Titolo

SENDEPENDA ĂIUMONATA REVUO. 2000. No 3 (65)


Ăi tiu dokumento uzas la signaron ISO-8859-3 (Latina-3a)

Titolbildo


ENHAVO

REDAKCIE

  • Al la legantoj
  • ĂEFARTIKOLO

  • Geraldo Mattos. Konservi kaj protekti la fundamentajn principojn de Esperanto
  • INFORMOJ: TRA LA MONDO

  • Heroldo: Šiutage dum UK-85
  • Amri Wandel. ěustigo de LKK
  • Manfred Westermayer. AVE: duoble verdaj
  • Reinhard F÷ssmeier. Germana sesio de AIS
  • Andrej Ananjin. IS-2000
  • Milan Zvara. Du montaraj renkonti°oj
  • Anatolij Ionesov. AERU en la koro de la Granda Silka Vojo
  • Pri la jura statuso de la Pakto
  • Dietrich M. Weidmann. Zuriko revigli°is
  • Miguel GutiÚrrez. Hispaniaj nova╝oj
  • Andrzej Pettyn. Parolas Varsovio
  • Kurte
  • INFORMOJ: TRA RUSLANDO

  • Aleksandr Blinov. REK-2000 en Ăuva■io
  • Yurij Karcev. REU kun nova estraro
  • Nikolao Gudskov. Kontrařmilita rezolucio: ne oficialigita en REK-2000
  • Gennadij Basov. OrSEJT-32
  • Boris Kondratjev. Stagnado de la Norda Ăefurbo
  • Zoja KaŠalova. Gajaj ╝ařdoj en TiÂvin
  • Konstantin ViÂrov. Gastinstruistoj en Ni╝nij Novgorod
  • Aleksas Masiukas. Du kursoj post unu prelego
  • TRIBUNO

  • Walter Zelazny. Pri la rilatoj inter inteligencio kaj plebo en la movado, ař intelektulo inter plebanoj kaj nuda inter lupoj (2)
  • Dario RodrÝguez. Ne plu okupi°u pri tia absurda╝o
  • Aleksandr Miki■ev. Virtuala Esperanto-Klubo
  • Tamara Durnickaja. La Ondo de Esperanto: Šu por novaj rusoj?
  • Sergej Bronov. Recirkuligi niajn librojn
  • Renato Corsetti. Oceania komisiono aprobita
  • Sonja Brun. Pri Šio kio okazas en kaj Širkař Esperanto
  • Nikolao Gudskov. La Ondo. Mi fizike ne kapablas ne legi °in
  • Volontulo kunlaboras
  • BELETRO

  • Anton ĂeÂov. Žameleono (Tradukis Tatjana V■ivceva)
  • BIBLIOTEKO

  • Mine Yositaka. Japanio plu aktivas eldone
  • Andrej PeŠonkin. ěui la misteran mirmondon
  • Ljubomir TrifonŠovski. Enkete kompili la liston
  • Marc Hiltbrand. Kiu defendos la rajtojn de la esperantistoj?
  • Ricevitaj gazetoj
  • MOZAIKO

  • Tatjana Kulakova. Tri premioj
  • Ikar' Akimenko. Krucvortenigmo
  • Valentin Melnikov. El la ciklo "Socia moralo"
  • Gennadij ŮlepŠenko. Evidenta konkludo?
  • DIVERSAČOJ

  • Frazoj
  • Nekrologoj
  • Kio estas "La Gazeto"?
  • Donacoj
  • Perantoj de "La Ondo de Esperanto"
  • Kolofono

  • Marta vinjeto de Ma■a Ba╝enova

    Redakcie

    En la reto ni legis jenan opinion de la eldonantoj de la porinfana E-revuo La Krokodileto, aperanta ekde julio 1997 en Francio:
    Ofte homoj diras al ni, ke °i estas valora revuo, sed ne pretas aboni °in, ař kiam ili abonas, ne montras °in al siaj infanoj ař lernantoj... Ař tutsimple ili ne kontribuas, kvankam ni legas iliajn nomojn en aliaj gazetoj...

    Ni jam multfoje provis rilati kun aliaj tutmondaj asocioj (TEJO, ILEI, UEA, kelkaj landaj asocioj, kaj eŠ UFE, la tegmenta asocio en Francio, kies JEFO, eldonanto de La Krokodileto, estas la junulara sekcio). Ni neniam ricevis oficialan subtenon... Post iom pli ol du jaroj, ni atingis la mirindan nombron de 60 abonantoj, el kiuj nur 10 infanoj, el kiuj unu ař du fojfoje kontribuas. Oni diras al ni, ke Juna Amiko sufiŠas.

    Jen moralo: la Esperanto-movado neniam kaptas la okazon havi interesajn agadojn. Esperantistoj preferas konservi siajn proprajn agadetojn, en sia angulo, izoli°emante, ne rigardante tion kio okazas Še la najbaroj.

    Evidente, pri la malsukceso de La Krokodileto kulpas ni esperantistoj (Šar ne abonas; ař abonante nek reklamas nek kontribuas), niaj asocioj (Šar ne helpas konkrete, do -- bu°ete), nia gazetaro (Šar aliaj revuoj sufiŠas) kaj nia tuta movado (Šar °i estas tia, kia °i estas). Lař tiu konstato, oni prefere ne fondu novajn gazetojn. Ău vere?

    Ni ne estas tiel pesimismaj kiel la JEFOanoj, kaj antař ol lanŠi La Ondon ni atente studis la konjunkturon de la gazetmerkato en Esperantujo.

    Esperantujo estas plej °enerale difinebla kiel aro da homoj, kiuj fordonas al Esperanto la plezuron de sia libertempo. Lařnombre, Esperantujo ne superas urbon kun cent mil lo°antoj. Estus naive esperi, ke lo°antoj en tia urbo amase ekdezirus aboni novan gazeton -- jam aperas multaj: lokaj kaj centraj. Cetere, en tiu abstrakta urbo oni povus reklamcele disdoni la revuon al bibliotekoj kaj lernejoj, proponi °in simbolpreze al kioskoj kaj librovendejoj, lasi °in en lokoj publike vizitataj, alparoli la urbanojn per radio kaj televido.

    La kazo de Esperantujo estas malpli avanta°a -- ni lo°as dise, kaj pli ol duono el ni estas apenař atingeblaj, kaj inter la ceteraj tro multaj personoj neriŠaj, dum la pli bonstataj samideanoj estas jam tro°enataj per petoj aboni, kotizi kaj donaci. Ne estas eble sukcesigi en Esperantujo iniciaton, kies bezono ne estas sentata plurloke kaj plurnivele.

    Tial ni ne plendas: ja nia abonantaro pasintjare kresketis de 283 al 303; plurkaze la abonita revuo estas legata de du ař de kelkaj personoj (rekordo estis starigita en Tomsk, kie la novembran kajeron sinsekve legis ... 16 personoj!); kaj, Šefe, ni ricevas Šiam pli multajn leterojn kiuj atentigas nin pri mankoj kaj helpas fari la revuon pli interesa.

    Koran dankon pro viaj leteroj, pro viaj abonoj, pro viaj artikoloj kaj pro viaj donacoj! Ni estos °ojaj, se la kovril-pa°a bildo instigos kelkajn el vi al plia letero. ěis la reskribo!

    Halina kaj Aleksander


    Konservi kaj protekti la fundamentajn principojn de Esperanto

    Geraldo Mattos (foto de UEA)

    La Akademio de Esperanto estas lingva institucio kreita en 1905 per decido de la unua Universala Kongreso de Esperanto sub la nomo de Lingva Komitato, kies unua prezidanto estis mem Zamenhof, post kelkaj monatoj sekvata de rektoro Emile Boirac. Kvar aspektoj distingas °in de la naciaj lingvaj akademioj:

    La unua estas la juneco de nia Akademio, kiu estis starigita nur dek ok jarojn post la apero de la unuaj tekstoj de la lingvo. Ni memoru, ke la unua teksto de la franca datas de 864 p. K., dum °ia Akademio naski°is kelkajn jarcentojn poste: efektive, en 1635. La dua ku■as en tio, ke la naciaj akademianoj estas dumvivaj kaj fari°as senmortaj, dum la esperantistaj estas senmortaj dum solaj nař jaroj, sed ili rajtas rekandidati°i al novaj senmortecoj... La tria devenas de la historiaj cirkonstancoj de °ia naski°o, intime ligitaj al la propra naski°o de la lingvo mem: ordinare la naciaj akademioj ne rajtas administri la evoluon de la lingvo, kaj la brazila ekzemple ne kura°as esplori, Šu la senakcenta pronomo post estonta verboformo estas jam akceptinda, kvankam °i estas ege uzata, precipe se sekvas infinitivo. Kaj la lasta dependas de tio, ke la konsisto de nia Akademio estas diversnacia kaj diversetna, kaj tio permesas al °ia personeco ian supernacian konduton, dum la naciismo karakterizas tiujn de la naturaj lingvoj.

    La celo de la Akademio de Esperanto estas difinita per la unua Artikolo de °ia Statuto: "La Akademio de Esperanto ... estas sendependa lingva institucio, kies tasko estas konservi kaj protekti la fundamentajn principojn de la lingvo Esperanto kaj kontroli °ian evoluon." Kaj ni bone memoru, ke kontroli estas ne regi kaj komandi, sed honeste esplori la komunan uzon de °iaj parolantoj.

    La ařtoritato de la Akademio estas evidente nur morala -- de la fakto, ke °i originas rekte de la Kreinto de la lingvo. Sekve de tio, °iaj decidoj -- rekomendoj ař malrekomendoj kaj aproboj ař malaproboj -- estas ordinare observataj de la plejmulto de la samideanoj, sed kelkaj °iaj konkludoj estis vere polemikaj, Šar ili estis prenitaj en tre emociaj cirkonstancoj kaj sen sufiŠa esplorado. La nuna prezidanto preferas proponi al la publiko prelegojn pri aspektoj de la lingvo kadre de Šiu Universala Kongreso, kiam estas ařdataj la opinioj de pluraj esperantistoj ekster la Akademio: en la lasta Universala Kongreso parolis doktorino Ilona Koutny kaj la prezidanto.

    La plej granda maloportuna╝o de nia Akademio estas la perdo de Šiu tria jaro dum la okazigo de la elektoj pro la testudeco de la ordinara po■to: unu triono de nia tuta tempo forglitas por la voŠdonado... En la 26-a de Aprilo 1996, la antařa prezidanto, nia kolego doktoro Werner Bormann, skribis la sekvantan plendon al la direktoroj de sekcioj kaj komisionoj de la Akademio: "La mandato de la antařa periodo fini°is, lař konstato de d-ro Albault, en junio 1995, nun estas baldař majo 1996. Unujara pařzo estas malagrable longe. Bonvolu ekaktivi rapide en la sekcioj kaj komisionoj." Nenia surprizo estas, ke similan plendon mi faris en la komenco de 1999, preskař unu jaron post mia prezidanti°o. La nuna estraro studas la eblecon mallongigi tian intervalon (mi konscias, ke tiu lasta vorto devias de la PIVa difino).

    Multaj opinias, ke la Akademio agas malmulte ař eŠ tute ne agas... Ili tamen devas rekoni, ke la precipa celo de la Akademio estas ne agi, sed gardostari... Kaj gardostaranto povas maldormi la tutan nokton, kaj nur atenti, se °i fluas pace, kaj do nenio pravigas lian ekagon. Ni tamen konfesu, ke la akademianoj multe laboras ekster la sino de la Akademio: sur dudek unu el la dudek du tabloj kun libroj de la Libroservo en la pasintjara Universala Kongreso estis almenař unu libro de akademiano, kaj ofte pluraj! Kaj la sola tablo sen kunlaboro de akademiano prezentis ekzemplerojn de unu sola libro en pluraj lingvoj, krom Esperanto, cetere kun nelingvaj temoj.

    Efektive, la Akademio havas la tutan tempon de la mondo por la internaj laboroj, sed ni ne havas sufiŠan monon por disperdi per reklamoj pri ili, sed unu mi certe povas fari Ši tie senpage, dank' al la malavara invito de Ši tiu revuo: nia Lingva Konsultejo, sub la respondeco de kolego Stefan Maul, estas je la dispono de la publiko por Šiaj duboj, kiujn la lernolibroj ne solvos.

    Kaj fina parolo: la venontan jaron estos elektoj, kaj por ili mi atendas la kandidati°on de kelkaj el la amindaj legantoj de Ši tiu pa°o!

    Geraldo Mattos
    prezidanto de la Akademio
     


    Heroldo: Šiutage dum UK-85

    Lastfoje okazis en 1933, dum UK en antisemita regno. Nun ree okazos en 2000, dum UK en Israelo. La Loka Kongresa Komitato en Tel-Avivo esprimis unuanime la principan aprobon pri la Šiutaga apero de Heroldo de Esperanto. La redakta teamo konsistos el Marie-France Conde Rey, Stano MarŠek kaj Perla Martinelli.

    La kvin numeroj de HdE formos novtipan kongresan kajeron, kiun ricevos senpage Šiuj abonantoj de Heroldo. Ne nur la redakto, sed ankař la komposto, enpa°igo kaj preso okazos en Israelo. La eldono de HdE ne anstatařos la kongresan kurieron, sed traktos pli profunde, per intervjuoj, refera╝oj, elzeviroj ktp la kongresan vivon. Unu kolumno estos dediŠita al °eneralaj nova╝oj el la monda aktualeco.

    HeKo


    ěustigo de LKK

    Lař Heroldo Komunikas, la LKK de la Tel-Aviva UK "esprimis unuanime la principan aprobon pri la Šiutaga apero de Heroldo de Esperanto" dum UK.

    Mi °ustigas, ke LKK nenion decidis pri tia afero nek povus decidi, Šar decido pri °i, same kiel °enerale pri disdonado de Šiaj materialoj en UK, apartenas al la kompetenteco de la Estraro de UEA. Tiusence mi siatempe respondis al demando de la redaktorino de HdE.

    Amri Wandel
    Prezidanto de LKK de la 85-a UK
     


    AVE: duoble verdaj

    Asocio de Verduloj Esperantistaj (AVE), estis fondita en 1984 por akceli uzadon de Esperanto kiel komunikilo en la tutmonda Verda Movado (politika kaj eksterpolitika agado ekologia). En 1999 AVE havis 246 regulajn membrojn kaj 130 interesatojn.

    Sukceso de Pariza Rezolucio

    Kadre de la Eřropa Kongreso de la Verdaj Partioj en Parizo (27 feb 1999) AVE, dank' al la kunlaborantoj el SAT kaj FEJO, informis pri Esperanto kaj organizis unu el la 16 forumoj.

    La konsilio de EFVP, Eřropa Federacio de Verdaj Partioj (intertempe 30 partioj en 28 landoj) en 1999 decidis pri nia rezoluci-propono, kiun ni verkis -- paralele kun ERA -- por du celoj. Unue, ke Esperanto povu reprezenti tiujn lingvojn, kiuj ne estas oficialaj laborlingvoj en la Eřropa Parlamento kaj en la sistemo de la Eřropa Unio (eřska, gaela, kataluna, soraba, ktp.). Due, ke Esperanto i°u libervola studobjekto en la eřropaj lernejoj.

    La komitato de EFVP kunmetis ambař Esperanto-rezoluciojn kaj decidis interrete.

    Fine de septembro 1999 la konsilio de la EFVP kunsidis en Bratislava. Martin Minich kaj lia kolego reprezentis tie AVE-on por informi kaj eble defendi nian rezolucion. Sed ne necesis defendi °in -- do, nia rezolucio estas akceptita de EFVP!

    Niaj renkonti°oj

    Okaze de la 84a UK en Berlino okazis la regula AVE-Renkonti°o. Partoprenis pli ol 40 personoj. Krom mia prezento de AVE kaj respondo al kelkaj demandoj parolis Krayg Meulen pri la projekto "Sunfloroj", celanta helpi al rifu°intaj infanoj en Kosovo. Julius Wasik invitis al kontrařnuklea pacorganiza╝o. Krome ni informis pri AVE en la budo de la fakaj asocioj.

    La 2a AVE-Seminario pri Verda Politiko okazis en Jetrichovice (ĂeÂio), proksime de Germanio, enkadre de turisma aran°o de la saksaj esperantistoj, gvidata de Micha Wolf. Tie situas la tre vizitinda pitoreska sablo■tona rokaro. Dumtage ni migradis ekologie kaj vespere diskutis pri Verda Politiko.

    Informa Fako de AVE

    AVE-anoj tradukis tekstojn pri la Ekologia Imposto kaj pri la Paco-Politiko de la Verda Grupo en la Eřropa Parlamento. Mi verkis opinion pri la Komuna Ekstera kaj Sekureca Politiko de la Eřropa Unio; °i estis demandita de la Verda Grupo en la EP.

    Okazontaj aran°oj

    Aprilo. Canberra (Ařstralio). Tutmonda Konferenco de Verdaj Partioj: AVE intencas prezenti Esperanton tie.

    Aprilo. Oostende. 4a Eřrop-Unia Kongreso: Eřropa AVE-Renkonti°o; partopreno je vizito de la Eřropa Parlamento en Bruselo; vizito de ekologia bieno de Komitato Jean Pain.

    Julio. Moskvo. 73a Kongreso de SAT: AVE-prezentado kaj diskuto pri Verda Politiko.

    Julio. Tel-Aviv. 85a UK: Tutmonda AVE-Renkonti°o.

    Manfred Westermayer
    sekretario de AVE


    Germana sesio de AIS

    Sojle al la jaro 2000 en la germana urbo MŘnster okazis la ok-taga 16a Internacia Festivalo (IF) kaj la 12a germana studadsesio de AIS (Akademio Internacia de la Sciencoj) San-Marino -- tamen estis nur unu aran°o. Unuafoje en la kadro de IF okazis scienca konferenco kun plurtagaj kursoj. Docentoj de AIS lekciis pri jenaj temoj:

    OProf. Hans-Dietrich Quednau. "Aplikado de ařdvidaj kaj plurkanalaj rimedoj en instruado";

    ADoc. Alicja Lewanderska-Quednau. "La rolo de virinoj en socio, familio kaj politiko";

    Dr. Dirk Willkommen. "Stacioj de la eřropa ideo";

    Mag. H. Fischer. "La rebaptistoj en MŘnster: Šielo kaj infero";

    PDoc. Dr. R. Fischer. "La germana kulturo sub la premo de la usona presti°o";

    AProf. Amri Wandel. "La suneklipso / La misteroj de Marso".

    Ăiuj kursoj kaj prelegoj okazis en Esperanto. La festivalanoj ne nur fervore diskutis pri la temoj, sed pli ol 30 ankař utiligis la okazon akiri ateston de AIS.

    Tiu kombino de AIS-konferenco kun Esperanto-aran°o denove pruvis la sukceson de tiu koncepto. Jam kelkfoje, laste en Berlino, AIS prezentis kursojn kadre de Universala Kongreso de Esperanto, kaj Amri Wandel, la rektoro de la Tel-Aviva IKU (Internacia Kongresa Universitato), jam invitis fari tion ankař Ši-jare. Same la sukceso de la AIS-kursoj dum la lastjara IJF en Bellaria (Italio) instigis la organizantojn al ripeto en la Ši-jara IJF, kiu paske okazos en Cavallino (Venecia marbordo) kaj havos la temon "Ău esti ař ne esti eřropano?"

    Pliaj aran°oj de AIS Ši-jare okazos pentekoste en Hradec KrßlovÚ (ĂeÂa Respubliko) kaj Sibiu (Rumanio). Aprile la Meksika AIS-asocio okazigos tritagan inařguron en la urbo Celaya.

    Reinhard F÷sssmeier


    IS-2000

    Pri tiu Ši aran°o plej ofte oni diras simple "Iso", ne deŠifrante, ja Šiuj scias, ke temas pri la Internacia Seminario de Germana E-Junularo. Kaj Šiuj scias, ke ŠiuNovjare °i okazas en Germanio. Kaj venas tien gejunuloj de la tuta Eřropo kaj foje eŠ de la tuta mondo.

    Ăi-foje Iso okazis 27 dec -- 3 jan en Wezlar, urbeto Š. 70 km norde de Frankfurt-am-Mein, kiel kutime en junulargastejo. La urbeto estas belega, antikva kaj ege trankvila.

    Jam dek minutojn post la enveturo en la urbon ni renkontis la unuan esperantiston, interkisi°is, Šar estis nia konato, kaj kune dařrigis la vojon al la gastejo. Iom poste en nian buson eniris ankorař kelkaj dorsosakitaj personoj -- kompreneble ili estis alvenantaj IS-anoj -- de diversaj partoj de Germanio, Hispanio, Francio kaj aliaj. Nin ili ekkonis ne tuj, Šar ni jam demetis niajn "naci-karakterizajn aparta╝ojn" -- nome la dorsosakojn. "Ni pensis, ke vi estas bonaj veclaranoj, kiuj miras pri la nekutimaj dorsosakuloj", -- klarigis Ajke, knabino el iu orientgermana urbo.

    La seminario Ši-foje kunvenigis Š. 300 personojn. La programo estis tradicia. Mi jam partoprenis en la aran°o antař du jaroj kaj fakte formale kaj programe Šio estis tute sama. Mi komprenas, ke tio estas valoro -- ja homoj preferas antařscii, kio ilin atendas. Sed malaperis pluraj el la antařa generacio de IS-vizitantoj, venis multaj novaj homoj, parte aliaj personoj respondecis pri multaj programeroj kaj parte aliaj personoj prelegis kaj gvidis kursojn. Sed same okazis Novjara banado (amasa vizito al baseno la 30an de decembro), tuttaga ekskurso, Internacia vespero, koncerto de muzik-steloj -- Ši-foje tio estis JoMo kaj Kim Henriksen, Silvestra bufedo, same bonis diskotekoj kaj logis Gufujo per siaj bongustegaj teoj kaj noktomezaj literaturaj legadoj...

    Kiel Šiam nubis cigareda fumo kaj ver■i°is biero kun klaŠoj en la trinkejo... Oni biliardludis, disdonadis ali°ilojn por E-aran°oj kaj internacie interkomuniki°is.

    Eblas diri, ke jam de la unua tago senteblis la fama IS-etoso -- ja por multaj estis impreso, ke oni nenien veturis, ke estas la sama antařa IJK ař IS, nur okazis kelkmonata ař jara pařzo pro iaj personaj kialoj, kaj jen Šio dařras. Oni denove ensorbadis la feliŠon kaj plezuron de la IS-komunikado por re°ui °in en la rememoroj dum la cetera parto de la jaro -- dum tedaj kaj grizaj labormonatoj. (Kial ne, kritikemuloj, Šu tio estas iel malpli bona ol turismadoj al antikvaj ruina╝oj por ekhavi sian foton sur ilia fono?)

    Kaj oni ne nur umis kaj pli konkrete amindumis (neeviteblega afero en la junulara medio), sed ankař ne malofte lernis. Oni eksciadis pri la aliaj landoj kaj moroj, oni ařskultis foje riveligajn prelegojn, partoprenis kursojn kaj trejnadojn. Fakte, al tiuj, kiuj volis ripozi kaj al tiuj, kiuj volis evolui estis prezentitaj egale abundaj eblecoj por tio.

    Tamen kiel ajn oni rilatu al "amuzi°emo" kaj "neseminarieco" de IS, oni memoru, ke °i Šefe estas komuna festado de Novjaro -- °oja, ne tro serioza kaj vere internacia E-renkonti°o.

    Andrej Ananjin


    Du montaraj renkonti°oj

    Sankt-Nikolaa renkonti°o

    Regiona Societo Esperanto en Poprad (Slovakio) Šiujare organizas honore al Sankta Nikolao renkonti°on de esperantistoj el Slovakio kaj Pollando en montara vila°o Murzasichle, kiu trovi°as proksime al Zakopane en Pollando. Tiu tradicia aran°o reokazis 3--5 dec 1999.

    Dum la busekskurso la grupo vizitis la grandan bazaron en Nowy Targ kaj posttagmeze, per sledoj tirataj de Ševaloj, esperantistoj faris ekskurson tra montaro, kio tre plaŠis al Šiuj, speciale al infanoj. Vespere Sankta Nikolao disdonis donacetojn al Šiuj gepartoprenantoj. Amika kaj amuza etoso regis dum la tuta renkonti°o.

    Altaj Tatroj
    Vintra feriado kaj Silvestra Balo

    La unuaj gastoj por la tradicia jar-■an°a aran°o venis al Poprad jam la 25 dec. Plej multaj partoprenantoj venis el Pollando, dank' al Esperantotur en Bydgoszcz.

    La Silvestra Balo okazis samtempe en du lokoj. La unua loko estis la tradicia restoracio La Ru°a Papavo en kvartalo Velkß kaj en Kulturdomo de Matejovce estis alia grupo. Entute la Silvestran Balon partoprenis 130 personoj. Krome en Poprad haltis kelkaj grupoj, kiuj veturis al la Silvestraj Baloj en Budape■to kaj Venecio.

    Milan Zvara


    AERU en la koro de la Granda Silka Vojo

    Ankař vin atendas la Azia Esperanto-Renkonti°o AERO-2000 (dediŠita al la Internacia Jaro de la Kulturo de Paco kaj Senperforto), okazonta sub ařspicioj de UEA en 2750-jara Samarkando 15-20 ařg 2000. Sojle de la nova jarmilo AERO celas doni fre■an inspirigan aeron al la azia esperantistaro kaj akceli E-movadon en la regiono. Ni °ojus bonvenigi gastojn el Šiuj kontinentoj.

    En la programo okazos seminario pri E-movado en Centra Azio, sinprezento de aziaj E-kluboj, instruista seminario, fakaj kunsidoj, intensaj E-kursoj por komencantoj kaj progresantoj, internacia arta vespero, ekspresa kurso de la uzbeka lingvo, E-loterio, gustumado de famaj uzbekaj vinoj, pikniko en la montaro, vizitado kun E-ŠiŠerono de mondfamaj vidinda╝oj de antikva Samarkando ktp. Lařdezire aran°eblos ankař postaj ekskursoj al BuÂara, Ta■kento, Ůahrisabz, Pen°ikent (Ta°ikistano) ktp.

    Partoprenkotizo: 195 USD inkluzivas lo°adon en 2-litaj hotelŠambroj (kun necesejo, du■o kaj lavejo en Šiu Šambro), trifojan man°adon tage, surlokan transportadon, ekskursojn, vizan subtenon kaj la tutan programon.

    La ali°ilon petu Še la organizanto, Internacia Muzeo de Paco kaj Solidaro:

    Adreso: P.O. Box 76, UZ-703000 Samarkando, Respubliko Uzbekistano

    Telefono: +998 (662) 33 17 53

    Fax: +998 (662) 31 07 77

    Rete: peacetur@samuni.silk.org

    Anatolij Ionesov


    Pri la jura statuso de la Pakto

    Reference al diversaj opinioj kaj (mis)informoj aperintaj lastatempe, la Evolukomisiono memorigas ke:

    a) la Pakto por la Esperanta Civito ne estas asocio, sed kontrakto inter liberaj establoj, kiuj celas helpi sin reciproke, havi komunan kondutkodon kaj prepari Konstitucian Ăarton;

    b) la naski°onta Esperanta Civito mem ne estos asocio, sed subjekto de internacia juro.

    HeKo


    Zuriko revigli°is

    La 95-a ěenerala Kunveno de la E-Societo Zuriko (Svislando), okazinta 14 feb 2000 en la nova E-librejo, povis konstati, ke la jaro 1999 por la societo estis sukcesa!

    Elstara evento estis la sukceso de la hiphopgrupo Freundeskreis, kies kanto Esperanto dum pluraj semajnoj akiris la unuajn lokojn de la "hitparado". Tiu evento kaj ankař nia sukcesa prezento en la interreto kařzis amasan intereson pri nia lingvo. En la dua duono de la jaro ni ricevis pli ol 200 informpetojn, vendis grandan kvanton da lernolibroj kaj povis bonvenigi plurajn novajn membrojn en nia klubo.

    En septembro ni faris standon kun bona sukceso. Kaj kulminis nia jaro je la Zamenhoffesto, kiun partoprenis pli ol 30 plenkreskuloj kaj 11 infanoj. La nove malfermita Esperanto-Librejo fari°is bona allogpunkto.

    Ni havis ankař bonan eÂon en la gazetaro, aparte menciinda estas preskař tutpa°a artikolo de Martin Ebner en Neue ZŘricher Zeitung. Ăar en Zuriko aperas pli ol 10 ╝urnaloj ni bedařrinde ne sukcesis ricevi Šiujn de la multnombraj artikoloj aperintaj dum 1999.

    Dank' al la laboro de Stanislaw Skorupski ankař regule okazis elsendoj en kaj pri Esperanto Še radio Lora. 15 dec Stanislaw faris kun mi 2-horan elsendon pri Esperanto.

    Menciinda estas ankař la malavara donacemo de nia membraro, kio permesos al ni konsiderinde kreskigi nian varbagadon sen altigi la kotizon.

    Dietrich M. Weidmann
    prezidanto


    Hispaniaj nova╝oj

    Redaktoro de BoletÝn afable sendis al ni kompendion pri la aktivado de esperantistoj en Hispanio, el kiu ni Šerpas:

    Tutlande. Traleginte la HEF-pa°aron, Nacho Toro, ╝urnalisto de Onda IMEFE, kontaktis la HEF-oficejon. Ana Manero estis telefone intervjuita de li la 20an de decembro je la 11.20 horo dum dek minutoj. Li serioze trastudis nian retan informilon kaj prikomentis °in sufiŠe favore. Ne estis demandoj kia: "Kiom da esperanto-parolantoj estas en la mondo?" kaj similaj. Male, li interesi°is eŠ pri la vortarego de De Diego.

    Asturio. En Radio "Sele" ("milda" en la astura lingvo), radiostacio kiu dissendas lař modulita frekvenco Šefe en la astura lingvo (bable), Abelardo Gonzßlez prezentas, Šiumerkrede je la 19a horo, programon dediŠitan al Esperanto. Fakte jam intervenis en la programo pluraj membroj de la estraro de Astura Esperanto-Asocio.

    Ekstremaduro. Neesperantista fonda╝o PÝo Sopena organizis du fulmajn E-kursojn. Tiu fonda╝o ne nur disponigis sian ejon, sed ankař pagis la koston de la uzitaj lernolibroj. La unua kurso okazis dum la dua, longa, semajnfino de oktobro kaj la dua kurso okazis 4--8 dec en Hervßs, belega montara vila°o de Caceres.

    Eřskio. Estas tuj aperonta la traduko de konata eřska verko de la fama ařtoro Bernardo Artxaga. Temas pri Memora╝oj de eřska bovino, tradukita de Aitor Arana. La libron eldonas neesperanta grupo.

    Kanariaj Insuloj. La membroj de ESTO kunvenis en sia sidejo en la historia strato San AgustÝn de La Laguna. Inter aliaj aferoj, oni decidis apogi la universitatan kurson "Esperanto kaj °ia kulturo", kiun oni denove ofertis en la Universitato de La Laguna. La kurso okazos inter marto kaj junio 2000.

    Valencio. Okazas E-kurso Še "Reina Dona Germana", centro por konstanta edukado de plenkreskuloj, dependanta de la Konsilantejo pri Edukado kaj Scienco de "Generalitat Valenciana". Ăiumarde, po du horoj, de oktobro °is aprilo.

    Miguel GutiÚrrez


    Parolas Varsovio Vinjeto Radio

    La Leter-Fako de Radio Polonia (radioelsendoj de Pola Radio por eksterlando) anoncis la statistikon pri leteroj kaj raportoj alvenintaj al la unuopaj redakcioj en 1999. Entute Šiuj redakcioj de la eksterlanda programo de Pola Radio ricevis 4888 leterojn. Lař la raporto oni povas klare vidi, ke la E-Redakcio denove okupis la unuan lokon:
    1. Esperanto-Redakcio 2 308
    2. Germana Redakcio 795
    3. Angla Redakcio 567
    4. Bjelorusa Redakcio 396
    5. Pola Redakcio* 271
    6. Rusa Redakcio 215
    7. ĂeÂa kaj Slovaka Redakcio 129
    8. Litova Redakcio 122
    9. Ukraina Redakcio 85
    * elsendoj pollingvaj por poloj lo°antaj eksterlande.

    En la statistiko de la alvenintaj en 1999 raportoj pri ařdebleco la tabelo prezenti°as jene:

    1. Germana Redakcio 3 983
    2. Esperanto-Redakcio 2 448
    3. Bjelorusa Redakcio 1 126
    4. Angla Redakcio 713
    5. ĂeÂa kaj Slovaka Redakcio 427
    6. Rusa Redakcio 321
    7. Ukraina Redakcio 158
    8. Pola Redakcio 76
    9. Litova Redakcio 5
    Entute venis 9 257 raportoj. Tamen la raportoj de la esperantistaj ařskultantoj karakterizi°as per tio, ke ili tre ofte enhavas aldone al la ařdebleco mallongajn leterojn kaj rimarkojn pri la enhavo, ktp. Do, ili estas duone leter-aspektaj, kio pligrandigas ilian valoron.

    Plej multaj leteroj venis el Francio, Germanio kaj Nederlando. Kreskis la nombro da ret-leteroj el ekstereřropaj landoj, tutaparte el Brazilo kaj Usono kaj en la lastaj du monatoj de 1999 el Ařstralio. Do, pli kaj pli ofte oni ařskultas la elsendojn per ret-radio.

    En 1999 pli ofte oni transprenis fragmentojn de niaj E-elsendoj por utiligo en lokaj radioelsendoj, ekz. en Francio (Tuluzo) ař Ařstralio (Melburno). Per telefonaj intervjuoj de Pola Radio oni rapide diskonigas interesajn kaj aktualajn movadajn informojn, ofte rekte el la estrarkunsidoj de UEA. Per sonraportoj pri la Universalaj Kongresoj oni ebligas partoprenon en la plej interesaj kongresaj kunvenoj al la personoj, kiuj restis hejme. Same estos nunjare pri UK en Israelo. Mi eŠ ricevis kelkajn leterojn de gesamideanoj, kiuj speciale aŠetis komputilon kaj modemon por havigi al si alireblon al ret-radio kaj ařskulti niajn sonraportojn el Israelo. Nunjare nia raportistino tie estos Barbara Pietrzak.

    Andrzej Pettyn
    Estro de la Esperanto-Redakcio


    KURTE

    7 sep 1999 lař la devizo "Nia Patrujo estas la mondo", en Alto ParaÝso (Brazilo) en Šeesto de la urbestro estis inařgurita avenuo Esperanto. 24 okt en la sama urbo estis inařgurita la monumento al la Paco, konstruita sub la ařspicioj de la Rotaria klubo, kun surskribo en la portugala k E-to. (Brazila Esperantisto)

    En mitingo okazigita en Sabadell pri la voŠdonado al Kataluna Parlamento, s-ro Julio Anguita, Šefa kunordiganto de la Koalicio Unui°inta Maldekstrularo kaj eksa °enerala sekretario de Hispana Komunista Partio, diris: " Estas bone posedi la du lingvojn, la katalunan kaj la kastilian, kaj por la internaciaj rilatoj oni devas uzi tiun belan kaj mirindan lingvon, kiu estas Esperanto". (KAE-Informilo)

    Ăe la malfermo de la 10a Sudbrazila E-Renkonti°o en Florianˇpolis estis inařgurita Galerio Esperantista. (La Lampiro)

    E-taj standoj estis en la japanaj ekspozicioj pri kalendaroj k pri historiaj gravuloj en Tokio, internacia festivalo en Nagoya, lerneja ekspozicio en Yokohama. (La Revuo Orienta)

    Oktobre 1999 Bao Lin, prezidanto de la Tonglu-a E-Asocio (Ăinio) ricevis la unuan premion en la filatela ekspozicio en la gubernio Tonglu pro sia E-stando "Niaj amikoj trovi°as tra la tuta mondo". (El Popola Ăinio)

    Budo Esperanto estis starigita en la junulardomo de Douai (Francio) okaze de forumo de regionaj lingvoj. (Franca Esperantisto)

    Internacia Traduk-Reto pere de Esperanto, fondita en 1994, havas nun 67 tradukantojn por 31 lingvoj. (Heroldo de Esperanto)

    Tibor Papp, Šefredaktoro de Debrecena Bulteno k lingvoinstruisto, lastasemajne de 1999 finis ekzameni 62 gestudentojn pri baza grado de E-to en KLTE (Sciencuniversitato "Kossuth Lajos"). En junio 1999 samloke sukcese trapasis la ekzamenon 85 gestudentoj, do sume 147 lastjare. (HeKo)

    La unua romano de la argentina ╝urnalisto Rodrigo Fresßn titoli°as Esperanto, Šar la Šefa protagonisto nomi°as Federico Esperanto. (Franca Esperantisto)

    30-minutan filmon pri la tradicioj de nia lingvo, la E-ta literaturo k kulturo elsendis 16 jan 2000 la televidkanalo KTVM en Vraca (Bulgario). ěi estis dediŠita al la Internacia Literatura Forumo, kiu okazos en Vraca en majo 2000, kadre de "Botev-tagoj". (HeKo)


    REK-2000 en Ăuva■io

    3--6 feb 2000 en Ăeboksary (la Šefa urbo de Ăuva■a respubliko, Volgio) okazis Rusia Esperantista Kongreso (REK) en kiu partoprenis 51 personoj el 13 lo°lokoj.

    En la kongreso okazis konferenco de REU. Ankař SEJM havis sian konferencon, dum kiu °ia nomo ■an°i°is al REJM kaj elekti°is 7-kapa komitato kun kunordigaj funkcioj de Vitalij Malenko.

    Kadre de REK inter Junulara E-Asocio de Ăuva■a Respubliko (JEAĂR), Uljanovska E-klubo Evento kaj Junulara E-teamo de Ivanovo (JETI) estis subskribita interkonsento pri funkciigo de projekto Esperanto-Kluba Iniciato (EKI), kiu celas okazigi "descendojn" al urboj, kie ne ekzistas ař tre malfortas E-movado -- lanŠante informkampanjon, okazigante ekspreskursojn, fondante novajn E-grupojn kaj subtenante ilin.

    Krom tio plenkunsido de REK akceptis 2 rezoluciojn: pri E-movado en Rusio kaj pri la kongresa nomo.

    Provizore la venonta kongreso estas planata en Peterburgo en marto 2001 paralele ař antař la festivalo EoLA. La nova estraro de REU taskigis sin pri la prepara laboro por la nova REK.

    Aleksandr Blinov
    REK-2000 (Foto de J.Karcev)
    Nikolao Gudskov kaj Viktor AroloviŠ (la du legantoj en la unua vico) jam prezidis la landan asocion, tamen ne ili, sed Andrej Ananjin duafoje fari°is prezidanto de REU.


    REU kun nova estraro

    Kadre de REK en Ăeboksary okazis Konferenco de Rusia Esperantista Unio kun partopreno de 18 delegitoj.

    La agado de la malnova estraro, elektita antař jarduono en TiÂvin, estis taksita nekontentiga. Dum la E-movado en la lando levi°as kaj akiras novajn trajtojn, laboro de la landa asocio dum kelkaj lastaj jaroj estas nevidebla. La membraro de jaro al jaro malkreskas, la financo estas en plorinda stato.

    Multaj aktivuloj, kiuj reale estas motoroj de E-movado, ne ■atas partopreni la agadon de REU. Ili organizas renkonti°ojn, eldonas revuojn, instruas, sed neglektas la landan asocion, opiniante °in nenecesa ař burokrateca. Rezulte multaj °iaj funkcioj estas neplenumataj.

    FeliŠe tiu stato ■an°i°as. La prezidanto de REU estis elektita Andrej Ananjin (Ivanovo), kiu lastatempe estas unu el realaj gvidoroj de E-movado en nia lando. Tamen la elektoj ne estis simplaj, kaj dum du etapoj de voŠdonado du Šefaj kandidatoj (Ananjin kaj Kokolija) ricevis egalan kvanton de voŠoj. Nur en la tria etapo de voŠdonado la pata situacio estis venkita.

    Vicprezidantoj de REU i°is Georgij Kokolija (Moskvo) kaj Yurij Karcev (Uljanovsk). La Konferenco decidis limigi la kvanton de estraranoj °is tiuj tri personoj. Krome, estis nomumitaj komisiitoj: pri libroservo kaj koresponda kurso Mikaelo Ăertilov, pri literaturo Valentin Melnikov, pri turismo Aleksej Salomatov, pri dokumentaro Viktor AroloviŠ, pri juraj aferoj Elena ŮevŠenko, pri publikaj rilatoj Nikolao Gudskov. Ăiuj komisiitoj estas moskvanoj.

    Dum la Konferenco estis proponita projekto de agadprogramo de REU. ěi estis akceptita kiel bazo por plua evoluigo. Estas planataj, ekzemple, aktivul-trejnaj seminarioj, kreo de banko de sperto por aktivuloj, lanŠo de nova╝servo de REU, plifortigo de kontaktoj kun regionoj de la lando.

    Plia informo troveblas Še la retpa°o de REU: http://reu.da.ru.

    Yurij Karcev


    Kontrařmilita rezolucio: 
    ne oficialigita en REK-2000

    Dum la lasta plenkunsido en REK-2000 estis akceptita rezolucio pri la milito en ĂeŠenio. Sed lař insisto de kelkaj plia°aj esperantistoj sekvi la Bulonjan Deklaracion °i ne estis akceptita kiel la kongresa, sed subskribita de Š. du trionoj de la Šeestintoj kiel individuoj.

    Nikolao Gudskov

    La sekvaj partoprenintoj de Rusia Esperantista Kongreso, kunveninte la 3-6 feb 2000 jaro en Ăeboksary -- Šefurbo de Ăuva■a Respubliko de Rusia Federacio,

    reprezentante movadon por la internacia lingvo Esperanto, kiu lař sia esenco strebas al paco kaj kompreno inter diversaj popoloj,

    konsiderante rajton je vivo kiel la plej grava homa rajto sur la Tero,

    konstatante mortigon de pluraj miloj da homoj en ĂeŠenio,

    opiniante neebla solvadon de politikaj problemoj per forto de armiloj, malgrař pravigo per ajnaj noblaj kialoj,

    -- firme kontrařas dařrigon de milito en ĂeŠenio,

    -- elpa■as por ur°a komenco de senperforta, paca solvo de politikaj problemoj en ĂeŠenio. (20 subskriboj)


    OrSEJT-32

    Post sesjara pařzo en Siberio okazos esperantista tendaro. La tendaron organizas Tomska E-klubo. La tendaro okazos 21--31 jul 2000. Ni estimas etoson de la tradiciaj E-aran°oj, kaj pro tio nepre okazos vigla teama vivo, lingvaj kursoj, kutimaj tendaraj programeroj, diversaj konkursoj kaj koncertoj.

    Ni atendas E-karavanon kiu veturos el Eřropo al IJK en Hongkong kaj pasigos en la tendaro ses tagojn.

    La tendaro okazos apud Tomsk en turistejo. Ni strebos variigi la lo°-kondiŠojn por Šies po■o: 1--3-litaj Šambroj, amaslo°ejo, tendo.

    La sola komunik-lingvo estos Esperanto!

    Bonvolu informi pri via deziro veni al OrSEJT-32 plej baldař, Šar por la organizantoj estas tre grave scii proksimuman kvanton de partoprenontoj.

    Ali°kotizo por Ruslando kaj KSŮ (ruslandaj rubloj)
     
    A°o °is 21.04 °is 21.06 surloke
    Sub 16 jaroj 30 40 60
    16-30 jaroj 40 60 90
    Pli ol 30 jaroj 50 80 120

    La rublajn pagojn sendu al Gennadij FjodoroviŠ Basov lař la suba adreso.

    Aliaj landoj (usonaj dolaroj)
     
    °is 21.04 °is 21.06 surloke
    5 8 12

    La alilandanoj petu informojn pri la pagmaniero. Privatajn invitilojn por eksterlandanoj ni povas aran°i post aparta peto.

    Detalajn informojn ni sendos al interesitoj.

    Adreso: RU-634055 Tomsk-55, a/k 2289, Gennadij F. Basov

    Rete: gbasov@hcei.tsc.ru

    Telefonoj: (3822) 258-966 (Gennadij Basov), 773-514 (jeLena Katajeva), 770-003 (Sa■uk), 536-427 (Konstantin Malasajev)

    Gennadij Basov


    Stagnado de la Norda Ăefurbo

    En Peterburgo estas stagnado. S-ino Abolskaja gvidas du grupojn en Espero, sed la klubaj aran°oj preskař ne okazas, Šar ■i ne povas "dis■iri°i" kaj organizi ankař la kluban laboron.

    Ne tre sukcesis ankař la provo de Svetlana Ejst revigligi la junularan movadon. Al la prezentado de Esperanto en la junularpalaco ni invitis reprezentantojn de diversaj junularaj kluboj kaj organizoj, sed nur ses personoj venis. Studentino el "Instituto pri lingvo kaj kulturo" petis min prelegi pri interlingvistiko, sed al la prelego venis ... du knabinoj, dum la ceteraj filologoj (!) restis tute indiferentaj.

    Nun nia negranda junulara klubo preparas la sekvajaran EoLA. Baldař okazos E-koncerto en la 271a gimnazio.

    Boris Kondratjev


    Gajaj ╝ařdoj en TiÂvin

    Esperantistoj el E-klubo en TiÂvin (200 km oriente de Peterburgo) okazigas siajn kunvenojn la trian ╝ařdon de Šiu monato. Lastatempe la kunvenoj i°is pli amasaj ol antaře.

    Pli ol tridek personoj kunvenis je la Tago de la Libro, dum kiu ni ankař festis (jam la 21an de decembro) la novan jaron. La feston komencis ludoj, sekvis koncerto, en kiu partoprenis ankař niaj plej junaj esperantistoj -- lernantoj el la urba mezlernejo N-ro 5. Spertuloj °ojigis la publikon per bela kantado, sub la gvido de Šarma V.Vlasova. Dum la sekvinta gaja teumado (vidu en la suba foto) sonis gitaro kaj komunaj kantoj.
    La Tago de la Libro en Tihvin
    La januara ╝ařdo estis dediŠita al Iosif Brodskij. Pri la poeto rakontis M. Bron■tejn. Poste ni (ankař Ši-foje estis pli ol 30 personoj) povis ařdi liajn verkojn prozajn kaj poeziajn, kaj fine estis surprizo: eksonis la voŠo de la poeto mem, kiu deklamis Še renkonti°o kun esperantistoj. La ařskultantoj petis dařrigi la temon sekva╝ařde. La kunvenon kronis, je °ojo de la infanoj, teumado kun dolŠa╝oj, kiujn donacis esperantistoj el nia °emelurbo en Francio.

    Zoja KaŠalova


    Gastinstruistoj en Ni╝nij Novgorod

    22-23 jan enkadre de projekto EKI tri SEJMaj aktivuloj el Ăeboksary, Uljanovsk kaj Ni╝nij Novgorod okazigis en Ni╝nij Novgorod intensan kurson de E-to por komencantoj. En la kurso partoprenis 12 gejunuloj, kiuj dum du tagoj po kvin horoj ricevis bazajn sciojn pri la lingvo kaj la movado.

    Tiu estis jam la dua (dum du monatoj) kurso kaj ver■ajne en februaro estos dařriga kurso.

    Konstantin ViÂrov


    Du kursoj post unu prelego

    Ăar Ši-jare la literatura salono de nia regiona scienca biblioteko, kie okazas Šiuspecaj kunvenoj, kunsidoj kaj kursoj, °is januaro estis okupita, ni aran°is kurson nur post la novjara festo.

    22 jan okazis prelego pri Esperanto, anoncita en la gazetaro kaj radio. Venis pli ol 80 personoj, plejparte junaj. Ili kun intereso ařskultis min dum preskař 90 minutoj. Kaj neniu el ili respondis jese al mia fina demando: "Ău vi decidis, ke ne indas okupi°i pri Esperanto?"

    Al la gejunuloj estis proponite eklerni la lingvon en nia junulara E-klubo. Sekvatage tien venis dudeko da gejunuloj, al kiuj Andreo Rjazancev instruos Esperanton lař la Zagreba metodo. La kurson en la biblioteko gvidas mi lař la lernolibro de Abolskaja.

    Aleksas Masiukas


    Ne plu okupi°u pri tia absurda╝o

    Mi tralegis rete la februaran kajeron de LOdE. Kiel kutime, °ia enhavo estas plej interesplena: sinceran gratulon!

    Sed estas unu escepto. Temas pri "Propono de Konstitucia Ăarto de la Esperanta Civito".

    Pardonu min, sed tio aperas al mi kiel gravega neserioza╝o. Mi bone komprenas la du sintenojn de la esperantistaro: finvenkismon kaj rařmismon. Mi mem partoprenas en ambař: mi faras Šion eblan, lař miaj modestaj fortoj, por disvastigi nian lingvon, sed samtempe mi °uas °in, legante librojn, gazetojn, TTT-pa°ojn, korespondante ktp.

    Sed mi ne vidas la bezonon starigi iun "kvazař-■taton" kun konsuloj, kortumo, parlamento kaj eŠ subigo "al la svisa civila kodo"!!

    FeliŠe ke oni elektis svisan le°aron. Imagu se oni estus elektinta la "■aria"-n islaman praktikatan en Sařdi-Arabio ař talibana Afganistano! Pro malgrava eraro oni fortranŠus niajn manojn, la kapon ... en publika placo. La virinoj estus devigataj sin vesti per "Šadro", ktp.

    Mi sincere kredas ke, se tiu projekto alvenos al la oreloj de malamikoj de Esperanto, ili havos bonegan materialon por ridindigi niajn lingvon kaj movadon. Ofte tiaj malamikoj taksas nin kiel frenezuloj, kaj la Esperanta Civito certe pravigus tian opinion.

    ěi ■ajnas unu el la plej absurdegaj aferoj iam ajn aperintaj en Esperantio, jes Esperantio, kiu ne povas esti kvazařlando kun stultaj karikaturoj de politikaj institucioj. Reale °i estas aminda komunumo de homoj dise tra la mondo kiuj ■atas la ideon de lingvo internacia kaj uzas °in praktike.

    Mi multe ■atus ke LOdE, tiel presti°a, ne plu okupi°u pri tia absurda╝o.

    DarÝo RodrÝguez


    Virtuala Esperanto-Klubo

    Ăi-jare la unuan fojon esperantistoj de la tuta mondo kongresos en Sankta Lando, Israelo. Tio sendube estos granda evento por propagando de nia lingvo en la regiono. Dum la kongreso kiel kutime estos organizitaj kunvenoj de pluraj fakaj grupoj.

    Kial ne kunvenu ankař ■atantoj de eble la plej antikva scienco -- Astronomio, kies adeptoj trovi°as inter esperantistoj. Tiu ideo stimulis min iniciati Astronomian E-Klubon (AEK). De la ideo °is °ia reali°o ne pasis longa tempo, Šar la medio kie tiu klubo ekzistu estas Interreto. Des pli ke aperis samideanoj, kiuj subtenis la ideon. Tiel naski°is eble la unua faka grupo funkcianta en virtuala medio -- AEK.

    Nun pri °iaj celoj kaj agadoj. La klubo kunligas Šiujn ■atantojn de astronomio kaj astrofiziko, profesiulojn kaj amatorojn. La Šefa principo de la klubo estas demokratio, ne gravas kiun postenon ař sciencan gradon havas klubano -- li/■i povas proponi iun ajn temon ař ideon. Ni havas krom TTTejo ankař po■tliston, ařtomate dissendatan al la klubanoj. Ăiu klubano ricevas regule informojn pri novaperantaj TTT-pa°oj, semajnfinan klubbultenon.

    En la kluba TTTejo jam funkcias pluraj rubrikoj. Inter ili Amatora rondo -- rubriko por komencantoj, kie amatoroj povas trovi diversajn informojn kiel eklerni la Šielon. Oni jam sendas siajn fotojn de astroj kaj ni ilin publikigas en nia Astrofoto-galerio. Dezirantoj povas sendi sian demandon al specialisto, profesia astronomo. Lařdezire la respondo povas esti publikigita. Al Profesia angulo oni invitas profesiulojn por priskribi siajn rezultojn, diskuti iujn pli fakajn temojn. Rubriko Astro-nova╝oj respegulas lastajn nova╝ojn en la fako.

    Krome ni havas sian virtualan bibliotekon, anonctabulon por diversaj anoncoj, pa°on kie eblas trovi informojn pri la klubanoj. Baldař ekfunkcios aliaj pa°oj, inter ili estos Terminara pa°o, por kiu SAT donis al ni permeson interrete publikigi la astronomian parton de la baldař eldonota PIV. Estas planataj ankař propono de diversaj projektoj, kunlabore kun diverslandaj Astronomiaj Kluboj kaj Societoj.

    Ăi septembre en Kvinpetalo (Francio) okazos Astronomia semajno por esperantistoj. AEK aktive partoprenos la aran°on.

    La klubo konstante kreskas. Al AEK jam ali°is esperantistoj el 8 landoj. Inter la klubanoj estas pluraj fakaj specialistoj kaj amatoroj (komencantoj kaj laikoj).

    Bedařrinde, dume neniu ali°is el Ruslando. Se por iu tiu formo de la kluba ekzisto estas iom malfacila, ni povus iom poste ellabori aliajn formojn de aktivado.

    Fine, plej grave jen estas interreta adreso de Astronomia E-Klubo: http://members.xoom.com/astro_esp

    Rete: astro_esp@xoommail.com

    Kluba po■tlisto legeblas de http://www.egroups.com/group/aeko

    Aboni °in eblas sendante leteron al aeko-subscribe@egroups.com

    Klaran Šielon al Šiu!

    Aleksandr Mikishev


    La Ondo de Esperanto: Šu por novaj rusoj?

    Mia kompaniano rifuzis pagi sian duonon de la abonpago. Ůi skribis pri La Ondo:
    "La ╝urnalo estas tre ampleksa kaj Šu Šion al ni estas interese legi? Al mi ■ajnas, ke °i pli multe konvenas al novaj rusoj, sed ne al nunaj pensiuloj. Plej konvenas al ni io simila al KonkordoRuslanda Esperantisto".
    Sekve la revuo perdis ankorař unu abonon kaj du legantojn.

    Via revuo estas interesa, riŠa, bonege eldonata! Sed ve! Sub la glacea kaj eleganta kovrilo en multegaj sekaj informoj pri diversaj esp-aran°oj en la monda skalo, perdi°as la spiriteco kaj sincereco. Por mi estas grava, ne kio kaj kie, sed kiu kaj kiel. Kun mal°ojo mi rememoras pri Konkordo kaj Ruslanda Esperantisto, presitaj sur gazeta papero, sed pli proksimaj kaj intimaj.

    Helaj kapoj!.. Kie estas nun tiuj esperantistoj: N.Gri■in, J.Davydov, R.Revo, J.AnoÂin, V.Romanov?...

    La nuntempaj ařtoroj (Melnikov, Arosiev, Pokrovskij) ne malofte admiras sin mem per siaj ekskluziveco kaj eksterordinareco. Jes, bedařrinde, en Ruslando esperantistoj, same kiel la tuta socio, estas disigitaj ne nur je superriŠaj kaj almozuloj, sed ankař je okcidentuloj kaj slavofiloj, do ni revenis al la XIXa jarcento.

    Ău tio estas progreso?

    Anstatař tre specifaj artikoloj, ekzemple pri la Slavonaj skriboj, estus bone retrovi materialojn pri Esperanto en Soveta Rusio 1919--23, kiam lař ordono de Trockij Esperanton oni lernis en la trupoj de la Laborist-Kamparana Ru°a Armeo kiel la lingvon de la Tutmonda Revolucio.

    Rilate la estontecon de Esperanto. ěi ne i°os la universala rimedo de interkomunikado. Jam aperis porteblaj ařtomataj interpretiloj -- kun ili en la venonteco voja°os riŠuloj.

    Tamara Durnickaja


    Recirkuligi niajn librojn

    Unu el la gravaj partoj de nia agado kaj evoluo estas zorgi pri nia komuna trezoro -- libroj. Ja Esperantaj libroj estas eldonataj tiom malmult-kvante, ke nur dekoj ař centoj da personoj dise en la mondo posedas ilin. Sed pro diversaj kařzoj venas tempo, kiam libroj i°as ne plu necesaj. Vera esperantisto ne kapablas for╝eti Esperantajn librojn, kaj tiu nia komuna trajto povas konservigi niajn trezorojn. Sed necesas iel helpi al la homoj, kiuj ne plu bezonas siajn librojn, transdoni ilin al aliaj samideanoj, precipe al novicoj, kiuj ofte ne havas kion legi.

    Niaj kluboj devas zorgigi sin pri tio. Fakte, temas pri interhelpa sistemo: apartaj esperantistoj ař disfalontaj grupoj transdonu senpage siajn librojn al tiuj kluboj, kiuj pliriŠigas siajn proprajn bibliotekojn kaj kolektas ekstrajn ekzemplerojn por posta transdono al aperontaj grupoj kaj apartaj esperantistoj.

    Do, devas esti vaste konataj adresoj, pri kiuj oni estus certa, ke tie trovi°as loko por Šiuj libroj, kiuj estos konservataj kaj transdonataj al legemuloj.

    Parte tiel estas jam nun. Ekzemple, en Krasnojarsko (Siberio) multaj homoj iam aŠetis librojn, kaj nun ili portas ilin al la klubo, lasinte al sia dispono nur la plej ■atatajn.
    Sergej Bronov en la kluba biblioteko (Fotis A.K.)
    Nun tio fari°is nia konstanta laboro, Šar ni havas por tio materian bazon: nia klubo havas plurŠambran ejon, kaj libroj estas konservataj en la ■rankoj en aparta ■losata Šambro. Ilin povas prunti ne nur klubanoj, sed ankař aliaj dezirantoj. Do, ni povas garantii, ke Šiu ricevita libro ne perdi°os, sed estos uzata kun danko al la transdoninto. Se ni jam havas en la biblioteko la koncernan libron, ni trovos legemulon, kiu °in bezonas.

    Bonvolu konsideri, ke:

    Krasnojarska E-Klubo pretas ricevi senpage de esperantistoj ař de E-kolektivoj el Ruslando nebezonatajn al ili E-librojn kontrař la sendokosto kaj sendi al Šiu deziranta grupo ař persono po iom da senpagaj libroj el la listo de duobla╝oj (la ricevonto pagu la sendokostojn). Eblas ankař inter■an°o.

    Nia adreso: RU-660017, Krasnojarsk, ab. ja. 20825, Ruslando.

    Bonvoli enmeti koverton kun via adreso, kaj ni sendos al vi la katalogon, lař kiu vi mendu.

    Skribu al ni ankař tiuj, kiuj volas transdoni siajn librojn -- ni interkonsentos pri sendmaniero kaj niaflanka pago. Temas pri Ruslando kaj apudaj landoj, Šar nun ni ne povus pagi la sendokoston el eksterlando (ekzemple, la dogano estas 30% de la kosto super $100 de la indikita kosto).

    Nia klubo ne havos monprofiton pro tio; finance ni eŠ malgajnos, Šar ni pagos la sendokoston por la ricevotaj libroj kaj nenion ricevos pro la sendotaj libroj. Nia gajno estos, unue, libra (riŠigo de la biblioteko), due -- morala (reala subteno al la malfortaj grupoj kaj izolitaj esperantistoj).

    Lastatempe en nia socio (ankař en la Ruslanda E-Movado) oni parolas pri reciproke pagataj servoj (temas pri kapitalismigo de la Movado). Tio ne estu sola kondiŠo por nia pluvivo. Necesas reciproka interhelpo. Unue, °i subtenos la malfortajn, kaj per tio plifortigos la Movadon. Due, racia kaj honesta poresperanta interhelpo signos resani°on de la Ruslanda E-Movado. Nia Movado devas vivi ne lař la °angala le°o "venkas la plej forta", sed inter ni la pli forta helpu la pli malfortajn. (Sed tiu malforta devas esti honesta por ne "paraziti" sed fari Šion lař siaj kapabloj.)

    Jam nun ni havas centojn da librotitoloj (pli ol mil ekzempleroj), kiujn ni povas senpage sendi al la dezirantoj.

    Sergej Bronov
    prezidanto de KEK


    Oceania komisiono aprobita

    La Estraro de UEA aprobis la starigon de la Oceania Komisiono de UEA kun la jena konsisto:

    Brian Fox (kunordiganto), Rosalie Schulze, Dietrich Weidemann, Kep Enderby, Renato Corsetti (membroj).

    La adreso de la kunordiganto estas:

    Brian Fox, 634 South Titirangi Road, Titirangi, Auckland 1007, Nov-Zelando.

    Ăiu esperantisto, kiu havas intereson pri disvastigado de Esperanto en la pacifika regiono, ař havas indikojn pri esperantistoj lo°antaj en tiu regiono, bonvolu kontakti °in. Oni povas fari tion ankař per mesa°o al oceanio@egroups.com.

    Renato Corsetti


    Pri Šio kio okazas en kaj Širkař Esperanto

    En decembro Halina promesis al mi sendi provnumeron de La Ondo de Esperanto por parolado. Hierař mi ricevis ne nur unu, sed eŠ tri specimenojn kune kun aldonita Ruslanda Esperantisto. Mi kore dankas. Ne sciante la rusan lingvon mi ne povas komenti pri Ruslanda Esperantisto, sed pri La Ondo de Esperanto mi povas diri, ke °i multe plaŠas al mi. ěi estas tre varia, enhavriŠa kaj informas pri Šio kio okazas en kaj Širkař Esperanto.

    Sonja Brun


    "La Ondo". Mi fizike ne kapablas ne legi °in

    Al mi povas io plaŠi ař ne plaŠi en LOdE, sed ne legi kaj ne aboni vere la plej interesan kaj gravan E-perioda╝on, eldonatan en Rusujo, mi fizike ne kapablas (ne flato, sed honesta konstato).

    Nikolao Gudskov


    Volontulo kunlaboras

    Nia redakcia koboldo, kiun post la pasint-jara ekzorcado ni kredis malaperinta, ja reaperis en la redakciejo. Alia hipotezo estas, ke temas pri tute nova koboldo, kiun ni ekhavis kune kun la nova lo°ejo.

    Tiu eksteretata redakciano fervore ekplenumis sian taskon jam en la februara kajero -- la unua, kiun ni redaktis en la novaŠetita lokalo. Nia KobŠjo fu■is la titolon de la eseo de Walter Zelazny, kařzis kelkajn miskomposta╝ojn kaj, Šefe, reduktis je 5 la kvanton de la libroj, eldonitaj de UEA en la teksto de nia Šefredaktoro. Korektu do 51 librojn al 56 -- cetere, Ši tiom estas en la sampa°a tabelo.

    LOdE
     


    Walter ZelaznyPri la rilatoj inter inteligencio kaj plebo en la movado ař intelektulo inter plebanoj kaj nuda inter lupoj

    Dua parto de la eseo de Walter Zelazny

    La unuan parton legu en la februara Ondo
     

    EŠ Nobel-premio ne gvidos al la Fina Venko, 
    sed nob(e)le konfirmos nian ekziston

    Ne nur grandaj rekonitaj lingvoj ricevas la literaturan Nobel-premion. ěin ricevis la islanda, kaj eŠ la lingvo sen ■tato, nome la okcitana, dank' al la poezio de Mistral. Sed la Nobel-premio al Mistral, kaj per tio al la renaski°anta okcitana kulturo ne helpis al la Okcitanoj defendi sian kulturon. La Francoj (pli °uste, la Parizanoj) sukcesis °uste post la Nobel-Premio al Mistral preskař tute detrui la okcitanajn kulturon kaj lingvon, kiuj estis unu el la plej signifaj trezoroj de la mondaj kulturo kaj literaturo en la tempo de la trobadoroj... Kiu protestis? Ău francaj esperantistoj? Kaj la franca registraro faris tion en la respekto de la Homaj Rajtoj, °uste je la nomo de la franca naciisma ■tato-nacio. Kaj tiel denove devu al la rařma spirito.

    Ja io mankas en la koncepto de la Homaj Rajtoj, se ties patrujo povas sen ajna konsekvenco detruadi tutajn spacojn kulturajn kaj etnajn. Sed Šu pri tio konscias la francaj esperantistoj? Ili plimulte devenas de la fabriko jakobena, t.e. de la strukturoj de la nacia edukado, kie ili laboras. Kaj la nacia edukado metas en la kapojn unu lingvon, unu kulturon universalan, kondiŠe ke la francan.

    Malfacile estus pensi, ke iu Maria Curie verkos en Esperanto pri nova speco de radioj kaj ricevos Nobel-premion. Ni revenas al la sama punkto. Oni verku ne nur tion kion oni scias, sed oni sciu kion verki. Mi havas nenion kontrař la aplikistoj, sed ne tie ku■as niaj prioritatoj... EŠ Mistral ricevis la Nobel-premion ne Šefe Šar li verkis en la okcitana, sed Šar li diris en la okcitana tion, kion aliaj ne sukcesis esprimi en aliaj lingvoj.

    La unua reviziisto de interlingvo

    Ver■ajne la unua reviziisto de la koncepto de interlingvo estis Zamenhof. Studoj pri Volapuko montras, ke jam en la volapuka movado oni parolis pri la Interna Ideo. La reviziismo de Zamenhof celis revizii Šefe la leksikan kaj fonetikan konceptojn de Volapuko, fakte krei novan kvaliton interlingvistikan. Sen Volapuko kaj ties interna ideo ne naski°us Esperanto. Ni ne forgesu tion. Eble iusence aliajn reviziistojn oni povus meti al la skolo de IALA (naturalismaj tendencoj, ekz-e, Interlingua), tio estas krei interlingvon sur la alia soci-lingvistika koncepto ol Esperanto. Tiuj pruvoj en socia senco estis praktike sensignifaj, tamen ne-neglektindaj en la interlingvistiko.

    Reformistoj ař la infana malsano de interlingvismo

    Reformistoj ne estas reviziistoj. Unu el cent ekzemploj estas Ido. Estas du tipoj de reformistoj:

    1) sociaj: ili pensas ke eta reformo de Esperanto faciligos °ian sukceson. Tiele oni proksimigis Idon al la franca; fakte oni povas diri, ke Ido estas "la idiomo por omni" de la franca lingvo. Tiutempe eble Ido havis teorie fortan politikan kaj socian motivojn. Se la franca hodiař havus la saman presti°on kiel la angla-usona, eble efektive Ido estus hodiař tiu fama langue ařiliaire internationale. Bedařrinde, la presti°o de lingvo venas de ties ligoj kun la ekonomia, politika kaj kultura povoj, nur iom de demografia faktoro (la Šina, la plej uzata, ne estas internacia). La unuaj idistoj kalkulis je la helplingvo de la franca lingvo. Ili eraris ne lingvistike, sed politike. La eraro estis la troa ligo al la franca mem en ties internacia komunika rolo, sen antařvidi la falon de la franca meze de la 20a jc. Tio atendas la anglan en la sekva generacio. Proksimi°as la venko de la hispana, eŠ en "la fařko de la leono", tio estas en Usono mem!

    2) alia tipo estas riparistoj: ili pensas, ekz-e, ke se oni ■an°us la manieron skribi la Šapelitajn literojn ař likvidus ilin, tiam Esperanto progresus. Jam ja idistoj tion faris, Šu ili progresis?

    Iltis-istoj ař riŠigi Esperantan leksikon

    Alia grupo, forte manifestinta sian koncepton, estas ligita kun tiel nomata Praga skolo kaj Iltis-eldonejo. Ili pensas ke Esperanto estas mizera leksike, ke °i posedas tro da mal-vortoj, ke ekz-e malmola ne signifas dura, kaj ke prefere knabino estu linda ol beleta. Ke la belarta lingvo meritas estetikan, leksikan riŠecon.

    Ofte mi konsentas kun tia argumentado, tamen tio dependas ne de la lingvo mem, sed de ties socia uzo. Mi povus diri en la pola frazon, leksike riŠegan, kiu fakte estus en la pola korekta lingvo, sed ne komprenebla por alia polo. Intelektulo komprenos °in, plebano ne komprenos. Sed tiu intelektulo ankař silente pensos pri mi en sia kapo: "kial tiu idioto parolas kun plebano per tia lingva╝o". Jam en la Biblio oni diris ke pli bone esti sana ol malsana kaj riŠa ol malriŠa. Ău vere la homo ne pli multe profitus, kiam li estus pli sana ol kranka ař pli riŠa ol povra? Claude Piron donis la respondon en La Bona Lingvo.

    Pseřdopolitikistoj

    Kvankam neniam ili diros, ke ili politikumas, ili efektive politikumas. Esperantistoj estas neřtralaj pri politiko, sed ne-neřtralaj pri la lingvo-problemoj. Tiun sintenon mi taksas hipokrita, por ne diri ridinda! Eble estas ankorař pli terure, ke ili ne vidas rektan ligon inter politiko kaj lingvo, kiu ekzistas en politiko de preskař Šiu lando, plej forte °uste en Francio. Ili donas impreson scii, kio estas aparte la graveda virino kaj aparte la seksumado, sed ne scii, ke inter tiuj du fenomenoj okazas ligo. La pseřdopolitikistoj jam estis kritikitaj lige kun fa■ismo kaj stalinismo. Tiu periodo feliŠe fini°is, sed la pseřdopolitikistoj restis.

    En Francio Šiuj estas Francoj, eŠ se ili estas Bretonoj, Baskoj, Katalunoj, Alzacanoj ktp. La ■tato ne rekonas etnan diferencecon de siaj lo°antoj. Konsekvence °i rekonas nenion, kio ne estas kulture franca ař simple franca. Kiel Francio rekonu Esperanton, se °i detruas proprajn ařtoktonajn lingvojn? Kial francaj esperantistoj regule ne protestas? Ili rajtas al tio, ili vivas en la demokrata ■tato, neniu ilin punos pro la protestoj. Ver■ajne ili pensas, ke la afero ne koncernas ilin. Eble ne, sed tiam ili ne parolu pri la Fina Venko, kaj kritiki rařmismon de tia pozicio, kvankam Šiam ebla, samtempe estas sensenca. Do ili prefere trinku kafon kaj kongresu.

    Tiu tendenco pri la neřtraleco eŠ pri neřtralaj aferoj, el kiu rezultas la lingva justeco pere de Esperanto, estas grava malsano de la tuta Oficiala Movado. La plej fre■a estas la Manifesto de Prago, kiun subskribis pli ol 10 mil personoj. Por ■pari miajn nervojn mi °in ne komentu! Tamen mi rajtas demandi, kia estus rezulto de tiu manifesto, se °in subskribus 100 miloj ař 100 milionoj da homoj? La sama! Estus honeste diri, okaze de la fiera informado pri la amasa subskribado de la Manifesto de Prago, ke ion similan, nome peticion al UN, lanŠis en la sesdekaj jaroj la stabo de Lapenna, kaj tiam °in subskribis Š. unu miliono da individuoj kaj preskař kvar mil organizoj, sed °i donis neniun rezulton. Tion oni devas klare skribi en la organo. Al kiu oni sapumas okulojn! La esperanta plebo havas kurtan memoron, sed ne intelektuloj -- jen ekzemplo de la manipulado.

    Monda turismo

    Ekzistas du tipoj de monda turismo en Esperantujo. La unua tipo estas okcidenteřropa, kiu havas monon, sed bezonas aldone presti°on, tiun do li Šiam trovos kiam li veturos de Luksemburgo al Mongolio. Mongoliano voja°anta al Luksemburgo ne nur ne trovos presti°on, sed renkontos problemojn jam en unua tago de la voja°o, kiam por trambileto li pagos du dolarojn. Por iom egaligi la ■ancojn servas la Monda Turismo. ěi servas ankař por organizi amasvoja°ojn de la malriŠaj landoj al la riŠaj. Dum du semajnoj esperantaj krokodiloj promesas kaj eŠ strebas lerni Esperanton, sed post la reveno de la voja°o ili rigardas hejme usonajn filmojn en siaj naciaj lingvoj pensante ke jam la temp' estß komenci.

    Literaturo (kia verko?)

    Pli ol ortodoksaj Judoj kiuj atendas Mesion, esperantistoj atendas la Šefverkon. En nia historio oni jam kelkfoje anoncis la Šefverkon, sed poste okazis, ke ankorař oni devas iom atendi.

    Mi revas iam legi, ke oni tradukis en plurajn naciajn lingvojn La infanan rason de William Auld. Ke UEA eldonis °in en la serio Oriento-Okcidento en 30 lingvoj. Aldone kun kritika analizo de la traduka╝oj. Mi estus la unua, kiu aŠetus 50 ekzemplerojn! Jen unu el la plej gravaj mankoj propagandi la lingvon. Praktike mi havas nenion por montri al miaj kolegoj profesoroj. Nenion! La Infana Raso en dek, ař dudek ař tridek naciaj lingvoj. Ău ion similan povas lanŠi La Ondo de EsperantoLiteratura Foiro ař kune? Des pli, ke oni parolas pri eventuala literatura Nobel-premio al nia literaturo.

    Mi ne komprenas la blindan ununuran direkton de naciaj lingvoj al Esperanto. FeliŠe, Esperanto ankorař ne krevis de Šiuj naciaj antologioj. Cerxe nia literaturo ne kapablas naski novan Dostojevskij, Mßrquez ař Haszek. La tuta 19-jarcenta literaturo estis naciisma, pri la amo al sia popolo, eble eŠ en bona senco de la vorto. La tuta verkaro de Dostojevskij estas finfine demando pri la rolo de la inteligencio en Rusujo; la tuta verko de Mann -- la sama demando por Germanio! Poste okazis Gulagoj kaj Koncentrejoj, tamen siatempe la nacia demando estis °usta, sed la plebo ne povis °in kompreni. La nuna literatura tendenco, almenař en Eřropo, varias inter prozo, poezio kaj eseo kaj finis feliŠe pri la naciaj demandoj. Tiaj estas verkoj de Czeslaw Milosz, Iosif Brodskij ař Umberto Eco. Tiu lasta preskař povus verki en Esperanto, sed li ne verkas. Tamen li donis al Esperanto pli da internacia presti°o ol la °isnuna esperanta literaturo. Eniri en la universalan literaturon kiel iam Gogol hodiař ne eblas. Ne nur per Esperanto, per neniu lingvo. La tempo de la literaturo fini°is. FeliŠe la klasikuloj postlasis sufiŠe da verkoj.

    Pedagogio (sed nur cibernetika, orientig-kleriga)

    Oni opinias, ke dank' al Esperanto oni povas akceli scipovon de aliaj lingvoj, Šefe eřropaj. Estas pri tio klaraj pruvoj. Problemo estas, ke de la pedagogi-lingvistika vidpunkto oni povas same fari per Ido, Interlingua, kaj aliaj "artefaritaj" lingvoj. Kial °uste Esperanto? Ăar Esperanto posedas certan socian valoron, kiun ne posedas aliaj artefaritaj lingvoj.

    Mia konato, bedařrinte jam forpasinta, profesoro pri lingvistiko Še Varsovia universitato Tadeusz Michalski, ripetadis: post la tuta interlingvistika periodo preskař Šiu inteligenta doktori°onto povas krei korektan artefaritan lingvon. Sed nur geniulo povas °in meti en la socian uzon. Li mem sciis Esperanton, sed li ne vidis eblecon utiligi °in kiel intelektulo, alia aktivado ne interesis lin. Unu el la korifeoj de la moderna lingvistiko Jan Baudouin de Courtenay sciis Esperanton, sed li ne sciis utiligi °in. Oni povas fari liston de unuagradaj intelektuloj, kiuj scipovis Esperanton, sed ne scipovis utiligi °in.

    Cibernetikaj pedagogoj ■ajnus diri: se Esperanto estas bona por orientiga pedagogio °i estas ankař bona en si mem. Jen tie ka■i°as konvinko, ke per tiutipa pedagogio oni valorigus Esperanton ekster Esperantio. Kion mi riproŠu al ili? Certe nenion!

    Malegaleco. Neniu kulpas, sed neniu povas havi la kvietan konscion!

    Ne ekzistas en la mondo alia socio, kie la vivnivela malegaleco estus tiom drasta kiom en Esperantio. Se ni prenas esperantistaron kiel tuton, la vivnivel-diferencoj inter la statistika okcidenteřropa esperantisto kaj ties amiko en Siberio ař Togolando estas la sama kiel inter tiuj, kiuj devas fari distancon de kvincent kilometroj, sed la unua per ařtomobilo, la alia per biciklo. Kompreneble -- diros la unuaj -- mia ařtomobilo kostis, mi ne ricevis °in senpage. ěi povas en la vojo panei, mi devos pagi riparon, mi devas aldone aŠeti benzinon, finfine pli sane estas bicikli ktp. Lař la okcidenteřropaj kriterioj (ekz-e, en Eřropa Unio) la vivnivela diferenco inter plebo kaj meza klaso ne povas esti pli granda ol 1 : 4, se ne, °i produktas revolucian socian atmosferon kaj konsekvence ribelon.

    Ni honeste komparu la statistikan vivnivelon en Eřropa Komunumo kaj Bulgario, Ukrainio, Rusujo, kie vivas ne malpli da Esperantistoj ol en la Eřropa Unio. Kaj nun ni komparu la ■ancojn esperantumadi de Svedo kaj Albano. Mi scias, ke tiuj vortoj estas dolorigaj por okcidentaj esperantistoj sed, bedařrinde, ili estas evidentaj. Pro tio mi ripetas: neniu kulpas, sed neniu povas havi kvietan konscion!

    Zamenhof estis relative malriŠa kompare kun tiutempaj okulistoj varsoviaj. Li kuracis multajn homojn senpage. Se ni volas havi esperantistojn en la malriŠaj landoj ni devas ankař priservi ilin, kiel Zamenhof la malriŠajn. Pro tio mi ne povas kompreni Šiujn pa■ojn por konkeri per Esperanto la Trian Mondon, precipe, la islaman mondon (tio estas aparta problemo). Se malriŠaj esperantistoj ne havos eblon aŠeti esperantajn produktojn (Šefe librojn) kaj profiti iusence de la turismo esperanta, ili ne partoprenos nian kulturon, ili estos nur objekto de niaj koloraj fotoj.

    dařrigota


    Anton ĂeŽovŽameleono

    Novelo de Anton ĂeÂov

    Sur bazara placo iras polica inspektoro OŠumelov en nova uniforma palto, kun saketo enmane. Post li mar■as rufa policano kun kribrilo plenplena da konfiskitaj grosoj. Regas silento... Sur la placo estas neniu... La malfermitaj pordoj de butikoj kaj drinkejoj gapas al la mondo triste, kvazař malsataj fařkoj; apud ili ne estas eŠ almozuloj.

    -- Do, vi mordemas, malbenita? -- subite ařdas OŠumelov. -- Hej, knaboj, ne lasu °in forkuri. Nun mordi ne licas. Tenu °in! Ha... a!

    Ařdi°as hunda jelpo. OŠumelov rigardas flanken kaj vidas, ke de la hejtligna magazeno de negocisto PiŠugin sur tri kruroj saltkuras hundo, de tempo al tempo retrorigardante. ěin persekutas viro en indiena amelita Šemizo kaj malbutonita ve■to. Li kuras post °i kaj, ╝etinte la korpon antařen, falas teren kaj kaptas la malantařajn krurojn de la hundo. Ařdi°as duafoje la hunda jelpo kaj krio: "Tenu °in!" El la butikoj el■ovi°as dormemaj viza°oj, kaj baldař Še la magazeno, kvazař el sub la tero, aperas homamaso.
    Bildo de Ma■a Ba╝enova por Žameleono
    -- Ůajne, estas malordo, via mo■to!.. -- diras la policano.

    OŠumelov faras armeeskan duonturnon liven kaj mar■as al la amaso. Ăe la pordego de la magazeno li vidas la supre menciitan viron en la malbutonita ve■to kiu, levinte supren la dekstran manon, montras al la amaso sian sangantan fingron. Sur lia duonebria mieno kvazař estas skribite: "Jen mi prenos de vi kompenson, kanajlo!" kaj la fingro mem aspektas kiel signo de l' venko. Ăi tiun viron OŠumelov rekonas kiel juveliston Žrjukin. En la centro de la homamaso, dismetinte la antařajn krurojn kaj tremante per la tuta korpo, sur la tero sidas la kařzanto de l' skandalo -- blankfela levrelido kun akra muzelo kaj flava makulo sur la dorso. En °iaj larmantaj okuloj estas esprimo de angoro kaj timego.

    -- Pro kiu okazo Ši tie? -- demandas OŠumelov pu■ante sin tra la amaso. -- Kial Ši tie? Kial vi la fingron?.. Kiu kriis?

    -- Mi iris, via mo■to, neniun incitante... -- ekparolas Žrjukin, tusante en la pugnon. -- Por trakti pri hejtligno kun Demetrio DmitriŠ, kaj subite tiu pleba hundo, tute sen kařzo, mian fingron, jen... Pardonu min, sed mi estas viro, kiu laboras. Mia laboro estas subtila. Oni do pagu al mi, Šar tiun Ši fingron mi eble dum semajno ne povos uzi... Neniu le°o, via mo■to, preskribas tion, ke oni pro bestaŠo suferu... Se Šiu mordos, prefere oni ne vivu en tiu Ši mondo.

    -- Hm!.. Jes... -- OŠumelov severe diras, tusante kaj movante la brovojn. -- Jes... Kies estas la hundo? Mi tion ne lasos senpuna. Mi montros al vi, kio farendas, se oni lasas hundojn sen prizorgo. Necesas atentigi pri la sinjoroj, kiuj neglektas ordonojn. Post kiam oni monpunos tiun fiulon, li scios, kion signifas hundo kaj alia senprizorga bestaro. Mi lin dra■os plej ekzemple!.. Jeldyrin, -- li diris al la policano, -- eksciu, kies estas la hundo kaj verku protokolon! Kaj la hundon necesas ekstermi. Senprokraste! Probable °i estas rabia... Mi demandas, kies estas la hundo?

    -- ěi eble estas de generalo Čigalov! -- krias iu el la amaso.

    -- Ău de generalo Čigalov? Hm!.. Forprenu, Jeldyrin, mian palton. Terura varmego! Probable baldař pluvos. Mi nur ne komprenas, kiel °i povis vin mordi? -- OŠumelov adresas sin al Žrjukin. -- Ău °i kapablas atingi vian fingron? ěi estas eta, sed vi estas jena grandegulo! Vi ver■ajne °issange vundis la fingron per najlo, kaj poste ekhavis la ideon pri kompenso. Vi ja... konata popolo estas! Mi bone konas vin, diablojn!

    -- Li, via mo■to, en °ian muzelon ■ovis cigaredon, por amuzo, kaj °i sin montris ne dupo kaj mordis. Kverelema ulo li estas, via mo■to.

    -- Vi mensogas, unuokululo! Vi nenion vidis, kial do vi mensogas. Lia mo■to estas sa°a sinjoro, kaj li komprenas, kiu mensogas kaj kiu parolas sincere kvazař antař Dio... Sed se mi mensogas, ni iru al la ju°isto. En lia le°o Šio estas skribita. Nun Šiuj estas egalaj. Mia frato ja servas kiel °endarmo, se vi deziras scii...

    -- Ne palavru!

    -- Ne, °i ne estas generala... -- sa°-aspekte rimarkigas la policano. -- Tiajn la generalo ne havas. Li havas plejparte halthundojn.

    -- Ău vi certe scias tion?

    -- Certe, via mo■to.

    -- Ankař mi scias. La generalo tenas multekostajn purrasajn hundojn, sed tiu Ši estas diablo-scias-kia! Nek felo, nek muzelo: nura plebeco... Ău teni tian hundon? Via cerbo iris promeni! Ău vi scias, kio okazus, se tian hundon oni vidus en Peterburgo ař en Moskvo? Tie oni ne konsultus la le°on, sed tuj mortigus. Vi, Žrjukin, estas viktimo kaj ne lasu la aferon nefinita... Necesas doni bonan lecionon! Jam!

    -- Sed eble °i estas generala... -- la policano pensas voŠe. -- Ja sur °ia muzelo nenio estas skribita... Antař kelkaj tagoj mi vidis tian hundon en lia korto.

    -- Certe, °i estas generala! -- voŠis iu en la amaso.

    -- Hm!.. Metu, frato Jeldyrin, sur min la palton... Ial vento aperis... Mi febretas... Konduku °in al la generala domo kaj demandu tie. Diru, ke mi °in trovis kaj sendis al li. Kaj diru, ke oni ne ellasu °in eksteren... ěi eble estas multekosta, kaj se Šiu porkulo pikaŠos °ian nazon per cigaredo, °i baldař estos kripligita. La hundo estas besto delikata... Sed vi, ■tipkapulo, mallevu la manon. Ăesu elmontri vian stultecan fingron! Vi mem kulpas!...

    -- Jen iras la generala kuiristo, ni lin demandu... Hej, ProÂoro! Venu Ši tien! Vidu la hundon... Ău via?

    -- Jen vi elpensis! Tiaspecajn ni neniam havis.

    -- Do, ne estas pri kio demandi, -- diras OŠumelov. -- ěi estas senmastra. Ne necesas longe paroli... Se estas dirite, ke °i estas senmastra, °i do estas senmastra. Necesas ekstermi °in kaj fino.

    -- ěi ne estas nia... -- dařrigas ProÂoro. -- ěi apartenas al la frato de la generalo, kiu venis antař nelonge. Nia generalo ne ■atas levrelojn. Sed lia frato estas ■atanto...

    -- Ău vere venis la frato de l' generala mo■to? Ău Vladimiro IvanoviŠ? -- demandas OŠumelov, kaj lian tutan viza°on inundas humila rideto. -- Ho, Dio! Sed mi ne sciis! Ău li bonvolis veni por gasti?

    -- Jes, por gasti...

    -- Ho, Dio!.. La fraton vidi li sopiris... Sed mi eŠ ne sciis! Do la hundeto estas lia, Šu? Mi tre °ojas... Prenu °in... Tamen la hundeto estas nemalbona... Tre vigla... Jen, kaptis la fingron de tiu ulo! Ha-ha-ha... Nu, kial vi tremas?.. Rrr... Rr... Koleras, kanajlo, la hundidŠjo...

    ProÂoro vokas la hundon kaj foriras kun °i de la magazeno... La amaso ridegas pri Žrjukin.

    -- Mi ankorař traktos vin! -- minacas lin OŠumelov kaj, kunbaskigante la palton, dařrigas sian iron sur la bazara placo.

    Tradukis Tatjana V■ivceva

    Pro tiu Ši traduko nia fidela leganto Tatjana V■ivceva (Miass) i°is lařreato de "Liro-99". Ůia traduko aperos en la unua volumo de la "Rusa Antologio".


    Japanio plu aktivas eldone

    La rubriko Laste aperis de la revuo Esperanto en 1999 registris nur tri librojn el Japanio, tamen en la lando de l' Sunlevi°o pasint-jare estis eldonitaj pli ol dek libroj en kaj pri Esperanto. Kaj tamen oni eldonis pli da japanlingvaj ol esperantlingvaj libroj. La suba artikolo pri la pasint-jara E-eldonado en Japanio, unue aperis en la februara kajero de La Movado, kaj la ařtoro tre afable reverkis °in speciale por La Ondo.

    Japana E-Librokooperativo (JELK), la librofako de Kansaja Ligo de E-Grupoj eldonis konversacian gvidlibron Nova klaso de interparolo en Esperanto parte reverkitan de Takeuti Yosikazu. JELK eldonis ankař japanlingvan esearon de Miyamoto Masao (1913-1989), Elektitaj eseoj pri literaturo oma°e al la deka datreveno de lia morto.

    Eldonejo Riveroj ankař eldonis unu esperantan kaj du japanlingvajn librojn: la esperanta estas Vivo kaj verkoj de Miyamoto Masao, kolekto de memorigaj artikoloj verkitaj de William Auld, Ulrich Lins, Vilmos Benczik, Giorgio Silfer, Manuel de Seabra kaj aliaj; kaj la japanlingvaj estas Pri esperantaj libroj de Yamaguti Mitio, kolekto de liaj recenzoj publikigitaj en La Movado, kaj Tri semajnoj en Pollando de s-ino Tahira Masako, raporto pri ■ia voja°o. Kvankam la revuo Riveroj akurate aperis Šiusezone, °i Šesis en la lasta novembro, lasante entute 26 numerojn.

    Japana E-Instituto estas la plej multmembra inter la landaj asocioj ali°intaj al UEA. Sed °i aktivas ankař eldone. La Ševalo de Motizuki estas kompleta muziklibro por kvarvoŠa korusa suito kun Esperanta traduko de Konisi Gaku apud la originala japanlingva teksto. Ău vi parolas Esperante? estas nova eldono de la konata konversacia sonbendo el Pollando kun la nove kompostita tekstlibro. JEI cetere iniciatis novan serion de bro■uretoj Ponto-Libroj, por malmultekoste liveri klerigajn dokumentojn pri utileco de Esperanto al la japana publiko.

    Libroteko Tokio de s-ino Syozi Keiko riŠigis sian katalogon je du novaj. Vera biografio de Zamenhof estas nova japanlingva, cetere senlegenda, biografio de Zamenhof verkita de s-ro Ito Kanzi surbaze de lia Plena Verkaro de Zamenhof. Raportoj el Japanio 2 de s-ro Hori Yasuo estas dařrigo de lia sukcesa Raportoj el Japanio en 1997.

    Hori Yasuo mem eldonis kolekton de siaj japanlingvaj artikoloj Invito al Esperanto. Ankař alia veterano, Kurita Kimiaki, kolektis siajn japanlingvajn artikolojn pri la lingvo kaj proprakoste eldonis ilin.

    Oni eldonis japanlingvan tradukon de Tena de Spomenka Ůtimec faritan de Mori Singo. Tiu traduko estas lařdita ankař en la lando de la ařtorino.

    Oomoto eldonis esperantan tradukon de Diaj Revelacioj -- fundamenta verko de DeguŠi Onisaburo, la fondinto de Oomoto.

    Studrondo pri Lingvaj Rajtoj en Tokio kompilis kaj eldonigis Še ekstermovada eldonejo studkolekton Lingvaj rajtoj. La libro pri la lingvaj rajtoj estas unika kaj, lařdire, la unua en la japana lingvo.

    S-ro Egawa Harukuni, kiu kunlaboris kun ekstermovada grupo antař du jaroj, denove sukcesis eldoni libron ekster Esperantujo. Li tradukis japanlingvan bildrakonton Minakata Kumagusu pri fama japana natursciencisto. La bildrakonto paralele kun la originala japana teksto estas eldonita de grupo de bildrakontoj en la urbo de la tradukinto.

    Ne mankis eldona╝o pri la movado. Jokohama E-Rondo eldonis bro■uron de agadraporto de la lastaj dek jaroj okaze de sia 30a datreveno.

    Mine Yositaka


    ěui la misteran mirmondon

    Carroll, Lewis. Alico en Mirlando: Fabelo / Tradukis el la angla Donald Broadribb. -- 2a eldono, korektita -- Jekaterinburg: Sezonoj, 1999. -- 80 pa°oj. -- (Serio Mondliteraturo; Vol 8)
    Fabeloj estas gravega parto de nia vivo, sendepende de tio Šu ni konscias pri tio ař ne. De bebeco ni ařdas ilin de panjoj, poste legas lernante legi kaj nepre Šiam estas instruataj de ili pri la vivo kaj ties senfinaj kaj gravaj sa°a╝oj. Sendube fabeloj estis la plej unua speco de literaturo, iam ankorař senskriba, poste en formo de libroj. Verki fabelon povis nur "la popola sa°o" kun nepra kondiŠo ke ařtoro havas senfinan amon al la legonto kaj la tuta mondo. Oni devige devas scii multon pli ol ku■as surface. Fabelo instruas amuzante, pensigas kaj gvidas, eŠ post multaj jaroj, kiam la infaneco estas delonga historio.

    Pastro, brila matematikisto, amanta patro Charles Lutwidge Dodgson konata kiel Lewis Carroll, ařtoris unu el la plej famaj fabeloj pri aventuroj de malgranda knabino Alico en iu Mirlando, en kiun ■i trafas en unu somera posttagmezo. Ůi facile kaj nature akceptas tiun defion kaj sekvas serŠeme kaj kuriozeme la plej neordinarajn eventojn, renkontante bizaregajn kaj neforgeseblajn heroojn. SufiŠis nur sekvi kuniklon en ties truon por trafi Mirlandon plenan de freneza logiko, kie absurda╝o kaj malreala╝o estas naturaj kaj kutimaj.

    Certe Šiuj bestoj kaj entoj povas paroli, sed ne nur: ili argumentas, kontrařas, disputas, kondutas plej neatendite, Šiam tre Šarme, kvankam ofte timige. Alico, afabla, bonkora, scivolema knabino reagas nature al ili Šiuj kaj iliaj faroj. Evidente ■i estas ankorař tute nescia, kion pruvas ■iaj supozoj pri la obla tabelo, geografio, historio kaj aliaj kampoj. Sed ■i kura°as kaj Šiam restas firma en sia konduto. Jen ■i kvazař disdui°as kaj parolas kun si mem. Ůi malkovras rimedon ■an°i sian dimension kaj jam kvazař regas tiun kapablon. Son°o estas, sed son°o regata. Ver■ajne ne malmultaj infanoj spertis fenomenon kiam ili son°as kaj scias ke son°as kaj povas regi la eventojn. Ekkoni la mondon estas afero nefacila, postulanta certan koncentri°on kaj mens-emoci-penigon.

    La ařtoro gvidas sian heroinon tra la senfina serio de tute neatendeblaj eventoj. Kune kun Alico la leganto i°as pli kaj pli "kuriozige kuriozi°a", jam senpacience atendante kio sekvos en la sekvanta momento.
    Bildo el Alico
    Unu el la plej naturaj rimedoj de la atentokapto estas vortludo -- la plej malfacile tradukebla afero. La vortludoj estas la lingva kerno de la tuta libro, kune kun ties specifa╝oj de la anglaj kaj anglalingvaj reala╝oj. Leganto dekomence perceptas la vican paradokson kaj nur poste komprenas la veran signifon de la evento. Ăi-rilate la libro ■ajne estas principe netradukebla en alian lingvon, kvankam de alia flanko Šio estas tradukebla. Donald Broadribb brave akceptis la defion.

    La tradukinto tre atente kaj diligente prilaboris la tutan tekston, klopodante precize transdoni Šiujn necesajn leksikajn kaj stilajn specifa╝ojn. Leksike Šio fluis glate, kvankam de tempo al tempo mi sentis ke ne sufiŠis emocia intenseco de kelkaj esprimoj, ekzemple "Alico fikse rigardis °in" devus esti "Alico fikse kaj maltrankvili°e rigardis °in", ař "[birdoj] pepis ařdeble" devus esti "ridpepis", "Al Alico ne plaŠis la informo" eble devus esti "Tamen al Alico tute ne plaŠis ke oni tiel diris tion" kaj en "Sed Šagrenate ■i trovis °in malplena" mankis "tre" antař "Šagrenate".

    Iam mi havis impreson ke iuj propozicioj estas tro mekanike transdonintaj la anglan originalon, sed post kelka relego al mi tio ■ajnis jam ne tiom malglata. Ja nia lingvo rajtas akcepti ne nur la longe fiksitajn normojn, sed ankař ion alian, fre■an. Ekzemple frazon "Kaj mi diras ke estas doma°e, mi diras" mi mem dirus "Mi diras ke i°as jam tute doma°e ja", sed la traduka╝o de Donald estas tute bona. Ni ne timu "naci-lingv-ismojn" en esperanto! Iusence la lingva╝o de la traduko estas ia defio al la tro teda reala╝o Širkařa.

    Mi legis kun plezuro. Mi kredas ke Broadribb mem ricevis plezuregon tradukante la verkon. Li bone uzas riŠajn rimedojn de esperanto por krei flekseblajn vortsignifojn (kiel ekzemple "tutdume", "heliko heligas" -- "nigriko", "multe multa", eŠ "rigardi Dun", kie '-n' estas akuzativa fina╝o. Tre Šarmas la aritmetikaj "ambicio", "subbrakado", "multplikado" kaj "sinvido" kaj multaj aliaj trova╝oj. Broadribb senhezite enkondukas novajn interjekciojn "pla■", "trump", "tt, tt" kaj aliajn, aldone al la PIVaj "Šit", "uf".

    Sed certe ne Šiam (principe!) eblis transdoni la originalajn vortludojn, komencante de la uzo de vorto "seka [historio]", kiu angle jam pli profunde, lař mia persona gusto, ol en esperanto, signifas "tediga", kaj plue tra la neceso transdoni la anglajn "tale (rakonto) -- tail (vosto)" ař "turtle-tortoise-porpoise-taught us" kaj multaj aliaj okazoj. Tamen tio kion la tradukinto sukcesis el tio fari, estas mirinda. Mi aldonu ke la versaj tradukoj lař mi estas precipe bonaj.

    La libro estas nepre leginda de Šia infano (ař ařdata kiam gepatroj legas °in). Ankař adoltoj plezure legos °in, °uante la valoran lingvon. La Šefa impreso estas °uste plezuro tu■i la fabelon, serŠi misterojn, simple ridi je absurda╝oj, kunsenti kaj kuntravivi la misterajn kaj instruajn aventurojn kiuj nepre bone fini°u. Alico en Mirlando estas unu el la plej famaj libroj ■atataj de infanoj en multaj landoj. ěia sekreto ku■as en la vivo mem, en kiu amo, kura°o, scivolemo kaj senlaca preteco akcepti kaj fari ion novan donas la sencon vivi. Ni lernas ke ofte necesas fari nur unu, kvankam trovotan kaj ne-tuj-facilan, pa■on por penetri al la instruaj misteroj de la mondo.

    Gratulon al Donald Broadribb pro la farita traduklaboro, kiu ebligis espereble al multaj pluaj homoj °ui la misteran mirmondon de nia vivo!

    La libron akompanas bonegaj ilustra╝oj de John Tenniel el la originala eldono kaj Šarma pentra╝o Alica sur la kovrilo (eble tro a°a aspekte). La grafika aspekto estas senriproŠe plaŠa. Koboldojn ař misortografia╝ojn mi ne trovis, krom eble manko de unu apostrofo. Ăi eldono ne havas la plilongigitan versa╝on el la postaj originalaj eldonoj -- espereble en la tria eldono °i aperos.

    Andrej PeŠonkin


    Enkete kompili la liston

    Kompili liston de la plej eminentaj esperantistoj de la 20a jarcento estas tasko interesa kaj respondeca, almenař por mi.

    Interesa, Šar la laboro postulos foliumi dikajn volumojn de jarkolektoj de revuoj, arkivajn dosierujojn kaj albumojn de fotoj, el kiuj eblas elfosi interesajn faktojn nekonatajn ař jam de longe forgesitajn.

    Respondeca, Šar la elekto de tiuj, kiujn ni nomus la plej eminentaj esperantistoj de la 20a jarcento, devas esti kiel eble plej objektiva. Meti ař ne meti nomon en tia leksikono povus influi por eterne, ař almenař por (tre) longa tempo, en la pritakso de konkretaj person(ec)oj kun signifa kontribuo al nia lingvo kaj komunumo.

    Tial enketo multe helpos por orienti°i, eventuale kiujn nomojn konkrete mencii en la libro La cent plej eminentaj esperantistoj de la 20a jarcento, eldonota de LF-koop. Invitataj respondi al la demandoj de la enketo estas la legantoj de Literatura Foiro, Heroldo de Esperanto, La Ondo de Esperanto kaj Debrecena Bulteno (la revuoj ali°intaj al la Pakto por la Esperanta Civito).

    La preferoj, rezulte de la enketo, influos ankař la decidon, kiun kriterion elekti por selektado de la nomoj en la libro:

    La unua ebleco: la listo enhavu la nomojn gravajn nur mikrosocie: pro siaj kontribuoj por nia lingvo, kulturo, literaturo, organizo.

    La alia ebleco: la listo konsistu el nomoj kun makrosociaj meritoj. Kvankam kelkaj el ili ne vivis tre aktive sian esperantistecon, ili iam lernis, parolis, uzis kaj propagandis esperanton, kaj nun akcentante al ilia esperantisteco, tio levos la presti°on de la esperantistaro.

    Selekti lař unu el tiuj du kriterioj por kompili la liston de la eminentuloj, povus kařzi ke la libro fari°os neplena, ne tute objektiva kaj tendenca. Por eviti tion, eblus selekti ankař miksite, lař ambař jam menciitaj kriterioj.

    Ăiukaze Zamenhof estas la unua en la listo. Al Šio cetera respondos la enketo.

    La respondoj al la enketo pri la libro La cent plej eminentaj esperantistoj de la 20a jarcento (naskitaj °is la Zamenhofa jaro 1959) bonvenas °is 10 jul 2000 al la adreso: Literatura Foiro, p.k. 26, BG-3000 Vraca (Bulgario), ař al la retadreso lofo@usa.net.

    Ljubomir TrifonŠovski

    Demandoj de la enketo

    proponita(j) nomo(j) por la listo:
    motivoj por propono de la nomo(j):
    propono pri eventuala(j) ařtoro(j) de la artikolo(j):
    eventualaj fontoj por detaloj pri la proponita(j) nomo(j):

    Atentigo por la ruslandanoj

    Ruslandaj esperantistoj povas ■pari kaj sendi siajn respondojn per la enlanda tarifo al la redakcio de La Ondo, kiujn ni kolektos kaj plusendos al la kompilanto.


    Gazetoj

    Kiu defendos la rajtojn de la esperantistoj?

    La novjara mesa°o de la prezidanto de LF-koop koncernis gazetaron.

    La regula apero de LF kaj de HdE, kun kreskanta intereso fare de la publiko, ekde marto 1999 riŠi°as per tria perioda╝o: la nova╝agentejo Heroldo komunikas. HeKo, je la servo de Šiuj ali°intoj al la Pakto por la Esperanta Civito, ne estas nia sola telematika atingo. Ekde 2000 Heroldo estos produktata plejparte en Slovakio, kaj Literatura Foiro eŠ komplete (inkluzive de preso kaj ekspedo) en Bulgario.

    Jen rezulto de la globali°o, por kiu ni investis finance kaj energie. Eble neniu entrepreno en Esperantio, nuntempe, produktas tiom da perioda╝oj en tiom da landoj. Samtempe LF-koop donis decidan impulson, per siaj laborfortoj kaj eksteraj kontaktoj, al la savi°o de KCE en Svislando. La 14an de junio 1999 KCE fine fari°is lařle°a posedanto de la unusola domo kiu restis el sep ekzistantaj antař la granda krizo de Gastejo Edmond Privat. Tio sekurigas definitive la futuron de la kulturcentro.

    Nia kooperativo ludis gravan rolon ankař en la unua vivojaro de la Pakto por la Esperanta Civito. Danke al nia kontribuo la dua Forumo povis okazi kaj sukcesi, interalie lanŠante la projekton de Karolovaro, nome la Konstitucion de la naski°onta Civito.

    Dum la fini°inta jaro la strategia debato paralele evoluis en Esperantio. La jam enradiki°inta dualismo en la percepto pri Eo kaj °ia parolkomunumo ■ajnas enfokusi°i je la vorto rajtoj. En Berlino kolego Kep Enderby proponis ke UEA transformi°u al perlingva movado, celanta la defendon de la Homaj Rajtoj. Nobla celo, povus respondi la "civitanoj" de Karolovaro; sed kiu defendos la rajtojn de la esperantistoj, ař esperantianoj?

    La komuna demando estas: kiel situigi nin vidalvide al la neesperantistoj? La respondoj diver°as: Šu ni fari°u unu el la movadoj batalantaj por la homaj rajtoj, ař ni fari°u subjekto de internacia juro, profilante nian propran, unikan identecon transnacian?

    Mi dediŠas Ši tiun novjaran mesa°on al Šiuj geamikoj kiuj klopodas, intelekte kaj praktike, evoluigi la demokratan debaton. Kun la espero ke, same kiel niaj perioda╝oj ne ignoras alies proponojn, la aliaj donu °ustan informadon pri la niaj.

    Marc Hiltbrand
    prezidanto de LF-koop


    Ricevitaj gazetoj

    Ařstria Esperanto-Revuo. 1999/10-12;
    Boletin Informativo. 1999/10-12;
    Brazila Esperantisto. 1999/309;
    Cerbe kaj Kore. 1999/1,2,3,4,5,6-8,9,10,11,12, 2000/1,2;
    El Popola Ăinio. 2000/1,2;
    Franca Esperantisto. 2000/514;
    Heroldo de Esperanto. 1999/16;
    KAE-Informilo. 2000/29;
    Komencanto. 2000/1;
    La gazeto. 2000/86;
    La Lampiro. 1999/94;
    La Ondo de Esperanto. 2000/2;
    La Revuo Orienta. 2000/1;
    La Verda Formiketo. 1999/47;
    L'esperanto. 1999/9;
    Libera Penso. 1999/1;
    Monato. 2000/1;
    Norvega Esperantisto. 1999/6.


    Mozaiko

    Tri premioj

    Ni ricevis 13 respondojn por la Novjara konkurso. La tasko estis komplika, kaj inter la venintaj respondoj nur 3 estis tute °ustaj. Tamen kelkaj respondoj havis nur po unu erareto. Ni promesis tri premiojn kaj ilin ricevos la plej atentemaj, nome: Nikolaj Batyrev (Udmurtio), Tore Johansson (Svedio) kaj Petras Ăeliauskas (Litovio). Ni gratulas ilin kaj deziras Šion bonan en la veninta jaro de la blanka drako.

    La °ustaj respondoj de la novjara konkurso:

    1. blanka; 2. anas'; 3. semi; 4. odori; 5. inko; 6. fianŠ'; 7. ondo; 8. ofte; 9. fino; 10. animalo; 11. ran'; 12. lantern'; 13. kredo; 14. dat'; 15. eÂo; 16. konfirm'; 17. map'; 18. naski°o; 19. kri'; 20. angi'; 21. vana; 22. do; 23. nutri; 24. kalpak'; 25. lo°io; 26. rad'; 27. lio; 28. aso; 29. teatro; 30. metr'; 31. Irak'; 32. Lion'; 33. dekado; 34. mala; 35. Ne°ulino; 36. neta; 37. mag'; 38. oni; 39. kosmetik'; 40. du; 41. tro; 42. ozono; 43. ekonomio; 44. spic'; 45. aneks'; 46. nea; 47. krono; 48. stagni; 49. ╝aluzi; 50. buton'; 51. nep'; 52. adi; 53. leg'; 54. glu'; 55. cent'; 56. tuj; 57. ╝urnalo; 58. mil; 59. bicikl'; 60. japan'; 61. egala; 62. car'; 63. tri; 64. tabl'; 65. jarmilo; 66. bar'; 67. mat'; 68. Eden'; 69. leterkest'; 70. REU; 71. pigo; 72. erari; 73. zenito; 74. man'; 75. latun'; 76. suit'; 77. edz'; 78. aluno; 79. plaŠa; 80. odo; 81. ora; 82. piko; 83. litr'; 84. kon'; 85. tag'; 86. klasa; 87. rol'; 88. atak'; 89. toleri; 90. SAT; 91. Šasa; 92. oktobro; 93. agat'.

    Bildoj: kandeloj, Šampano, nokt', drako, kat'.

    Tatjana Kulakova


    Krucvortenigmo

    Krucvortenigmo de I.Akimenko
    Horizontale: 3. Fari Šion necesan, por ke io iom post iom efektivi°u, reali°u, esti°u; 6. Maldika, plata kvarangula objekto, plej ofte farita el papero, kaj servanta kiel grundo por skribataj tekstoj ař pentrataj grafika╝oj; 8. Kava parto en la kapo de besto (do ankař de homo), per kiu la lasta sin nutras; 9. Konigi sian penson per vortoj, esprimi; 10. Dekfoje dek; 11. Perforte forpreni tion, kio apartenas al aliulo; 12. Havigi al si; 15. Povanta fari ion; havanta la ecojn ař plenumanta la kondiŠojn necesajn por fari ion.

    Vertikale: 1. Spirebla nesimpla gaso, kiu Širkařas la teron; 2. Trempi, meti iun ař ion en akvon, flua╝on, por lavi ař kuraci; 4. Ligna peceto ■mirita per fosforo ař speciala substanco, kiu ekbrulas per frotado; 5. PlaŠa, plezuriga; 6. Nefacile rompebla, solida, fortika; 7. Eligi materiajn nevideblajn korpetojn, kapablajn impresi flarsenton; 13. Parto de la korpo, enhavanta la cerbon; 14. Vesto, kiun portis la viroj en iamaj tempoj, kaj nun portas la virinoj kaj infanoj.

    Kompilis Ikar' Akimenko

    La respondoj devas atingi al redakcion antař 10 maj 2000. Vi povas respondi al la redakcia adreso ař al la retadreso de la rubrikestro: kulakova@akb.mplik.ru.


    El la ciklo "Socia moralo"

    Kial oni malaprobas naturismon?

    (Al patrino kaj filino G.)

    Varmega tag'! Do serŠas ni riveron,
    fu°ante de polvoza urba strato
    por °ui sunon, akvon kaj aeron
    per tuta korpo en natura stato.

    Jes ja, nudumi estas plej racie
    en kompanio sa°a kaj bonkora,
    sed iu sinjorin' lařtradicie
    sin kroŠas firme al moral' pudora:

    Indigne ■i protestas kaj akuzas
    nin pri malŠasta aŠa fiintenco.
    Honestas ■i! Do certe ■i rifuzas
    nudi°i antař vir'... sen rekompenco.

    Moralo de l' fablo

    ... Samtiel ankař ni, libere kaj sen tim'
    °ojigas unu la alian per intim'.


    Foje okazis

    Evidenta konkludo?

    Bildo de Gennadij ŮlepŠenko

    Iufoje ařstria fizikisto Ernest Mach (1838--1916) klarigis al ařskultantaro la esencon de la tiel nomata "nula komenco de termodinamiko", nome: se du sistemoj A kaj B termike ekvilibras kun la tria sistemo C, do ili nepre termike ekvilibras inter si.

    -- Hm, sinjoro profesoro, -- mire balbutis iu el la ařskultantoj, -- sed via konkludo estas tro evidenta!

    -- ěi ne Šiam estas evidenta! -- vigle kontrařdiris Mach. -- Ekzemple, virino A amas viron C, kaj ankař virino B amas la viron C. Ău tio signifas, ke la virino A amas la virinon B?

    Adaptis kaj pentris Gennadij ŮlepŠenko


    Frazoj

    Sendube estas dezirinde, ke kiel eble plej da homoj parolu nian lingvon. Tamen ni pripensu: kiu procenta╝o havas la inteligenton, mensan disciplinon, lernemon kaj volan forton por atingi tiun nivelon? Certe ne Šiuj, kiuj komprenas la utilon kaj gravecon de Esperanto... Ridindigi kaj mal■ategi ilin, kiel "krokodilojn" ne utilas al niaj intencoj...

    En Šiuj niaj rondoj kaj kunestadoj ni trovas kernon da esperantistoj, kiuj regas la lingvon. Aliaj °in balbutas iom. La tria kategorio eble scias nur kelkajn vortojn, sed ili ■atas la ideon kaj la etoson. Tiujn lastajn oni povas konduki iom post iom al la dua, eŠ al la unua nivelo, se oni partoprenigas ilin tre prudente. Konsekvence ni estu flekseblaj! Tro da rigoro malmultigas niajn vicojn, prudenta fleksebleco plimultigos ilin. Inter tiuj, kiuj regas la lingvon, sendube konvenas, ke ili °in uzu, kiel eble plej. Ău ni ne povas lerni de mezepokaj metiistoj kaj framasonoj? Ili sin dividas je majstroj, kunuloj kaj lernantoj.

    Werner Schad.
    Brazila Esperantisto. 1999: 309


    La angla plue disvasti°os. Ni devas helpi tiun Ši disvasti°on Šar °i venas el la deziro komuniki internacie, kaj tian komunikadon postulas la "amikeco inter popoloj". Kiel "la funkcio kreas la organon", tiel la ekzistanta internacia komunikado kreas la emon komunikadi. Kiam tiu Ši emo fari°os ur°a bezono, oni ekkonscios ke oni bezonas internacian lingvon kreitan por esti internacia, ke tia lingvo ekzistas kaj oni jam duone ellernis °in dum etfruktaj klopodoj por majstri la anglan.

    ... Se vi konscias kiacele nia lingvo estis kreita, vi ankař komprenas, ke la angla nuntempe estas nia ■ildo. Ni rajtos for╝eti °in nur tiam kiam ni havos alian.

    EugŔne de Zilah. La gazeto. 2000: 86


    Estas vero, ke nun ■rumpas la membronombroj en pluraj riŠaj landoj, Šar jam delonge UEA vivas per homoj membri°intaj en la tre aktivaj tridekaj kaj kvindekaj jaroj. Unuflanke tio kreskigas la kapitalon, pro testamentoj, kaj aliflanke °i malkreskigas la spezokonton, kio estas pli zorgiga. Povus ja esti, ke kelkajn tradiciajn agadojn ni ne plu povos teni samnivele. Sed samtempe malfermi°as grandegaj novaj perspektivoj, pro teknikaj kaj sociaj ■an°oj. Jam Interreto, ekzemple, simple forvi■is kelkajn el la plej grandaj baroj al la lernado kaj uzado de Esperanto, ekzemple en Ameriko, kie grandaj distancoj ofte disigas la homojn.

    Mark Fettes.
    Norvega Esperantisto. 1999: 6


    Stanjo forpasis

    Stanislava Chrdlovß, en Esperantujo konata kiel Stanjo, naski°is 1 okt 1954 kaj esperanti°is en 1969, sukcesis en la ekzameno de ĂEA pri kapablo instrui en 1972. Finstudinto de la universitato en Olomouc, fako pedagogio. Ůi instruis Esperanton precipe en intensaj kursoj en ĂeÂio, kaj eksterlande, interalie en San Marino kaj en Koreio (post tuttaga instruado de la ŠeÂa lingvo al universitataj studentoj).

    Kunverkinto de la Baza ŠeÂa konversacio (kun Miroslav Malovec) kaj de lernolibro por ŠeÂoj Esperantem za tri mesÝce (ankař en °i ■i verkis la konversaciajn partojn).

    El la E-agado de Stanjo ni menciu ■iajn prelegojn Še AIS pri sia fako pedagogio; dum UK en Prago ■i gvidis la kurson de la ŠeÂa eksprese, prelegis pri Prago kaj memstare preparis la nacian folkloran vesperon. En 1999, jam sciante pri sia sorto kaj malesperiga prognozo, ■i prelegis pri okcidentbohemiaj banlokoj dum la SAT-kongreso en Karlovy Vary kaj vigle partoprenis la organizajn laborojn de SAT-kongreso kaj ILEI-konferenco.

    Sendube tiuj, kiuj ařdis ■iajn prezenta╝ojn de ŠeÂa kaj moravia naciaj folkloroj (kantojn kaj dancojn) kaj admiris ■in en Moravia nacia kostumo, apenař forgesos tiun traviva╝on. Entuziasme ■i ŠiŠeronis tra Prago kaj la tuta ĂeÂio.

    Ůi apartenis al viglaj aktivuloj de la ĂeÂa E-movado kaj ekde 1995 ■i plenumis taskon de Šefdelegito de UEA kaj UK-peranto por ĂeÂio.

    Sian heroan sed vanan batalon kontrař la kruela malsano Stanjo malvenkis la 28an de januaro 2000. Ůi senteble mankos ne nur al la familio, sed ankař en Esperantujo. Ni petas Šiujn, kiuj konis ■in, ke ili dediŠu al memoro de Stanjo momenton da trankvilaj rememoroj.

    Vera Podhradskß, prezidantino de ĂEA
    Petro Chrdle, edzo

    La redakcio de La Ondo kaj la komitato de UES plej profunde funebras kaj kondolencas. Ni perdis bonan amikon kaj elstaran helpanton.


    En 1999 nin forlasis por Šiam:
    Sergej Fajzullin
    Lev Perevertajlo
    Umid RaÂmatullin

    Ni funebras kaj kondolencas.


    Donacoj

    FONDUSO "AMIKO"

    La donacoj al la fonduso Amiko estas uzataj por evoluigo de La Ondo de Esperanto

    Anonima (Moskvo, Ruslando) 71.00 RUR
    Nikolaj Batyrev (Ruslando) 103.00 RUR
    Yurij Karcev (Uljanovsk) 43.00 RUR
    Kataluna E-Asocio 16.70 EUR
    Dario RodrÝgues (Hispanio) 10.00 EUR
    Tapio Sormunen (Finnlando) 22.00 EUR
    Eric Walker (Britio) 30.00 EUR
    Manfred Westermayer (Germanio) 10.00 UER

    Entute en 1999 96.45 EUR


    ABONHELPA FONDUSO

    La abonhelpa fonduso financas sendadon de nia revuo al la personoj, kiuj ne povas mem pagi sian abonon.

    Anonima (Moskvo, Ruslando) 195.00 RUR
    Bard Hekland (Ruslando) 360.00 RUR
    Carmen Llapart (Hispanio) 180.30 EUR

    Entute en 1999 200.12 EUR


    FONDUSO "INFORMADO"

    La fonduso financas informadon pri Esperanto per disvastigo de flugfolioj pri esperanto, ekspedo de Ruslanda Esperantisto al amaskomunikiloj kaj ařtoritatoj, aperigo de reklamoj k.<|>s.

    Larisa Ůapo■nikova (Ruslando) 38.00 RUR

    Entute en 1999 1.36 EUR


    FONDUSO "TRANS LA KRADO"

    La fonduso estas uzata por ekspedo de lernomaterialo, gazetoj kaj libroj en Esperanto responde al informpetoj, kiujn ni ricevas el prizonoj.

    Bard Herland (Ruslando) 425.00 RUR

    Entute en 1999 15.18 EUR

    EŠ la plej etaj sumoj estas bonvenaj.

    La rublajn donacojn sendu perpo■te al Galina Romanovna Goreckaja (620077, Jekaterinburg-77, ab. ja. 67). La moskvanoj povas pagi al nia moskva reprezentanto Oksana Kostousova (Telefono: 4987212).

    Donacoj de alilandaj amikoj estas bonvenaj Še UEA-konto avko-u.

    Koran dankon pro la subteno!


    Kio estas "La Gazeto"?


    Celoj kaj rimedoj

    La Gazeto estas mondkultura revuo sendependa ne nur de politikaj, ■tataj, religiaj kaj alitipaj organiza╝oj, sed ankař de Šiaj skoloj, grupoj kaj grupetoj naciaj ař internaciaj. ěia celo estas alporti al esperantlingvanoj kiel eble plej fidindajn informojn malpropagandajn pri Šiuj fundamentaj aspektoj de civilizacioj, civilizoj kaj kulturoj estantaj kaj estintaj, kiuj iel gravas al la esperanta mondkoncepto.

    Por realigi tian grandiozan projekton °i disponas malgrandajn rimedojn: nur po ses 32-pa°ajn kajerojn jare, sed tiuj Ši kajeretoj akurate aperadas jam de 14 jaroj. Eldonadas ilin la Esperanto-Klubo de Metz, direktoras la revuon Madeleine de Zilah, redaktas, kunredaktas, enpa°igas, enretigas, disdonas kaj prizorgadas °in teamo, kies kerno estas en vila°eto nordfrancia kaj la pulpo dis■utita en Ameriko, Azio kaj Eřropo.

    La rubrikoj

    Vortoj de la redaktoro: eseoj de EugŔne de Zilah pri esperanto, pri esperantismaj moralo kaj ideologio, pri mondkulturaj problemoj.

    Leteroj: grumblaj ař kontentaj komentoj de LG-legantoj, ob╝etoj, utilaj precizigoj, scivolaj demandoj, sagacaj sugestoj.

    Nia vivo: vervaj raportoj, rektaj intervjuoj, surprizaj membiografietoj.

    Nia tribo: arkivaj anekdotoj pri verduloj.

    Ni legis: recenzoj, opinioj, sciigoj pri verkoj Esperantaj ař ne, fare de eminentaj kunlaborantoj.

    Nia lingvo: studoj pri la plej tiklaj problemoj de Esperanto.

    Ili diris...: mallongaj densaj tekstoj de po unu fama pensulo.

    Ludoj: krucvortenigmoj, ■akproblemoj...

    Ni ridetu: gajigaj tekstoj.

    Rakontoj: beletra aliro al kondutoj, moraloj, opinioj de homoj el diversaj kulturoj.

    Revuoj: atentigoj pri rimarkinda╝oj en aliaj gazetoj.

    Historio: analizo de historiaj eventoj mondkulture gravaj.

    Nia kulturo: artikoloj pri plej variaj temoj, de beletro kaj arto °is sociaj kutimoj kaj mistikaj vojoj, de tradukarto °is prisciencaj meditoj. Tradukoj de mensofrapaj pa°oj de famaj verkistoj (Mishima, Rushdie, Malrař, Fukuyama, Krishnamurti, Kafka, Churchill, Brodskij, Baudrillard, Brecht, Cezaro...).

    Debatoj: sencenzura pridiskutado de problemoj °entlemane esprimitaj (LG ne publikigas atakojn kontrař personojn nek permesas utiligi ad personam argumentojn) pri ia temo (naciismo, rařmismo, Sacco kaj Vanzetti, Usono, reformoj de Esperanto, ktp).

    Praktikaj informoj

    Vi trovas kolektojn de la revuo en la bibliotekoj de UEA (Roterdamo), de la Viena E-muzeo, de Hispana E-Muzeo (Sant Pau d' Ordal).

    Vi povas informi°i pri °i en la reto: http://osiek.org/lagazeto

    Vi povas °in aboni:

    Še La Gazeto, FR-55210 CreuŰ, Francio, sendante 165 francajn frankojn al po■tkonto La gazeto 1025 02 T, Nancy, per franca bankoŠeko ař per eřroŠeko;

    Še UEA: 59 guldenoj al konto edzi-k;

    Še FEL: 1100 belgaj frankoj;

    Še perantoj en multaj landoj; ekzemple, ruslandanoj simple sendu al Halina Gorecka (je la adreso de LOdE) rublan ekvivalenton de 12 usonaj dolaroj.

    Vi povas peti provekzempleron Še La Gazeto.


    PERANTOJ DE LA ONDO DE ESPERANTO

    AŢSTRIO: Leopold Patek, Martinstr. 104/38, AT-3400 Klosterneuburg
    AŢSTRALIO: Libroservo de AEA, P.O.Box 230 Matraville N.S.W. 2036
    BELGIO: Flandra Esperanto-Ligo, Frankrijklei 140, BE-2000 Antwerpen
    BRAZILO: Brazila Esperanto-Ligo, Caixa Postal 03625, Brasilia, DF 70084-970
    BRITIO: Esperanto-Asocio de Britio, 140 Holland Park Avenue, London, W11 4UF
    BULGARIO: Ljubomir TrifonŠovski, pk 26, BG-3000 Vraca
    ĂEŽIO: Vladislav Hasala, A.Dvorßka 1, CZ-696 62 Strßznice
    DANLANDO: Frederik Eriksen, Finsensgade 10, DK-4800 Nykobing F.
    ESTONIO: Virve Ernits, Mahla 65-1, EE-11215 Tallinn
    FINNLANDO: Heta Kesńlń, Kalamiehenkuja 3 D 32, FI-04300
    FRANCIO: Unui°o Franca por Esperanto, 4 bis rue de la Cerisaie, FR-75004 Paris
    GERMANIO: Esperanto-Centro, Rheinstr. 9, DE-12159 Berlin
            Manfred FŘhrer, Am Stadtpfad 11, DE-65760 Eschborn
    HISPANIO: Juan AzcuÚnaga Vierna, Gen. Dßvila, 127, por 7, 2 iz., ES-39007 Santander
    HUNGARIO: Attila Kovacs, Pf. 374, HU-7601, PÚcs
    IRLANDO: Joy Davies, 9 Templeogue Wood, Dublin 6W
    ISLANDO: HallgrÝmur Saemundsson, Godatun 10, 210, Gardabaer
    ISRAELO: Aleksandr Miki■ev, 20/1 Hameleh-Amacja-str., IL-77484 A■hod
    ITALIO: Itala Esperanto-Federacio, Via Viloresi 38, IT-20143 Milano
            Vi■nja BrankoviŠ, Via Leghissa 6, IT-34131 Trieste
    JAPANIO: Japana Esperanto-Instituto, Sinzyuku-ku Waseda-mati 12-3, T˘ky˘-to 162-0042
    KANADO: Kanada Esperanto-Asocio, P.O.Box 2159, Sidney, BC, Canada V8L 3S6
    KATALUNIO: Kataluna Esperanto-Asocio, Apartat 290, ES-08200 Sabadell, Katalunio
    KOREIO: KEA. Kang Byeon Han Shin Core B/D No 1601 Mapo-Dong 350 Mapo-ku, Seoul
    LITOVIO: Litova Esperanto-Asocio, p.k 167, LT-3000 Kaunas-C
    NEDERLANDO: UEA, Nieuwe Binnenweg 176, NL-3015 BJ Rotterdam
    NORVEGIO: Esperantoforlaget A.S., Olaf Schous vei 18, NO-0572 Oslo.
    POLLANDO: Maciej Wnuk, Skrytka 105, ul. Broniewskego 77-137, PL-01-865 Warszawa
    PORTUGALIO: Portugala Esperanto-Asocio, Rua JoŃo Couto, 6, R/C-A, PT-1500 Lisboa
    RUSLANDO: Nade╝da MiÂajlovna Ůeludjko, RU-620077 Jekaterinburg-77, p.k. 67
    SLOVAKIO: Milan Zvara, PopradskÚ Nab. 33, SK-058 01 Poprad
    SVEDIO: SEF, Lisbet AndrÚasson, S÷dra R÷rum pl 455, SE-24294 H÷rby
    SVISLANDO: Christoph Scheidegger, Im Schleedorn 6, CH-4224 Nenzlingen
    USONO: Esperanto-Ligo por Norda Ameriko, P.O.Box 1129, El Cerrito CA 94530


    LA ONDO DE ESPERANTO

    SENDEPENDA INTERNACIA REVUO.
    2000. N-ro 3 (65)
    Aperas Šiumonate
    Fondita en 1909 de Aleksandr SaÂarov
    Refondita en 1991
    Eldonas kaj administras: Halina Gorecka
    Redaktas: Aleksander Kor╝enkov
    Konstantaj kunlaborantoj: Maria Ba╝enova, Boris Kondratjev, Viktor Kulakov, Tatjana Kulakova, Valentin Melnikov, Sergio Pokrovskij, Wolfgang Kirschstein
    Adreso: RU-620077 Jekaterinburg-77, ab. ja. 67, Ruslando
    Telefono: (3432) 281711
    Telefakso: (3432) 775252 Esperanto 281711
    Elektronika adreso: sezonoj@mail.ru
    Hejmpa°o: http:/www.sezonoj.itgo.com
    Abontarifo por 2000:
        -- Internacia tarifo: 22 eřroj 24 usonaj dolaroj
        -- Orienteřropa tarifo: 15 usonaj dolaroj
        -- Ruslanda tarifo: 135 ruslandaj rubloj
        -- Aerpo■ta aldono: 4 eřroj ař usonaj dolaroj
    Konto Še UEA: avko-u
    Recenzoj. Bonvolu sendi du ekzemplerojn de la recenzota libro, kasedo, disko k. a. al la redakcia adreso.
    Eldonkvanto: 500 ekzempleroj
    Elektronika eldono: Abonebla Še nia elektronika adreso kontrař 10 usonaj dolaroj
    Anonctarifo:
        -- Plena pa°o: 100 EUR (1000 rub.)
        -- Duona pa°o: 60 EUR (600 rub.)
        -- Kvarona pa°o: 35 EUR (350 rub.)
        -- Okona pa°o: 20 EUR (200 rub.)
        -- Malpligrandaj: 0.50 EUR ař 5 rubloj por 1 cm▓
        -- Kovrilpa°a anonco, kun aldono de plia koloro, kostas duoble.
    Triona rabato por ripeto en la sekva numero.
    Donacoj. La donacoj estas danke akceptataj Še la redakcia adreso (ruslandaj rubloj) ař Še nia konto avko-u Še UEA (devizoj).
    Oni povas represi kaj traduki materialojn el La Ondo de Esperanto nur kun indiko de la fonto.
    (c) La Ondo de Esperanto, 2000.
    Subtitolo