Titolo

SENDEPENDA ĂIUMONATA REVUO. 1999. No 11 (61)


Ăi tiu dokumento uzas la signaron ISO-8859-3 (Latina-3a)

Bill Auld kaj Ada Fighiera Sikorska


ENHAVO

REDAKCIE

  • Al la legantoj
  • ĂEFARTIKOLO

  • Bill Auld. La Majstro parolas
  • INFORMOJ: TRA LA MONDO

  • Renato Corsetti. Mirakloj okazas
  • Kura°iga sukceso de kura°a projekto
  • Vincent Charlot. Demando al ministro
  • 53a sesio de IKU vokas prelegontojn
  • Oszkßr Princz. Mez-Eřropa Konsulti°o
  • Lee Chong Yeong. Seulo: Kongreso kaj konferenco
  • Grava rekono de la kongresa mondo
  • Esperanta PEN en regiona konferenco
  • Literatura Foiro: vere kultura revuo
  • Amnestio Internacia pledos por Sequoyah?
  • Vi■nja BrankoviŠ. Surpriza semajnfino en Njegu■
  • Kongresa libroservo: Berlino venkis Montpelieron
  • Modela informilo el Norvegio
  • Luis Serrano PÚrez. Semajno vere kultura kaj turisma
  • Marija Belo■eviŠ. 11a Konferenco Alp-Adria
  • Kurte
  • INFORMOJ: TRA RUSLANDO

  • AbduraÂman Junusov. Dagestano: bona kono pri Esperanto
  • Holger Boos. Tra Siberio al Honkongo
  • Venu al la Ruslanda Esperanto-Kongreso
  • TRIBUNO

  • P. Fi■o. Uzi bu■on ne nur por man°ado
  • Aleksandr Vinokurov. Sendi librojn al Jakutio
  • Nikolao Gudskov. Nova vesto de la Interna Ideo
  • Grigori Arosiev. SEJM-REU: Arosiev precizigas
  • Osmo Buller. Nařza rasisma kampanjo
  • MiÂail MahnaŠ. "Matematika morfologio" kun resumoj en Esperanto
  • BELETRO

  • Wolfgang Kirschstein. GŘnter Grass
  • GŘnter Grass. Mia jarcento. 1946 (Tradukis Wolfgang Kirschstein)
  • CIVILIZO

  • Sergio Pokrovskij. Pilgrimo en la Sanktan Landon
  • BIBLIOTEKO

  • Aleksandro Žarjkovskij. Ůi tion faris!
  • Andrej PeŠonkin. Esperigo per la vivo
  • Halina Gorecka. Denove pri la "Rusa Antologio"
  • Aperis nova diskutkajero
  • Aboneblaj gazetoj por 2000
  • Ricevitaj gazetoj
  • MOZAIKO

  • Tatjana Kulakova. Ok korektaj respondoj
  • Vladimir VyŠeg╝anin. Fařno
  • Gennadij ŮlepŠenko. Neatendita konkludo
  • Humura╝eto
  • DIVERSAČOJ

  • Frazoj
  • La plej fre■aj informoj pri la 73a Kongreso de SAT en Moskvo
  • Belartaj konkursoj de UEA en 2000
  • Kolofono
  • Perantoj de "La Ondo de Esperanto"

  • Redakcie

    Novembra bildo de Ma■a Ba╝enova

    Vilmos Benczik skribis en la prefaco por la dua eldono de Kvaropo:
    Auld estas ver■ajne la unua verkisto, kiu ne nur regas kaj uzas la lingvon por kreado, sed sian esperantistecon li fandas integra parto de sia mondpercepto. Li ne forfermas sin disde la "ekstera mondo", t.e. disde la socio, en kiu li vivas, kiel faris iuj pioniroj, nek vivas skizofrenie duoblan vivon, kiel multaj esperantistoj eŠ nun. Per tio li fondas novtipan, modernan esperantismon, kies Šefaj karakterizaj trajtoj estas, interalie, strebado por socia justeco, malfermiteco por novaj ideoj kaj maksimuma toleremo koncerne opiniojn de aliaj personoj, °issange vera internaciismo kaj senkondiŠa respekto al la racio.
    Eble Auld estas la unua, kiu sukcesas klare, trafe kaj konvinke esprimi tion, kio estas en la koro de Šiu, kiu lernis Esperanton ne nur por celoj komercaj (kaj tiuj entreprenemaj kompatinduloj, bedařrinde, ne prosperos en nia mondo).

    Mi ne imagas lin esprimi sin Zamenhofe:

    Se nin ... oni devigos, ke ni evitu en nia agado Šion idean, ni indigne dis■iros kaj bruligos Šion, kion ni skribis por Esperanto, ni neniigos kun doloro la laborojn kaj oferojn de nia tuta vivo, ni for╝etos malproksimen la verdan stelon, kiu sidas sur nia brusto...
    nek Hodlere, Private, Lantie, Lapenne ař Silfere. Auld iras sian unikan vojon. Li ne faras kongresajn paroladojn, nek iras al kunvenoj de pintuloj, nek alvokas forlasi iun ismon por fondi novan. Li eŠ ne uzas komputilon, sed °uste lin oni elektis la unua Esperantisto de la Jaro, kaj li estis la unua, kiun oni kandidatigis al Nobel-premio pro verkado en Esperanto.

    Anstatař li parolas lia vivo kaj liaj libroj. Kaj lian vivon oni admiros, kaj liajn librojn oni legos, dum en la mondo ekzistos almenař unu parolanto de la lingvo, al kiu li tiel elstare kontribuis.

    La 6an de novembro La Ondo havos trioblan feston. Interese, Šu estas hazarda koincido, ke je tiu dato naski°is, krom la Bill Auld, ankař la eldonanto de tiu Ši revuo kaj la filino de °ia redaktoro?

    Kiel la donacon je la 75-jari°o ni sendis al la skota Majstro pres-prova╝on de lia plej ■atata libro Jurgen, kompreneble en lia propra traduko.

    La nepoj vin benas!

    La Ondo

    Sur la kovrilpa°a foto (unu el la 17 fotoj, kiuj aperis en 75 jaroj) estas Bill Auld kun Ada Fighiera Sikorska, en Toledo.


    La Majstro parolasBill Auld

    Pli ol duonan jarcenton mi estas en Esperantujo, kaj mi povas konstati, ke oni Šiam pli malfacile nomas nin idiotoj. Por la ekstera publiko estas Šiam pli malfacile ridindigi nin. Niaj faktoj fari°as Šiam pli konataj. Oni ankorař regurdas kelkajn malnovajn mensogojn pri Esperanto, sed ili estas tre facile refuteblaj.

    Ůajnas al mi, ke el tutmonda vidpunkto Esperanto restas relative stabila. Malprogreson en unu loko kompensas progreso en alia. Mortintojn kaj kabeintojn anstatařas novaj adeptoj (ofte tamen en alia mondparto). La sukceso de Esperanto, manke de la "fina venko", trovi°as en tio, ke tiuj homoj, kiuj bezonas ař deziras °in, ofte trovas °in kaj profitas el °iaj mirindaj proprecoj. Ni ne forgesu, ke tre multaj homoj kapablas kontenti°i pri, kaj eŠ fieri pri, tute supra╝a kaj pi°ina posedo de iu fremda lingvo kaj eŠ ne imagas ion pli perfektan! Sed serŠantoj por vera internacia intimeco salutas kaj uzas nian lingvon. Kaj tial Esperanto estas sekura, °is kiam la evoluo de la socioj devigos la registarojn finfine rekoni °in.

    Multaj homoj traktas serioze Esperanton, kiel gravan kulturan fenomenon. Ekzemple, populara skota tag╝urnalo The Scotsman, menciinte pri lastatempa forpaso de skotaj poetoj Norman MacCaig, George MacKay Brown kaj Sorley Maclean, atentigis, ke la ■atantoj de la skota literaturo devas resti trankvilaj -- ja ankorař unu skota poeto verkas, kvankam liaj poemoj ne estas bone konataj en Skotlando, Šar Bill Auld verkas en la internacia lingvo. Tio ne povus okazi antař kvindek jaroj.

    Aliflanke, oni perdis la laboristan medion, ankař Šar en la evoluintaj landoj simple malaperis la laborista klaso, kia °i iam estis. Kaj la restintaj laboristoj ne pensas nun internacie.

    Kio mankas al Esperantujo? La problemo de la movado estas, ke oni starigas interesajn iniciatojn en diversaj lokoj, sed la sorto de tiuj iniciatoj ne tu■as la tutan esperantistaron. Tion montras la krizo de Greziljono, ekzemple. Mankas iu "centrismo" kaj reala internacieco en la pensado. La plimultaj esperantistoj en mia lando ankař pensas paroÂe, kaj same estas inter multaj francoj kaj nederlandanoj, por kiuj Esperanto estas io paroÂa, dum por mi °i estas tutmonda. SAT malsukcesis pro la milito kaj internaj konfliktoj fortigi tiun koncepton, kaj UEA havas federacian sistemon, kiu apogas la paroÂismon.

    La originala prozo multe forti°is. Kiam en la jaroj 1970aj mi verkis pri la originalaj romanoj mi povis facile listigi ilin; post tiam aperis multaj. Ilia nivelo malofte estas alte literatura, kaj ni ne egaligu ilin al la verkoj de Bulgakov, GarcÝa Mßrquez ař Tolkien, kiuj aperis en la lastaj jaroj, sed ili ekzistas kaj estas legataj. Kial diri ke ni ne havas nian Dickens, ja ankař la angloj havas nur unu? Kaj la romanoj de, ekzemple, Nemere egalas al la nuntempa nivelo de la normalaj anglaj romanoj.

    Fonto, kies eldonanto Bays estas malbona administranto, neniam havis tiom da abonoj, kiom °i devus havi. La Brazila E-Ligo nun transprenis la administradon, kaj la afero pliboni°is iomete. Tamen la enhavo de Fonto ne estas sufiŠe interesa, nek sufiŠe vigla por mi.

    Mi ■ategas La KancerKlinikon, kaj mi bedařras, ke °i havas nun malpli da kunlaborantoj ol antaře. Krom La Ondo de Esperanto kaj Esperanto de UEA, La KancerKliniko estas la sola, kiun mi tuj kaptas por legi. Literatura Foiro -- mi ■atas °in kaj abonas °in. Tamen °i ne estas literatura, kaj °i nomas sin ne literatura, sed kultura, pro tio maloftaj estas poemoj en °i, kaj noveloj estas pli maloftaj.

    La Ondo de Esperanto plenumas sian propran rolon, kaj en °i krom informoj estas sufiŠe multa lega╝o kultura, poemoj, noveloj kaj tiel plu. ěi estas interesa kaj mi ■ategas °in.

    La Gazeton mi trovas tre interesa, sed mi ne dekomence legas °in, Šar °i estis starigita de subtenantoj de Lapenna, kaj tiuepoke mi ne volis kura°igi la subtenon de Lapenna, kio ■ajnis al mi skisma afero. Do mi ne abonis al La Gazeto, kaj nur lastatempe mi komencis ricevadi °in inter■an°e kontrař La Brita Esperantisto, kaj mi bedařras, ke mi ne havas la pli fruajn jarkolektojn da °i -- ja mi havas jarkolektojn de preskař Šiuj aliaj kulturaj gazetoj en Esperanto.

    Tamen mankas al mi tutsimple Literatura Mondo, Šar °i estis por mi la °usta speco de literatura gazeto: monata, kun bona stabo krom Kalocsay, kura°iganta novajn ařtorojn. Nun °i eble estus iom eksmoda, sed la principoj restas °ustaj.

    ***

    La Ondo de Esperanto foje demandis min pri tri libroj en Esperanto, kiujn mi kunprenus, estante ekzilota al nelo°ata insulo.

    Mi vidas antař mi mian tutmuran bretaron, kun pli ol 4 mil libroj.

    Mia plej ■atata libro estas Jurgen de James Branch Cabell, sed miaj plej ■atataj verkistoj estas Anthony Trollope, Jane Austen kaj Charles Dickens. En Esperanto mi ■atas relegi G÷sta Berling de Selma Lagerl÷f en la traduko de Stellan Engholm, kaj alia ■atata estas Quo vadis de Henryk Sienkiewicz tradukita de Lidia Zamenhof.

    El niaj originalaj verkoj mi absolute ■atas relegi Metropolitenon de Vladimir Varankin, Hura! de Julio Baghy, Infanoj en Torento de Stellan Engholm, kies centjaran jubileon oni espereble dece notos Ši-jare.

    Poemojn de Marjorie Boulton mi relegas ofte -- ■i estas poeto kiu parolas al mi, persone. Ankař poemoj de Kurzens, unu el niaj Šefaj poetoj, ofte forgesata; li havas la kvaliton, kiun havas Burns kaj Heine: li estas neimitebla, kaj kiam oni provas verki tiel simplege, oni banali°as. Kaj de Hendrik Adamson.

    Sed mi devis respondi al La Ondo. Nu, Esperanta Antologio por ne perdi kontakton kun nia poezio; Leteroj de Zamenhof -- se mi rajtus kunporti ambař volumojn, ař se ne: Originala verkaro de L.L.Zamenhof, kaj -- nu, Šu mi estu honesta? -- La Infana Raso por memorigi min pri kio mi iam kapablis.

    (William Auld. 75 jaroj)


    Mirakloj okazas

    La plej mirakla afero pri mirakloj estas ke tamen ili okazas. Mi ne mem inventis Ši tion, sed mi ■telis °in de iu, kiun mi ne povas danki, Šar mi ne memoras lian nomon.

    Dum la Berlina UK germana esperantisto donacis al UEA la sumon de 5.000 NLG, por ke UEA transdonu °in al la landaj asocioj en la tuta teritorio de la iama Jugoslavio por financi agad-projektojn, kiujn Ši tiuj landaj asocioj prezentos. La donacinto, kiu deziras resti anonima, faris tion, Šar lia koro estas dis■irita pro la informoj, kiujn li legas Šiutage en la ╝urnaloj pri la situacio en la post-jugoslaviaj ■tatoj. Kiam li estis juna (antař nur dudek ař tridek jaroj), li kutimis vagi tra la Esperanto-aran°oj tra la tuta tiama Jugoslavio kaj havis amason da geamikoj Šie.

    UEA nun informis la landaj asociojn en Šiuj post-jugoslaviaj landoj kaj petis ilin ellabori projektojn celantajn la disvastigon de Esperanto en tiuj landoj.

    Kompreneble la disvastigo de Esperanto, lař la spirito de la donacinto, estas nur rimedo por akceli intergentan toleremon, internacian amikecon, kunlaboradon.

    Konsiderante la sumon je dispono kaj la multecon de la landaj asocioj envolvitaj, la projektoj ne povos antařvidi subvencion pli grandan ol proksimume 1.000 guldenoj (kvankam °i povas esti parto de pli granda sumo, kiun la landa asocio uzas el siaj alifontaj rimedoj). Temas nur pri malgranda pa■o, kaj nur financita de unu homo, sed °i povas esti maniero por montri al la mondo, ke esperantistoj ne distingas serbojn de kroatoj ař bosnojn de slovenoj. Inter la gastamaj muroj de la E-movado nur renkonti°as homoj kun homoj. Tio estis dirita dum la unua kongreso en Bulonjo-sur-maro kaj tio validas ankorař nun.

    Renato Corsetti


    Kura°iga sukceso de kura°a projekto

    Indi°enaj dialogojMeze de septembro fini°is la unua trisemajna kurso kadre de la projekto Indi°enaj Dialogoj (ID). Tiu eksterordinara projekto ekdisvolvi°is pasintjare kaj °in iniciatis Bessie Schadee kaj Sylvain Lelarge el la lingvoinstituto Narwal en Wassenaar (Nederlando). ID celas doni al la organiza╝oj de indi°enaj popoloj rimedon por libere kaj senpere kunlabori kaj interkomuniki°i. La rimedo estas Esperanto kaj °ia uzo en la komputila reto.

    En oktobro 1998 la Estraro de UEA decidis apogi la projekton kaj asignis al °i ařspiciojn de UEA. Sekve UEA diskonigis °in en la revuo Esperanto kaj dum la maja konferenco de la Haga Alvoko por Paco. Esperantistoj en pli ol dek landoj envolvi°is en ID ekz-e per tradukado de kursotekstoj kaj kiel "geonkloj", kiuj rete korespondas kun la kursanoj por ke ili sperti°u en la lingvouzo.

    La nelacigeblaj gvidantoj de Narwal sukcesis varbi por la projekto plurajn ne-Esperantajn partnerojn kaj sponsorojn, i.a. Nederlandan Centron por Indi°enaj Popoloj, Instituton por Tutmonda Edukado kaj la bankojn ASN kaj Triodos.

    La unua kurso estis la unua granda sukceso de la projekto. ěi havis 22 lernantojn, kiuj reprezentis indi°enajn organiza╝ojn el dek landoj. Dum la unua semajno ili intense studis Esperanton. Dum la postaj semajnoj ili lernis uzi komputilon, korespondi rete kaj krei hejmpa°ojn. Jam dum la dua semajno ili ekkontaktis siajn geonklojn. La programon estris la iniciatintoj Bessie Schadee kaj Sylvain Lelarge. La instruistaro estis internacia: Antonio Leoni de Leon (CR), Aleksander Melnikov (RU), Katalin Smideliusz (HU) kaj Atilio Orellana Rojas (AR).

    UEA premiis en la lasta vespero la kursanojn per la libro Homaj rajtoj: demandoj kaj respondoj kaj la instruistojn per Lingva arto. La plej progresintaj kursanoj ricevis kiel ekstran premion membrecon en UEA.

    Unu monaton post la kurso Bessie Schadee kaj Sylvain Lelarge raportis: "duono de la grupo aktive uzas Esperanton kaj la aliaj i°is efikaj ambasadoroj kaj ankař ili ver■ajne finfine aktive uzos Esperanton".

    La monata revuo IS - Internationale Samenwerking (Internacia Kunlaboro) de la nederlanda ministerio pri eksterlandaj aferoj dediŠis en sia oktobra numero preskař tutan pa°on al la projekto "Indi°enaj Dialogoj".

    La artikolo Esperanto konstruas ponton inter kulturoj priskribas la celojn de ID kaj raportas pri la unua kurso kun reprezentantoj de 18 popoloj. Fine de la artikolo Snam Stanley Iko el Papua Nov-Gvineo resumas la filozofion de ID:

    "Mi kredas ke Esperanto povas konstrui pontojn inter homoj, Šar la mondo havas lingvoproblemon. Unu parolas tion kaj la alia tion Ši, sed ni devas lerni kompreni unu la alian kaj la mondon."

    Fine de novembro sekvos dua kurso por 12 lernantoj. Kiu deziras subteni akiron de materialoj por ID, povos fari tion per donacoj al la konto de Kampanjo 2000 Še UEA, kun la indiko "Por ID".

    GK UEA


    Demando al ministro

    Guy Fischer, komunista senatano de Rodano-departemento, Vicprezidanto de Komisiono pri Socialaj Aferoj en Senato starigis la jenan skriban demandon al la ministro pri nacia edukado de Francio.

    "S-ro Guy Fischer atentigas S-ron Ministron pri nacia edukado, serŠado kaj teknologio pri kampanjo de petleteroj lanŠita de Esperantista movado cele al akcepto de tiu lingvo kiel lařvola opcio en bakalařro.

    Skribata kaj parolata lingvo, Esperanto de pli ol unu jarcento posedas regulan gramatikon, ege riŠan vorttrezoron, aparte el la latina, tio, kio faciligas °ian akiron. ěia lernado regule disvolvi°as for de eřropaj limoj, starigante °in demokratia kaj malmultekosta komunikilo, tařga por servi kařzon de amikeco kaj kooperado inter la popoloj.

    Ăar tiu lingvo ■ajnas plenumi Šiujn kriteriojn pravigantajn °ian eniron kiel lařvola opcio en provoj de bakalařro, s-ro Guy Fischer petas de s-ro Ministro pri nacia edukado, serŠado kaj teknologio, bonvole akcepti la peton prezentitan al li".

    Vincent Charlot


    53a sesio de IKU vokas prelegontojn

    En la 85a UK en Tel-Avivo okazos la 53a sesio de Internacia Kongresa Universitato (IKU), kie rajtas prelegi universitataj profesoroj ař personoj kun simila kvalifiko. Preleg-proponojn oni prezentu al la sekretario de la UEA-komisiono pri IKU, prof. d-ro H.M. Maitzen (Endemanngasse 6-18/1/24, AT-1230 Wien, Ařstrio; Rete: maitzen@astro.uniwie.ac.at). Limdato por kandidati°i estas la 15a de januaro 2000.

    La propono enhavu koncizajn prelegresumon (maksimume 200 vortoj) kaj biografion kun persona bibliografio. La prelego lařeble (ne devige) rilatu al la kongresa temo, "Lingvo kaj la kulturo de paco". La elektitaj prelegantoj ricevos modestan honorarion, sed ne repagon de kostoj. Ăiu preleganto devas esti kongresano kaj mem zorgi pri sia ali°o. Aparte bonvenas junaj kandidatoj kaj unuafojaj IKU-prelegontoj.

    GK UEA


    Mez-Eřropa Konsulti°o

    La 3a Konsulti°o de Landaj E-Asocioj de Mez-Eřropo okazis en Liptovsky Jßn (Slovakio) 17-19 sep 1999. Partoprenis gvidantoj de la landaj E-Asocioj de ĂeÂio, Hungario, Kroatio, Pollando kaj Slovakio. La Konsulti°o okazis en agrabla montara hotelo kun altnivelaj servoj zorgitaj fare de Slovakia E-Federacio.

    La partoprenantoj de la Konsulti°o traktante la temon de eřropa integri°o prilaboris proponojn, kiujn en la formo de rekomendoj la gastiganta landa asocio sendis en naciaj lingvoj al la prezidentoj, al la prezidantoj de parlamentoj kaj al la Šefministroj de la landoj reprezentitaj dum la Konsulti°o:

    ***

    La gvidantoj de landaj E-Asocioj de ĂeÂio, Hungario, Kroatio, Pollando kaj Slovakio,

    traktante la temon de eřropa integri°o

    konsciante, ke

    1. en la fondo-dokumento de Eřropa Unio trovi°as ankař la egalrajta uzo de Šiuj Ůtataj lingvoj en la laboro de eřropaj instancoj,

    2. dum multaj fakaj kaj kulturaj internaciaj renkonti°oj, kolokvoj, seminarioj, kongresoj, ktp jam bone funkcias la internacia lingvo Esperanto,

    proponas al la decidpovaj organoj de unuopaj landoj kaj de internaciaj organiza╝oj, esplori la eblojn ekuzi ankař la neřtralan lingvon Esperanto, kiel pontlingvo por proksimi°i al la egalrajta lingvouzo por faciligi la komunikadon inter diverslingvanoj.

    Liptovsky Jßn, la 19-an de septembro 1999

    Ăehio Vlastimil KoŠvara, prezidanto
    Hungario Oszkßr Princz, °enerala sekretario
    Kroatio Spomenka Ůtimec, sekretario
    Pollando Stanislav Mandrak, prezidanto
    Slovakio Jßn Vajs, prezidanto
    ***

    Krom la eřropa integri°o la partoprenantoj traktis ankař pri diversaj aktualaj movadaj temoj.

    Pri lingvopolitiko de landaj asocioj la partoprenantoj informis unu la aliajn, kaj evidenti°is ke la partoprenantoj reprezentas diversajn, foje malajn opiniojn pri la rolo de mondlingvoj kaj pri la rolo de internacia lingvo Esperanto. Levi°is la bezono trakti la temon pli profunde dum iu speciala kunveno.

    Por fortigi kunlaborojn inter la landaj asocioj, respektive inter ties anoj la partoprenantoj traktis pri la sekvaj temoj:

    -- Mezeřropa E-Renkonti°o organizota Šiujare en alia lando. Kiel la unua tiatipa renkonti°o estis proponita la 3a Eřropa E-Festivalo (Budapest, 17-22 ařg), sed pro la ne■an°ebla dato oni ne akceptis °in. Pri la karaktero kaj pri la kondiŠoj de MER oni traktos nur dum la sekva Konsulti°o.

    -- Inter■an°o de esperanta╝oj. La partoprenantoj cirkulos inter si la librokatalogojn por inter■an°i librojn.

    -- Anstatařigo de naciaj perioda╝oj per komuna movada revuo (eventuale simpla kvaronjara interna revueto).

    -- Informado pri Esperanto al la publiko.

    -- Kiel akiri monon por movadaj celoj. Raportis pri efikaj manieroj hungaroj kaj kroatoj.

    -- Kiel uzi Esperanton en turismo: loki kaj lokigi turismajn informilojn en la publike viziteblajn lokojn; verki voja°librojn de la landoj (jam estas verkataj pri Hungario kaj Kroatio).

    -- Kunlaboro kun la junulara movado.

    -- Instruado de Esperanto (en Hungario proksimume 1000 personoj jare), respektive kunlaboro kun la landaj ILEI sekcioj.

    -- Kunlaboro kun UEA. Ăi-rilate pluraj partoprenantoj plendis, ke UEA en sia kotizpolitiko ne sufiŠe atentas pri la diferencaj vivniveloj de la membro-landoj, kaj Šar dařre grandparte okcidenteřropanoj estas elektitaj kiel estraranoj, kaj Šar la landaj asocioj apenař ricevas de UEA helpon por sia laboro kaj apenař spertas la gvidan-kunordigan laboron de UEA, sekve multaj opaj agadoj ne fortigas unu la alian.

    La partoprenantoj taksis la Konsulti°on tre utila °enerale kaj speciale la raportojn pri la situacio, pri la sukcesoj kaj malsukcesoj de la opaj asocioj, pro tio ili decidis kunveni ankař venontjare.

    La sekva Konsulti°o okazos lař la invito de Kroata E-Ligo 15-17 sep 2000 en Zagrebo.

    Oszkßr Princz


    Seulo: Kongreso kaj konferenco

    La 31a Korea Kongreso de Esperanto okazis 9-10 okt en Seulo. La kongreson partoprenis 140 kongresanoj, inter kiuj 13 alilandaj esperantistoj el 10 landoj, inkluzive de la prezidanto de UEA Kep Enderby.

    La Kongreso estis subtenita de la Korea UNESKO-Komisiono. Advokato Park Han-Sang, prezidanto de la Korea Asocio por Homaj Rajtoj, konata advokato por homaj rajtoj en Koreio, salutparolis dum la malferma ceremonio.

    Ăe la kongresa universitato Sin Dong-Hjon prelegis pri "Lingvistika aspekto de Esperanto" kaj Kim Hyongun pri "Interreta kulturo, Šu vi veras ař fantazias?". Ankař estis prelegoj de Kep Enderby, Klarita Velikova kaj Chung Sang-Ho pri "Lingvaj Problemoj en Internaciaj Neregistaraj Organiza╝oj". Estis oratora konkurso kaj multaj kantoj. La ařkcio, unuafoje en Koreio, estis granda sukceso. Oni kolektis Širkař $500 por la fonduso. Ăiuj °uis la ařkcion.

    Post la E-kongreso en Seulo 11-15 okt okazis Internacia Konferenco de Neregistaraj Organiza╝oj. Ăe la konferenco esperantistoj okazigis specialan grupsesion pri "Lingvo kaj Homaj Rajtoj", en kiu Širkař 40 homoj partoprenis.

    La grupsesio adoptis rekomendon al UN, ke internacia lingva problemo estu unu el la tagorderoj de venonta konferenco de EKOSOK. La rekomendo estis akceptita de la Šeftema grupo "Homaj Rajtoj".

    En la konferenca ekspoziciejo, membroj de KEA, subtenite de UEA, aran°is E-budon, kiun vizitis multaj el pli ol 7000 konferencanoj. Estis bona ■anco por diskonigi Esperanton tutmonde tra membroj de internaciaj neregistaraj organiza╝oj.

    Lee Chong-Yeong
    prezidanto de KEA


    Grava rekono de la kongresa mondo

    Nikola Ra■iŠ, la Konstanta Kongresa Sekretario (KKS) de UEA, estis invitita al la nove fondita Klientara Konsilio de ICCA -- Internacia Konferenca kaj Kongresa Asocio. ICCA aktivas ekde sia fondo en 1963 kiel forumo de kunlaboro kaj spert-inter■an°o de organizantoj de internaciaj kongresoj kaj ekspozicioj. ěia sidejo estas en Amsterdamo.

    ěis nun en ICCA ařdi°is unuavice la voŠo de tiuj, kiuj rolas en la kongresa mondo kiel liverantoj de servoj: kongresejoj, voja°agentejoj, flugkompanioj, hotelŠenoj ktp. Tia stato elvokis kritikon fare de la klientoj, t.e. internaciaj asocioj kaj movadoj kiuj okazigas kongresojn. Kiel rimedon por plibonigi la situacion, UEA iniciatis starigon de aparta formo de ilia reprezentado. Post apogo de multaj asocioj ICCA akceptis la ideon kaj starigis Klientaran Konsilion.

    Al la unua konsisto de la Konsilio ICCA invitis dek funkciulojn de asocioj kun vasta sperto pri la organizado de internaciaj kongresoj. Ăiu membro devontigis sin resti en la Konsilio almenař du jarojn. La unua kunsido de la Konsilio okazos dum la Ši-jara kongreso de ICCA 10 nov en Lisbono.

    Per la invito de KKS de UEA ICCA rekonas la unikan sperton de UEA kiel organizanto de unu el la plej longedařraj regulaj internaciaj kongresoj. En la klasifiko de ICCA la Universala Kongreso de Esperanto apartenas al la kategorio de grandaj kongresoj, de kiuj Šiujare okazas nur kelkdeko.

    GK UEA


    Esperanta PEN en regiona konferenco

    La Esperanta PEN-Centro, per sia delegito Ljubomir TrifonŠovski, partoprenis la 5an regionan konferencon de PEN-Klubo Internacia en Ohrid (Makedonio, 15-18 sep 1999). La makedonia prezidento Kiro Gligorov, partoprenis la inařguron, salutis la delegitojn de 15 PEN-Centroj kaj poste akceptis ilin.

    La temo "La literaturo kiel memoro" estis traktita per prelegoj de elstaraj verkistoj, du el kiuj aperos en sekvaj numeroj de revuo Literatura Foiro. 17 sep en la pre°ejo Sankta Sofia kadre de granda recitalo de poetoj el pluraj landoj sonis ankař nia lingvo: La balado pri la Luno kaj la Cervo de Ljubomir TrifonŠovski.

    HeKo


    Literatura Foiro: vere kultura revuo

    "Literatura Foiro" estis akceptita en la Kunordiga Komitato de kulturaj revuoj kreita post la unua Eřropa Bienalo (dujara ekspozicio) en ěenovo (Italio) 8-13 jun 1999. Temas pri la unusola revuo en esperanto, kaj la unusola registrita en Svislando, Šar la Komitato °is nun akceptis revuojn nur el la dek kvin landoj de Eřropa Unio.

    En la Komitato estas, interalie, The Times Literary Supplement kaj Les Cahiers du Cinema.

    HeKo


    Amnestio Internacia pledos por Sequoyah?

    La dua Forumo de la Esperanta Civito decidis apogi la klopodojn por la revizio de la proceso kiu kondamnis je mortopuno N.I. Sequoyah, kiu estas indiano kaj esperantisto. Tio estas interalie punkto de konkreta kunlaboro kun SAT, kadre de la Pakto por la Esperanta Civito.

    La numero 1975 de Heroldo de Esperanto (23 sep 1999) enhavas gravan ateston pri la senkulpeco de Sequoyah, fare de katolika pastro Matthew Regan, aktiva en kalifornia paroÂo apud la prizono, kie nia samlingvano sidas en la mortoalo jam la sepan jaron.

    Ankař Amnestio Internacia interesi°as pri la kazo.

    HeKo


    Surpriza semajnfino en Njegu■

    Per Surpriza Semajnfino fini°is Ši-jara sezono en bieno Njegu■ (Kroatio), dum kiu °i gastigis kvar semajnfinajn aran°ojn kun Š. 100 partoprenintoj el Kroatio, Italio kaj Hungario.

    Surprize al la lasta aran°o venis nur inoj kaj nur el Kroatio. La junulinoj raportis pri siaj traviva╝oj dum IJK en najbara Hungario kaj plia°ulinoj pri la karavano al UK en Berlino.

    Tiel malfondi°is la Berlina Klubo kaj formi°is la Tel-Aviva. La iniciatinto de ambař, Vi■nja BrankoviŠ donis la unuajn informojn pri la komuna flugo el Alp-Adrio kaj pri la venontjara kongresurbo. La posedantino de la domo, verkistino Spomenka Ůtimec gvidis la aktivulan seminarion kaj prezentis serion de 5 bildkartoj de Njegu■.

    La partoprenantinojn per diversaj marbestaj man°a╝oj longe surprizadis itala kuiremulo Giorgio Sentieri kaj al la surpriza digesto-promeno gvidis ilin la biena kunlaboranto Vladimir DujniŠ. Por virinoj laboris ankař loka ╝urnalisto Zoran Gregurek. Se vi ne deziras maltrafi la surprizan venontjaran daton, anonci°u jam nun:

    Via Leghissa 6, IT-34 131 Trieste, Iralio. Rete: orbispictus@iol.it.

    Vi■nja BrankoviŠ


    Kongresa libroservo: Berlino venkis Montpelieron

    Kvankam la vendosumo de la libroservo en la Montpeliera UK, iom pli ol 120 000 NLG., ■ajnis malfacile superebla rekordo, °i perdis la unuan lokon jam en la sekva UK. La libroservo de la Berlina UK registris novan rekordon: 130 000 NLG (59 000 eřroj). Tio estas des pli rimarkinda, Šar la Berlina UK nombris malpli da partoprenantoj ol la Montpeliera. En Montpeliero la kongresanoj butikumis en la libroservo avera°e por 40 NLG.; en Berlino ili elspezis 52 NLG.

    Pli abunda sortimento influis la kreskon. En Berlino eblis elekti inter 1800 titoloj de libroj, inkluzive kelkdekon da kasedoj, diskoj, vidbendoj, insignoj k.a. esperanta╝oj. En Montpeliero la nombro estis 1500.

    La kvin plej vendataj libroj estis: Internacia Kongresa Universitato 1999 (142 ekz.), L. Levin. Homaj rajtoj: demandoj kaj respondoj (100 ekz.), E.-D. Krause. Grosses W÷rterbuch Esperanto-Deutsch (84 ekz.), Ăiuj kune: aktoj de la Strategia Forumo en Montpeliero (64 ekz.), Lingva arto (60 ekz.).

    GK UEA


    Modela informilo el Norvegio

    Norvega Esperantista Ligo (NEL), konata pro moderne konceptitaj elpa■oj sur la informa kampo, eldonis 5-lingvan informilon pri Esperanto. ěi estas celita por internaciaj kunvenoj kaj konferencoj. Ăar la delegitoj de tiaj aran°oj estas super■utataj per dokumentoj kaj do malemas legi longajn tekstojn, la informilo estas ege konciza. ěi nur atentigas pri la ekzisto de Esperanto, kiu ebligas samnivelan komunikadon inter diverslingvanoj kaj estas la sola laborlingvo de amaso da internaciaj kunvenoj.

    La teksto estas en la lingvoj Esperanto, norvega, angla, franca kaj rusa. La adreso de UEA kaj kontaktadresoj en multaj landoj estas aldonitaj por direkti tiujn, kiuj deziras pliajn informojn. Eblas reprodukti la folion anstatařigante iun ař iujn el la lingvoj per aliaj, kaj faldi °in diversmaniere, tiel ke sur la frontpa°o aperas la lingvo, kiu lařokaze estas la plej utila.

    UEA, kiu ofte reprezenti°as en internaciaj konferencoj, dařre bezonas informilojn en diversaj lingvoj. Tial °i tuj petis de NEL stokon de la faldfolio por siaj reprezentantoj Še Unesko kaj por la Seula konferenco de NRO-j havantaj oficialajn rilatojn kun UN. Kvanto estis sendita ankař por disdono en internacia spiritista kunveno en Brazilo.

    Interesitoj povas peti de UEA specimenon. Pri la kondiŠoj por ricevi pli grandan kvanton oni kontaktu Norvegan Esperantistan Ligon:

    Olaf Schous vei 18, NO-0572 Oslo, Norvegio

    Rete: esperanto@online.no

    GK UEA


    Semajno vere kultura kaj turisma

    2-9 okt. en Cambrils (Hispanio) okazis la 7a Internacia E-Semajno de la kulturo kaj turismo. Ali°is 72 personoj, inkluzive de 20 eksterlandanoj.

    Ăe la malfermo Šeestis la urbestro Jon Serra kaj la konsilanto pri kulturo. La urbestro instigis nin dařrigi nian agadon kaj diris: "Cambrils estas urbo, kiu gastigas dumsomere milojn kaj milojn da turistoj, venantaj el la plej diversaj landoj kaj parolantaj la plej diversajn lingvojn, do ni bone konas la lingvan problemon". Paragrafo en bonega Esperanto vekis la aplařdon de la Šeestantaro. Poste la loka koruso "Virgulino de la Vojo" nin regalis per belaj katalunaj kanzonoj.

    Estis ses prelegantoj, kies temoj estis tute malsimilaj, kaj sekve de Šiu prelego estis debato.

    Itala profesorino Carla de Lorenzi gvidis kurson lař Cseh-metodo.

    Ni ekskursis al Tarragono, por viziti la resta╝ojn de la roma epoko, kaj al Morella por vidi la muregon en bona stato, al Peniscola por viziti la Kastelon de "Papo Luna". En Cambrils ni vizitis la muzeon pri historio de la urbo kaj tiun pri la malnovaj agrikulturaj laboriloj.

    Ăiuvespere estis debatoj ař amuzaj vesperoj. Unu debato temis pri "Ău vi jam havas eřromonerojn en via po■o?", alia pri "Don KiÂoto kaj ties ařtoro", la lastan tagon estis "Venu kritikoj, Šu funkciis bone la Semajno?"

    Aparte menciindas la kantado de "Habaneras" kaj trinkado de "cremat" (rumo flamigita).

    Luis Serrano PÚrez


    11a Konferenco Alp-Adria

    ěis nun la Alp-Adriaj E-Konferencoj okazis en pluraj landoj kaj regionoj de Alp-Adrio: Ařstrio (1), Hungario (3), Slovenio (2), Italio (2), Kroatio (2) kaj unu eksterteritoria en Slovakio.

    La Ši-jara Konferenco estis organizita 7-10 okt en Pula (Kroatio) kun la temo "Kulturaj rajtoj de etnaj malplimultoj en la Laborkomunumo Alp-Adrio". ěin organizantis Kroata Esperantista Unui°o (KEU) kun ařspicioj de Laborkomunumo Alp-Adrio kaj Departemento Istrio.

    Dum la preparlaboro KEU havis subtenon de Ministerio pri eksteraj aferoj (departemento pri eřropa integri°o kaj kroataj malplimultoj), Kroata junulara konsilio, Kroata junulargasteja organizo, Kroata turisma asocio, Triesta E-Asocio, k.a.

    La prezidanto de la urba konsilantaro de Pula akceptis la partoprenantojn.

    La enkondukan prelegon pri Šeftemo pretigis Miroslav KiŠ, delegito de la Kroatia parlamento kaj la prezidanto de la komitato por homaj rajtoj kaj etnaj malplimultoj en la Kroatia parlamento.

    La konferencanoj havis eblecon pli proksime ekkoni la agadon kaj vivon de du malplimultaj grupoj vivantaj en Istrio: la itala kaj la makedona. Okazis prelegoj, ekskurso kaj diversaj prezentoj. La lastan tagon Kre■imir JankoviŠ, celebris diservon en Esperanto.

    Dum la °enerala kunsido la Šefa temo estis, kiel plifortigi la kunlaboron kun la laborkomunumo Alp-Adrio (eřropa regiona kunlaboro fondita en 1978, °in konsistigas 7 landoj kaj 19 regionoj). Oni formis laborgrupon, kiu prilaboros necesajn dokumentojn submetotaj al la Laborkomunumo.

    KEU kunlabore kun la Kroata filatela societo "Sta Gabrijel" aran°is la ekspozicion kun la temo "Esperanto kaj filatelo". Pri la konferenco informis pluraj gazetoj, radio- kaj televidstacioj.

    Marija Belo■eviŠ
    Alp-Adria konferenco

    En la urba Šefa po■tejo oni povis uzi specialan konferencan stampon. La Konferenco havis du okazajn kovertojn. La simbolon, kiu trovi°as sur la koverto, frontpa°o de la konferenca libro kaj konferenca memora╝o, prilaboris 12-jara zagrebanino Samanta ĂajiŠ.


    KURTE

    Hungara semajna magazino Hetek aperigis 25 sep la artikolon "Homo kiu pensas en Esperanto", bazitan sur intervjuo kun Istvßn Ertl, redaktoro de la revuo Esperanto. La verkinto, Andras Kanai, mem studas en la E-fako de Universitato ELTE. (GK UEA)

    Kiel ■tatan subvencion Hungara E-Junularo ricevis 200 mil forintojn (790 EUR) k Hungaria E-Asocio 800 mil forintojn (3 160 EUR). (Esperanto)

    La Humaneca Premio Conrad N. Hilton, al kiu apartenas unu miliono da usonaj dolaroj, estis Ši-jare alju°ita al la Afrika Medicina k Esplora Fonduso; lař iniciato de Kent Jones el Usono, UEA estis unu el la oficiale akceptitaj kandidatoj por la Ši-jara premio. (GK UEA)

    Premio Deguchi (Š. 2000 EUR) estas alju°ita al Heinz Schindler (DE), kiu vizitis 127 landojn, Šie helpante la E-movadon; Subvencion Cigno ricevis Fonda╝o Afriko. (Esperanto)

    En la Berlina UK estis elektitaj kvin novaj honoraj membroj de UEA: Petras Ăeliauskas (LT), Aldo de' Giorgi (IT), Baldur Ragnarsson (IS), Yamasaki Seik˘ k Žristo Gorov (BG); la lasta forpasis 4 tagojn antař la elekti°o. (Esperanto)

    En la muzeo de la skotlanda urbo Dollar (la lo°urbo de William Auld) dum tri monatoj funkcias ekspozicio A window on the World: Esperanto. (La Brita Esperantisto)

    209 personoj el 11 landoj partoprenis en la 35aj Baltaj E-Tagoj en latvia Liepaja. (Litova Stelo)

    Lige kun la Berlina UK okazis du internaciaj E-konferencoj en ĂeÂio: 12a Internacia Medicinista Konferenco (24-29 jul, Opava) kun 47 medicinistoj el 12 landoj, k 33a Konferenco de ILEI (7-13 ařg, Karlovy Vary) kun 55 personoj el 5 kontinentoj. (Starto)

    Milan Zvara, prezidanto de Orientslovakia E-Asocio k °enerala sekretario de Monda Turismo okaze de Tagoj de Poprad 9 sep ricevis de la urbestro "Prourban Diplomon"; Še la enmanigo de la diplomo, la urbestro emfazis la sindonan laboron de s-ro Zvara por la urbo antař Šio en E-medio k en la tereno de mikologio. (Interredaktore)

    Ă. 320 homoj Šeestis la solenan malfermon de la 35a Brazila E-Kongreso, okazinta 12-16 jul en Kampo Granda, Šefurbo de la brazila ■tato Suda Mato-Groso. (Heroldo de Esperanto)

    Biblioteko de Italia Interlingvistika Centro lasis sian sidejon en Cernusko (apud Milano) por instali°i en la presti°a sidejo de la lingva fakultato de unu el la milanaj universitatoj, kie la servo de la Biblioteko de Interlingvistiko estos integrita en tiu de la universitata biblioteko. (HeKo)


    Dagestano: bona kono pri EsperantoáKafejo Esperanto en Dagestano

    Dagestana E-Klubo, same, kiel multaj aliaj en nia lando, havis periodojn aktivajn kaj ne tre. Nun la situacio estas jena.

    Nia lasta atingo estas aperigo de dekoj da publika╝oj en Šiuj amaskomunikiloj: televido, radio, gazetaro, gazetar-konferenco, gazetaj E-kursoj. Rezulte estas bona kono pri Esperanto en nia respubliko, subteno de la amaskomunikiloj, helpo de diversaj instancoj kaj firmaoj (ekz-e, aliro al interreto, ejoj por la klubo kaj por la kursoj). EŠ populara kafejo-restoracio havas nomon "Esperanto".

    Bedařrinde, nun denove estas malfacila tempo por nia respubliko, kaj tio respeguli°as en nia stato. Tuj ni perdis promesitan subvencion -- en la militanta respubliko estas multe da zorgoj kaj problemoj! Tamen ni esperas je novaj sukcesoj. Ni havas negrandan teamon. Kaj nia unua tasko por la plej proksima tempo -- kreskigi la kvanton de la membraro. Meze de oktobro por tio komenci°os la nova E-kurso.

    AbduraÂman Junusov


    Tra Siberio al Honkongo

    Por la venontjara IJK en Honkongo estas planate organizi komunan voja°on de Eřropo -- plene per trajno! Tia voja°o jam okazis en 1994 okaze de la 50a IJK en Koreio.

    La karavananoj renkonti°os en Moskvo kaj de tie ekvoja°os per la Transsiberia Fervojo. Post tritaga voja°o okazos restado en Tomsk, kie okazos OrSEJT. Post kelkaj tagoj oni pluvoja°os orienten. La vojo gvidos la karavanon tra Mongolio, kie eble alia pařzeto estos realigebla, al Pekino. Tie eblos °ui la etoson de la Ăinia Šefurbo kaj rigardi ties vidinda╝ojn. Ni esperas renkonti°i kun lokaj esperantistoj. De Pekino la voja°o dařros suden, al la direkto de Honkongo, kien la karavano alvenos 5 ařg, la unuan tagon de la 56a IJK.

    Temas pri voja°o pri kiu vi povos ankorař rakonti al viaj genepoj!

    Holger Boos
    TEJO-estrarano pri kongresoj


    Venu al la Ruslanda Esperanto-Kongreso

    Preskař tri jaroj pasis post la lasta Ruslanda E-Kongreso (Moskvo, jan-feb 1997). Pri neceso de la kongreso parolis pluraj; °in gastigos volgia urbo Ăeboksary 3-6 feb 2000. La kongreson kunorganizas: REU, SEJM, JEAĂER (Junulara Esperanto-Asocio de Ăuva■a Respubliko). La kongresa temo: "Esperanto kaj socio: Šu reciproka influo ař pasiva kunekzistado?"

    REK-2000 ne hazarde okazas en Ăeboksary, kiu lastatempe i°is unu el plej aktivaj urboj en la rusia esperanto-movado. Ne hazarda estas ankař la kongresa temo, kiu proponas diskuti rilatojn inter la esperantista popolo kaj la socio, en kiu ni vivas, laboras, esperas, kredas, amas kaj kiun ni persiste klopodas kompreni. Kiom gravas por la socio problemoj de Esperanto kaj kiom gravas por ni mem tiuj problemoj? Kaj inverse: kiom gravas por ni problemoj de la socio, kaj kia estas la rolo de Esperanto? Ni bonvenigas vin diskuti pri tio enkadre de la REK-2000.

    Jam kvar jarojn en Ăeboksary okazas Lingva Festivalo, kiu donas al Esperanto eblon vaste deklari pri sia ekzisto kaj valoro. Temas pri aktiva enga°o de esperantistoj kiel Šeforganizantoj de la aran°o. Alia aran°o estas Festivalo de interesoj, kiu naski°is en Ivanovo. Ankař tie esperantistoj rolas kiel iniciatintoj kaj Šeforganizantoj. Ău similaj iniciatoj estas unu el kromaj vojoj por gajni simpation de la ekstera mondo ař ili havas nur portempan kaj eble eraran koncepton pri la evoluo de Esperanto-movado? Ankař tio estu temo por diskuto en Ăeboksary.

    Kotiztabelo por ruslandanoj kaj ekssovetianoj (en rubloj)

    A°o (jaroj)
    Antař 1 nov 1999
    Antař 1 jan 2000
    Surloke
    6-16
    10.00
    20.00
    30.00
    17-26
    20.00
    30.00
    50.00
    pli ol 26
    30.00
    40.00
    70.00

    Kotiztabelo por ne ekssovetianoj (en eřroj)

    A°o (jaroj)
    Antař 1 nov 1999
    Antař 1 jan 2000
    Surloke
    6-16
    1.00
    2.00
    5.00
    17-26
    2.00
    3.00
    6.00
    pli ol 26
    3.00
    4.00
    7.00

    Atentigoj:

    1. La a°o estas kalkulata lař la dato de alveno de ali°iloj.

    2. Infanoj malpli ol 6jaraj ali°as senpage.

    3. La ali°o ekvalidas post la ricevo de kotizo.

    4. Ali°kotizojn bv. sendi al Ůlykanova Jevgenia Valerianovna (RU-428012, Ăeboksary, ul. Alge■evskaja, 25a) ař al la konto Še UEA: akbv-c, kun indiko "REK"

    5. 20%-an rabaton °uas membroj de la kunorganizantaj asocioj kaj grupoj, handikapuloj, lernejanoj kaj studentoj.

    6. Mecenata kotizo estas triobla normala kotizo. La mecenatoj estos anoncitaj dum la malfermo de la Kongreso.

    7. La ali°kotizo ne estas repagebla.

    Programo

    En la kongresa programo estas planataj plenkunsidoj de REK kaj diversaj laborgrupoj. SEJM planas havi sian konferencon. Okazos ekzamenoj de ĂALK kaj kunveno de E-instruistoj.

    En la kultura programo antařvideblas Šuva■a vespero kun prezento de folklora Šuva■a grupo. Viaj proponoj estas bonvenaj!

    Adreso: RU-428000 Ăeboksary, ab. ja. 189

    Rete: esperant@chtts.ru

    La dua informletero, kiu estos sendita al la ali°intoj, aperos komence de decembro 1999 kaj enhavos precizajn informojn pri la kongresejo, programo, lo°- kaj man°-eblecoj, pri la trajnoj ktp.

    Bonvenon!


    Uzi bu■on ne nur por man°ado

    Esperantistoj havas multajn diverskvalitajn informilojn, kiuj pli malpli bone informas pri nova╝oj de E-movado, sed preskař ne havas analizon de Ši-movado. Tio estas tre malbona. La unuaj provoj de analizo, kiujn mi trovis sur pa°oj de LOdE, estas tre lařdindaj, kvankam ili ne multas kaj ne estas tre profundaj. Tamen: estas -- bone, malestas -- malbone. Cetere, mi opinias, ke E-eldona╝o rakontanta nur pri E-movado similas homon, kiu uzas bu■on nur por man°i. En Ši senco mi tre ■atas Kontakton.

    La enhavo de LOdE estas riŠa kaj diversa.

    LOdE estas tre utila por tiuj, kiuj bezonas informojn pri gravaj internaciaj E-eventoj ař male -- interesi°as pri malgrandaj venkoj-malvenkoj de iu fora E-klubo. Estas bonege, ke vi (nur vi en Ruslando) sciigas pri rařmismo, pri libroproduktado en E-mondo, pri UEA-kongresoj kaj samtempe donas eblon rakonti pri iu malgranda klubo ař ne fama renkonti°o. Ankař estas bone, ke sur viaj pa°oj eblas trovi artikolojn pri historio de Esperanto. Kun °uo mi legis artikolon de MiÂail MaÂnaŠ "Esperanta saluto el la jaro 1946". Poste mi rerakontis °ian enhavon al Šiu persono, almenař iel rilatanta al Esperanto. Koran dankon!

    Sed estas ekzemploj de indaj informoj en ne inda formo. Ekzemple, la artikolo de Valentin Melnikov "Kiel propagandi Esperanton?". Lař mi, estus pli honeste kaj korekte rakonti ne pri si, sed, ekzemple, pri Gy÷rgy Nanovfszky, ař pri partopreno de e-istoj en televida ludo Komprenu min. Tamen lia artikolo "Honeste plenumi la promeson" tre plaŠas al mi, Šar la temo estas grava kaj la analizo -- bona. Similaj artikoloj estu pli multaj.

    Tre plaŠas al mi Kurte, Frazoj, Gazetoj, Tra la mondo. Mi bone komprenas, pri kio rakontas Kurte, sed ne komprenas, kial estas apartaj Ăe najbaroj kaj Tra la mondo.

    Lař mia opinio, Tra Ruslando estas malforta rubriko. Mi opinias, ke la plej grava parto de LOdE havas nesufiŠan atenton kaj zorgon de la redaktoro. En Ruslando Šiumomente svarmas planataj, preparataj, lanŠataj kaj forpasantaj aran°oj, sed leganto povas scii pri la entreprenoj, nur se iu partopreninto ne pigris kaj naskis kelkajn liniojn. Tamen tio signifas, ke pigras la redakcio. Kiel ekzemplon mi povas rememori informilon Jene, kies redaktoro streŠis siajn amikojn kaj konatojn, kaj post nelonga tempo tiu gazeto estis unu el plej informitaj en Ruslando. Ver■ajne vi devas pli aktive serŠi informojn. Petu ne abstrakte, sed konkrete petu konkretan informon de konkreta homo pri konkreta temo. Lař mi, estus bone, se vi sendus siajn oficialajn reprezentantojn al gravaj ruslandaj aran°oj (OkSEJT, EoLA ktp).

    Diversnivele aspektas Tribuno. En n-roj 3, 4, 8-9 estas bona skemo: iu konkreta persono elpa■as de la Tribuno kaj tio similas tribunon. Kaj en aliaj kajeroj la Tribuno simias "kolÂozan kunvenon": kiu pro kio ploras, tiu pri tio parolas. Rezulto estas sama, se vi miksus kolorojn de Šielarko. Mi opinias, ke la redakcio devas prepari apartan Tribunon por Šiu kajero. Ău en E-mondo mankas interesaj homoj, kies opinio estas interesa por vasta publiko? Aleksandr Blinov, kiu ╝us i°is sekretario de TEJO, Sergeo Bozin, kiu verkas plej rekoneblajn kantojn, Jurij Karcev, plej nova REU-estrarano, Irina GonŠarova, kreinto de nova influo en junulara movado -- indas Tribunon de LOdE.

    Beletro estas bonega parto de LOdE. Mi konsentas aboni La Ondon nur por legi la rubrikon. Mi esperas, ke Beletro neniam perdos sian brilon.

    Bona rubriko estas Civilizo. Oni povas ■ati °in ař mal■ati, sed la rubriko devas ekzisti. Interalie, Šu kara Nikolao Gudskov scias, ke inter famaj neesperantistoj estas ankorař iuj krom "Wolf Messing: homo legendo". Ůajnas al mi, ke mi jam legis Esperante pri li.

    Lingvo kaj ties fleganto Sergio Pokrovskij estas ne ofta, sed atendata gasto de LOdE, kaj mi Šiam °ojas renkontante ilin sur pa°oj de la gazeto.

    Biblioteko estas interesa, tamen iom stranga rubriko: jen °i rakontas pri la plej fre■a libro, jen proponas hierařan barŠon (n-roj 2, 7). Ău la redakcio soifas ╝us edonitajn librojn? Do rakontu pri raraj eldonoj, sorto de famaj libroj, tamen la guston ne perdu.

    Mi scias, ke inter la legantoj de LOdE estas homoj, kiuj legas nenion krom Mozaiko kaj tio jam rekomendas la rubrikon. Se rubriko havas sian legantaron, °i meritas ekziston. Mi mem preskař neniam legas Mozaikon tamen tio signifas nur, ke mi dume ne sukcesis fingustumi °ian frandecon.

    Kaj jen la lasta, 19a pa°o. Mi Šiam kun mal°ojo venas al °i, Šar °ia apero signifas finon de LOdE. Ve, la pa°o ne havas konkretan enhavon. ěi ■an°i°as de volumo al volumo. Mi opinias, ke tio estas malbona, kaj ver■ajne la plej inda por la pa°o estas Kalendaro kaj reklamo de aŠeteblaj libroj.

    Do, mi volas konkludi. LOdE estas bona gazeto, kiu havas kaj mankojn, kaj malmankojn. Tamen gravas ne stagni en nuna stato, sed evolui. Kaj ne forgesu, ke plejbono malamikas bonon.

    P. Fi■o


    Sendi librojn al Jakutio

    Mi dankas vin pro la materialo, kiun vi sendis al mi pasint-jare. Estas tre malfacile lerni la lingvon sen bona apliko. Mi volonte korespondus en Esperanto el Ařstralio kaj Nov-Zelando.

    Mi lo°as en periferio de Jakutio, kaj tial mi havas grandajn komplika╝ojn pri literaturo. Verkoj neruslingvaj ne estas troveblaj. La interbiblioteka servo ne plu funkcias. Mi tre ■atus legi originale verkojn de Shakespeare kaj de Saint-ExupÚry, tamen por tio necesas veturi plej proksime al Jakutsk -- sed la aviadilo flugas °is tie dum tri horoj. Eble iu el la legantoj de La Ondo povas sendi al mi malnovajn librojn de francaj kaj anglaj klasikaj verkistoj. Ău iu eldonejo en Ruslando eldonas fremdlingvan literaturon?

    Mia adreso: RU-678785, Jakutija-SaÂa, Srednekolymskij rajon, posjolok ArgaÂtaÂ, ulica Pobedy 3.

    Aleksandr Vinokurov


    Nova vesto de la Interna Ideo

    Kep Enderby, prezidanto de UEA, faris en la Berlina UK dum Strategia Forumo de la Esperanto-komunumo paroladon en sia dua kvalito de prezidanto de Esperantista Jura Asocio (LOdE. 1999: 8:9). La esenco de la parolado estas, ke UEA ne havas tro da populareco antař la ekstera mondo, Šar °i prezentas sin kiel nur lingva asocio, kaj tio aspektas ne tro interese. Tial al °i indas fari°i eksplicite peresperanta porhomrajta organizo, Šar la problemo de la homaj rajtoj ricevas multe pli da °enerala kompreno. Kaj la Statuto de UEA principe tion permesas.

    La paragrafojn pri homaj rajtoj siatempe enkondukis en la UEA-statuton Ivo Lapenna -- ankař li estis juristo. Sed li preskař haltis je tio, Šar neřtraleco por li estis netu■ebla principo. Sed Enderby estas, krome, maldekstrulo (iam estis eŠ unu el gvidoroj de la Ařstralia Laborista Partio) kaj SAT-membro (pro tio por li proksimas la ideo de peresperanta organizo), tial neřtraleco por li ne estas "sankta bovino", sed rimedo, li bone komprenas relativecon kaj elastecon de la nocio.

    Sed kion do signifas tio? Esperanto ja Šiam estis ne nur lingvo (malgrař Šiuj kontrařaj asertoj), °i estis elpensita de Zamenhof kiel rimedo por atingi interpopolan pacon kaj egalecon, kio ja apartenas al la fundamentaj homaj rajtoj! ěuste tio ja estas la Interna Ideo. Kaj la strategia propono de Enderby estas ne pli ol modernigita kaj esprimita en juraj terminoj esprimo de tio, por kio klopodis la Majstro; en la malnovaj terminoj oni povus esprimi lian ideon tiel: "UEA estu organizo por la Interna Ideo de Esperanto!". Kaj, cetere, nur se la propono estos akceptita, la membroj de UEA havos la veran motivon nomi unu la alian "samideano" -- ja pure neřtralisma bazo apenař permesas havi komunajn ideojn.

    Kaj kien do la sankta neřtraleco? ěi restos sama kiel nun. Tutegale UEA agnoskas la principojn de la homaj rajtoj tiel, kiel ilin akceptis UN, °i ja kun UN kaj Unesko kunlaboras, kaj ne devas esti pli neřtrala ol ili. Sed tio nur estas eprimata pli klare.

    Se la nova strategia principo, proponita de Enderby, estos oficiale akceptita de UEA, Šu "la varo Esperanto" estos vendata pli vigle? Ău UEA, kiel neregistara organizo, atingos tuj la samajn sukcesojn en la publika opinio, kiel Amnestio InternaciaGreen Peace? EŠ se °enerale jes, do ne baldař. Tio ja dependos de scipovo far Šiu disvastiganto de nia lingvo lerte uzi tiujn poresperantajn argumentojn. Tamen la provo, ■ajne, valoros ne nur por pli bona ekstera argumentado, sed ankař por kreo de pli ařtenta memidentigilo de la esperantistaro kaj plia humanigo de nia movado.

    Nikolao Gudskov


    SEJM-REU: Arosiev precizigas

    Mi ■atus repliki al frazo de Valentin Melnikov en LOdE. 1999: 8-9. El liaj vortoj en lasta alineo konkludeblas ke SEJM mem direkti°is al REU kun propono unuigi fortojn. Fakte ja okazis tute male, Šefaj REU-funkciuloj Junusov, Ăertilov kaj Gudskov venis persone al mi dum la tiÂvina OkSEJT (tiam mi estis SEJM-kunordiganto) kaj proponis ekpensi pri unui°o. Esence tio nenion ■an°as, tamen gravas principe ke °uste REU estis la unua kiu ekserŠis kontaktojn kun SEJM. SEJM-konferenco, cetere, aprobis la ideon eklabori pri iu proksimi°o de SEJM, kies Šefa problemo estas manko de aktivuloj kiuj povus glate gvidi la laboron de la organizo, kaj de REU, kiu nun ■ajnas sperti Šiujn imageblajn problemojn.

    Grigori Arosiev


    Nařza rasisma kampanjo

    Landaj Asocioj de UEA ricevis lastatempe anoniman koverton el Honkongo kun multobligita slipeto, kiu atakas la okazigon de UK (nomata "U.E.A. Kongreso") en Israelo, la landon Israelo kaj la judan popolon, uzante en fu■a Esperanto ekstreme krudan rasisman lingva╝on.

    UEA kaj la tuta Esperanto-movado toleras neniun formon de rasismo kaj malamo al aliaj popoloj. Universala Kongreso de Esperanto estas modelo al la tuta mondo pri amikeco kaj egaleco trans Šiuj lingvaj kaj naciaj limoj. Jam en la unua UK d-ro Zamenhof difinis kiel °ian plej esencan trajton, ke en °i kunvenas "homoj kun homoj". Rasisma atako, kiu rilatigas sin al UK, estas tial aparte nařza.

    Ăiuj ricevintoj de la fia senda╝o estas petataj transsendi °in, kun la koverto, al la Centra Oficejo de UEA por helpi ties klopodojn malkovri, kiu estas malantař °i. Per anonimeco la sendinto elstarigas sian poltronecon.

    La plej tařga respondo al tiu fiago estas pli aktive diskonigi la 85an UK, kiu estos la Šefa kontribuo de la esperantistaro al la Internacia Jaro de la Kulturo de Paco, kaj mem ali°i al °i.

    Osmo Buller
    °enerala Direktoro de UEA


    "Matematika morfologio" kun resumoj en Esperanto

    La redaktoro havis embarason. Pro iuj kařzoj anglalingvaj resumoj de artikoloj por nova kajero de scienca revuo Matematika morfologio ne estis pretaj. Sed grava trajto de la revuo estas °ia elektronvida formo, nur kelkajn ekzemplerojn oni presas por grandaj bibliotekoj de Ruslando. Tial manko de resumoj en angla lingvo malpliigus probablan kvanton de legantoj. La propono de la redaktoro estis logike sinsekva kaj embarasa por mi -- doni resumojn en Esperanto. Tamen ne la limigata temaro de la revuo (medicino, biofiziko, matematiko, psikologio...), nek manko de specialaj terminaroj promesis nefacilan laboron, neliberan de eraroj.

    La afero ■ajnis tromemfida, siaspeca lingva peko...Tamen ebleco doni realan pu■eton al la praktika apliko de Esperanto en scienco superis miajn dubojn. Tiel la kajero 1, volumo 3, 1998 de Matematika morfologio aperis kun resumoj en Esperanto.

    Nun mi, la redaktoro ankař, esperas pri atento de esperantistoj kaj fakuloj al la revuo. ěia enhavo prezentas intereson por vasta rondo de intelektuloj kaj naturesploristoj.

    Legu la revuon elektronike:

    http://www.smolensk.ru/user/sgma/ MMORPH/TITL.HTM

    Ău esperantlingvaj resumoj en "Matematika morfologio" plu aperos? Tio dependas de intereso al °i flanke de legantaro, precipe eksterlanda. La redakcio atendas opiniojn kaj rimarkojn:

    Rete: uusgma@sci.smolensk.ru

    MiÂail MahnaŠ


    GrassGŘnter Grass: nobelpremiito pri literaturo

    Estus vana klopodo karakterizi la Ši-jaran nobelpremiiton pri literaturo GŘnter Grass per kelkaj vortoj, do nur kelke da kapvortoj pri li: realismo, surrealismo; senbrida fantazio, volupta lingvouzo, drasta ironio, vulgara╝oj, ař plejkoncize: la plena vivo en Šiuj aspektoj.

    Post la apero de La lada tamburo Grass tuj fari°is konata verkisto. Generale oni supozas, ke °i estas lia plej grava verko (tio estis ankař la opinio de la nobela komitato). ěi estas kune kun Kato kaj muso kaj Hundaj Jaroj parto de la t.n. Danzig-Trilogio.

    Post tiu trilogio Grass komencis pli aktive partopreni en politikaj debatoj, inter alie por la socialdemokrata partio. Konataj verkoj el tiu periodo estas Loke anestezita (1969) kaj El la taglibro de heliko (1972). Poste Grass revenis al pura fikcio, inter alie kun La rombfi■o (1977) kaj La renkonto en Telgte (1979).

    Grass neniam forlasis la kritikan perspektivon. En 1995 la romano Vasta kampo, kiu tre kritike traktas la t.n. reunui°on de Germanio, fari°is tutsomera paskvilado ankař ekster pure literaturaj medioj.

    Estas longaj pařzoj en la literatura verkado de Grass, dum kiuj li laboris kiel grafikisto.

    En 1999 aperis Mia jarcento, 100 mallongaj rakontetoj, mozaikeroj de nia jarcento. El malsamaj perspektivoj aperas malsamaj personoj: simpatiaj kaj malsimpatiaj, krimuloj kaj viktimoj, viroj kaj virinoj. Tiuj rakontetoj ligi°as intime kun la germana historio kaj finfine el la bunta Âaoso aperas plena bildo de nia tragika fini°anta jarcento.

    Wolfgang Kirschstein
    á


    Mia Jarcento

    Ăapitro el la romano de GŘnter Grass

    1946

    Brikpolvo, imagu, Šie brikpolvo! Enaere, envesta╝e, interdente, kaj ajnloke. Sed ni virinoj ja fajfis pri tio. Plej grave: finfine estis paco. Kaj hodiař oni volas eŠ konstrui monumenton por ni. Jes ja! Estas iniciato por tio: la Berlina Rubvirino! Sed tiam, kiam Širkařstaris nur ruinoj kaj abunde da rubo inter piedfrapitaj vojoj, tiam ni ricevis sesdek unu pfenigojn dum horo, mi ankorař memoras tion. Certe ni ankař havis pli bonan nutra╝karton, nomitan numero du, por laboristoj. Ăar lař la dommastrina karto oni ricevis nur tricent gramojn da pano kaj apenař sep gramojn da grasa╝o. Kion vi volas fari kun tia kvanteto? -- mi demandas vin.

    Estis dura laboro. Malrubigi. Mi kune kun Lotinjo, kiu estas mia filino, disbatis ruina╝ojn en la Centra kvartalo de Berlino, kie Šio estis plata. Lotinjo Šiam estis kun infanŠareto. La bebo nomi°is Felikso, sed li akiris tuberkulozon, pro la Šiama brikpolvo, mi supozas. Kaj li mortis jam en la kvardek-sepa antař la reveno de ■ia edzo el la kaptiteco. Apenař ili konis unu la alian. Estis milita geedzi°o tiam, Šar unue li batalis en Balkano kaj poste Še la orienta fronto. Tiu geedzi°o ne estis firma. Nu, Šar interne ili estis tro fremdaj. Kaj li volis neniel helpi, eŠ ne volis porti ligna╝ojn el la kvartalo Tiergarten. Volis nur ku■i sur la lito kaj gapi truojn en la aero. Nu, mi supozas ke li spertis terurajn aferojn en Ruslando. Ăiam li lamentis, kvazař por ni virinoj la noktoj kun bombardado estus pura plezuro. Tiam lamenti ne tařgis. Ni ekagis: en la ruinojn, el la ruinoj. Kaj foje ni malplenigis eŠ bombdetruitajn subtegmentejojn kaj kompletajn eta°ojn. Rubon en sitelon, kvin eta°ojn malsupren, Šar ni ankorař ne havis transportilojn.

    Kaj mi memoras, ke foje ni traserŠis parte detruitan lo°ejon. Tie estis nenio plu, nur tapeto Šifonita. Sed Lotinjo trovis en iu angulo plu■urseton. ěi estis komplete polvkovrita, antař ol ■i frappurigis °in. Ni Šiuj demandis nin, kio fari°is el la infano, kiu iam posedis tiun urseton. Neniu el nia kolono volis °in, °is Lotinjo kunportis °in por Felikso, Šar tiam la etulo ankorař vivis. Sed plejparte ni ■ovelis la rubon en pu■Šaretojn ař forfrapis la kalka╝on de kompletaj brikoj. Unue oni jetis la rubon en bombkraterojn, poste transportis per kamionoj al la rubmonto, kiu intertempe fari°is verda kaj de kie estas bona vido.

    Ekzakte! Ankorař kompletaj brikoj estis staplitaj. Lotinjo kaj mi faris popecan laboron: brikfrapado. Estis elstara kolono. Inter ni estis virinoj, kiuj certe spertis pli bonajn tagojn. Vidvinoj de oficistoj, kaj eŠ vera grafino. Mi ankorař memoras: ■i nomi°is von TŘrkheim. Havis ver■ajne siajn bienojn en la oriento, mi supozas. Kaj kiamaniere ni aspektis! Pantalonoj el malnova armea ■irmtolo, puloveroj el lanresta╝oj. Kaj Šiuj kun kaptuko supre bone nodita, nu kontrař la polvo. Lařdire estis preskař kvindek miloj en Berlino. Nur rubvirinoj kaj tute neniuj viroj. Estis tro malmultaj. Kaj tiuj kiuj postrestis nur staris Širkaře ař laboris nigramerkate. Filaboro ne estis io por ili.

    Sed mi memoras, ke foje, kiam ni ekfrontis rub■uta╝on kaj devis elfosi fertrabon, mi kaptis ■uon. Vere, tie viro ankorař estis alkroŠita. Sed li ne plu estis rekonebla, nur ke li anis en la popola milico, Šar estis brakbendo sur lia mantelo. Kaj tiu mantelo ankorař aspektis uzebla. Pura lano, antařmilita varo. Hopla, mi diris al mi kaj forprenis la bonan pecon antař ol la viro estis forportita. EŠ la butonoj Šeestis. Kaj en unu po■o de la mantelo estis bu■harmoniko de Hohner. Mi donacis °in al mia bofilo por gajigi lin iomete. Sed li ne volis ludi. Kaj se li ludis, do nur malgajajn pecojn. Mi kaj Lotinjo estis tute malsimilaj. Ăio devas avanci. Kaj tiel fari°is iom post iom.

    Prave! Mi ricevis laborlokon en la man°ejo de Urbodomo Sch÷neberg. Kaj Lotinjo, kiu dum la milito ja estis "fulmknabino", lernadis en la popola altlernejo stenografion kaj ma■inskribadon. Ůi rapide ricevis postenon kaj estas nun, post la eksedzi°o, iaspeca sekretariino. Kaj mi ankař memoras, kiamaniere Reuter, kiu estis tiutempe urbestro, lařdis nin Šiujn. Kaj plej ofte mi partoprenas, kiam la rubvirinoj renkonti°as denove, por kafo kaj kuko Še Schilling sur Tauentzien. Ăiam estas gaje tie.

    Tradukis Wolfgang Kirschstein


    Pilgrimo en la Sanktan Landon

    de Sergio Pokrovskij

    La venonta Universala Kongreso okazos en Israelo; mi kun plezuro rememoras mian nelongan laboran viziton en tiun landon en majo de la 1997a jaro. Nelonge antař mia voja°o, pripensante projekton de Malnovrusa antologio (voja°on tra la tempo) mi komencis traduki la Pilgrimon de Danielo (voja°on tra la spaco); kaj tiu verko gvidis miajn pa■ojn en miaj malmultaj ekskursoj. Nun mi ankorař hezitas, Šu mi iru kongresi ař servu nian lingvon hejme; nu, antař nař jarcentoj ankař Danielo konsideris similan dilemon (nun oni datas la pilgrimon de Danielo per la jaroj 1104-1106).

    Pilgrimo de Danielo monaÂejestro el la Rusa Lando1

    Jen mi, neinda monaÂejestro Danielo el la Rusa lando, la plej malbona el Šiuj monaÂoj, kadukigita de multaj pekoj, nesufiŠa en Šiu bona afero, instigate de miaj penso kaj malpacienco, ekvolis vidi la sanktan urbon Jerusalemo kaj la Promesitan Landon. Kaj per Dia favoro mi atingis la sanktan urbon Jerusalemo, kaj vidis la sanktajn lokojn, trairis la tutan Galileon kaj la sanktajn lokojn Širkař la sankta urbo Jerusalemo, kie Kristo nia Dio pa■is per siaj piedoj kaj kie li vidigis grandajn miraklojn. Kaj Šion Ši tion mi vidis per miaj pekaj okuloj, la senrankora Dio permesis al mi vidi kion mi delonge soifis per mia penso.

    Fratoj kaj patroj, sinjoroj miaj, pardonu min la pekulon, ne mallařdu mian malprudenton kaj krudon, ke mi skribis pri la sankta urbo Jerusalemo, kaj pri tiu bona lando, kaj pri la vojo al la sanktaj lokoj. Ja kiu iris tiun vojon humile kaj diotime, tiu neniam devios de la Dia graco; sed mi ne tařge iris tiun sanktan vojon, en Šia maldiligento kaj komforto, kaj en drinkado kaj Šiajn malkonvena╝ojn farante. Tamen, esperante Dian favoron kaj vian pre°on ke Kristo Dio pardonu miajn sennombrajn pekojn, priskribu mi mian vojon kaj tiujn sanktajn lokojn, sen fieri kaj sen sin glori per tiu pilgrimo, kvazař ion bonan mi faris -- tio ne estos, Šar nenion bonan mi faris dum la voja°o; sed pro la amo al tiuj sanktaj lokoj priskribis mi Šion viditan per miaj okuloj, por ke ne forgesi°u tio kion Dio permesis vidi al mi la neinda.

    Mi timis la ekzemplon de la mallaborema servisto2, ka■inta la talanton de sia sinjoro kaj °in ne kreskiginta, kaj tial mi skribis Ši tion por la fidelaj homoj; por ke oni, ařdinte pri tiuj sanktaj lokoj, sopiru ilin per la animo kaj penso, kaj ricevu de Dio egalan rekompencon kiel tiuj, kiuj la sanktajn lokojn vizitos.

    Ăar multaj restantaj hejme en sia lando, bonaj homoj, per sia penso, per almozdonado kaj per bonaj faroj atingas la sanktajn lokojn kaj ricevas grandan rekompencon de Dio nia Savanto Jesuo Kristo. Kaj multaj vizitintaj la sanktajn lokojn kaj la sanktan urbon Jerusalemo, fieri°inte en siaj pensoj kvazař ion bonan ili farus, pereigas sian rekompencon, kaj inter ili mi estas la unua. Kaj multaj vizitintaj la sanktan urbon Jerusalemo, hastante reveni, revenas sen vidi multajn vidinda╝ojn; sed tian pilgrimon oni ne povas rapide fari kaj bonorde vidi ilin kaj Šiujn sanktajn lokojn en la urbo kaj ekster °iaj limoj.

    Danielo resumas sian voja°on, listigas la vizititajn lokojn kaj rakontas kie li lo°is. Evidente, li vidis multe pli ol mi, kiu pasigis en Izraelio nur 9 tagojn, kaj unufoje estis en Jafo, unufoje min banis en la Malviva Maro kaj pasigis unu sabaton en Jerusalemo; la reston de mia tempo mi devis dediŠi al la laboro en la urbeto Or-Jehuda apud Telavivo. Ne tiel Danielo:

    Pri Jerusalemo, pri la lavro3 de sankta Sabo4

    Mi neinda monaÂejestro Danielo, veninte Jerusalemon, 16 monatojn lo°is en la lavro de sankta Sabo kaj tial povis multe iradi kaj vidi Šiujn Ši sanktajn lokojn. Ăar maleblas sen bona gvidanto kaj sen tradukanto vidi kaj ekkoni Šiujn sanktajn lokojn. Kaj el magra mia hava╝o malavare mi donadis al bone konantaj la sanktajn lokojn en la urbo kaj ekster °i, por ke ili bone Šion al mi montru, kion ili fakte faris.

    Kaj okazigis al mi Dio trovi en la lavro viron pian, maljunan je tagoj, kaj tre kleran. Dio volis ke tiu piulo amu min neindan, kaj li bone montris al mi Šiujn sanktajn lokojn en Jerusalemo, min gvidis tra la tuta lando, °is la Tiberiada Lago, °is Taboro, °is Nazareto, °is Žebrono, °is Jordano, kaj ame kun mi laboris. Kaj tial mi vidis multe da sanktaj lokoj, pri kio mi poste rakontos.

    Danielo rakontas pri la vojo al Jerusalemo. Li komencas ekde Konstantinopolo; evidente, la voja°o °is la Bizancia Šefurbo estis banala╝o. Tial en tiu parto temas pri la Azia marbordo de Mediteraneo. Por mi tio estas tute alia sperto, kaj dum mia Ši-jara restado en Turkio mi retrovis kelkajn lokojn pri kiuj mi estis leginta en la Pilgrimo de Danielo. Tamen por la legantoj la "Turkia" parto probable estas malpli interesa; tial mi prezentas nur kelkajn specimenojn. La demandosigno markas aferojn kiuj ■ajnas al mi eraraj en la kunteksto (supozeble pro eraro de kopiisto).

    La nomoj de la sennombraj insuloj Mediteraneaj estas aparta problemo. Por iuj el ili Esperanto tute malhavas nomon; por aliaj estas eŠ po kelkaj, ekz-e nomo PIV-a kaj nomo el la Nova Testamento.

    Pri la vojo al Jerusalemo

    Jen estas la vojo al Jerusalemo. De Konstantinopolo iru 300 verstojn5 tra la golfo °is la granda maro6, °is la insulo Petalo7 estas 100 verstoj. ěi estas la unua insulo en la mallar°a maro8; tie estas bona haveno kaj la urbo Heraklea la Granda (?); kaj Še tiu urbo sankta oleo levi°as el la marprofundo; tie multajn sanktulojn dronigis la persekutantoj. De la insulo Petalo °is Kalipolo9 estas 100 verstoj, de Kalipolo °is Abido10 estas 80 verstoj. Kontrař tiu urbo estas entombigita sankta Eřfemio la Nova11. De tie °is Kreto(?) estas 20(?) verstoj, tie estas elirejo al la granda maro: maldekstren al Jerusalemo; dekstren, al la Sankta Monto12, Tesaloniko kaj Romo.

    Inter Kreto kaj Tenedo13 estas 30 verstoj. Tiu estas la unua insulo en la granda maro, kaj tie estas tombo de sankta martiro Ařgudemo.

    Kontrař tiu insulo sur la bordo estis granda urbo Troado14, tie apostolo Pařlo pasis, kaj la tutan landon instruis kaj baptis.

    De Tenedo-insulo °is la Mitileno-insulo15 estas 100 verstoj; tie estas la tombo de la sankta metropolito de Mitileno16. Kaj de Mitileno °is Žio17 estas 100 verstoj; tie ku■as sankta martiro Izidoro. Sur tiu insulo naski°as mastiko kaj bona vino kaj diversaj fruktoj.

    Pri la urbo Efezo

    Je 60 verstoj de Žio estas la urbo Efezo. Tie estas la tombo de Johano la Teologo, kaj je lia memortago sankta polvo eli°as el tiu tombo, kaj la fideluloj prenas tiun polvon por kuraci Šian malsanon; ankař la mantelo de Johano estas tie, en kiu li iradis.

    Kaj apude estas tie la kaverno en kiu ku■as la korpoj de 7 adoleskantoj, kiuj dormis 360 jarojn; sub imperiestro Decio18 endormi°intaj, kaj sub imperiestro Teodozo19 reaperintaj. En la sama kaverno 300 sanktaj patroj estas entombigitaj; kaj sankta Aleksandro tie ku■as, kaj la tombo de Maria Magdalena (■ia kapo), kaj sankta apostolo Timoteo, disŠiplo de sankta apostolo Pařlo, ku■as en antikva tombo.

    Kaj tie en malnova kirko estas ikono de la sankta Dipatrino, per kiu la fideluloj venkis la herezulon Nestorion20. Ankař estas tie la banejo de Dioskorido, kie Johano la Teologo kun ProÂoro laboris Še Romana21. Kaj vidis mi la havenon, kie Johanon la Teologon la maro el╝etis. Tie mi restis tri tagojn; la haveno estas nomata la Marmora.

    La urbo Efezo situas sur la kontinento, je 4 verstoj disde la maro, sur montoj, kaj abundas je Šiaj bona╝oj. Tie ni honoris la sanktan tombon, kaj gardate de la Dia graco kaj de la pre°oj de sankta Johano la Teologo ni iris en °ojo.

    Mi fortranŠas la reston de la Mediteranea voja°o °is la veno en Jafon, kiu estas apudurbo de la nuna Telavivo -- historie pli justus diri, ke Telavivo estas apudurbo de la antikva Jafo. Mi pasigis nur unu vesperon tie, sur la teraso de fi■restoracio Še la marbordo de la malnova haveno, kaj en la muzeoj de Jafo. Tiuj estis la solaj muzeoj kiujn mi vizitis en Izraelio: en la aliaj turismaj lokoj mi estis sabate, kiam la muzeoj estas fermitaj.

    La Jafa muzeo prezentis kelkajn aferojn rilatajn al la kruckavalira epoko, Še kies komenco pilgrimis Danielo. Kurioze, ■ajnis al mi ke la ekspozicio estis pli favora al la kruckavaliroj ol al la saracenoj, malgrař la fakto ke la kruckavaliroj forpeladis la judojn el la konkeritaj lokoj, kaj la araboj permesis al ili reveni. Ău temas pri delikata atento al la Okcidentaj turistoj? Ař eble pravis mia samnomulo historiisto M. Pokrovskij ke "la historio estas politiko projekciita en la paseon"?

    Pri Jafo

    ... Kaj de Cipro °is Jafo-urbo estas 400 verstoj tra la maro; de Konstantinopolo °is la insulo Rodo22 estas okcent verstoj, kaj de Rodo °is Jafo estas okcent verstoj; do, la tuta vojo °is Jafo tra la maro estas 1600 verstoj. Kaj Jafo-urbo estas sur la bordo apud Jerusalemo, de tie °is Jerusalemo estas 30 verstoj da vojo sur seka tero, 10 verstoj °is la Sankta Georgo.

    Tie estas granda kirko konstruita en la nomo de sankta Georgo, kaj tie estas lia tombo en la altaro, tie estas la sankta martiro Georgo kaj multe da akvo estas tie; kaj la pilgrimuloj ripozas Še tiu akvo, tamen en granda timo: Šar la loko estas senhoma, kaj apude estas la urbo A■kelono, el °i saracenoj atakas la pilgrimulojn Še la eniro en la montojn23. Kaj de la Sankta Georgo °is Jerusalemo estas 20 grandaj verstoj tra rokaj montoj, vojo malfacila kaj tre timinda.

    Tiun vojon mi traveturis en komforta ařto sen konsiderinda saracena minaco, kaj tamen mi estis impresita. La platan kaj marŠan reliefon de la Telaviva apudurbo anstatařis montetoj iom similaj al tiuj apud Krasnojarsko. Tiam, "suprenirante al Jerusalemo", mi unuafoje konsciis la variecon de la naturo en tiu mikroskopa landeto: la marbordoj Mediteranea kaj Ru°amara, la arbaroj kaj terasoj Širkař Jerusalemo, la ekstreme arida dezerto, komenci°anta ekde la Nord-Orienta urba limo de Jerusalemo (mi staris sur monteto; malantaře estis urba placo, antaře sterni°is la dezerto), la Malviva Maro en la arda dezerto, kaj la Golanaj montoj kie ankorař ku■is ne°o...

    Pri JerusalemoKruckavalira mapo de Jerusalemo

    La sankta urbo Jerusalemo situas en valoj, apud °i estas altaj rokaj montoj. Venante proksimen al la urbo oni unue vidas la Turon Davidan24, kaj poste, ankorař iom proksimi°inte, oni vidas la Monton Olivarban kaj la Plejsanktejon25 kaj la kirkon de la Relevi°o, kie estas la Sankta Tombo26, kaj poste oni vidas la tutan urbon. Tie apud la urbo estas plata monteto, je pli ol versto de Jerusalemo; sur tiu monteto Šiu sin deseligas, sin krucosignas kaj sin klinas antař la Sankta Relevi°o kaj Še la vido de la urbo. Kaj tiam estas granda °ojo por Šiu kristano vidanta la sanktan urbon Jerusalemo, kaj larmover■o de la fideluloj. Ăar neniu povas reteni larmojn vidante tiun sopiratan landon kaj la sanktajn lokojn, kie Kristo nia Dio suferis turmentojn por ni pekuloj. Kaj Šiuj iras piede kun granda °ojo al la urbo Jerusalemo.

    Kaj estas tie, maldekstre de la vojo, la kirko de sankta Stefano la Unua Martiro; sur tiu loko la judoj ■tonumis Stefanon la Unuan Martiron27 kaj tie estas lia tombo.

    Kaj estas tie plata roka monteto, fendi°inta dum la krucumo de Kristo, °i nomi°as Infero; °i situas apud la urbomurego, je ■ton╝eta distanco.

    Kaj poste kun granda °ojo Šiuj eniras la sanktan urbon Jerusalemo tra la pordego apudanta la domon de Davido, tiu pordego rigardas BetleÂemon kaj estas la Pordego Benjamena. Enirinte la urbon oni havas Še la dekstra mano la vojon tra la urbo al la Plejsanktejo, kaj Še la maldekstra, al la Sankta Relevi°o, kie estas la Sankta Tombo.

    dařrigota


    Notoj por "Pilgrimo en la Sanktan Landon"

    1. Čitje i Âo╝ene Danila, Ruskyja Zemli igumena. 1106-1108 gg / Red. M.A. Venetinov // Pravoslavnyj palestinskij sbornik. -- T. I, vyp. 3, kn. 3. -- CPb., 1883; T. III, vyp 3, kn 9. SPb., 1885. -- Ankař en: Pamjatniki literatury Drevnej Rusi. XII vek. M., 1980.

    2. Mateo 25:26.

    3. Lavro: en Ortodoksio, granda kaj fama monaÂejo, grekeá. La vorto venis el la Aleksandria tradicio (la aleksandrianoj tiel nomis la Šefajn avenuojn). Antař 1917 en la tuta Rusa Imperio estis nur 4 lavroj. (La maniero uzi v por distingigi lavron disde lařro, kvankam evidente Slavon-devena, estas sufiŠe internacia; ekz-e vd la grekan TTT-pa°on http://www.duth.gr/Athos/ greatlavra.html).

    4. Sabo: R Savva, Orig. Sava, Grá. Nun la relikvo de tiu sanktulo estas en la s-ta Marko de Venecio.

    5. Versto estas "rusa mezurunuo de vojlongeco (1067 m)" [PIV]. Estas mirinda afero, ke ankař en la 11 jc °i estis proksimume 1 km.

    6. La Egea Maro.

    7. Probable temas pri la insulo Marmoro kaj ties marlango Petali.

    8. La Marmora Maro.

    9. Kalipolo: urbo sur la Eřropa bordo de Dardanelo, nun en Turkio. (turke Gelibolu).

    10. Abido: Grá, Malgrandazia urbo Še Helesponto.

    11. Eřfemio: Grá.

    12. la Sankta Monto: la monto Atosoá; en la rusa tradicio nomata lař la akuzativa formoá, kie estas monaÂejoj gravaj en la Ortodoksio. Tamen °i estas pli Norde ol Kreto. Probable temas pri iu alia insulo.

    13. Tenedo: nun la turka Bozca Ada.

    14. Urbo apud la antikva Trojo (al kiu °i ■uldas sian nomon). En la Nova Testamento estas uzata neasimilita nominativo: Troas (Agoj 16:8-11; 2Kor 2:12). Danielo kaj PIV asimilas lař la plena formo (Troado).

    15. Mitileno: la Šefa urbo de Lesbo (; Mitelene lař Agoj 20:14).

    16. Georgo la Konfesinto, kiu suferis sub la ikonrompista imperiestro Leono la Kvina la Armeno (komence de la 9a jc).

    17. Žio: asimilita lař Waringhien; Žios en Agoj 20:15.

    18. Decio: Romia imperiestro (249-251).

    19. Bizancia imperiestro Teodozo la Dua (408-450). La legendo aperas ankař en Korano.

    20. Nestorio: Konstantinopola Patriarko (428-431), kondamnita de la 3a Universa Koncilio (Efezo, 431). Agnoskante la Dian naturon de Jesuo, Nestorio asertis, ke al Maria li ■uldas nur sian homan naturon; sekve, lař Nestorio Maria ne estas Di-patrino, sed maksimume Kristo-patrino.

    21. Aludo al epizodo el la "Vivo de Johano la Teologo": Johano, post ■ippereo, trafis sur la insulon Žio, kaj tie servis en la banejo de urbestro Dioskorido, kie lia superulino estis malmilda Romana. En la banejo pereis filo de Dioskorido, Johano lin revivigis kaj kristanigis Dioskoridon kaj Romanan.

    22. En la nomo de tiu insulo ni sekvas Danielon kaj la Agojn 21:1; PIV rekomendas Rodison; pli frue Waringhien uzis Rodion.

    23. A■kelono en la tempo de la pilgrimo de Danielo apartenis al la islamanoj. La kruckavaliroj °in ekposedis en 1154.

    24. Turo Davida: turforma konstrua╝o en la korto de la Davida Kastelo, citadelo de Jerusalemo (fino de la 11-a jc - Š. 950), kiun la kruckavaliroj tute senbaze atribuis al Davido. Normale oni ne enlasis tien Šiun deziranton, sed Danielo kun sia kunvoja°anto Izdeslavo ricevis permeson °in viziti kaj °in priskribis.

    25. Plejsanktejo: la moskeo Kubbat-as-Sahra (Kupolo super la Roko), konstruita de la araboj sur la loko de la Templo de Jerusalemo; sub la kruckavaliroj, ■an°ita en kristanan kirkon.

    26. Kurioze, la orientanoj (grekoj, araboj, rusoj...) esperoplene nomas tiun sanktejon "la kirko de la Relevi°o", dum la pesimismaj okcidentanoj funebre nomas °in "la baziliko de la Sankta Tombo".

    27. Agoj 6-8


    Ůi tion faris!

    Sub la signo de Liro kaj Verda Stelo: Memorlibro pri aktoro Nikolaj Rytjkov: En la rusa kaj Esperanto / Kompilis Meri Abolskaja. -- Sankt-Peterburg: S'PRINT, 1999. -- 60 pa°oj.
    La memorlibro pri Nikolaj Rytjkov (1913-1973), kompilita de Meri Abolskaja estas kolektiva verko. ěian kernon konsistigas la propra parolo de la forpasinta aktoro, granda intervjuo kun li fare de d-ro Ulrich Lins, rememoroj pri Rytjkov de liaj samlandanaj (M.Abolskaja, A.Žarjkovskij, F.Kulagin k.a.) kaj esterlandaj samideanoj (E.Urbanova, M.Boulton, B.Lapenna k.a.) kaj kelkaj poemoj.

    Nemulton rakontas NR pri sia esperantisti°o, kiam li estis nur 12-jara, pri komenco de la aktora vivo, edzi°o al la Šarma aktorino Zinaida Nary■kina, kiu sian tutan vivon malamis Esperanton, kiu por ■ia edzo estis "kvazař alvoki°o, ia misio".

    Post la Esperanta tagi°o de 1920-30, venis kruda krepusko de 1937, komenci°is arestoj. NR reagis: "Estis arestita Sne╝ko el Minsk... ho, eble li faris iun mispa■on... Jen, oni arestis Drezen, li ne estis ruso, li parolis kun iu fremdlanda akcento. Oni arestis Muravkin -- li ╝us revenis el Germanio kaj li portis luksan kompleton". Tipa vidpunkto de proleto kaj patrioto: la soveta ■tato Šiam pravas. Duboj aperis Še li ununokte de 1938, kiam post traserŠo en lia apartamento, oni venigis lin al Lubjanka, kruele batis lin kaj prezentis la akuzon, ke li "estas aktiva membro de la internacia spiona organiza╝o, kiu sin ka■is sur la teritorio de USSR sub la nomo de SEU". Kaj tio pri oficiale registrita SEU!

    La ju°verdikta akuzo estis pli specifa: "Lař la decido de la speciala komisiono Še NKVD USSR de 2.07.38 pro kontrařrevolucia agado (partopreno en fa■ista spiona organiza╝o de esperantistoj)". Do NR estis kondamnita por 8 jaroj en koncentrejo nur pro la esperantisteco.

    Tiel, rememoras NR, "komenci°is mia Golgoto": ■ipveturo al Magadan (pri kio legu Še Eřgenia Ginzburg en "Krutoj mar■rut"), koncentrejo, ekzilo en Norilsk, kie senlabora NR devis mem havigi al si man°on, dua aresto kaj ekzilo en 1949.

    Ăiam li volis man°i kaj dormi (eŠ dum dormo kaj man°o). Tamen en 1943 venis faciligo -- laboro en prizona teatro.

    NR rememoras: "En Novembro de 1955 estis absolvita ankař mi. Oni diris: Vi estas senkulpa".

    Li revenis en Moskvon, eklo°is en sia lo°ejo, ekde╝oris Še la sama teatro. Tamen lia edzino fari°is eŠ pli fremda ol antaře: ■i ne povis pardoni lian esperantistecon kaj tion, ke li ankorař E-aktivas. Ůi ne povis kompreni, ke li neniam Šesis: eŠ en gulago li instruis Esperanton, kaj trovinte en Norilsk Fundamentan Krestomation li serŠis en °i rusismojn.

    Post nelonga Festivala (1957) degelo NR komprenis, ke la rilato al Esperanto kaj al li persone ■an°i°is nemulte, sed li ankorař restis naiva, skribis defian leteron al Suslov, sed estis akceptita en CK de duaranga oficisto, kaj plu revis: "Se mi povus almenař kvaronhoron paroli kun iu sekretario de CK!"
    Rytjkov en Kalocsay-vespero: Moskvo, 1961
    Tamen poste li sobri°as -- kiam oni malpermesis al profesoro E.Bokarev kaj verkisto I.Sergejev partopreni UKon eŠ en la "frata", pli °uste kolonia, Pollando. Venis 1963, la 48a UK en Bulgario kaj 25 Sovetianoj, inter ili NR, venis al Sofio. "Dudek kvin personoj, kiel la brigado en Kolyma",-- ironias NR: li scias la postkulisan historion: pro kio oni rajtigis ilin veturi. Surbende li diras, ke oni ordonis al li spioni pri sovetiaj kongresanoj kaj iliaj gastoj. Li rifuzis. Antař la sekva UK oni invitis lin al KŮS kaj ordonis, ke li spionu, se li deziras partopreni. "Kion vi deziras? Ke mi devu esti denuncisto?.. Certe vi havas mian dosieron... Vi scias, ke siatempe mi neniun denuncis, eŠ estante torturata".

    La aviadilo kun sovetiaj kongresanoj al la 49a UK forflugis en Nederlandon sen li. Tamen li insistas pri vizo por aliaj E-kongresoj. Respondo: "Spionu!" Li malkonsentas. "Tiam oni enkarcerigis min kaj torturigis min per drogoj... kaj mi fari°is malforta kaj malsana".

    Fakte KŮS ne tuj mortigis lin; NR havis konstantan stomakdoloron kaj poste mortis pro kancero en la stomako.

    Abolskaja skribas: "Mi ne trovis la konfirmon pri tio..." Strange, ne estis dokumentita, do -- ne okazis; al NR ■i ne kredas. Diference de Abolskaja, prezidanto de Ařstrio (kaj esperantisto) F.Jonas kredis, kaj helpis al li ellandi°i por E-konferenco en Vieno. (Mem NR atribuis tion al sia mensoga konsento spioni. Tamen -- KŮS al li delonge ne fidis.)

    Do, li fu°as tuj post la E-konferenco en Vieno. Granda frapo trafis E-movadon en USSR... Tamen li fari°is libera. Ău tuj?

    "Mi petis pri politika azilo... La libera mondo plej unue invitis min en -- prizonon. Nu, rolo estas al mi ja kona-a-ata!" (La neřtrala Ařstrio azilon ne rajtis doni).

    Tamen tiu mondo estas vere libera, kaj por NR komenci°as verda stafeto. Li lo°as en Francio, de╝oras Še CO de UEA, rolas Lenin dum filmado en Germanio, finfine, helpe de amikoj, instali°as kiel anoncisto kaj lingva redaktoro Še la Rusa sekcio de BBC. Sian simpation, kaj eŠ amon donacas al li belaj virinoj -- konata aktorino H.Knef, verkistinoj M.Boulton kaj E.Urbanova (dum MB neas proksiman rilaton -- "li deziris rilati kun mi malpli platone, sed akceptis mian limigon", EU priskribas la seksan aferon kun NR). Fin-fine li edzi°is al juna kaj Šarma Ma■a (Ma■a Rytjkov-Ellis). Nelonge ili kunis -- en 1973 li mortis. Restis memoro, kiu materiali°is en "Sur la signo de Liro kaj Verda Stelo". Kaj kunvenis amikoj de NR por rememorigi forpasinton, preskař vivigi lin en la Berlina UK!

    Meri Abolskaja, modesta eksinstruistino el Leningrado, esperantistino de 1956 jaro, leterumis al Šiuj, kiuj konis NR, petis ilin skribi rememorojn, kolektis ilin sub la verda kovrilo de la libro pri li. Ůi invitis la amikojn veni al Berlino kaj venis mem.

    Heroa ago. Mi scias, kiel malfacile estas por ruslandanoj akiri la germanan vizon, pagi Šiujn elspezojn por UK en multekosta Berlino. Ůi tion faris! Gratulon kaj dankon al ■i de Šiuj amikoj de NR.

    Aleksandro Žarjkovskij (Usono)


    Esperigo per la vivo

    Auld, William. 75 jaroj: Ařtobiografio, poemoj, bibliografio / Red. Aleksander Kor╝enkov. -- Jekaterinburg: Sezonoj, 1999 -- 48 p° + 8 p° (kun fotoj).
    Finfine aperis libro, kiun certaj uzantoj de Esperanto atendis dum multaj jaroj: Ruslanda eldonejo Sezonoj produktis ařtobiografion de William Auld. La poeto cedis al la longa persvado de Aleksander Kor╝enkov, kaj tiu venis al Skotlando por registri la intervjuon kaj poste fari Šion ceteran -- deŠifri kaj krei la libron. Nemalgrave menciendas sindediŠa kontribuo de pluraj personoj, kiuj kune ebligis la aferon.

    Mi Šiam volis scii pri Auld pli kaj pli, kiam mi unuafoje eklegis lian Spiro de l' pasio en la fama Kvaropo kaj poste kiam mi bon■ance legis La Infanan Rason kaj aliajn originalajn kaj tradukitajn verkojn. Unue, li simple instruis min pri Esperanta vortprovizo -- danke al li mi komprenis la esprimpovon de Esperanto. Auld de unu poemo al alia malfermadis al mi sian universon de sentoj kaj ideoj. Do hantis min Šiama scivolo -- kia homo povis tiel senti kaj pensi? Kio kaj kiu(j) influis lin? Kiel li laboris por esti tia, kian ni lin konas el lia riŠega krea╝o?

    Ăi libro donas respondojn al multaj similaj demandoj. Mem Auld preface avertas kontrař eblaj misinterpretoj kaj miskonkludoj Šerpotaj el liaj verkoj, insistante ke li estas "observanto, ne partoprenanto" de eventoj, kiuj aperas en liaj verkoj. Tra la priskribo de faktoj el la vivo ni povas bildigi nian komprenon pri la fontoj de lia personeco, evoluo, esperantisteco kaj liaj multaj trajtoj de la karaktero.

    La volumeto konsistas el kompaktaj kvazařŠapitroj priskribantaj diversajn flankojn kaj etapojn de lia vivo. De la unuaj pa°oj i°as evidente, ke Auld havas pri kio rakonti. Kaj li rakontas, digne kaj simple pri Šio, kio lař li estis grava ař havis signifon -- de liaj fruaj jaroj °is hodiař. FeliŠa infaneco, lernejoj, studenteco, militservo, eklaboro kaj plua laboro, laboro kaj laboro. Sorto enhavoriŠa kaj plena da eventoj -- sufiŠas mencii lian partoprenon en la Dua mondmilito kiel elita flugarmeano.

    La leganto ekscias detalojn pri la ekapero de liaj unuaj poemoj, kiel li decidis i°i verkisto nur en Esperanto, kiel li lařgrade ekhavadis verajn amikojn en Esperantujo, kiujn li mem nombras feliŠe multaj. Li senhezite rakontas pri siaj iamaj kaj nunaj plaŠoj kaj malplaŠoj -- cetere Šiam tolereme kaj digne. Legante oni lařgrade ensorbas lian rilaton al la vivo, liajn starpunktojn pri tiu ař alia fenomeno, evento ař detalo. Vi povas ne konsenti kun li pri io, sed vi ne sentas iun °enon pro tio.

    Avide mi legis pri lia eklerno de Esperanto. FeliŠe lia skoltestro simple donis al li lernolibron demandite pri Esperanto.

    Sendube unuj el la Šefaj fontoj de Aulda personeco, kiu integras kun lia esperantisteco, estas lia Šiama legemo kaj laboremo, sendube heredita de liaj gepatroj. Ver■ajne ankař tio ke lia patro Šiam klopodis eduki en li memstarecon en liaj decidoj.

    Studente li diligente lernis la skotajn lingvon kaj literaturon kiel ankař la francan. Ver■ajne lia profunda studo de astronomio ankař multe gravis por tio kion li poste verkis. Ke li persiste uzis Esperanton kun sia amiko John Francis kaj poste, kiam li praktike ali°is al Esperantujo, kun sia plej bona amiko Reto Rossetti, devis kontribui al lia kreemo en Esperanto. Auld per tuta sia vivo montras al la anoj de la Internacia Lingvo de Zamenhof, kiel oni rilatu al sia lingvo kaj ties kulturo.

    Auld iras sian vojon: tradukas kaj verkas poemojn kaj proza╝ojn, redaktas plurajn elstarajn eldona╝ojn kiaj Esperanto, Belarto, Monda Kulturo, Fonto, Brita Esperantisto; postenas movade, instruas, verkas lernolibrojn kaj informajn studojn, prezidas la Akademion. Ůajne sekecaj faktoj pri diversaj eventoj kaj traviva╝oj kaptas vian atenton per sia unikeco, kiel ekzemple lia intima kunlaboro kun Ivo Lapenna dum la transportado de UEA el Britio al Nederlando.

    Ne hazarde Auld renkonti°is kun la elstaraj eminentuloj kiaj Gaston Waringhien, Paul Neergaard kaj multaj aliaj. Ăiuj ili kompletigas unu la alian, kune kreante la escepte allogan -- sed dume ne de multaj komprenatan -- valoron de la kultura idiomo Esperanto.

    Ău multaj el ni havas veran multan plezuron en Esperantujo? Ău multaj el ni serioze legas Esperanto-literaturon, profunde sentas kaj pripensas prilingvajn kaj prikulturajn problemojn?

    Escepte interesaj por mi estas Auldaj opinioj pri la iamaj kaj nunaj esperantistoj, institucioj, fenomenoj kaj literatura╝oj. Kelkajn faktojn mi nenie antaře povis renkonti kaj ofte eŠ imagi.

    La vivo de Auld pruvas la nerefuteblajn valorojn, kiujn nia mirakla kaj tiom malfacila lingvo portas kaj donas al tiuj, kiuj elektis partopreni en Esperantujo. Auld konfirmas la miraklecon de Esperanto kaj sobre-optimisme insistas pri stabileco de la Afero en la nuntempa mondo. Apenař oni povus nomi Auld "poeto sen popolo". Samtempe li sobre kvazař avertas kontrař pasiva kaj konsumisma rilato al la lingvo kaj ties kulturo. Auld certas pri la vera internacia intimeco, kiun ebligas Esperanto al ordinaraj homoj.

    Endas pensi pri Šio Ši, eble eŠ diskuti kaj disputi kun Auld -- pri la eblaj evolu-tendencoj de la tuta Esperanto-komunumo, Šar ofte oni povas renkonti tute malajn inklinojn Še Esperantistoj ol simple strebi intimi°i kun aliaj gentanoj. Samtempe Auld kun bedařro notas certajn liavidajn mankojn en Esperantujo, Šefe la foreston de la vera internacieco de Esperanto-uzantoj kaj milde kritikas la nunan UEA por ties "paroÂismo".

    La bibliografio fine de la libro donas la impreson pri la konkreta kontribuo de Auld al nia kulturo, al kiu normala konscia parolanto de Esperanto ne povas ne senti feliŠon partopreni.

    La libro abundas je faktoj, nomoj de personoj kaj aferoj; eventoj, pensoj, pritaksoj. Auld fiere kaj ame rakontas pri siaj familianoj kaj amikoj. Pluraj kortu■aj bildoj pri Auld en diversaj cirkonstancoj el lia persona arÂivo. Kompletigas la libron poemoj elektitaj de la ařtoro. Ili ludas apartan rolon. Se trovi°os legonto de la ařtobiografio, kiu ařdos la nomon William Auld unuafoje, li ař ■i povos tuj ricevi la enviindan impreson pri la kreado de la majstro. Kaj leginte titolojn de liaj verkoj li ař ■i nepre ekvolu legi la verkon mem.

    La libro impresas trafe bona, Šar °i estas sincera, sobra, plena da gravaj faktoj kaj ideoj. Estas nur bedařrinde ke tiu Ši volumeto estas tro mallonga kaj havas tro malmultajn (nur 17) fota╝ojn.

    Andrej PeŠonkin


    VinjetoDenove pri la "Rusa Antologio"

    En oktobro ni informis pri la granda projekto Rusa Antologio. Kelkaj legantoj entuziasme proponis siajn tempon kaj talenton por partopreno en la traduka laboro, kaj ili ricevos taskon, kiam traduka teamo estos formita. Aliaj demandintoj scivolis pri la eldondato kaj pri la prezo de la unua volumo -- Rusa novelaro: 19a jarcento.

    Lař nia plano, en januaro 2000 (antař la Kongreso en Ăeboksary) al Šiu kunlaboranto estos sendita detala cirkulero, kiu enhavos priskribon de la labormaniero, kaj la listo de la tradukontoj kun la tradukotaj verkoj (escepte de kelkaj pli fruaj tradukoj, kiuj estas aperigeblaj).

    Dum la jubilea jaro 2000 dařros la laboro traduka, redakta, korekta, komposta, enpa°iga kaj grafika, kaj je la komenco de la tria jarmilo (kiu komenci°os 1 jan 2001) la prepara laboro estos finita, kaj ni klopodos efektivigi la eldonon antař la 86a UK en Zagrebo.

    La antologio (tio validas ankař por la dua kaj tria volumoj) devos esti bona kiel enhave, tiel forme (bona preso, fortika bindo, eleganta kromkovrilo). La eldonkvanto devos esti almenař duoble pli granda ol la supozata vendokvanto en la proksimaj jaroj, kaj tiel la libro estos havebla en la merkato dum sufiŠe longa tempo.

    La vendoprezo de la unua volumo estos 24 eřroj, sed la prezo en Ruslando estos malpli alta -- nur 170 rubloj je la nuna kurzo, aktualigota lař la inflacio -- por ke °in povu aŠeti ankař neriŠaj literatur-amantoj en nia lando.

    Jam nun ni akceptas antařpagojn (24 EUR ař 170 rubloj). Paginte nun, vi ■paros la sendokostojn kaj ricevos la libron tuj post la eldono rekte de Sezonoj.

    Pli bonstataj samideanoj, societoj kaj entreprenoj povas sponsori la projekton per donaco de, respektive, 50 eřroj ař 500 rubloj. (Kompreneble, oni povas donaci pli grandan sumon!). Ăiu sponsoro ricevos ekzempleron de Rusa novelaro kaj diplomon de la eldonejo. La listo de la donacintoj aperos en la libro mem kaj en La Ondo de Esperanto.

    Pri la tradukado kaj elekto de verkoj korespondu kun Aleksander Kor╝enkov je la redakcia adreso de La Ondo. Ruslandanoj sendu pagojn al Galina Romanovna Goreckaja je la redakcia adreso ař banke (petu informojn). Moskvanoj povas pagi al Oksana Kostousova (tel. 4987212). Alilandanoj pagu al nia UEA-konto avko-u.

    Halina Gorecka


    Aperis nova diskutkajero

    Zamenhof, hodiař: Diskutkajeroj 3. Andrea Chiti-Batelli. Rotterdam: UEA, 1999. 20 pa°oj. Prezo 2.15 EUR.
    UEA eldonis trian kajeron, Zamenhof, hodiař, en la serio Diskutkajeroj. ěia ařtoro estas la konata itala lingvopolitikisto Andrea Chiti-Batelli. Li verkis jam multajn librojn kaj artikolojn, aperintajn en pluraj lingvoj, pri la lingva problemo en la eřropa kunlaboro. Tiukampe li povas bazi sin sur riŠaj propraj spertoj. Jam de 1944 li aktivas en la Eřropa Federista Movado kaj dum multaj jaroj li estis funkciulo de la itala senato kaj sekretario de italaj delegitaroj en la Eřropa Parlamento,

    En Zamenhof, hodiař Chiti-Batelli argumentas por sia tezo, ke la Esperanto-movado devus transformi°i en politikan movadon, por povi sukcesi sur politikaj forumoj kiel la Eřropa Parlamento. La lingva homaranismo de Zamenhof devus, lař li, esti reformulita konforme al la postulo politikigi la agadon por Esperanto kiel lingvo de eřropa unui°o. Chiti-Batelli vidas tion kiel la "unuan pa■on por poste lanŠi °in kiel universalan lingvon".

    Diskutkajeroj estas serio de artikoloj pri aktualaj temoj, diskutindaj ař jam diskutataj en UEA ař en la Esperanto-komunumo °enerale. La opinioj de la ařtoroj ne nepre estas tiuj de UEA.

    GK UEA


    Aboneblaj gazetoj por 2000

    Ruslandanoj povas aboni jenajn gazetojn je speciale rabatita tarifo:

    La Ondo de Esperanto
    Sendependa Šiumonata revuo
    12 numeroj. 20 p°. RiŠe ilustrita. 135 rub.

    El Popola Ăinio
    Monata revuo de Ăina Esperanto-Ligo
    12 numeroj. 52 p°. Kolore ilustrita. 16 USD

    Esperanto
    Oficiala organo de UEA
    11 numeroj. 24 p°. 16 USD

    Heroldo de Esperanto
    Internacia sendependa gazeto de la E-mondo
    16 numeroj. 4 p°. A3. 15 USD

    Informilo por Interlingvistoj
    Eldonas CED. 3 numeroj. 16 p°. 6 USD

    Juna Amiko
    Revuo por lernejanoj kaj komencantoj
    4 numeroj. 32 p°. 5 USD

    Kontakto
    Soci-kultura revuo por junularo
    6 numeroj. 16 p°. 10 USD

    La Gazeto
    Kultura revuo en esperanto
    6 numeroj. 32 p°. 12 USD

    La Jaro
    Praktika po■kalendareto de Monato
    2 volumetoj. 160 p°. 5.50 USD

    Literatura Foiro
    La plej presti°a kultura revuo en esperanto
    6 numeroj. 56 p°. 14 USD

    Litova Stelo
    Revuo de Litova Esperanto-Asocio
    6 numeroj. 32 p°. 6 USD

    Monato
    Internacia magazino sendependa pri
    politiko, ekonomio kaj kulturo
    12 numeroj. 32 p°. 19 USD

    TEJO Tutmonde
    Oficiala organo de TEJO
    4 numeroj. 28 p°. 6 USD

    Konvertu la dolaran abonprezon al la ruslandaj rubloj lař la oficiala kurzo, aldoninte 2% por kovri la diferencon inter la oficiala kaj banka vendokurzoj.

    La monon pagu al Galina Romanovna Goreckaja (620014, Jekaterinburg-14, ab. ja. 162. Moskvanoj povas pagi al Oksana Kostousova (tel.: 4987212).


    Ruslanda Esperantisto. 1999: 3-4

    Aperis duobla (1999: 3-4) numero de la ruslingva informilo pri Esperanto Ruslanda Esperantisto.

    La numero estas dediŠita al la someraj kongresoj. La unuan pa°on okupas artikolo de Halina Gorecka pri la 84a UK en Berlino. Sekvas informoj pri la junulara, sennaciula, azia, OSIEKA, ekumena kaj internacia (Monda Turismo) kongresoj, aliaj noticoj kaj bibliografio Esperanto en ruslanda gazetaro.

    Tiu Ši RE estas duobla. Kun °i estas dissendita la unua leciono de la kurso de Esperanto, kiun kompilis Aleksander Kor╝enkov. La tuta kurso aperos en 2000.

    RE estas abonebla por 2000 kontrař 30 rubloj Še la redakcia adreso, sed nur kontrař 15 rubloj por la abonantoj de LOdE.


    Ricevitaj gazetoj

    ELNA Update. 1999/3;
    El Popola Ăinio. 1999/10;
    Esperanto. 1999/9,10;
    Esperanto aktuell. 1999/6;
    Esperanto-nyt. 1999/2;
    Heroldo de Esperanto. 1999/10-11,12;
    Juna Amiko. 1999/3;
    Komencanto. 1999/7;
    Kontakto. 1999/5;
    La Brita Esperantisto. 1999/950;
    La Gazeto. 1999/84;
    La KancerKliniko. 1999/91;
    La Ondo de Esperanto. 1999/10;
    La Revuo Orienta. 1999/9;
    La Verda Formiketo. 1999/46;
    l'esperanto. 1999/7;
    Le Travailleur EspÚrantiste. 1999/245;
    Litova Stelo. 1999/4;
    Monato. 1999/9;
    Norvega Esperantisto. 1999/4;
    Riveroj. 1999/25;
    Ruslanda Esperantisto. 1999/3-4;
    Sennaciulo. 1999/8-9;
    Starto. 1999/4;
    Vekilo. 1999/3.
    á


    Mozaiko

    Ok korektaj respondoj

    Ni ricevis 8 solvojn de la enigmo el la julia Ondo. Ili Šiuj estas tute korektaj. Interalie, estis vere internacia respondado. Nin atingis tri leteroj el Ruslando, du el Svedio, po unu el Ukrainio, Germanio kaj Bulgario. Sed la lotumado difinas nur unu feliŠulon, kaj Ši-foje la premion lote gajnis Grozdenka Filipova el bulgara urbo Pazar°ik. Gratulojn!

    Korektaj respondoj:

    1. En fremda okulo ni vidas ligneron, en nia ni trabon ne vidas.

    2. Nin instruas eraro, kiun faras najbaro.

    Tatjana Kulakova


    Fařno

    Konkurstasko-61
    Provu en la supra litera malordo trovi 12 mamulojn. Ăiuj ili ne estas dombestoj. La vortojn oni povas legi lař rompita linio horizontale kaj vertikale, sed ne diagonale. El la restintaj literoj faru ankorař unu vorton, kiu unuigas Šiujn respondojn.

    Kompilis Vladimir VyŠeg╝anin

    La respondojn sendu po■te al la redakcia adreso ař rete al Tatjana Kulakova kulakova@akb.mplik.ru tiel, ke ili atingu nin antař la Zamenhofa tago.

    La Zamenhofa Tago, kun varia programo, okazos en Jekaterinburg la 12an de decembro. Redakcianoj de "La Ondo" Šeestos kaj kunfestos. Bonvenu ankař vi!


    Foje okazis

    Neatendita konkludo

    Bildo por Foje okazis
    Angla kemiisto Henry Enfield Roscoe (1833-1915) estis granda specialisto pri organika sintezo. Foje oni invitis lin por prelegi pri sukcesoj de scienco. La prelegon vizitis parlamentanoj kaj mondumanoj, dezirantaj nur spekti la famulon. Roscoe tre serioze akceptis la inviton kaj en sia prelego multe atentigis pri perspektivoj de produktado de tinkturoj el industriaj resta╝oj de minkarbo.

    Post la prelego al la kemiisto venis sinjorino, kiu afable dankis lin nome de la Šeestantoj kaj aldonis:

    -- Nun mi tute komprenis, kial la kampaj floroj estas tiel diverskoloraj.

    -- Hm! Sed mi nenion parolis pri botaniko!

    -- Tamen vi multe parolis pri farboj, produktataj el minkarbo. Kaj la karbo trovi°as subtere, ekzemple, sub mia bieno. Do floroj vaste uzas °in por siaj helaj koloroj.

    Roscoe mire levis la ■ultrojn kaj rapide adiařis.

    Sed estas interese, ke la malklera sinjorino trovis la °ustan vojon al la vero. Nuntempe dum serŠado de minoj geologoj uzas ankař geobotanikan metodon, kiu konsideras la influon de la subteraj mineraloj al la koloro de floroj.

    Adaptis kaj pentris Gennadij ŮlepŠenko


    Fine ni oma°as al la Granda Oktobra Socialisma Revolucio, kiun oni tamen festas en novembro.

    Sovetunia pekulo postmorte trafis en Inferon.

    -- En kiun fakon vi deziras iri, -- oni demandis lin, -- Šu al la kapitalisma ař al la socialisma?

    -- Unue mi vidu la kapitalisman, -- diris la politike nefidinda pekulo, kaj li estis venigita tien.

    -- Kiom longe vi estas kuirataj Ši tie? -- li demandis enkaldronigitojn.

    -- Po ok horoj diurne, kaj la ceteran tempon ni ripozas.

    La pekulo poste venis en la socialisman fakon kaj faris la saman demandon.

    -- Strikte lař la plano, do la tutan diurnon.

    -- Sed kiel vi eltenas tion?

    -- Se diri la veron... Ankorař ni neniam estis kuirataj: jen hejta╝o mankas, jen kaldronoj ne funkcias, jen la diabloj estas ebriaj. (HaGo)
    á


    FRAZOJ

    La Komitato de UEA en Berlino esprimis sian opinion pri TEJO:
    Plurfoje oni traktis la junularan agadon. Tiun temon trudis la malmulti°o de la membraro de TEJO kaj ties problemoj financaj kaj administraj. Prave oni konstatis ke la problemoj parte fontas el nesufiŠaj kunlaboro kaj kontaktoj inter TEJO kaj cetera UEA. En multaj landoj, precipe eřropaj, junaj kaj plena°ulaj movadanoj apenař konas unu la aliajn, dum en Afriko kaj Latina Ameriko ili kunas eble eŠ tro.

    Esperanto. 1999: 10


    La Komitato de TEJO en Vespremo rezoluciis pri la kongreselekto de UEA:
    Por eviti dubojn pri la neřtraleco de UEA kaj pri la sincero en ties subteno al homaj rajtoj, la Komitato de TEJO esprimas Še la estraro de UEA sian zorgon pro la konstanta neobservo de homaj rajtoj en la mondo °enerale kaj precipe en la kongreslando Israelo; konkrete insistas ke la temo homaj rajtoj estu pritraktita dum la kongreso ...

    Heroldo de Esperanto. 1999: 12


    La problemo estas ke en Esperanto, se oni lernas la lingvon -- kaj tio ofte okazas ařtodidakte -- kaj se vi havas interesi°on en literaturo, oni ne povas trovi la °ustajn verkojn, pro la fakto ke la plimulto de la esperantistoj ne scias, kiuj verkoj estas bonaj, kaj kiuj nebonaj. ěenerale la esperantistoj ne scias multon pri la literaturo. Eble estas esceptoj kiel Auld, sed ni diru sur la kluba nivelo.

    Ed Boorsboom. La gazeto. 1999: 84


    Kelkaj esperantistoj opinias ke ne plu valoras traduki en Esperanton romanojn ař poemojn. Sed, Šu ili tiom certas, ke ili havas aliron, en sia propra lingvo, kaj eble en du ař tri aliaj kiujn ili mirakle scipovas, al la tutmonda literaturo? Lař raporto de La Mondo de la libroj, en Britio, en 1996, nur 3% de la aperintaj libroj estis tradukoj.

    Čak Le Puil. La KancerKliniko. 1999: 91


    Uzantoj de Esperanto perceptas kaj valorigas sian okupon "tra malsamaj okulvitroj". La tradicia celo estas Esperanto kiel "Šies dua lingvo". Rivala kaj pliforti°anta tendenco (nomita "rařmisma") akcentas la valoron de la ekzistanta esperantista komunumo. La "rařmismaj intelektuloj" parolas pri "transnacia kulturlingvo por memelektita diasporo", aliaj simple °uas Esperanton kiel hobion.

    Bard Hekland.
    Norvega Esperantisto. 1999: 4


    Trevor Steele rakontas pri la interpretista sperto en la Berlina sesio de la Nitobe-Simpozio.
    La organizantoj de la simpozio invitis precipe neesperantistojn, kiuj diversmaniere agas sur la kampo de uzado de lingvo(j) en multlingvaj situacioj, prelegi pri siaj speciala╝oj. La laborlingvoj estis oficiale la germana, la angla kaj la internacia. Tio necesigis tri grupetojn da interpretistoj: germana-angla, germana-Esperanta kaj angla-Esperanta. Mia tasko estis multe malpli postula ol tiuj de miaj kolegoj. Kial? Ăar mi respondecis pri traduko el la germana en la anglan -- kaj eŠ la germanaj invititoj grandparte parolis angle. Denove, kial?

    Ău la germana lingvo tiel malsuperas la anglan, ke eŠ °iaj denaskaj parolantoj preferas la anglan? Ău la angla estas tiel facila, ke ili senprobleme °in parolas?

    Litova Stelo. 1999: 4


    La plej fre■aj informoj pri la 73a Kongreso de SAT en Moskvo

    Kongresa emblemoAntařkongreso (10-14 jul): "Koro de la malnova Rusio" en Vladimir (150 km oriente de Moskvo).

    Ekskursoj en Vladimir kun romantikaj katedraloj de la 12a jc.; Bogolubovo (Grandprinca rezidejo), Suzdal (pluraj arkitekturaj ensembloj kaj muzeoj), Gus-Žrustalnyj (fabriko de kristala╝oj) k.a. Lo°ado en 1-litaj hotelaj Šambroj, 3-foja man°ado. Prezo: 220 EUR por Šio, inkluzive de la voja°o de Moskvo al Vladimir kaj reen (kondiŠe ke estos minimume 20 ali°ontoj).

    Kongreso (15-23 jul)

    La kongreso okazos en Moskva Ůtata Industria Universitato.

    En la programo de la Kongreso, krom laborkunsidoj, frakciaj kunvenoj kaj aliaj nepraj programeroj, okazos koncertoj de esperantistoj kaj folkloraj grupoj, renkonti°oj kun sociaj, sindikataj kaj politikaj agantoj, vizito al Ařtomobila fabriko LiÂaŠov, prelegoj pri lingvaj problemoj, E-movado kaj kulturo, vespera arta kafejo, promenoj en moskvaj parkoj, specialaj porjunulaj aran°oj k.a.

    Ali°ontoj proponu al OKK proprajn kontribua╝ojn al la kongresa programo.

    Lo°ado

    luksa hotelo en 1-lita Šambro -- 100 EUR tage

    luksa hotelo en 2-lita Šambro -- 60 EUR tage

    ordinara hotelo en 2-lita Šambro (necesejo en la koridoro) -- 15 EUR tage

    Oni povos lo°i en bonkvalitaj hoteloj iom pli malproksime de la kongresejo (4-5 metrostacioj) kontrař 40-45 EUR (en 1-lita Šambro) kaj 25-30 EUR (en 2-lita Šambro).

    Speciala oferto por kongresanoj el Ruslando kaj aliaj ekssovetiaj landoj en la ordinara hotelo -- 2 EUR tage.

    Organizantoj okupi°as ankař pri amaslo°ejo por junaj kaj malriŠaj esperantistoj.

    Man°ado

    3-foja man°ado Šiutage en la kongresejo -- 8 EUR (krom la dato por la tuttaga ekskurso). Eblos rifuzi de maten- ař vesper-man°o kun respektiva redukto de la prezo; malpli kosta man°ado eblos ekster la kongresejo.

    Ekskursoj

    17 jul. Duontaga ekskurso: °enerala rigardado de Moskvo -- Ruga placo, Kremlo kun ties muzeoj, memorlokoj de la E-movado -- 15 EUR.

    23 jul. Duontaga ekskurso: tombejo NovodeviŠje kun tomboj de Kropotkin, Žru■Šov, Gogol, Sobinov kaj aliaj famaj politikistoj, verkistoj, artistoj, sciencistoj kaj muzeo de monaÂinejo NovodeviŠij de la 16-17a jc. -- 10 EUR.

    19 jul. Tuttagaj ekskursoj (kun tagman°o en restoracio survoje):

    1. Nova Jerusalemo (arkitektura ensemblo de la 17-18a jc, 60 km nord-okcidente de Moskvo, arta muzeo de Moskva regiono kaj etnografia muzeo de kamparana vivo) kaj ArÂangelskoje (18-jarcenta bieno de princo Jusupov kun kolekto de pentra╝oj) -- 25 EUR.

    2. Borodino (loko de la batalo inter rusa kaj franca armeoj en 1812 j., 120 km okcidente de Moskvo kun pluraj monumentoj kaj muzeoj pri la evento) kaj Golicino (bieno de Boris Godunov kaj poste de princa dinastio Golicin) -- 30 EUR.

    3. Sergiev Posad (arkitektura ensemblo de monaÂejo de la 15-18a jc., 70 km nord-oriente de Moskvo kun monaÂeja trezorejo, muzeo de la popola arto k.a.) kaj Abramcevo (bieno de verkisto Aksakov, poste de mecenato Mamontov -- centro de la rusa skolo de pentroarto, ceramika arto kaj lignoŠiza arto fine de la 19a jc.) -- 30 EUR.

    Noto: Šiu ekskurso povos okazi, se estos minimume 20 ali°ontoj.

    24 jul Šiuj dezirantoj povos flugi al Tel-Avivo al la 85a UK; eblos mendi rabatitan kolektivan bileton, se trovi°os sufiŠa kvanto da petoj.

    Postkongreso (24-27 jul): "Moskvo -- urbo de la artoj".

    Ekskursoj al Galerio Tretjakov (muzeo de la nacia rusa arto), Belarta Muzeo Pu■kin (antikva kaj okcidenta artoj), Historia Muzeo, Muzeo de la Religia Rusa Arto Rublov, k.a. -- 20 EUR tage.

    Lo°ado en la samaj kondiŠoj, lař la kongresaj prezoj (■an°o eblas lař interkonsento); 3-foja man°ado -- 8 EUR tage.

    Por dezirantoj eblos dařrigi la postkongresan periodon kun vizito de pluaj vidinda╝oj en Moskvo kaj Širkař °i.

    Adreso: Nikolaj LvoviŠ Gudskov, ab. ja. 57, RU-105318 Moskva, Ruslando.

    Rete: nikolao@orc.ru kaj mikaelo@esperanto.nu


    Belartaj konkursoj de UEA en 2000

    La gvida Esperanta artkonkurso, la Belartaj Konkursoj de UEA invitas partoprenantojn por la 51a fojo. La rezultojn oni anoncos en la 85a Universala Kongreso en Tel-Avivo.

    Partopreno estas libera al Šiuj kaj ne ligita al partopreno en la UK. La konkursa╝oj devas esti novaj kaj, escepte de la infanlibroj, antaře ne publikigitaj. Krome validas jenaj kondiŠoj:

    Poezio: Maksimuma longo ne fiksita. Tri premioj.

    Prozo: Maksimuma longo 200 x 65 tajpospacoj. Tri premioj.

    Teatra╝o: Maksimuma longo ne fiksita. Tri premioj.

    Eseo: Teme ligita kun Esperanto ař kun la temo de la UK, "Lingvo kaj kulturo de paco". Premio "Luigi Minnaja" kaj du aliaj premioj.

    Kanto: Teksto kaj melodio povas esti de malsamaj ařtoroj. Premio "An-Song-san" kaj du aliaj premioj.

    Vidbendo: Teme ligita kun Esperanto ař kun la kongresa temo (vd. Še Eseo). Dařro inter 15 kaj 60 minutoj. Sistemo VHS/PAL. Tri premioj.

    Infanlibro de la jaro: Originala ař tradukita libro (alia ol lernolibro), presforme aperinta en 1999. Unu premio.

    Oni rajtas sendi maksimume tri konkursa╝ojn por sama branŠo. Por poezio, prozo, teatra╝o, eseo kaj kanto oni sendu ilin en kvar ekzempleroj; por la infanlibra branŠo en tri ekzempleroj. Ăiuj alvenu plej laste 31 mar 2000. Por vidbendo oni sendu po unu ekz. °is 1 jul 2000. Ăion oni sendu al: Belartaj Konkursoj de UEA, Nieuwe Binnneweg 176, 3015 BJ Rotterdam, Nederlando.

    La konkursa╝oj (krom vidbendoj kaj infanlibroj) estu pseřdonimaj. La vera nomo kaj adreso estu en aparta koverto. Se eble, oni aldonu 5 internaciajn respondkuponojn por Šiu branŠo, en kiu oni konkursas.

    Premioj: Unua premio: EUR 190; dua premio: EUR 133; tria premio: EUR 76; Nova Talento (por la plej bona konkursanto neniam premiita) EUR 133; Infanlibro de la Jaro: EUR 399.

    La rajto je la unua presigo de la premiitaj verkoj apartenos al UEA, kiu ankař poste rajtos aperigi ilin senpage en antologio de la Konkursoj.


    PERANTOJ DE LA ONDO DE ESPERANTO

    AŢSTRIO: Leopold Patek, Martinstr. 104/38, AT-3400 Klosterneuburg
    AŢSTRALIO: Libroservo de AEA, P.O.Box 230 Matraville N.S.W. 2036
    BELGIO: Flandra Esperanto-Ligo, Frankrijklei 140, BE-2000 Antwerpen
    BRAZILO: Brazila Esperanto-Ligo, Caixa Postal 03625, Brasilia, DF 70084-970
    BRITIO: Esperanto-Asocio de Britio, 140 Holland Park Avenue, London, W11 4UF
    BULGARIO: Ljubomir TrifonŠovski, pk 26, BG-3000 Vraca
    ĂEŽIO: Vladislav Hasala, A.Dvorßka 1, CZ-696 62 Strßznice
    DANLANDO: Wolfgang Kirschstein, Hvedebjergvej 30, DK-8220 Brabrand
    ESTONIO: Virve Ernits, Mahla 65-1, EE-0012 Tallinn
    FINNLANDO: Heta Kesńlń, Kalamiehenkuja 3 D 32, FI-04300
    FRANCIO: Unui°o Franca por Esperanto, 4 bis rue de la Cerisaie, FR-75004 Paris
    GERMANIO: Esperanto-Centro, Rheinstr. 9, DE-12159 Berlin
    ááááááá Manfred FŘhrer, Am Stadtpfad 11, DE-65760 Eschborn
    HISPANIO: Juan AzcuÚnaga Vierna, Gen. Dßvila, 127, por 7, 2 iz., ES-39007 Santander
    HUNGARIO: Attila Kovacs, Pf. 374, HU-7601, PÚcs
    IRLANDO: Joy Davies, 9 Templeogue Wood, Dublin 6W
    ISRAELO: Aleksandr Miki■ev, 20/1 Hameleh-Amacja-str., IL-77484 A■hod
    ITALIO: Itala Esperanto-Federacio, Via Viloresi 38, IT-20143 Milano
    ááááááá Vi■nja BrankoviŠ, Via Leghissa 6, IT-34131 Trieste
    JAPANIO: Japana Esperanto-Instituto, Sinzyuku-ku Waseda-mati 12-3, T˘ky˘-to 162-0042
    KANADO: Kanada Esperanto-Asocio, P.O.Box 2159, Sidney, BC, Canada V8L 3S6
    KATALUNIO: Kataluna Esperanto-Asocio, Apartat 290, ES-08200 Sabadell, Katalunio
    KOREIO: KEA. Kang Byeon Han Shin Core B/D No 1601 Mapo-Dong 350 Mapo-ku, Seoul
    LITOVIO: Litova Esperanto-Asocio, p.k 167, LT-3000 Kaunas-C
    NEDERLANDO: UEA, Nieuwe Binnenweg 176, NL-3015 BJ Rotterdam
    NORVEGIO: Esperantoforlaget A.S., Olaf Schous vei 18, NO-0572 Oslo.
    POLLANDO: Maciej Wnuk, Skrytka 105, ul. Broniewskego 77-137, PL-01-865 Warszawa
    PORTUGALIO: Portugala Esperanto-Asocio, Rua JoŃo Couto, 6, R/C-A, PT-1500 Lisboa
    RUSLANDO: Nade╝da MiÂajlovna Ůeludjko, RU-620077 Jekaterinburg-77, p.k. 67
    SLOVAKIO: Milan Zvara, PopradskÚ Nab. 33, SK-058 01 Poprad
    SVEDIO: SEF, Lisbet AndrÚasson, S÷dra R÷rum pl 455, SE-24294 H÷rby
    SVISLANDO: Christoph Scheidegger, Im Schleedorn 6, CH-4224 Nenzlingen
    USONO: Esperanto-Ligo por Norda Ameriko, P.O.Box 1129, El Cerrito CA 94530


    LA ONDO DE ESPERANTO

    SENDEPENDA INTERNACIA REVUO.
    1999. N-ro 11 (61)
    Aperas Šiumonate
    Fondita en 1909 de Aleksandr SaÂarov
    Refondita en 1991
    Eldonas kaj administras: Halina Gorecka
    Redaktas: Aleksander Kor╝enkov
    Konstantaj kunlaborantoj: Maria Ba╝enova, Boris Kondratjev, Viktor Kulakov, Tatjana Kulakova, Valentin Melnikov, Sergio Pokrovskij, Wolfgang Kirschstein
    Adreso: RU-620077 Jekaterinburg-77, ab. ja. 67, Ruslando
    Telefono: (3432) 104503
    Telefakso: (3432) 775252 Esperanto 104503
    Elektronika adreso: sezonoj@mail.ru
    Hejmpa°o: http:/www.sezonoj.itgo.com
    Abontarifo por 2000:
    ááá -- Internacia tarifo: 22 eřroj 24 usonaj dolaroj
    ááá -- Orienteřropa tarifo: 15 usonaj dolaroj
    ááá -- Ruslanda tarifo: 135 ruslandaj rubloj
    ááá -- Aerpo■ta aldono: 4 eřroj ař usonaj dolaroj
    Konto Še UEA: avko-u
    Recenzoj. Bonvolu sendi du ekzemplerojn de la recenzota libro, kasedo, disko k. a. al la redakcia adreso.
    Eldonkvanto: 500 ekzempleroj
    Elektronika eldono: Abonebla Še nia elektronika adreso kontrař 10 usonaj dolaroj
    Anonctarifo:
    ááá -- Plena pa°o: 100 EUR (1000 rub.)
    ááá -- Duona pa°o: 60 EUR (600 rub.)
    ááá -- Kvarona pa°o: 35 EUR (350 rub.)
    ááá -- Okona pa°o: 20 EUR (200 rub.)
    ááá -- Malpligrandaj: 0.50 EUR ař 5 rubloj por 1 cm▓
    ááá -- Kovrilpa°a anonco, kun aldono de plia koloro, kostas duoble.
    Triona rabato por ripeto en la sekva numero.
    Donacoj. La donacoj estas danke akceptataj Še la redakcia adreso (ruslandaj rubloj) ař Še nia konto avko-u Še UEA (devizoj).
    Oni povas represi kaj traduki materialojn el La Ondo de Esperanto nur kun indiko de la fonto.
    (c) La Ondo de Esperanto, 1999.
    Subtitolo