ende M. La senŠesa rakonto: Porinfana romano / Tr. el la germ. W.Diestel. -- Berlin: GEA; Maribor: Inter-Kulturo, 1997. -- 366 p. -- (Donaco de H.Gorecka).

    1760. Johansson S. Mistero Še nigra lago: Orig. romano por infanoj. -- Sk÷vde: Al-fab-et-o, 1997. -- 80 p., il. -- (Donaco de H.Gorecka).

    1761. Mńnd H. Egemaljuna eterno / Tr. el la estona V.Kruusalu. -- Tallinn: EAE, 1997. -- 38 p., il. -- (Donaco de H.Gorecka).

    1962. CÔndido Xavier F. Patro nia: Spiritisma porinfana verko / Tr. el la port. A.Soares. -- s.l.: SES Lorenz, [1997]. -- 104 p., il. -- (Donaco de H.Gorecka).


    Ricevitaj gazetoj

    Brazila Esperantisto. 1998/304;
    Ăe la Domparo. 1998/241;
    El Popola Ăinio. 1998/12;
    Esperantista Vegetarano. 1998/[1];
    Esperanto. 1998/11;
    Esperanto aktuell. 1998/7;
    Esperanto en Azio. 1998/2;
    Esperantolehti. 1998/5;
    Franca Esperantisto. 1998/502;
    Helianto. 1998/8;
    Informilo por Interlingvistoj. 1998/3;
    Komencanto. 1998/8;
    Kosmos. 1998/3;
    La Ondo de Esperanto. 1998/12;
    La Revuo Orienta. 1998/10,11;
    l'esperanto. 1998/8;
    Monato. 1998/11;
    Norvega Esperantisto. 1998/5;
    Ruslanda Esperantisto. 1998/5-6;
    SEJMinfo. 1998/3;
    Sennaciulo. 1998/11;
    Vekilo. 1998/4;
    Vestnik Esperanto. 1998/4.


    M O Z A I K O

    DEK RESPONDOJ: MALSAMAJ, SED ěUSTAJ

    Ni ricevis dek solvojn de la anagramoj de Jurij Kivajev (Marij El). Kvankam ili estis malsamaj, Šiu el ili estis °usta, Šar la taskoj havis kelkajn solvojn. La redakcia lotumado asignis la premion (ekzemplero de La Šashundo de la Baskerviloj al la E-klubo el Ol■tino (Pollando), kies anoj kolektive plenumis la taskojn.

    La °ustaj respondoj, ekzemple, estas:

    Kvadrato 5x5. Diagonale: kanto/tanko. Horizontale: kropo, karno, ronko, mirto, rabio.

    Kvadrato 6x6. Diagonale: dinaro/nadiro. Horizontale: domeno, libero, menuro, teraso, rapiro, angulo.

    Kvadrato 7x7. Diagonale: tantalo/talanto. Horizontale: trakomo, rabarbo, banduro, kartono, reklamo, spiralo, klorito.

    Gratulojn al la solvintoj!

    Tatjana Kulakova
    á


    Nata■a TalankinaDankon!

    Estas bone, ke en Esperantujo estas tia bona festo -- Tago de Zamenhof. (Kaj iuj junaj samideanoj konsideras avŠjon Ludovikon kiel Sanktan Nikolaon.)

    Jarfine ni festumis en Jekaterinburg aparte gaje kaj agrable dank' al Nata■a Talankina, kiu Šiel klopodis krei bonan etoson. Dankon!
    á


    Legu, lernu kaj faru!

    ManuŠar Gabovda (Tomsk)


    K R U C V O R T E N I G M O

    Krucvortenigmo

    Horizontale:

    1. Kampa fortika╝o; 4. Senvalora imita╝o de diamanto; 9. La plej malsupera infanteria suboficiro (R); 10. Fortege efikanta; 12. Hařta malsano; 13. Nomo de la litero; 14. Reprodukta╝o de la paperfolio (R); 15. Interpunkcia signo (R); 18. Helena diino de inteligento; 20. Valora metalo (R); 21. Grupo de kunvoja°antoj (R); 23. Organo de la vidkapablo; 27. Nerva patologia stato, karakterizata per inerteco de la volaj muskoloj kaj perdo de sentpovo (R); 30. Numeralo; 31. Rotacianta parto de dinamoma■ino; 32. Mallonga serio de etaj muskolaj konvulsioj; 33. Rapida malplii°o de la fortoj sen sinkopo; 34. Havenurbo kaj princejo Še Mediteraneo.

    Vertikale:

    1. Malsupra parto de vegeta╝oj; 2. Granda mamulo; 3. Difinita aparta cirkonstanco (R); 4. Parto de la muzika╝o, kiun kantas unu aktoro; 5. Genro de parazitaj protozooj el la klaso de flageluloj, vivanta en la sango de vertebruloj; 6. Nomo de la malsano (R); 7. Vojo en °ardeno (R); 8. Sofo sen dorsa kaj braka apogiloj; 11. Provizado per bataliloj (R); 14. Ujo por lavi sin (R); 16. Regula aran°o de aferoj, lař kiu ili tařge kaj oportune rilatas inter si (R); 17. Longa trabo, sur kiu pendas la veloj de la ■ipo (R); 19. Sento pro senintereso ař neokupiteco (R); 22. Tre forta viro; 24. Helena tuniko (R); 25. Poezio, kantanta la personajn impresojn, sentojn kaj pasiojn de la poeto mem (R); 26. Ilo, uzata por pikpreni (R); 28. Granda en vertikala direkto; 29. Senfortigo, suferigo, embaraso sub fizika ař morala pezo (R).

    Vladimir VyŠeg╝anin (Ni╝nij Tagil)

    La respondoj devas atingi la redakcion antař la 20a de februaro.


    NIAJ JUBILEOJ KAJ DATREVENOJ EN 1999

    Jarkomence ni aperigas la tradician liston de datrevenoj, ligitaj kun esperanto. ěi povas doni tařgan temon por kluba kunveno, prelego ař artikolo en loka bulteno.

    1834 (Antař 165 jaroj). Naski°is Leopold Einstein.

    1839 (160). Naski°is Emile Javal, Hippolyte Sebert, Wilhelm Heinrich Trompeter.

    1844 (155). Naski°is Marie Hankel.

    1854 (145). Naski°is Henri Vallienne.

    1859 (140). Naski°is L.L.Zamenhof.

    1864 (135). Naski°is Heinrich August Luyken k Stanislav Schulhof.

    1879 (120). Naski°is Eřgeno Lanti k Georgij Davidov.

    1889 (110). Naski°is Edmond Privat. Aperis Princino Mary de Lermontov (E.de Wahl) k La gefratoj de Goeto (Grabowski). Ekaperis La Esperantisto.

    1894 (105). Naski°is Raymond Schwartz k Pařlo Balkßnyi. Aperis Hamleto de Ůekspiro en la Zamenhofa traduko. VoŠdonado pri lingvaj reformoj en E-to.

    1899 (100). Naski°is Stellan Engholm.

    1904 (95). Naski°is Bakin, Jevgenij Bokarev, John Sharp Dinwoodie, Raymond Fiquet, Lidja Zamenhof. Fondi°is Presa E-ista Societo k Brita E-Asocio. Ekaperis brajla revuo Esperanta Ligilo.

    1909 (90). Naski°is Nikola Aleksiev, Ivo Lapenna, Reto Rossetti. Fondi°is Internacia Fervojista E-Federacio. Aperis Plena vortaro de Boirac k Patroj kaj filoj de Turgenev (Kabe). Ekaperis La Ondo de Esperanto.

    1914 (85). Naski°is Juan RÚgulo Perez. Forpasis Louis Couturat. Ekaperis Esperantista Vegetarano.

    1919 (80). Naski°is Fernando de Diego. Fondi°is Japana E-Instituto, Litova E-Asocio. Ekaperis Esperantista Laboristo, Bulgara Esperantisto.

    1924 (75). Naski°is AndrÚ Albault, William Auld, Marjorie Boulton, John Francis, GrÚgoire Maertens, Istvßn Szerdahelyi. E-to akceptita kiel "klara lingvo" en telegrafio. Ekaperis Sennaciulo.

    1929 (70). Naski°is Ada Fighiera-Sikorska k Yamasaki Seik˘. Deklaracio pri neřtraleco (21a UK en Budape■to). Inařguro de Internacia E-Muzeo en Vieno. Aperis Originala verkaro de L.L.Zamenhof k Prologo de MiÂalski.

    1934 (65). Naski°is Konisi Gaku. Aperis Enciklopedio de Esperanto k Dek du poetoj.

    1939 (60). Naski°is John Wells k Nicolino Rossi.

    1949 (50). Fondi°is E-Ligo de Israelo k ILEI. Naski°is Giorgio Silfer k Sergio Pokrovskij. La plej granda kongreso de SAT (Parizo, 1325 pers.). Ekaperis Scienca Revuo. Ăesis Literatura Mondo.

    1954 (45). Rezolucio de UNESCO pri E-to (Montevideo).

    1959 (40). Forpasis Nikolao Kurzens k Kazimierz Bein (Kabe). Aperis Lingvo kaj vivo de Waringhien.

    1964 (35). Aperis 33 rakontoj k Kalevala. Ekaperis Bona Espero k ELNA Newsletter. Ivo Lapenna i°is prezidanto de UEA.

    1969 (30). Fondi°is ĂeÂa E-Asocio. Aperis Doktoro kaj lingvo Esperanto de Holzhaus. Deklaracio de Tyres÷.

    1974 (25). Aperis Esperanto en perspektivo, E-rusa vortaro de Bokarev. Skismo en UEA (t.n. "Hamburga PuŠo"). Forpasis Sßndor Szathmßri.

    1979 (20). Fondi°is Asocio de Sovetiaj E-istoj (ASE) k Kuba E-Asocio. Ekaperis GEJ-gazeto. Forpasis Andreo Cseh.

    1984 (15). Simpozio "Strategiaj demandoj de la E-Komunumo" (Varsovio). La unua almanako Sezonoj. Forpasis Clelia Conterno Guglielminetti.

    1989 (10). Surbaze de ASE refondi°is Sovetrespublikara Esperantista Unio. Aperis La bona lingvo de Claude Piron k Trezoro: la Esperanta novelarto. Mila numero de la revuo Esperanto. Forpasis Miyamoto Masao.

    1994 (5). En Ni╝nij Novgorod unui°is Ruslanda E-Asocio k Rusia E-ista Unio. Forpasis Ye Laishi (Čelezo), Reto Rossetti k Emilija Lapenna. E-isto Reinhard Selten ricevis Nobel-premion.


    ANONCETOJ

    Samideanoj konsilu, peru, helpu trovi Šiun laboron (ne)konstantan por (mal)longdařra tempo. Mi estas 36-jara fervojisto, elektristo, ■oforo. Mi aspektas pli june, Šar mi ne fumas, sportas, laboremas. Bonvolu reeÂi. Vi ne bedařros.

    Serguei Pakhomov: RU-610051 Kirov, ab. ja. 1392, Ruslando.

    Samideanoj, helpu akiri telefonlibrojn de ruslandaj urboj (kun numeroj kaj adresoj de lo°antoj -- ne entreprenoj!). Sendu la proponojn al:

    Aleksandr Lobastov: RU-453200 Salavat-16, ab. ja. 364. Ruslando.


    PERANTOJ DE LA ONDO DE ESPERANTO

    AŢSTRIO: Leopold Patek, Martinstr. 104/38, AT-3400 Klosterneuburg
    AŢSTRALIO: Libroservo de AEA, P.O.Box 230 Matraville N.S.W. 2036
    BELGIO: Flandra Esperanto-Ligo, Frankrijklei 140, BE-2000 Antwerpen
    BRAZILO: Brazila Esperanto-Ligo, Caixa Postal 03625, Brasilia, DF 70084-970
    BRITIO: Esperanto-Asocio de Britio, 140 Holland Park Avenue, London, W11 4UF
    BULGARIO: Ljubomir TrifonŠovski, pk 26, BG-3000 Vraca
    ĂEŽIO: Vladislav Hasala, A.Dvorßka 1, CZ-696 62 Strßznice
    DANLANDO: Wolfgang Kirschstein, Hvedebjergvej 30, DK-8220 Brabrand
    ESTONIO: Virve Ernits, Mahla 65-1, EE-0012 Tallinn
    FINNLANDO: Oy Mendoservo Ak., Kivist÷ntie, FI-05510 Hyvinkńń
    FRANCIO: Unui°o Franca por Esperanto, 4 bis rue de la Cerisaie, FR-75004 Paris
    GERMANIO: Esperanto-Centro, Rheinstr. 9, DE-12159 Berlin
    ááááááá Manfred FŘhrer, Am Stadtpfad 11, DE-65760 Eschborn
    HISPANIO: Juan AzcuÚnaga Vierna, Gen. Dßvila, 127, por 7, 2 iz., ES-39007 Santander
    HUNGARIO: Attila Kovacs, Pf. 374, HU-7601, PÚcs
    IRLANDO: Joy Davies, 9 Templeogue Wood, Dublin 6W
    ISRAELO: Aleksandr Miki■ev, 20/1 Hameleh-Amacja-str., IL-77484 A■hod
    ITALIO: Itala Esperanto-Federacio, Via Viloresi 38, IT-20143 Milano
    ááááááá ViÜnja BrankoviŠ, Via Leghissa 6, IT-34131 Trieste
    KATALUNIO: Kataluna Esperanto-Asocio, Apartat 290, ES-08200 Sabadell, Katalunio
    LITOVIO: Litova Esperanto-Asocio, p.k 167, LT-3000 Kaunas-C
    NEDERLANDO: UEA, Nieuwe Binnenweg 176, NL-3015 BJ Rotterdam
    NORVEGIO: Esperantoforlaget A.S., Olaf Schous vei 18, NO-0572 Oslo.
    POLLANDO: Maciej Wnuk, Skrytka 105, ul. Broniewskego 77-137, PL-01-865 Warszawa
    PORTUGALIO: Portugala Esperanto-Asocio, Rua JoŃo Couto, 6, R/C-A, PT-1500 Lisboa
    RUSLANDO: Nade╝da MiÂajlovna Ůeludjko, RU-620077 Jekaterinburg-77, p.k. 67
    SLOVAKIO: Milan Zvara, PopradskÚ Nab. 33, SK-058 01 Poprad
    SVEDIO: SEF, Lisbet AndrÚasson, S÷dra R÷rum pl 455, SE-24294 H÷rby
    SVISLANDO: Christoph Scheidegger, Im Schleedorn 6, CH-4224 Nenzlingen
    UKRAINIO: Dmitrij Cibulevskij, ab. skr. 9307, UA-310003, Žarkiv
    USONO: Esperanto-Ligo por Norda Ameriko, P.O.Box 1129, El Cerrito CA 94530


    LA ONDO DE ESPERANTO

    SENDEPENDA INTERNACIA REVUO.
    1999. N-ro 1 (51)
    Aperas Šiumonate
    Fondita en 1909 de Aleksandr SaÂarov
    Refondita en 1991
    Eldonas kaj administras: Halina Gorecka
    Redaktas: Aleksander Kor╝enkov
    Konstantaj kunlaborantoj: Maria Ba╝enova, Boris Kondratjev, Viktor Kulakov, Tatjana Kulakova, Valentin Melnikov, Sergio Pokrovskij
    Adreso: RU-620077 Jekaterinburg-77, ab. ja. 67, Ruslando
    Telefono: (3432) 220481
    Telefakso: (3432) 518647 Esperanto 224501
    Elektronika adreso: hrgo@sbank.e-burg.su
    Hejmpa°o: http:/www.geocities.com/Athens/Acropolis/3438/
    Abontarifo por 1998:
    ááá -- Internacia tarifo: 28 usonaj dolaroj
    ááá -- Orienteřropa tarifo: 15 usonaj dolaroj
    ááá -- Ruslanda tarifo: 115 ruslandaj rubloj
    ááá -- Aerpo■ta aldono: 4 usonaj dolaroj
    Konto Še UEA: avko-u
    Recenzoj. Bonvolu sendi du ekzemplerojn de la recenzota libro, kasedo, disko k. a. al la redakcia adreso.
    Eldonkvanto: 600 ekzempleroj
    Elektronika eldono: Abonebla Še nia elektronika adreso kontrař 10 usonaj dolaroj
    Anonctarifo:
    ááá -- Plena pa°o: 200 NLG (400 rub.)
    ááá -- Duona pa°o: 120 NLG (240 rub.)
    ááá -- Kvarona pa°o: 70 NLG (140 rub.)
    ááá -- Okona pa°o: 40 NLG (80 rub.)
    ááá -- Malpligrandaj: 1 NLG ař 2 rubloj por 1 cm▓
    ááá -- Kovrilpa°a anonco, kun aldono de plia koloro, kostas duoble.
    Triona rabato por ripeto en la sekva numero.
    Donacoj. La donacoj estas danke akceptataj Še la redakcia adreso (ruslandaj rubloj) ař Še nia konto avko-u Še UEA (devizoj).
    Oni povas represi kaj traduki materialojn el La Ondo de Esperanto nur kun indiko de la fonto.
    (c) La Ondo de Esperanto, 1998.
    [Subtitolo]