Titolo

SENDEPENDA ĂIUMONATA REVUO. 2000. No 1 (63)


Ăi tiu dokumento uzas la signaron ISO-8859-3 (Latina-3a)

Foto de Milan Zvara (Slovakio)


ENHAVO

REDAKCIE

  • Al la legantoj
  • ĂEFARTIKOLO

  • Aleksander Kor╝enkov. Esperanto en 1999
  • INFORMOJ: TRA LA MONDO

  • Kep Enderby: esperantisto de la jaro 1999
  • IJK okazos en Honkongo
  • Vicprezidanto de UEA gastis Še Jordania ministro
  • 125 vizitantoj en la Centra Oficejo
  • Grigori Arosiev. Mez-Eřropa junularo konferencis
  • Mariana Evlogieva. Sofio'99 kun Esperanto-budo
  • Mojtaba Kheir-Khan. TEJOano instruis Esperanton en irana milit-organizo
  • Luis Serrano PÚrez. Monumento kaj placo samloke
  • UEA: ankař Ši-jare pli ol 7 mil membroj
  • La Evolukomisiono kunsidis en Svislando
  • Llibert Puig. Du kongresoj en Manresa: 29a Kataluna kaj 2a Transpirenea
  • Mauro La Torre. Projekto Interkulturo gajnigis komputilaron
  • Hans ten Hagen. Kampanjo 2000 en Nederlando
  • Henri Masson. Dekobligo en Vendeo
  • Ronald Bijtenhoorn. Agrabla kvarnivela semajnfino
  • Kurte
  • INFORMOJ: TRA RUSLANDO

  • REK-2000
  • Tatjana Kulakova. Zamenhofa tago en Uralo
  • Valentin Melnikov. ... kaj en Moskvo
  • Andrej Ananjin. Esperante ornamita Ivanovo
  • Konstantin ViÂrov. Triafoje en Tatarstano
  • Konstantin ViÂrov. Junuloj aktivas en Ăuva■io
  • Anatolij Masenko. Rezolucio pri Esperanto
  • Ljudmila Danilova. "Fontano de kreado"
  • TRIBUNO

  • Nikolao Gudskov. Kio estas SAT
  • Nora Caragea. Du precizigoj
  • Svitlana Pohorila. Ni devas ne dormeti
  • Grigori Arosiev. Iom pri tradukado
  • Frazoj
  • CIVILIZO

  • Sergio Pokrovskij. Pilgrimo en la Sanktan Landon (2)
  • BIBLIOTEKO

  • Aleksej Birjulin. Libro kiu kontrařis sian recenzon
  • Grigori Arosiev. Kroataj dramoj
  • Furora libro pri rasismo nun en Esperanto
  • Liro-99: Rekorda partopreno
  • Stano MarŠek. Nova vicredaktoro de "Heroldo"
  • Gazetoj (Literatura Foiro: 181; Esperantologio: 1)
  • Ricevitaj gazetoj
  • MOZAIKO

  • Tatjana Kulakova. Tri proverboj -- dek ses respondoj
  • Tatjana Kulakova. Japana krucenigmo
  • Gennadij ŮlepŠenko. Konkreta ekzemplo
  • DIVERSAČOJ

  • Niaj jubileoj kaj datrevenoj en 2000
  • Perantoj de "La Ondo de Esperanto"
  • Kolofono

  • Januara vinjeto de Ma■a Ba╝enova


    Redakcie

    "Al Šiuj niaj amikoj en diversaj landoj kaj urboj ni sendas per Ši nian koran gratulon je veninta nova jaro. Ni esperu, ke tiu Ši jaro alportos al nia afero grandan forton kaj proksimigos °in per pa■oj grandegaj al la ideala celo"
    -- per tiuj vortoj en la januara numero de la unua Esperanto-gazeto La Esperantisto por 1891 komenci°is la unua novjarfesta mesa°o en la historio de Esperanto (en januaro 1890 la jar■an°o ne estis aparte menciita). Kaj nur malmultaj redaktoroj sukcesas eviti la Zamenhofan tradicion jarkomence alparoli sian legantaron. Kun via permeso, ni pruntos kelkajn frazojn el tiu historie grava dokumento kaj
    "Pri nia programo en la nuna jaro ni ne bezonas paroli, Šar la legantoj °in jam scias. Ni diros nur, ke ni irados konstante lař la vojo, kiun ni unu fojon elektis ..."
    Ankař ni iros "la vojon celitan", kaj niaj malnovaj legantoj ankař en 2000 trovos en La Ondo la kutimajn rubrikojn kaj materialojn. Por la novaj legantoj ni tamen diru, ke jam Ši-kajere vi povas legi la tradician revuon pri Esperantujo en la jaro pasinta kaj ekscii la nomon de la Esperantisto de la jaro 1999. En la sekvaj kajeroj vin atendos panoramaj prezentoj de la libroeldonado kaj membrostatistiko, konati°o kun verkoj premiitaj en la lasta Liro kaj en nia dua Internacia Fotokonkurso.

    Kelkajn nova╝etojn ni havos (vidu la supran bildeton el la nova serio de Ma■a Ba╝enova). Ekzemple, jam februare ni komencos felietone aperigi studon pri la nuna stato de la esperantistaro, kiun al ni afable proponis Walter Zelazny, kaj kelkfrazajn prezentojn de la laste ricevitaj libroj.

    La pasinta jaro estis por ni malfacila, aparte pro tio, ke pro la financa krizo multaj el niaj Ruslandaj abonantoj nur malfacile povis trovi monon por aboni eŠ unusolan revuon en Esperanto. Tamen nia revuo estas ne Ruslanda, sed internacia, kaj nia legantaro pasint-jare ne malkreskis, sed kreskis dank' al plimulti°o de alilandaj abonantoj. Kaj tial

    "... ni povas diri, ke ni havas la rajton kura°e kaj kun la plej bonaj esperoj rigardi en la estontecon".
    Restas al ni fine nur ripeti ankorař kelkajn vortojn Zamenhofajn:
    "La amikojn de nia afero ni invitas al eble plej frua abonado de nia organo kaj ni petas ilin zorgi pri Šiam novaj abonantoj".
    Ni faros nian eblon, ke la jubilea jaro 2000 estu por Šiu el vi serena kaj agrabla, almenař dum vi estos legantaj La Ondon.

    ěis la renkonto en februaro!

    Halina & Aleksander

    La kovrilpa°a foto de Milan Zvara montras al vi la vintran pejza°on en Altaj Tatroj.
     


    ESPERANTO EN 1999

    La tradicia revuo pri la dumjara esperantista aktivado estis prezentita en Jekaterinburg je la Tago de Zamenhof (12 dec 1999).
     

    Denove du forumoj

    Nia Esperantujo ne estas granda. En la nuna mondo, lař diversaj taksoj, nur inter 40 °is 200 mil personoj uzas Esperanton por interkomuniki°o. Kaj la konscio pri nia reala amplekso iom post iom forpu■as la propagandajn nombrojn (eŠ se Aldo de Giorgi en la marta kajero de Esperanto, malgrař la scio pri la vera nombro -- lař li, ne pli ol 200 mil -- konfesis, ke li mem blufas pri milionoj, kaj proponis al la aliaj kunblagi).

    Ůajnus nature, se tiu eta grupo da adeptoj de Esperanto starigus forumon por libere inter■an°i ideojn kaj plani kunlaboron inter niaj asocioj, akademioj, fonda╝oj, gazetoj, turismaj oficejoj, ╝urnalistoj, eldonantoj, ařtoroj, kulturcentroj, esperantistaj entreprenistoj, lingvistoj kaj aliaj (kun invito de neesperantistaj fakuloj pri lingvaj kaj sociaj demandoj).

    Tiu forumo tařgus por diskuti planojn kun konsidero de la interesoj de la tuta esperantista komunumo kaj formi laborgrupojn el anoj de diversaj organizoj por kune fronti aparte gravajn taskojn (informkampanjo internaciskala, sociologiaj esploroj, nova enciklopedio, internaciaj konferencoj).

    Sed tia kunlaboro, kies neceson konscias Šiu normala esperantisto, ■ajnas nereala pro la rivaleco de niaj gvidantoj, ties ambicioj kaj pro malsamaj konceptoj pri la rolo kaj loko de Esperanto inter niaj Šefaj "partioj".

    Samkiel en 1998, ankař en 1999 okazis du forumoj. La dua kunsido de la Strategia Forumo de la E-komunumo, okazigita de UEA, arigis en Berlino reprezentantojn de pli ol 50 establoj. Oni denove ne sukcesis formuli komunan starpunkton, eble Šar la kunsido estis nur 2,5-hora, sed gravas, ke la Berlina prelego de Kep Enderby vekis diskuton en nia gazetaro.

    La dua Forumo de la Esperanta Civito (kadre de la 72a Kongreso de SAT, Karolovaro) havis malpli da partoprenantoj (8 paktintaj establoj kaj 3 observantoj) kaj pli da tempo (4 sesioj). Rezulte estis aprobita la projekto de Konstitucia Ăarto de la Esperanta Civito proponita por dujara diskutado antař la definitiva akcepto en la jaro 2001.

    Al la ideologia diskuto kontribuis ankař du studoj: Ău Esperanto postvivos la jaron 2045 de Tazio Carlevaro, kaj Esperanto sen mitoj de Ziko Sikosek. Jarfine formi°is komisiono pri la nova strategia laborplano de UEA por prezenti en Tel-Avivo dokumenton anstatař Kampanjo 2000.

    Levi kaj influi

    La supraj linioj koncernas la unuan taskon de Kampanjo 2000: "Levi la organizan kaj idean nivelon de la E-komunumo". La du aliaj taskoj estas: "Levi la presti°on de la internacia lingvo" kaj "influi la internacian vivon" -- informado kaj eksteraj rilatoj.

    En la informado okazis nenio nova. UEA lanŠis informkampanjon en la islama mondo, sed °ia efiko dume ne superas eŠ tiun de la artikolado de Viktor Kudrjavcev (kelkcent varbitoj); la informado en Germanio estis pli vigla pro la kongreso, ktp. Nia informado plu dependas de centoj da lokaj aktivuloj; kaj en nia komunumo apenař ekzistas sufiŠe da kunlaboremo kaj financo por mondskala kampanjo pri Esperanto. (La pasintjara precedenco Auld montras, ke Esperanto povas penetri en amaskomunikilojn sendepende de niaj planoj kaj kampanjoj.)

    La Balkana konflikto respeguli°is en Esperantujo per kelkaj rezolucioj ne aparte gravaj. Pli grava estas la Agado Espero, kiun iniciatis kaj tegmentis UEA, por helpi militviktimojn. Precipe efika estis projekto "Mil familiaj paka╝oj" de Humanitara Organizo Espero en Bosnio. Kadre de tiu projekto esperantistoj aŠetis ne mil, sed preskař du mil (ekzakte 1998) paka╝ojn (Šiu paka╝o kostis 50 DEM), refoje pruvinte, ke ankorař vivas la idealoj de Zamenhof kaj Hodler.

    Lař iniciato de UEA, Internacia Konferenco de Neregistaraj Organiza╝oj starigis temgrupan sesion pri "Lingvo kaj homaj rajtoj", kiu sub la gvido de Kep Enderby kaj post la enkonduka prelego de Lee Chong-Yeong unuanime rezoluciis pri rekomendo al EKOSOK diskuti lingvajn problemojn, fondi tiucelan komisionon kaj raporti pri la rezulto al la ěenerala Asembleo de UN. UEA partoprenis en kelkaj aliaj internaciaj konferencoj kaj ali°is al la subskribado por Manifesto 2000 verkita de Nobel-pacpremiitoj.

    ERA okazigis en la Eřropa Parlamento seminarion "De la kostoj de la (ne)komunikado al la organizo de lingva federaciismo", en kiu estis lanŠita projekto de ERA pri rajto al la internacia lingvo en 2020. IKEL plurfoje rezoluciis pri konfliktoj en la mondo. Esperanta PEN-Centro prezenti°is en la monda kaj regiona konferencoj de PEN. Ekster-rilate aktivis Francio kaj Italio. Startis projekto Indi°enaj Dialogoj por kunlaborigi per Esperanto organiza╝ojn de indi°enaj popoloj. Preskař cent klasoj partoprenas en la projekto Interkulturo de ILEI.

    Neřtraleco kaj homaj rajtoj

    La eksteraj rilatoj de UEA kaj ties Unesko-eca eldonado, lař Kep Enderby, ne estas sufiŠa manifesti°o de °ia socikampa aktivado. En Berlino li publike proponis: "ke UEA, pli senambigue ol nun, direktu sin al la protekto kaj progresigo de la homaj rajtoj °enerale". Lař li "Se UEA irus lař tiu vojo, UEA povus pli ol nun diskoni°i en la mondo, kun reputacio de asocio por homaj rajtoj kaj sociaj liberecoj, anstatař la nuna reputacio de nur lingva asocio. UEA i°us asocio por la homaj rajtoj, kiu uzas Esperanton, kaj kies politiko estus disvastigi Esperanton pli forte ol nun pere de Šefa pledo pri homaj rajtoj ař, se vi permesas, civilaj liberecoj".

    La propono de Enderby (kiun li faris en la rolo de la prezidanto de Esperanta Jura Asocio) trovis pozitivan reagon de pluraj aktivuloj, tamen °i implicas kelkajn problemojn, ekzemple:

    -- La statuto de UEA estas ambigua, kaj la prioritato al la homrajta aspekto neeviteble kolizios kun la statuta postulo pri neřtraleco pri "sociaj kaj politikaj problemoj".

    -- Nun la asocia financo prosperas, kaj la individua membraro estas stabila. Ău la esperantistaro donos subtenon al UEA kotize kaj donace, se tiu aktivi°os socie kaj akceptos starpunkton pri aferoj politikaj lař la homrajta dimensio?

    -- UEA ne havas realajn konkurenculojn en la neřtrala E-movado. Pledante por "sociaj liberecoj" °i trovos sin en la kampo, kiun plugas SAT, ERA kaj IKEL.

    -- Se la respekto de la homaj rajtoj efektive (ne nur statute) determinos la pozicion de UEA, Šu °i sukcesos "reveni sur la socian batalkampon" sen batali tiukampe kontrař la asocioj kaj gazetoj, kiuj subtenas malrespekton de la homaj rajtoj. Ekzemple, povos temi pri la pozicio de ĂEL kaj El Popola Ăinio en la problemoj Tibeta kaj disidenta; pri la asocioj en Kubo kaj Serbio ne defendantaj la rajtojn de la subprematoj tie; kaj fine pri la reformulo de sia rilato al la personoj, kiuj kunlaboris kun (ař estis pagataj de) komunismaj re°imoj en Sovetunio kaj Orienta Eřropo. Kiel reagus la koncernaj aktivuloj kaj la re°imoj, se al lokaj esperantistoj oni proponus partopreni en la homrajta agado kunlabore kun Amnestio Internacia?

    La problemoj, kiujn eble kařzus ■an°o de la prioritatoj, estas aparte studendaj, sed la unua rezulto jam estas: Kep Enderby estas proklamita kiel La Esperantisto de la Jaro.

    Kongrese

    La Berlina UK sukcesis pro la akurata organizado, sukcesa informado kaj altnivela programo scienca kaj kultura. Duafoje okazis la kongreso Azia, kun senprecedenca subteno de la kongreslando Vjetnamio. Malpli amasa kaj malpli subtenita estis la kongreso Amerika. IJK-55 en Hungario i°is la plej partoprenita IJK en la jaroj 1990aj. Dekoj da fakaj kaj landaj kongresoj kaj konferencoj estas apenař listigendaj. Ili okazis, kaj multaj ■atis ilin, kaj pri ili jam multe informis niaj amaskomunikiloj.

    Rete kaj gazete

    Cetere estas rimarkeblaj ■an°oj en nia interna informado pro la teknologia evoluo. Interreto dařre penetras en la vivon de la pli prosperaj landoj (kie lo°as la pliparto de niaj membroj, abonantoj kaj kongresanoj). Tio ja faciligis la laboron de la gazet-redaktoroj, kiuj povas preni informojn el la senpagaj ret-informiloj Gazetaraj Komunikoj de UEA, Heroldo Komunikas kaj Interredaktore (tiu lasta fari°is malpli regula pro la lanŠo de la pagenda servo RetInfo).

    Sed Šar ankař la ordinaraj legantoj nun povas facile kaj senpage ricevi informojn, la tradicia gazetaro devas trovi novajn formojn kaj manierojn de la informado kaj prestekniko. Monato sukcesis elkrizi°i per reinvito de Stefan Maul kaj aldono de koloroj. La Ondo proponas senpagan literaturan suplementon. Eventoj kaj Heroldo spertis problemojn pri la eldonritmo kaj dufoje ■an°is siajn (vic)redaktorojn. Kolor-riŠajn kovrilojn ekuzis Esperanto, Juna Amiko kaj Literatura Foiro. Kaj pluraj gazetoj aperas ankař rete.

    Cetere rete estas ařdeblaj pluraj radio-programoj per RealAudio. Tio koncernas ne nur la ■tatajn, sed ankař lokajn staciojn, kiuj antaře estis ařdeblaj nur en sia regiono. EŠ pli: kelkaj radioj ařskulteblas nur rete.

    Do, nia gazetaro konstatinde progresis pro la pli facile troveblaj informoj, kaj pro la konkurenco kun la reto, kaj pro la drasta evoluo de la komposta kaj presa teknologioj.

    Literature kaj kulture

    La teknologia evoluo faciligis ankař la libroeldonadon, kaj nuntempe oni ne devas multon investi por prespretigi kaj presi libron. Lař Laste aperis en Esperanto ankař en 1999 oni eldonis pli ol 200 librojn. Kaj ili estis bone aŠetataj: la libroservo en Berlino denove donis rekordan rezulton.

    Tamen antař eldoni libron, oni devas °in verki. Sed eŠ bona komputilo ne sufiŠas por verki bonan poemon ař novelon, kaj literature elstaras ne multaj el la eldonitaj libroj. Sed ver■ajne proporcie simila situacio estas ankař en aliaj lingvoj. Kiel la atuton de la jaro oni povas konsideri la novan tradukon de Fařsto (Karl Schulze). ěojigis niajn legantojn Alico en Mirlando (Carroll/Broadribb) kaj Noveloj el antikva Ăinio; rapide elŠerpi°is en Berlino la stoko de La ■tona urbo de Anna L÷wenstein. Posteume aperis Kritiko kaj recenzistiko en Esperanto de Karolo PiŠ.

    Sed la plej bonvena libro en 1999 estis esearo Lingva arto dediŠita al la 75-jaraj jubileoj de Bill Auld kaj Marjorie Boulton.

    En la nelibra kulturo aparte prosperis la projekto Kolekto 2000, kadre de kiu estas eldonitaj jam 8 kompaktaj diskoj. Sed la plej granda muzika atingo venis el Germanio, kie grupo Freundeskreis produktis albumon Esperanto, kies 250 mil ekzempleroj jam vendi°is.

    Bonan novan jaron 2000!

    Aleksander Kor╝enkov


    Kep Enderby: esperantisto de la jaro 1999 Kep Enderby

    La Ondo de Esperanto iniciatis en 1998 proklamon de la esperantisto de la jaro; al kiu ali°is reprezentantoj de diversaj tendencoj en la Esperanto-komunumo kaj sendependaj kompetentuloj. Kiel la unua lařreato pasintjare estis elektita skota poeto William Auld.

    Por 1999 fare de 9 kandidatigantoj estis proponitaj 13 personoj, el kiuj 10 elektantoj povis elekti po 1 °is 3 personojn. La 15an de decembro 1999, je la Zamenhofa Tago, estis anoncita la rezulto de la voŠdonado:

    Kep Enderby 6 voŠoj; Renato Corsetti 4; N.I. Sequoyah 2; Marjorie Boulton, Reinhard F÷ssmeier, Antonio Herrera, Gbeglo Koffi, Ilona Koutny, Geza Kurucz, Mauro La Torre po 1 voŠo.

    Per tio ařstralia juristo Kep Enderby, prezidanto de UEA kaj de Esperanta Jura Asocio, estas proklamita la esperantisto de la jaro 1999. Tiu Ši proklamo rekonas la meritojn de Kep Enderby en la fortikigo de Esperantujo (aktiva partopreno en multaj kongresoj kaj tre grava parolado en la Berlina kunsido de la Strategia Forumo de la Esperanto-komunumo) kaj en la eksteraj rilatoj (precipe aktivado en la Internacia Konferenco de Neregistaraj Organiza╝oj en Seulo).

    Halina Gorecka, sekretario

    Proponantoj (Kandidatigantoj):
    Marija Belo■eviŠ (Ekssekretario de ILEI),
    Vi■nja BrankoviŠ (Posedanto de "Orbis Pictus"),
    Renato Corsetti (Vicprezidanto de UEA),
    Istvßn Ertl (Redaktoro de Esperanto),
    Edmund Grimley Evans (Prezidanto de EAB),
    Wolfgang Kirschstein (Tradukisto kaj ╝urnalisto),
    Aleksander Kor╝enkov (Redaktoro de La Ondo de Esperanto),
    Bruno Masala (Gvidanto de AERA Še OSIEK),
    Valentin Melnikov (Poeto, ╝urnalisto, tradukanto).

    Elektantoj:
    Petr Chrdle (Estrarano de UEA, posedanto de KAVA-PECH),
    Viktor Kudrjavcev (Redaktoro de Komencanto),
    Lee Chong-Yeong (Eksprezidanto de UEA, prezidanto de KEA),
    Andy KŘnzli (Eseisto kaj historiisto),
    Geraldo Mattos (Prezidanto de la Akademio de Esperanto),
    Stefan Maul (Prezidanto de TEČA, Šefredaktoro de Monato),
    Mine Yositaka (Redaktoro de Riveroj),
    Sergio Pokrovskij (Sciencisto, tradukanto, eseisto),
    Roland Rotsaert (Kasisto de IKEF, redaktoro de La Merkato),
    Ljubomir TrifonŠovski (Ăefredaktoro de Literatura Foiro).


    IJK okazos en Honkongo

    Emblemo de IJK-56La venonta 56a Internacia Junulara Kongreso de TEJO okazos denove -- post Chonan en 1994 -- en Azio! Kaj eŠ en unu el la plej interesaj kaj vidindaj urboj de tiu Ši kontinento: en Honkongo 5-12 ařg 2000.

    TEJO speciale °ojas ke tiu IJK okazos °uste en tiu Ši vigla urbego en Suda Ăinio -- °i permesos al la partoprenantoj sperti la sintezon de la etoso de unu el la plej gravaj ekonomiaj centroj en la mondo kun tiu de la Šina kulturo. Tion garantias LKK kiu konsistas el lokaj junaj esperantistoj same kiel anoj de Ăina Junulara E-Asocio.

    En Honkongo eblos sperti la signifon de la temo de tiu Ši IJK per propraj okuloj: La transiro al tutmondi°o-tutglobismo en la 21-a jarcento. Tio Ši certe validas jam longe en la ekonomia senco kaj °uste tion eblas rigardi en Honkongo kie Šiu mondskale laboranta firmao reprezenti°as -- sed kiuj evoluoj okazas en la socia vivo, rigardante la plifacili°on kaj malplikosti°on de voja°oj ien ajn. Kiel spertas la nune juna generacio tiujn ■an°i°ojn apenař imageblajn por la antařaj generacioj? Kia estas vivo antař ni sub tiuj novaj cirkonstancoj?

    Jen pri kio okupi°os la kongresanoj. Kompreneble ankař riŠa kultura programo estas antařvidita kaj partoprenantoj povas certi ke ankař la tipa IJK-etoso ne mankos. Cetere, se vi volas ligi tiun Ši certe unikan IJK-n kun neforgesebla alvoja°o, partoprenu ankař la trajnan karavanon de Moskvo tra Siberio, Mongolio kaj Pekino. Detaloj sekvos!

    Aktualigita ali°ilo por la IJK-56 (per kies publiki°o senvalidi°as Šiuj aliaj publikigitaj ali°iloj por tiu Ši aran°o) haveblas en la CO de TEJO (Nieuwe Binnenweg 176, NL-3015 BJ Rotterdam, Nederlando), rete tejo-oficejo@esperanto.org, ař Še LKK de IJK-56, p/a Ăina Junulara E-Asocio, P.O. Kesto 77, Beijing CN-100037, Ăinio, rete epc@china-report.com.

    GK UEA


    Vicprezidanto de UEA gastis Še Jordania ministro

    Prepare al la jordania antařkongreso de la 85a UK, la vicprezidanto de UEA, d-ro Renato Corsetti, 15-17 nov 1999 vizitis Amanon, la Šefurbon de Jordanio, kiel persona gasto de la ministro pri edukado, Faisal Al-Refou'h.

    Corsetti renkontis plurfoje la ministron kaj kelkajn el liaj Šefaj oficistoj. Al-Refou'h donis sian ařspicion al la antařkongreso kaj certigis senpagan uzon de 100-persona salono en la urbomeza Re°a Centro pri Kulturo 22-23 jul 2000. La ministro -- cetere profesoro pri internaciaj rilatoj en la Universitato de Amano -- mem Šeestos la inařguron kaj parolos pri "Tutmondi°o kaj la araba mondo".

    La unuan renkonti°on Šeestis ankař Natasha Twal, ╝urnalistino de la reta nova╝agentejo Arabia.On.Line. Ůi ekinteresi°is pri Esperanto pro la anoncoj kiujn UEA lokis kadre de Kampanjo 2000 en decembro 1998 en du jordaniaj tag╝urnaloj.

    GK UEA


    125 vizitantoj en la Centra Oficejo

    Ankař la 11a Malferma Tago de la Centra Oficejo de UEA pruvis °ian famon de sukcesa novtipa Esperanto-aran°o. EŠ el landoj tiel foraj de Nederlando kiel Bulgario, Finnlando, Svedio, Italio kaj Japanio venis entute 125 vizitantoj por vidi sian domon en Roterdamo kaj °ui la unikan etoson de tiu aran°o.

    Tri konataj profesoroj kontribuis prelege al la Tago. Humphrey Tonkin parolis dufoje pri "Muroj de miljaroj: Pensoj antař nova jarmilo". En tre persona prelego, kiu plene kaptis la publikon, li parolis pri sia ■uldo al Esperanto. Plenkařze li eŠ fiksis floreton al la busto de Zamenhof en la konferencejo de la CO -- je granda aplařdo de la ařskultantoj, kies vivojn Esperanto same pliriŠigis. Ankař Ignat Bociort estis inspirita de la jarmila ■an°o. Li prelegis pri la strategia graveco akiri poziciojn por Esperanto en universitataj kaj sciencaj medioj. Jouko Lindstedt, Šefredaktoro de la nova Hejma vortaro, prilumis la celojn kaj ekeston de tiu verko.

    Ăiujn prelegojn sekvis vigla diskuto, kiu pludařris en la koridoroj kaj Še la kaftablo.

    En la biblioteko estis senhalte montrataj Esperanto-filmoj, dum en la libroservo kaj la bazaro de esperanta╝oj oni senhalte butikumis. La vendoj sumi°is je 7454 guldenoj (3382 euroj), kio signifis ke dum la Malferma Tago la totalo de la Ši-jaraj vendoj de la libroservo de UEA transpasis la sojlon de 300 000 gld., kio antaře okazis nur unufoje (en 1988).

    Plej pinte vendi°is Hejma vortaro (39 ekz.). Krome furoris Lito apud la fenestro kaj Alico en Mirlando (po 12), kaj Por aktiva lingvopolitiko (11). La plej populara kompakta disko estis Masko de Kajto (7).

    GK UEA


    Mez-Eřropa junularo konferencis

    25-28 nov 1999 en Bydgoszcz (Pollando) okazis la 9a Mez-Eřropa E-Junulara Konferenco.

    Ăeestis reprezentantoj de Pollando, Bulgario, Finnlando, Hungario, Germanio, Kroatio, Italio, Ruslando (Šefe prezidantoj ař estraranoj de naciaj E-junularaj organizoj). Inter aliaj partoprenis du TEJO-estraranoj Holger Boos kaj Grigori Arosiev, kaj multjara komisiito de TEJO Anna Ritamńki.

    La unua tago de la konferenco estis dediŠita al inter■an°o de nova╝oj el landoj, reciprokaj informi°oj pri lokaj aran°oj, karavano al IJK-56 tra Ruslando al Honkongo k.a.

    Dum la dua tago plene temis pri fortaj kaj malfortaj flankoj de landaj sekcioj de TEJO. La diskutado evidentigis, ke ekzistas kelkaj komunaj malfortecoj -- manko de aktivuloj, malbonaj kontaktoj kun plenkreskulaj E-asocioj, nesufiŠo de financado de siaj projektoj k.a.

    MEJK estas forta Šelo de TEJO, kaj °i estis iniciatinto de MEJS -- MezEřropa E-Junulara Seminario, kiu okazis jam 5-foje. Oni esploros, Šu eblos okazigi sekvan MEJSon en la orienta parto de Germanio.

    Grigori Arosiev


    Sofio'99 kun Esperanto-budo

    Eldonejo Interpres, je la nomo de Bulgara E-Asocio, kun la helpo de UEA kaj per kontribua╝oj de E-organiza╝oj kaj individuoj el pluraj landoj partoprenis per E-budo en la internacia librofoiro Sofio'99 (17-21 nov 1999).

    Dum la foiro miloj da homoj legis la ■ildon "Esperanto". Precize ekscii la nombron ne eblis, Šar lernejanoj, studentoj kaj pensiuloj ne pagis enirbiletojn, sed probable la budon preteriris ne malpli ol 50000 vizitantoj!
    E-Budo en Sofio
    La vizitintoj de la budo, kiuj montris intereson pri Esperanto, ricevis reklamojn kaj informfoliojn. Ni disdonis Š. 1500 adreskartetojn, kelkcent ekzemplerojn de la Praga Manifesto kaj pli ol 1000 kartetojn kun informoj pri la retkurso por komencantoj.

    Por allogi atenton Interpres interkonsentis kun la organizantoj kaj publikigis rete la katalogon de la partoprenantoj kaj la kulturan programon. Do ili direktis homojn al nia ret-pa°aro, kie estis informoj pri la E-partopreno.

    Estis prezentitaj eldona╝oj en kaj pri Esperanto el la tuta mondo: literaturaj, fakaj, lingvistikaj eldona╝oj; lernolibroj, vortaroj kaj instruhelpiloj; perioda╝oj; katalogoj kaj aliaj reklamiloj de eldonejoj ař libroservoj; E-mapoj, turismaj bro■uroj, E-bildkartoj, reklamfolioj pri internaciaj E-aran°oj ař radioprogramoj; sonkasedoj, vidbendoj, komputil-ludoj k.s.

    El la informa vidpunkto aparte interesaj estis la Jarlibro de UEA kaj la Pasporta Servo. Menciindas ankař la diversaj eldonformoj de Bulgara Esperantisto -- papera, sonkaseda (registrata por nevidantoj), brajla kaj reta.

    Oni povis ařdi Esperanton ne nur per sonkasedoj, sed ankař parolatan, Šar Še ni gastis prezidanto de Serba E-Ligo Zoran ĂiriŠ.

    19 nov ni partoprenis en la oficiala kultura programo per prezento de tri temoj: virtualaj eldona╝oj; instruado en la Interreto (Elementa kurso lař la Zagreba Metodo -- la unua fremdlingva kurso por bulgaroj en la reto); Bulgara Esperantisto -- 80-jara.

    La vizitintoj rilatis al Esperanto pozitive. Multaj deziris eklerni Esperanton. Ili estis invitataj partopreni en koresponda kaj intensa Šeesta kursoj. Estis ankař propono pri okazigo de kurso por bahaanoj -- jam estas grupeto de lernemuloj kaj disponebla salono.

    Estis ankař kurioza╝oj: Iu virino tiel senpaciencis eklerni Esperanton, ke ■i proponis sian pasporton kiel garantion, por ke mi donu al ■i la solan ekzempleron de la zagreb-metoda lernolibro kaj ■i fotokopiigu °in. Almenař du personoj devis agnoski, ke Esperanto estas esprimpova lingvo, post kiam mi montris la libreton Knedu min, sinjorino! La plej interesan demandon faris knabo, kiu scivolemis, Šu ekzistas kvarlingvaj denaskaj esperantistoj -- se la gepatroj devenas de du diversaj landoj, lo°as en tria lando kaj parolas kun la infanoj en siaj denaskaj lingvoj, en la lingvo de la lando kaj en Esperanto.

    La budon atentis ankař multaj esperantistoj, kiuj dum la lastaj jaroj ne partoprenis la E-movadon. Iuj el ili pensis, ke BEA ne plu ekzistas pro la malapero de la verdstela ■ildo Še strato "Hristo Botev", kie ne plu trovi°as la kancelario de la asocio. Ili esprimis °ojon, ke ili retrovis Esperanton kaj la bulgaran E-movadon, kaj petis informojn.

    Mariana Evlogieva


    TEJOano instruis Esperanton en irana milit-organizo

    Unuafoje en Irano, stabo de paramilit-organizo en nord-okcidenta urbo Kangavar okazigis E-kurson por knabaj membroj!

    Tiu organizo nomata Basigh (Mobilizado) aperis post la irana revolucio (1979) por defendi la revoliciajn celojn. Dum la milito inter Irano kaj Irako °i grave rolis por defendi la landon. Sed en la nuna pacperiodo °i aktivas konstruece, kulture, arte, tamen ne forgesante prepari siajn membrojn al milito.

    La E-klaso funkciis de 26 jun °is 6 sep 1999 dum la somera feriado por knabaj dezirantoj en urba stabo "Shahid Mohammadi Aragi". La E-instruisto estis Ali-Asgar Kousari konstanta kunlaboranto de Kontakto kaj membro de TEJO. Post la kurso la stabestro, kolonelo Mohsen Hosein-Abadi, oficiale dankis la instruiston per admira letero. Tiel grava pa°o aldoni°is al la historio de la irana E-movado.

    Tiu okazo estas unika por tiaspecaj organiza╝oj, kiuj antaře rigardis Esperanton dube, Šefe pro religiaj miskomprenoj. Nun Esperanto trovas favoran pozicion en diversaj sociaj tavoloj. Tio okazas pro la agado de la iranaj E-pioniroj kaj dank' al iliaj sendependaj (politike) karakteroj fidataj de la socianoj. Ekzemple, profesoro M.H. Saheb-Zamani, fama verkisto kaj altranga psikologo, dum sia E-agado neniam akceptis politikan starpunkton.

    Mojtaba Kheir-Khan

    Mi uzis la prefikson para (simila) por montri, ke tiu organizo estas ne tute milita ař armea, sed popola organizo, nur preparanta por la milita tempo. Do tiu organizo dum milito funkcias kiel partizanoj en la dua mondmilito, sed iom pli vaste kaj ■tatnivele; kaj post milito °i ne malaperas, sed aktivadas en la socio konstrue, kulture ktp.


    Monumento kaj placo samloke


    7 dec 1999 estis inařguritaj en Castelldefels (Barcelono, Hispanujo) placo "Esperanto" kaj monumento "Esperanto" samloke. La inařguron Šeestis urbaj ařtoritatoj, kaj la urbestro s-ro Agustin Marina havis kura°igajn vortojn por la Šeestantoj. Samtempe oni oma°is faman, sed bedařratan samideanon, Ramon Fernandez Jurado, iam agema esperantisto, poeto kaj politikisto, kies strofo estas gravurita sur ■tono apud la monumento. La monumento konsistas el abstrakta figuro, kies nomo estas "Aspiro".

    Respondis kaj dankis la ařtoritatojn, samideano Marti Guerrero. La aran°on Šeestis Širkař 500 personoj: esperantistoj, simpatiantoj, amikoj kaj lokaj scivolemuloj.

    Luis Serrano PÚrez


    UEA: ankař Ši-jare pli ol 7 mil membroj

    La individua membraro de UEA en 1999 superis 7000 la 24an de novembro. Precize, UEA havis tiutage 7010 individuajn membrojn en 118 landoj. La fina nombro estos ankorař pli alta, Šar kotizoj konstante fluas al la Centra Oficejo. Kvankam estas konsilinde pagi la kotizon kiel eble plej frue, oni ja rajtas kotizi kiam ajn kaj ricevi la jam aperintajn eldona╝ojn de UEA kaj, en kazo de junaj membroj, tiujn de TEJO.

    La individuaj membroj de UEA nombras konstante pli ol 7000 ekde la Jubilea Jaro 1987.

    GK UEA


    La Evolukomisiono kunsidis en Svislando

    27 nov 1999 tri membroj de EKo (Felszeghy, von Bueren, Zelazny) kaj unu vicmembro (Buhlmann, delegita de TrifonŠovski) kunvenis Še KCE. Senkulpi°is la kvina membro, Picasso.

    Temis pri la unua kunveno de EKo, post la Forumo en Karolovaro. Lař la tagordo, jen temoj kaj decidoj.

    1) Raporto pri la evoluo de Esperantio en 1999: estis aprobita la kanvaso proponita de Picasso, post diversaj amendoj. Picasso kaj Zelazny estas komisiitaj finpoluri la tekston, kiu estos dissendita al Šiuj paktintaj establoj, por libera interna diskuto.

    2) Heroldo komunikas: post trejni°o en ařtuno 1999, Judit Felszeghy respondecos pri la redaktado ekde januaro 2000.

    3) Kvin interpretaj duboj estas submetitaj al la Kortumo. Ili koncernas principe du problemojn: la perkoresponda balotado de la paktintaj establoj kaj la proceduro de akcepto de novaj ař/kaj ratifitaj ali°oj. La Kortumo sin esprimos jam en decembro, dum kunsido en Verono (Italio). Temas pri la unua fojo en kiu la Kortumo estas konsultita, kaj feliŠe ne pro konflikto inter la paktintaj establoj.

    4) David Buhlmann estas komisiita zorgi pri la Heraldika Registro. Li estas mem fakulo pri heraldiko, kaj lia tasko estos registri la blazonojn elektitajn de la paktintaj establoj, lař la artikolo 7 de la Konstitucio. Tiel oni evitos duobla╝ojn kaj miskomprenojn. Buhlmann ankař ellaboros kriteriojn: ekzemple, Šiu loka E-societo ali°inta al la Pakto povus utiligi (Šefan) parton de la blazono de la koncerna urbo ař vila°o, kiu situus blanke sur la verda fono. Buhlmann povos eŠ proponi solvojn al la interesataj establoj.

    5) EKo planas kunvoki la trian Forumon de la Esperanta Civito por majo 2001. Tiu Forumo promulgos la Konstitucian Ăarton, post diskuto kaj eventuala aprobo pri Šiuj amendoj kaj rimarkoj ricevitaj °is marto 2001. Samtempe estos aprobita la provizora Registro de la voŠrajtaj civitanoj, kiuj devos ricevi la balotilon por la Senato. Limdato por liveri la kandidatlistojn estos la fino de majo ař komenco de junio, limdato por la voŠdonado estos 9 ařg 2001. Eblos voŠdoni per po■to (al la adreso Še svisa notario) ař en unu el la fizikaj balotejoj, en la urboj de SAT-kongreso, IJK kaj UK 2001. La tri sigelitaj urnoj estos malfermitaj kune kun la kvara (svisa) 10 ařg. Tuj post la proklamo de la rezulto kunvenos la kvara Forumo, kiu validigos la balotojn kaj per tio malfondos la Evolukomisionon. En tiu momento ekvalidos ankař la Konstitucio.

    6) EKo ekzamenis du projektojn: por unu el Itala Interlingvistika Centro °i rekomendas al KCE kunlaboron. Por alia el Afriko °i petos pliajn klarigojn.

    7) Konstatinte la disponeblon de la koncernaj financaj rimedoj, pro donacoj de anonimaj mecenatoj, EKo aprobis subvencii du paktintajn establojn, en Ruslando kaj en Bulgario. En la dua kazo temas pri pure sociala helpo (aŠeto de medikamentoj por unu el la klubanoj).

    Ekde 15 dec 1999 Evolukomisiono disponas je propra po■ta Šekkonto: kiu deziras subteni la Pakton por la Esperanta Civito, tiu povas donaci al la svisa pŠk 23-4803-0 "Pro Esperanto, La Chař-de-Fonds".

    HeKo


    Du kongresoj en Manresa: 29a Kataluna kaj 2a Transpirenea

    La kongresurbo Manresa akceptis 30 okt - 1 nov la 29an Katalunan Kongreson post 63-jara pařzo, Šar °i organizis ankař la 18an Kongreson en junio 1936 (post unu monato kaj duono eksplodis la hispana intercivitana milito).

    Entute ali°is 140 gekongresanoj, el kiuj 17 francoj el najbaraj federacioj, kaj gastoj el Ařstralio/Litovio, Nederlando kaj Francio.

    La solena inařguro okazis en la loka urbodomo, kie la urbestro mem s-ro Jordi Valls kaj la kultura magistratano s-ro Ramon Fontdevila, prezidis la ceremonion.

    Krom la kutimaj protokolaj intervenoj elstaris la oma°o al la du lokaj veteranoj Pere Saumell kaj Modest Tuset, iamaj organizantoj de la 18a Kongreso en 1936 kaj la prelego de s-ro Jordi Badia, prezidanto de la loka ekologia asocio.

    Pri diversaj aspektoj de la kongrestemo "Ekologio kaj progreso" prelegis esperantlingvaj fakuloj Emilo Mas kaj Bert de Wit.

    Koncerto de la kataluna esperantlingva ensemblo Kaj Tiel Plu kaj ařdvida prezenta╝o de Bruno Robineau pri la okjara mondvoja°o okazis dum la du artaj vesperoj.

    La kongreson kronis literatura mateno okazinta 1 nov kun prelego de Trevor Steele kaj intervenoj de la E-poetoj Abel Montagut la ařtoro de Poemo de Utnoa kaj Antonio Valen Ši-jara unua poezia premiito en la Belartaj Konkursoj de UEA, kiu memorigis la ╝usan forpason de la fama hispanlingva poeto Rafael Alberti.

    Konkluda debato adoptis la kongresan rezolucion kun jenaj rekomendoj:

    -- Kolekti pozitivajn nova╝ojn kaj disvastigi ilin.

    -- Interesigi infanojn pri Šio kio rilatas al nia mondo natura kaj socia, lař ekologia vidpunkto.

    -- Proponi al Šiuj registaroj organizi ař kunorganizi Šie objektivajn lar°ajn publikajn debatojn, de lokaj °is internaciaj, pri Šiuj gravaj ekologiaj problemoj, kiel energio, aero, sano, genetika manipulado kun Šiuj skoloj, por konsciigi homojn, per certa kaj vera informado, pri eblaj respondecoj kaj komunaj agadoj.

    Du televidkanaloj, la loka kaj la tutkataluna informis pri la Kongreso kaj ankař la regiona ╝urnalo vaste kaj dařre aperigis informojn, eŠ du tutpa°ajn artikolojn.

    Llibert Puig


    Projekto Interkulturo gajnigis komputilaron

    La 5a klaso de la ěenerala Lernejo 1 en Biksado (Kovasna provinco, Rumanujo) partoprenis nacian konkurson, prezentante projekton Interkulturo (ILEI/UEA), en kiu °i partoprenas.

    Ilia propono estas konsiderita kiel la plej bona projekto, kaj pro tio ili gajnis komput-laborejon, kiu konsistas el 5 komputiloj kun ligo al Interreto.

    La 25 gelernantoj tre feliŠi°is pro tio, Šar estante la unuaj ali°intoj al la interreta kvazařlernejo "Tibor Sekelj", kie nun partoprenas 92 klasoj el Šiuj kontinentoj, °is nun ili povis interrilati kun la alilandaj kamaradoj nur per papera korespondado.

    En tiu lernejo jam ekde pluraj jaroj tre lerte agas la instruisto Mihai Trifoi, kiu aran°is tie eŠ etan Esperanto-muzeon.

    Gratulu ař kontaktu la gajnintojn per ilia fre■a retadreso pg024@xnet.ro kaj la paper-adreso: Ůcoala Generala Nr.1, RO-4038 Bixad, Jud. Covasna, Rumanujo.

    Mauro La Torre


    Kampanjo 2000 en NederlandoKampanjo 2000

    1. Asocio Esperanto Nederland sendis en septembro gratulon al la nederlandaj eřro-parlamentanoj. Komence de novembro °i sendis al Šiuj leteron, en kiu °i petis atenton pri la lingva problemo en Eřropo kaj atentigis pri la ekzisto de Esperanto kiel demokrata, neřtrala lingvo, kiu povos solvi tiun problemon. Ni petis ilian opinion pri la principa dezirindeco uzi Esperanton kiel pontlingvon, ne nur en la Eřropa Parlamento, sed en tuta Eřropo, precipe en la instruado.

    Ni aldonis kelkajn dira╝ojn de Flandraj Eřroparlamentanoj, kiuj favoras Esperanton, parton de la parolado de la parlamentano Christoph Tannert, kiun li faris dum la malfermo de la Berlina UK, kaj superrigardon pri la progreso de Esperanto en Nederlando. ěis nun alvenis jam unu pozitiva reago.

    2. En novembro 1998 okazis la unuhora televid-elsendo "la postlasa╝o de d-ro Esperanto", okaze de kiu Esperanto Nederland metis anonceton en Šiuj grandaj gazetoj (Š. 30), invitante la legantojn peti informojn pri Esperanto. Venis reagoj de Š. 360 personoj. Al tiuj personoj ni sendis meze de novembro leteron, en kiu ni i.a. skribis, ke ni esperas, ke ili ne forgesis Esperanton, eble jam sekvis kurson kaj dařre havas intereson pri la internacia lingvo.

    Ni aldonis 8 po■tkartojn, kiuj havas sloganon rilate Esperanton. La kartoj estas iniciato de E-grupo en Heemskerk. La sloganoj estas jenaj (en la nederlanda lingvo):

    -- Ankorař serŠanta mega-evoludirekton? ESPERANTO;

    -- ESPERANTO, ař Šu vi preferas silenti en Šiuj lingvoj?

    -- ESPERANTO, no problems;

    -- Pli bone pagita per ESPERANTO, la dividend-a lingvo;

    -- Lernu ESPERANTON, facilan lingvon, tiam vi ankorař havas tempon por aliaj aferoj;

    -- ESPERANTO; malgranda pasinteco, GRANDA FUTURO;

    -- Ni jam havis solvon antař ol aliaj malkovris la problemon; ESPERANTO, dua lingvo por Šiuj;

    -- Ne agu stulte, parolu ne per manoj kaj piedoj; lernu ESPERANTON, tiam vi ne bezonas silenti.

    Dorsflanke trovi°as invito peti senpagajn informojn Še la centra adreso de la asocio. La celo estas, ke la ricevintoj sendu tian karton al konatoj kaj amikoj. Kelkaj homoj jam sciigis al ni sian kontentecon pri la senda╝o.

    3. En preparo estas nederlandlingva informgazeto, kies unua numero aperos en januaro 2000. ěi enhavos artikolojn pri la lingva problemo, pri la situacio de malgrandaj etnaj lingvoj, pri la servoj de la nederlanda Esperanto-movado, ktp. La gazeto estos sendata al Šiuj publikaj bibliotekoj, al Šiuj mezgradaj lernejoj, al la landaj kaj regionaj tag╝urnaloj, al informpetintoj, al universitatoj kaj altlernejoj, ktp. La gazeto aperos kvarfoje jare. Eventuale °i estos sendata al iu specifa celgrupo.

    Hans ten Hagen


    Dekobligo en Vendeo

    Ău oni povas, per pli bona informado, dekobligi la nombron de esperantistoj kaj simpatiantoj?

    Antař ol mi revenis al departemento Vendeo (okcidenta Francio) post 31-jara restado en Parizo, estis nur proksimume 7 ař 8 esperantistoj el kiuj neniu konis Šiujn aliajn. Fondo de asocio Esperanto-Vendee, en oktobro 1996, ebligis arigon de Š. 80 membroj.

    Nun funkcias tri semajnaj kursoj en la Šefurbo La Roche-sur-Yon kun 21 lernantoj. Pliaj lernas aparte.

    En vila°o Aizenay, relative nova membro, licenciito de angla kaj germana, malfermis publikan kaj lernejan E-kursojn kun respektive 5 kaj 12 lernantoj.

    En Fontenay-le-Comte funkcias alia kurso sub gvidado de novbakita esperantistino.

    Plej laste, instruistino de agrikultura liceo de La Roche-sur-Yon, fre■data esperantistino, iniciatis kvintagan kursoparton kun dudeko da gelernantoj el kiuj pluraj deziras plue lerni kaj eŠ korespondi.

    El sistema informado de la amasinformiloj rezultis ke la publiko rimarkas la ekziston kaj viglecon de la lingvo, kaj ke iom post iom °i estas konsiderata kun kreskanta intereso kaj respekto: invitoj al infanfestivalo, al internaciaj renkonti°oj de La Roche-sur-Yon, inařguro de trafikcirklo Zamenhof (vidu sur la foto), alskribo de deputito al la ministro de edukado, ktp.
    Trafikcirklo Zamenhof
    Necesas aldoni ke en tiu sukceso partoprenis ankař niaj najbaroj de apuda departemento Loire-Atlantique, kiuj multe helpis al ni. Ilia asocio jam funkciis pli frue. Kaj ankař la prelegoj de paro Maryvonne kaj Bruno Robineau, kiuj voja°is 8 jarojn Širkař la mondo (pri tio legu en Monato), venigis al ni homojn.

    Kompreneble ilian laboron vanigus la foresto de asocio en la departemento. Nu, °i ekzistas kaj povas respondi al la deziroj de la interesatoj.

    Henri Masson


    Agrabla kvarnivela semajnfino

    La tradicia Šiuduonjara studsemajnfino de Esperanto-Nederland okazis 19-21 nov 1999 en urbeto Castricum. Castricum situas 25 kilometrojn nord-okcidente de Amsterdamo apud la Norda Maro. Ăar la organizantino, kiu kutime organizas la studsemajnfinon, forvoja°as dum kelkaj monatoj, ni devis fondi procirkonstancan organizon. Malgrař la sensperteco, ni sukcesis organizi interesan programon.

    Sabate ni havis 6 kaj dimanŠe 3 studhorojn. Ni pasigis la vendredan kaj la sabatan vesperojn kun distrado, interbabilado, kantado kaj eŠ festado Šar Birgit, la kuiristino festis sian naski°tagon. 36 partoprenantoj, 5 instruistoj kaj 3 kuiristoj Šeestis en la grupdomo. Estis eble partopreni en 4 studniveloj (komencantoj, komencantoj/progresantoj kiuj finis elementan kurson, progresantoj kaj la konversacia grupo).

    Por krei internacian etoson ni invitis du nenederlandajn instruistojn (Silvia Moritz, germana denaska esperantistino kaj Raoul Kouamigan Hounnake, togolanda frařlo kiu laboras Še UEA en Rotterdamo), kiuj gvidis la progresantojn kaj la konversacian grupon. Mi mem partoprenis la konversacian grupon, kiu tre ■atis min. Sabate posttagmeze ni konversaciis eŠ dum promenado lařlonge de la marbordo. DimanŠe, post agrabla semajnfino, Šiuj revenis hejmen.

    Ronald Bijtenhoorn


    KURTE

    La germana hip-hop-muzikgrupo Freundeskreis (Amikaro) vendis 250 mil ekzemplerojn de sia kompaktdisko Esperanto; pro tio la grupo ricevis la premion "Goldene Schallplatte" -- ora disko. (Walter Klag)

    Por 15 dec estis anoncita fondo de la E-partio de Britio por "antařenigi E-ton kaj la demokratiajn kaj homamajn valorojn ligitajn al °i". (Esperanto)

    469 personoj, inkluzive de la prezidanto kaj eksprezidanto de UEA, partoprenis en la 86a Japana kongreso okazinta 15-17 okt 1999 en Motizuki Nagano. (JEI)

    4 okt 1999 kadre de eřropa sinodo de episkopoj en Vatikano, Šefepiskopo de Alba Julia (Rumanio) Gyorgy Jakubinyi, en intervjuo al la Vatikana Radio menciis, ke li proponis E-ton al la katolika eklezio. (Esperanto aktuell)

    Mi iras lař ■tuparo de radi' de Lidia Spasova-PavunŠeva estas nova libro eldonita de Fonda╝o Socio kaj Esperanto; malgrař ke en la bulgara, en la libro estas tradukoj de du poemoj en E-ton faritaj de Venelin Mitev. (HeKo)

    Atilio Orellana Rojas invitite de Norvega E-Ligo instruis ařtune E-ton al komencantoj k dařrigantoj en T°nsberg, Oslo, Trondheim k Troms° kaj en rus-norvega grupo en popola altlernejo de Svanvik. (Norvega Esperantisto)

    Ekspozicio de literaturaj epopeoj en E-to (Kalevala, La Luzidoj, Kavaliro en tigra felo k.a.) okazis septembre en la Šefbiblioteko de Turku k oktobre en la biblioteko de Runosmńki. (Esperantolehti)

    bEdařrinde estas revuo, kiu "kun plezuro aperigos informojn pri E-vivo, kiu dařras ekster la oficiala Pola E-Asocio, tamen ni volus eviti kontrař PEA-jn opiniojn." (bEdařrinde)

    En Veisiejai (Litovio) malfermi°is kafejo Esperanto k kelkaj ■ildoj en la urbeto montras direkton al °i. (Litova Stelo)

    ĂeÂa po■to denove propagandas Esperanton rekte Še po■toficejo Strßznice per porokaza afrankilo ekde 25 nov °is 31 dec 1999. La stampo estas dediŠita al la 30-jari°o de la ĂeÂa E-Asocio. ěin gravuris Karel PavlÝŠek lař projekto de Karel KuŠa, ambař praganoj. (Vladislav Hasala)
    Stampo


    REK-2000

    Ruslanda E-Kongreso okazos en Ăeboksary (Ăuva■io) 3-6 feb 2000.

    Programo

    La malfermo okazos ╝ařde je 15h30 kaj la fermo -- dimanŠe je 14h30. Estas planataj: ronda tablo de la gvidantoj de ruslandaj E-organizoj, prelegoj, laborgrupoj, konferenco de REU, kunvenoj de SEJM kaj IKEK, instruistoj de Esperanto, ekzameno de ĂALK, prezento de aplikeblaj projektoj, koncertoj de E-artistoj, prezento de Šuva■a folklora grupo k.a. Ekster la kongresa programo antař la malfermo estas planata ekskurso tra la urbo.

    Loko kaj trafiko

    La kongreso okazos en la respublika instituto de klerigado lař adreso: ul. Maksima Gorjkogo 5. De la fervoja stacio la kongresejo atingeblas per trolebuso 12 (haltejo "Institut obrazovanija") ař per trolebuso 14 (haltejo "Kooperativnij institut", de kie necesas piediri Širkař 1 haltejon).

    De la busa stacio per subfervoja transirejo eblas atingi la fervojan stacion de kie veturi kiel estas priskribite supre; ař eblas preni trolebusojn 9,15,18 kaj veturi °is la haltejo, kie necesas ■an°i la trolebuson je 7 ař 12 kaj same veturi °is "Institut obrazovanija".

    Ăeboksary atingeblas de Moskvo per trajno, kiu startas Šiuvespere je 18h26 ař per noktaj busoj, kiuj veturas de la ŮŠelkovskaja stacio. De aliaj direktoj, ankař de Moskvo, eblas veni per trajno °is urbo Kana■, de kie preskař Šiun horon veturas busoj (1,5 horo).

    Partoprenkotizo

    La partoprenkotizo inkluzivas la lo°adon kaj kongresan programon. La baza kotizo por ekssovetianoj estas 250 rubloj, por aliaj 15 eřroj. La sama instituto disponigas sian hoteleton je 300 metroj de la kongresejo (3-4-litaj Šambroj kun komunaj kuirejoj kaj du■ejoj). Dezirantoj lo°i aparte pagu nur la programon (80 rubloj). Aliaj lo°eblecoj estas apudaj luksaj hoteloj: "U Irini" kaj "Kurortnaja".

    La man°ado estas organizebla en la instituto kaj kostos Š. 20-25 rublojn por man°o. Ăar por organizi man°adon necesas antařmendi la man°ojn, bonvolu anonci pri tio anticipe.

    Adreso: RU-428000, Ăeboksary, a.k. 189, Ruslando.
    Rete: esperant@chtts.ru


    Zamenhofa Tago en UraloV.Kudrjavcev en ZT'99

    Trideko da lokaj kaj aliurbaj esperantistoj kunvenis 12 dec en Jekaterinburg por kunfesti la 140an naski°datrevenon de la iniciatoro de Esperanto.

    Halina Gorecka rakontis pri Esperanto en Ruslando, Viktor Kudrjavcev skizis la agadon de Urala Esperantista Societo, kaj la redaktanto de La Ondo revuis la esperantistan eventaron de la fini°anta jaro. Estis anoncitaj lařreatoj de Liro-99. En la movada kvizo gajnis Jurij Karcev (Uljanovsk) kaj Valentin Pu■karjov (Jekaterinburg). Funkciis Urala libro-servo. Ăe la festa tablo ne mankis man°a╝oj kaj trinka╝oj.

    La Zamenhofa Tago denove okazis en la dueta°a sidejo de la centro Junitur.

    Tatjana Kulakova

    Sur la foto: prelegas Viktor Kudrjavcev, prezidanto de UES (HaGo).


    ... kaj en Moskvo


    Por festi la Zamenhof-tagon (16 dec 1999) Moskva EK "Lev Tolstoj" kunvenis ne en sia kutima Šambro, sed en apuda pli granda salono. Venis Š. 50 personoj, inkluzive gastojn el aliaj moskvaj E-kluboj kaj el Ivanovo. La programo variis. Grupo, gvidata de profesia re°isoro, montris spektakleton lař la etoso de la 19a jarcento kun konvenaj kostumoj kaj muziko.

    Komencantino kun bonega voŠo kantis rusajn romancojn en Esperanto. Vladimir Samodaj rakontis pri historio de sovetiaj E-organizoj. Irina GonŠarova prezentis sian E-lernolibron por studentoj. Estis aŠeteblaj E-libroj. Fine okazis tradicia teumado kun tortoj (bone utilis ankař granda skatolo da kafo, kiun iam donacis preterveturinta eksterlandano), neformala babilado kaj kantado en amika rondo.

    Valentin Melnikov


    Esperante ornamita Ivanovo

    "Ni amas Esperanton" -- tiu frazo nun estas videbla por homoj, kiuj trairas ař traveturas la centran placon de Revolucio en Ivanovo. La kvinmetra surskribo estas farbita sur longa griza barilo frontanta la placon. ěi aperis tie 21 nov 1999 kadre de urba konkurso de grafitioj, okazinta kiel parto de interregiona festivalo "SerŠante kulturajn heroojn". La membroj de Ivanova junulara grupo "Teamo" eksciis pri la konkurso nur en la antařa tago. Sed 6-7 el ili sukcesis veni kaj partopreni.

    Estis bela suna, tamen ege frosta vetero. Ni vere glacii°is tie -- speciale niaj Šefpentristinoj Sonja Ůejnina kaj Nata■a Grigorjevskaja -- kiuj restis tie la tutan tempon, per apenař fleksi°antaj fingroj kreante la surskribon. De tempo al tempo alkuradis Šu hazarde, Šu speciale venintaj esperantistoj, °ojis kaj iel kontribuis.
    E-muro en Ivanovo
    Lař pluraj (niaj) opinioj la E-surskribo rezulti°is la plej bonhumoriga kaj anima. ěi okupas la centron de la granda barilo kaj iuj urbanoj eŠ pensas, ke la tuta konkurso estis lanŠita de esperantistoj (almenař tiel pensis la prezidantino de la Ivanova urba komitato pri junularaj aferoj, kiu telefonis al mi sekvamatene, ofendita, ke ■i ne estis anticipe informita).

    Andrej Ananjin


    Triafoje en Tatarstano

    6-8 nov en Tatario okazis la tria Tataria E-Renkonti°o (TERO), organizata de SEJM kaj volgiaj E-kluboj (Ăeboksary, Kazanj, Nabere╝nyje Ăelny).

    La du unuaj TEROj okazis en Kazanj, kaj Ši-foje °i okazis en Nabere╝nyje Ăelny/ ěi enhavis Šiujn tradiciajn TEROajn erojn: diversnivelaj kursoj, prelego pri TSIT (TRIZ), psikologiaj ludoj, kurso de balaj dancoj (Sambo). Mankis nur vespero de la tatara kulturo, sed okazis "Tago de malfermitaj pordoj" por neesperanta publiko dum kiu oni rakontis pri Esperanto kaj okazigis malgrandan kurson Cseh-metode.

    Rimarkindas ke la E-klubo de Nabere╝nyje Ăelny Gaja Krokodilo aktivi°as: °i jam sukcesis printempe okazigi Volgian E-Renkonton, sekvis TERO, kaj en marto 2000 la klubo invitas Šiujn al la festivalo EoLA.

    Konstantin ViÂrov


    Junuloj aktivas en Ăuva■io

    9 nov 1999 en Ăeboksary okazis reelekto de la komitato de Junulara E-Asocio de Ăuva■a respubliko (JEAĂR). Kiel prezidanto denove reelekti°is Katerina Ignatjeva, kiel vicprezidantoj estis (re)elektitaj Jekaterina Burmisova, kiu zorgos pri la eksteraj rilatoj kaj novaj membroj kaj Eduard Lebedev, kies Šefokupoj estos Lingva Festivalo kaj scienca agado; la nova komitato konsistas el 7 personoj, anstatař 9 en pasinta jaro.

    JEAĂR estis fondita en printempo 1997 surbaze de junulara E-klubo ĂENO (Ăeboksary), kaj °i estas unu el la plej aktivaj E-organizoj en Ruslando pro la kunorganizado de OkSEJT-98, Šiujaraj novjarfestoj (NEBO), preskař Šiujare funkciantaj E-kursoj kaj tutcerte pro la Lingvaj Festivaloj. Komence de februaro en Ăeboksary pasos Ruslanda E-Kongreso, unu el kies kunorganizantoj estas la asocio.

    Konstantin ViÂrov


    Rezolucio pri Esperanto

    11-15 nov 1999 en Ni╝nij Novgorod okazis internacia scienc-praktika konferenco pri komputeraj teknologioj por blinduloj. ěin partoprenis 54 reprezentantoj el dek landoj. Kiel la laborlingvoj funkciis la rusa, angla kaj Esperanto. Ăiutage sonis nia lingvo, Šar venis gesamideanoj el Bulgario, Hungario, Italio kaj kelkaj el Ruslando. Du refera╝oj estis prezentitaj en Esperanto, kiujn mi tradukis ruslingven; kaj por niaj eksterlandaj gastoj mi Šiam tradukis el la rusa al Esperanto. Estas notinde, ke unu rezolucio de la konferenco substrekas efikecon de la internacia lingvo kaj invitas: "utiligi Esperanton kiel unu el laborlingvoj ankař dum estontaj konferencoj kaj por la regula internacia kunlaboro de la fakuloj".

    La konferencon subvenciis la fama Soros-fonda╝o, do ni °uis veran komforton.

    Anatolij Masenko


    "Fontano de kreado"

    En I╝evsk (Šefurbo de Udmurtio) en la 62a lernejo "Jurij Gagarin" estas fondita infana societo Fontano de kreado. ěiaj membroj -- infanoj 11-16-jaraj -- agas lař tri direktoj.

    Infana ordeno de mizerikordo. La societanoj akiras sciojn kaj spertojn pri reciproka helpo, lernas helpi tiujn, kiuj bezonas atenton kaj karitatan helpon.

    Esperanto por Šiuj. Oni studas la internacian lingvon kaj utiligas °in por internacia korespondo, ankař en la kantensemblo kaj infana E-teatro.

    Bonfara kultur-klerigado. Oni prezentas filantropiajn koncertojn por multinfanaj familioj, invalidoj, pensiuloj, por infanoj en infanvartejoj kaj lernejoj.

    Nia slogano estas: "Ni Šiam esperu! FeliŠo estas jam sursojle!"

    La societo pretas korespondi kun infanaj organiza╝oj el diversaj landoj kaj sendas al ili jenan mesa°on:

    Karaj amikoj! Ăiu arda koro, flamanta per krea etoso, kapablas flamigi, varmigi kaj lumigi aliajn! Ni Šiuj estas alvokitaj donaci al la homoj amon kaj °ojon de kreado. La Tero estas nia destino. Konsciu en vi mem la kreanton, kaj tiam Šiu via penso kaj Šiu via vorto i°os efika.
    Ăiuj, en kiu estas fajrero de kreado, unui°u por estigi la flamon de l' vivo sur la Tero.
    Adreso: Ljudmila Danilova, ul. Krasnoarmejskaja, 168-4, RU-426057 I╝evsk, Ruslando.

    Ljudmila Danilova
    prezidanto de Fontano de Kreado


    Kio estas SATLa Kongresa emblemo

    En la jaro 2000 en Moskvo okazos la 73a kongreso de SAT. Speciale por la legantoj de LOdE kelkajn klarigojn pri SAT donas ties Ruslanda peranto Nikolao Gudskov.

    Sennacieca Asocio Tutmonda estas internacia organizo de laboristoj-esperantistoj. SAT ne estas asocio, kiu celas disvastigi Esperanton kaj ne okupi°as pri tio, sed celas per konstanta uzado de racie elpensita lingvo kaj °ia mondskala aplikado, helpadi al la kreado de racie pensantaj spiritoj, kapablaj bone kompari, °uste kompreni kaj priju°i ideojn, tezojn, tendencojn kaj sekve kapablaj elekti memstare la vojon, kiun ili opinias plej rekta, ař plej irebla por la liberigo de la ekspluatataj kaj forkonduko de la homaro al kiel eble plej alta ■tupo de civilizo kaj kulturo. Sidejo de SAT trovi°as en Parizo.

    SAT estis fondita en 1921 jaro lař iniciato de esperantisto E. Adam, pli konata sub la pseřdonimo Eřgeno Lanti, kiel organizo de laboristoj-esperantistoj por socia progreso kaj emancipado de la tutmonda laboristaro. SAT estas konstruita ne kiel ligo de naciaj asocioj, sed kiel unui°o de individuaj membroj sur sennacia bazo (tial °i nomi°as "sennacieca") kaj strebas kutimigi siajn membrojn helpe de sennacia lingvo Esperanto al eksternacia sent-, pens- kaj agadkapablo.

    SAT estas laborista asocio, sed la nocion "laboristo" necesas kompreni en la plej vasta senco, kiel personon, kiu akiras vivrimedojn per vendo kaj apliko de siaj fizikaj ař mensaj fortoj (do, "laboristo" povas esti kaj manlaboristo, kaj scienca laboristo, kaj instruisto, kaj metiisto, ktp.). SAT ne estas parti-politika asocio, sed reprezentantoj de diversaj ideologioj formas sine de °i apartajn frakciojn: liberecanan, socialistan, liberpensulan, ekologiistan, naturistan, pacisman, sennaciisman k.a. Ăiu membro de SAT povas aparteni al unu ař kelkaj diversaj frakcioj, sed povas aparteni al neniu el ili.

    Ăiujare SAT organizas kongresojn en diversaj urboj de la mondo. Dum la kongreso okazas komunaj laborkunsidoj, dediŠitaj al la laboro de la asocio entute, kaj kunvenoj de la frakcioj. Certe, estas organizataj aran°oj klerigaj (prelegoj, diskutoj), kulturaj (koncertoj, teatroprezentoj, libroprezentoj), turismaj (ekskursoj), amuzaj (kvizoj, ařkcioj). SAT ne havas propran politikan ideologion, sed ne estas "neřtrala", kiel plejmulto de aliaj internaciaj Esperanto-asocioj. ěi aktive elpa■as kontrař fa■ismo, naciismo, rompo de homaj rajtoj ktp. Diference de UEA, por kiu malgravas politika re°imo de tiu ař alia lando, se tie Esperanto ne estas malpermesita, kaj kiu organizis Universalajn Kongresojn en Madrido en 1966 kaj Havano en 1990, SAT neniam konsentus kongresi en la lando, kie oni malka■e praktikas politikajn persekutojn (kvankam trovi landon sen ka■itaj politikaj persekutoj, bedařrinde, apenař eblas).

    Ăar SAT-membroj reprezentas plej diversajn ideologiojn (tial membroj de la asocio ne estas "samideanoj", sed ja "kamaradoj"), kaj aktivas en plej diversaj movadoj, la asocio estas krucvojo kaj ligilo inter diverslandaj organizoj kies celoj estas similaj, ař proksimaj sur tereno de edukado, sindikatismo, libereco, homa interhelpo, pacdefendo, ktp., sed kies lingvo estas malsama.

    SAT okupas elstaran lokon en la disvolvo de la Esperanto-kulturo. ěi eldonis la plej gravajn vortarojn (PV, PIV, nun preparas novan reviziitan eldonon de PIV), kelkajn tre gravajn librojn (inter ili Voja°o en Kazohinio de Szathmßri, 7000 tagoj en Siberio de Stajner, La fremdulo de Camus kaj pluraj aliaj), la plej brilan kulturan perioda╝on en Esperanto Sennacieca Revuo.

    Membroj de SAT estas ligitaj inter si per monata revuo Sennaciulo kaj per SAT-adresaro, aperigata Šiun duan jaron.

    Krome, SAT havas du gravajn servojn kun esence soci-kultura intereso: tio estas la SAT-bro■urservo por eldono de bro■uroj kun tre varia enhavo (de beletra╝oj °is diverstendencaj soci-politikaj eldona╝oj) kaj la voja°servo Amikeca Reto.

    SAT konstante kunlaboras kun Esperanto-Fako de Turisma Asocio de Naturamikoj (TANEF).

    SAT mem ne disvastigas Esperanton. Por tio servas proksimaj al °i naciskalaj Laboristaj E-Asocioj (LEA-oj), kunlaborantaj kun °i lař speciala konvencio, akceptita en 1928 dum SAT-kongreso en Gotenburgo. Ankař en Ruslando ekzistas tia asocio. ěi nomi°as PREM (Popola Rusia E-Movado), kiu agas propagandante Esperanton en politike-aktivaj medioj.

    Nikolao Gudskov


    Du precizigoj

    Kompreneble, mi tre °ojis pri mia kontribuo en la pasintjara fotokonkurso, kiun vi publikigis en La Ondo. 1999: 8-9. Sed mi bedařras, ke vi ne publikigis mian klarigon:
    Foto de Nora Caragea
    En Germanio gelernantoj ricevas tiun specialan ujon plenigitan per dolŠa╝oj, ludiloj ař aliaj donacoj okaze de la unua lerneja tago. La foto pri tiuj °emeloj estas farita en tramo.
    Fine temas pri lingva afero. La redakcio en Mozaiko informis la legantojn, ke alvenis "ok korektaj respondoj". Mi deziras atentigi vin, ke "korekta" Ši-kaze ne tařgas. Kvankam en pluraj naciaj lingvoj °i esprimas ion tian, tio nepre ne validas por Esperanto. Bedařrinde, ankař en la fama verko de William Auld Pa■oj al plena posedo trovi°as plurloke la esprimoj "Uzu, enmetu korekte..."

    Lař PIV (p°. 567) korekta signifas: "1. Rilata al korektado: la korektaj reguloj de presejo; korekta domo (establejo, kie oni provas korekti k plibonigi junajn deliktulojn. 2. (evitinda) Lařregula, °usta".

    Tio do signifas, ke korekta povas esti nur deriva╝o de korekti, sed ne povas ricevi tute alian signifon. Se ekzemple instruisto faras korektan laboron, tio signifas, ke li okupi°as pri korektado de taskoj faritaj de siaj lernantoj. Sed tio ne signifas, ke li bone, trafe, °uste laboras, ke li faras bonan, trafan, °ustan laboron... Do, en la kazo de tiuj enigmoj povas alveni nur °ustaj, tařgaj, bonaj kaj trafaj respondoj (ař inverse).

    Nora Caragea


    Ni devas ne dormeti

    Mi forestis dum unu monato, kaj reveninte al Kijivo mi tuj komencis legi vian revuon. Por mi via revuo estas tre ege bezonata, mi multe uzas °in en la kluba laboro. Mi sincere kompatas tiujn, kiuj ne havas la bon■ancon °in legi.

    Mi bedařras, ke mi ne °uste vortumis mian ideon, kaj eble iuj miskomprenis mian frazon pri La Ondo kaj Helianto (dupa°a bulteno de UkrEA) en la okrobra LOdE. Certe la eldona╝oj estas nekompareblaj, sed mi nomis ilin ambař nur pro tio, ke en Ukrainio ne ekzistas io, kun kio oni povas kompari La Ondon.

    Mia celo estis esprimi mian estimon al la kunlaborantoj de La Ondo kaj memorigi al esperantistoj el Ukrainio, ke ni devas ne dormeti, sed eklabori plenforte, uzante la sperton de aliaj landoj.

    Svitlana Pohorila


    Iom pri tradukado


    En la decembra Ondo aperis novelo de Anton ĂeÂov IvaŠjo, tradukita de Valentin Melnikov. La tasko surprenita de Melnikov estis tre defia kaj malfacila, tamen malgrař la komplikeco la tradukinto brave efektivigis la laboron.

    Estas nur sola, sed grandega manko: absolute perdi°is la etoso de la originala teksto. Tio ne estas kulpo de la tradukinto. La novelo estas verkita per t. n. "popola" lingva╝o, kiu abundas je arkaismoj, historiismoj k.a. Bedařrinde Esperanto estas ne sufiŠe malnova lingvo por havi samajn malnovajn vortojn, kaj tial estas °enerale tre malfacile traduki tiajn tekstojn. En la novelo IvaŠjo ne okazas iuj ajn eventoj, kaj la kerno de la teksto estas mem spirito de la 19a jarcento, lingva╝o de juna, seneduka knabo kaj la Širkařanta medio. La lasta pli-malpli transdoni°is, sed la aliaj -- bedařrinde ne. Tamen estas certe aplařdinde ke la nuntempaj literaturistoj kura°as traduki tiaspecajn verkojn.

    Grigori Arosiev


    Pilgrimo en la Sanktan Landon (2)

    de monaÂejestro Daniero kaj Sergio Pokrovskij

    La komencon legu en la novembra kajero


    Pri la kirko de la Relevi°o de la Sinjoro

    En la epoko de Danielo °i konsistis precipe el la rotondo kie estas la Sankta Tombo; iuj el aliaj apartaj kultejoj nun estas kunigitaj en unu grandan kaj senforman komplekson, alkonstruitan al la rotondo.

    La imponan kaj belan konstrua╝on de la epoko de Konstanteno la Granda °isfunde detruigis en 1009 la freneza Fatmida Âalifo al-Hakim de Egiptio. Skribis Jahja ibn Sa`id: "Tiu pia faro komenci°is marde, je la kvina tago antař la fino de la monato Safar de la jaro 400a de He°iro. Nur la malfacile atingeblaj partoj restis nedetruitaj".

    La konstrua╝o Konstantena eble estis farita el pagana templo; pri °ia grando oni povas ju°i per la "Kupolo super la roko", kiu estis konstruita kiel islama respondo al la kristana sanktejo (kaj kies dimensioj estas similaj al, eŠ se iomete pli grandaj ol, la Konstantena rotondo de la Relevi°o; dum 328 jaroj la du kultejoj pace rivalis). La Bizanciaj imperiestroj ne povis plene rekonstrui la Konstantenan bazilikon sur la malamika tereno, sed tio kion ili rekonstruis malmulte ■an°i°is en la rotondo (kvankam oni multe alkonstruis Širkaře). Tamen la ornamojn priskribitajn de Danielo (la figuron de Kristo, la mozaikojn kaj surskribojn ktp) mi ne plu trovis tie. Iujn partojn oni forprenis en aliajn lokojn (ekz-e la Bizanciaj ornamoj de la enirejo nun estas ie en Usono), fragmentojn de la Bizancia mozaika planko oni malkovris dum elfosado. Tamen la tuto aspektas pli mizere kaj plumpe ol en la epoko de Danielo.

    La kirko de la Sankta Relevi°o estas ronda, °i havas 12 kolonojn integrajn kaj 6 masonitajn, bele pavimita per marmoraj platoj; pordojn °i havas 6, kaj sur la Âorejo °i havas 6 kolonojn. Super la Âorejo sur la plafono mozaike prezentitaj estas sanktaj profetoj, ili staras kiel vivaj. Kaj super la altaro Kristo estas prezentita per mozaiko. En la granda altaro estas mozaike prezentita la kreo de Adamo; supre sur la tegmento estas mozaike prezentita la Ăieliro de la Sinjoro, sur la du kolonoj ambařflanke de la altaro estas mozaika prezento de la Anunciacio.

    La plafono ne estas komplete kunmasonita sed °i estas Šarpente fiksita per tabuloj. ěuste sub tiu nekovrita parto estas la Sankta Tombo. Do, tia estas la Sankta Tombo: malgranda kaverneto hakita en roko, kun malgranda pordo, tiel ke oni povas eniri sur la genuoj, sin klininte. Lařalte °i estas malgranda, egalflanka, po 4 ulnojn longa kaj lar°a. Kaj rampinte en la kaverneton tra la malgranda pordo, Še la dekstra flanko oni havas kvazař benkon hakitan en la kaverna roko, sur tiu benko ku■is la korpo de nia Sinjoro Jesuo Kristo. Nun tiu sankta benko estas tegita per marmoraj platoj. Flanke estas faritaj 3 rondaj aperturoj, tra kiuj videblas la sankta roko, kaj °in kisas la kristanoj.

    En la Sankta Tombo pendas 5 grandaj lucernoj kun oleo, kaj senŠese lumas la sanktaj lucernoj, tage kaj nokte. Kaj la sankta benko, kie ku■is la korpo de Kristo, estas 4 ulnojn longa, 2 ulnojn lar°a kaj duonulnon alta.
    La Sankta Tombo en la Rotondo
    Antař la pordo de la kaverno ku■as ■tono, tri futojn for de la pordo; sur tiu ■tono sidante la an°elo aperis al la virinoj kaj anoncis al ili la °ojan nova╝on pri la relevi°o de Kristo.

    La sankta kaverno estas tegita je bela marmoro, kiel ambono, kaj Širkaře staras 12 belaj marmoraj kolonoj.

    Super la kaverno estas farita speco de bela eta°o sur kolonoj, supre ronda, kovrita je orizitaj ar°entaj skvamoj; sur °i staras Kristo, farita el ar°ento, kiel viro ař pli granda, kaj tion faris la frankoj.

    Nun °uste sub la nekovrita parto de la volbo estas 3 pordoj Še la eta°o, arte faritaj, kiel kribrilo, kun krucetoj. Per tiuj pordoj oni penetras al la Sankta Tombo. Ke la tombo de la Sinjoro estis tiu kaverneto, kiel mi diris, tion mi tute certe eksciis de homoj delonge tie vivantaj kaj bone konantaj Šiujn tiujn sanktajn lokojn.

    Kaj estas tiu kirko de la Relevi°o rondforma, simetria, kaj havas po 30 klaftojn lařlonge kaj lařlar°e. En °i estas vasta Âorejo, kaj tie supre lo°as la Patriarko.

    Kaj de la tomba pordo °is la vando de la granda altaro estas 12 klaftoj. Tie ekster la vando trans la altaro estas la Terumbiliko, super °i estas konstruita volbo, supre estas mozaike prezentita Kristo, kaj la surskribo diras: "Per mia manlar°o mezuris mi la Šielon kaj la teron".

    Pri la centra loko de la Tero, kie Kristo estis krucumita

    La tradicia koncepto ke Golgoto estas la centro de la tero bazi°is sur Ps 74:12 -- "Dio estas mia re°o de antikve; li faras savon meze de la tero". Nu, en la Londona Biblio anstatař "meze de la tero" ("in the midst of the earth" lař la tradicia "Biblio de re°o Jakobo", KJB) ni trovas "sur la tero". Tre probablas ke °uste tio estis la intencita senco; sed jen ilustra╝o pri la principo ke Še la traduko de historie grava teksto necesas atenti ne nur la originalan koncepton, sed ankař °ian percepton en la monda kulturo.
    De la Terumbiliko °is la Krucumejo de la Sinjoro kaj °is la rando estas 12 klaftoj. La Krucumejo estas orienten de la Relevi°o, °i estis alte sur ■tono, pli alte ol lanca pintingo. La ■tono estis ronda, kiel malgranda monteto. Kaj en la mezo de tiu ■tono, en la supro, estas farita truo, ulnon profunda kaj malpli ol manstreŠon lar°a, kaj en °in estis eningigita la kruco de la Sinjoro. Ene sub tiu ■tono ku■as la kapo de Adamo la unuekreita; kaj dum la krucumo de la Sinjoro, kiam sur la kruco nia Sinjoro Jesuo Kristo transdonis sian spiriton, tiam la kurteno de la Sanktejo dis■iri°is kaj la roko fendi°is; tiam ankař Ši tiu ■tono rompi°is super la kapo de Adamo, kaj tra tiu fendo venis la sango kaj akvo el la flanko de la Sinjoro sur la kapon de Adamo kaj forlavis Šiujn pekojn de la homa gento.

    Kaj °is la hodiařa tago estas tiu fendo en la ■tono -- pli precize, dekstre de la Krucumejo Sinjora estas tiu honorinda signo.

    Pri la loko Krania

    Ăirkař la Krucumejo de la Sinjoro kaj la Sankta Ůtono estas masonita muro, supre super la Krucumejo estas konstruita volbo, in°enie ornamita per mirinda mozaiko. Kaj de la oriento sur la muro estas prezentita Kristo krucumita, in°enie kaj mirinde, kiel viva, sed pli granda kaj pli alta ol li tiam estis. Kaj sur la suda muro estas prezentita la Dekrucigo, same mirinde. Estas du pordoj; supreniro per ■tuparo: 7 ■tupoj antař la pordo; kaj enirinte tra la pordo, ankorař 7 ■tupoj. Pavimite estas per belaj marmoraj platoj.

    Sub la Krucumejo, kie estas la kapo de Adamo, estas alkonstruita kvazař kirketo malgranda, bele ornamita per mozaiko kaj pavimita per bela marmoro; °i estas nomata "Loko de Kranio"; kaj la loko supre, kie estas la Krucumejo, estas nomata "Golgoto". Kaj de la Krucumejo de la Sinjoro °is la Dekrucigo estas 5 klaftoj.

    Norde apud la Krucumejo estas la loko kie oni dividis liajn vestojn, kaj la alia loko, kie oni surmetis la kronon el dornoj sur la kapon de la Sinjoro, kaj surmetis al li skarlatan mantelon de mokado.

    Pri la altaro de Abrahamo1

    Kaj tie apude estas la altaro de Abrahamo, kie li metis oferon al Dio kaj buŠis vir■afon anstatař Isaakon; Šar sur la saman lokon Kristo estis kondukita kaj oferita pro ni la pekaj. Kaj proksime de tie, je du klaftoj, estas la loko kie Kristo nia Dio ricevis vangofrapojn. Kaj je 10 klaftoj de tie estas sankta malliberejo, kien Kristo estis metita, kaj kie li restis mallonge, dum oni preparis la krucon por lin krucumi.

    Ăiuj Ši tiuj sanktaj lokoj, sub unu tegmento, situas en vico norden. La distanco de la malliberejo de Kristo °is la loko, kie sankta Helena trovis la Gloran Krucon, la najlojn, la kronon, la spongon kaj la kanon, estas 25 klaftoj. La Sankta Tombo kaj la krucumejo kaj Šiuj Ši sanktaj lokoj estas sur ebeno; kaj estas alta╝o okcidente super la Tombo kaj super la krucumejo.

    Kaj estas tie loko super la alta╝o; tien impetis la sankta Dipatrino; Šar strebadis ■i sekvi Kriston, kaj diradis ■i plorante en la turmento de sia koro:

    -- Kien vi iras, mia infano; pro kio tiun rapidan movon vi faras? Ău estas dua edzi°o en Kana Galilea, ke vi tien rapidus, ho mia filo kaj Dio? Ne forlasu silente min kiu vin naskis, donu vorton al mi via servantino!2

    Kaj venis sur tiun lokon la sankta Dipatrino, kaj vidis de Ši tiu alta╝o sian filon krucumata, kaj vidinte teruri°is, fleksi°is kaj eksidis, kaptite de aflikto kaj ploro. Tie plenumi°is la profeta╝o de Simeono, kiu antaře diris al sankta Dipartino:

    -- Jen Ši tiu estas metita por la falo kaj levi°o de multaj en Izrael, kaj ankař vian animon glavo trapasos, kiam vian filon vi vidos buŠata.

    Ankař multaj geamikoj3 staris tie kaj lian signon4 de malproksime vidis: Maria Magdalena kaj Maria de Jakobo kaj Salomea kaj staris tie Šiuj venintaj el Galileo kun Johano kaj la patrino de Jesuo; kaj staris Šiuj konataj geamikoj de Jesuo rigardante de malproksime, kiel diras la profeto:

    "Amikoj miaj kaj miaj proksimuloj malproksime de mi staris".

    Kaj tiu loko estas pli malproksime de la krucumejo de Kristo, Širkař 150 klaftojn okcidenten; °ia nomo estas Spudio, en traduko Zorgo de la Dipatrino5. Kaj estas nun en tiu loko monaÂejo, la kvarfaca supro ■prucas Še la kirko de la sankta Dipatrino.

    Pri la Turo de Davido

    De tie °is la Turo de Davido kaj °is lia domo estas 200 klaftoj. La turo estas de la sankta profeto Davido, tie estis lia hejmo. En tiu turo profeto Davido la psalmaron verkis kaj skribis. La turo estas mirinda pro la grandaj ■tonoj el kiuj °i estas masonita, 4-angule, kaj tuta estas firma, kaj tagnaska6. Kaj la ■tono bone naski°is, kaj en °ia mezo estas multe da akvo. Pordojn °i havas 5 ferajn, ■tupojn 200 por suriri supren, kaj da tritiko tie estas sennombre.

    Tre fortika °i estas por defendo, kaj °i estas Šefa en la urbo; °in oni vigle gardas, kaj simple neniun enlasas. Sed al mi la malgranda kaj neinda prosperigis Dio viziti tiun turon sanktan; nur Izdeslavon mi apenař sukcesis kunpreni.

    Pri la domo de Urja

    Kaj apud la turo estis la domo de Urja, kiun Urjan mortigis Davido kaj kies edzinon li prenis, vidinte ■in sin lavi en banejo. Kaj tie estas nova filio de la monaÂejo de sankta Sabo, proksime al la turo, je ■ton╝eta distanco.

    Kaj °is nun estas sciate, kie estis tiu banejo: °i estis kie sankta Helena la Honorindan Krucon trovis, apud la krucumejo, 20 klaftojn orienten.

    Iam estis tie tre granda kirko bazilike konstruita, sed nun, malgranda kirketo. Oriente estas granda pordo, al tiu pordo venis Maria la Egiptino, ■i volis eniri kaj kisi la krucon, sed ne enlasis ■in la forto de Sankta Spirito en la kirkon. Post tio ■i pre°is al la sankta Dipatrino: Šar tie en la antařnavo staris ikono de la sankta Dipatrino; kaj post tio ■i ekpovis eniri la kirkon kaj kisi la Honorindan Krucon. Per tiu sama pordo mi eliris7 en la Dezerton Jordanan. Apud la pordo estas loko kie trovis sankta Helena la Honorindan Krucon de la Sinjoro, kiam tuj ekstaris la mortinta frařlino.

    Kaj tie je malgranda iro orienten estas la pretorejo, kien la soldatoj kondukis Jesuon al Pilato, kaj tie Pilato lavis siajn manojn kaj deklaris sin senkulpa pri la sango de tiu justulo, kaj skur°inte Jesuon lin transdonis al la judoj.

    Kaj tie estas juda malliberejo; el tiu malliberejo nokte la an°elo elkondukis sanktan apostolon Petron.

    Tie estis la korto de Jehudo, perfidinta Jesuon. Nun forlasita estas tiu malbenita tereno, Šar neniu ařdacas tie lo°i pro la malbeno.

    Kaj je malgranda iro de tie orienten estas la loko kie Jesuo kuracis la sangfluulinon8. Apude estas la kavo, kien profeto Jeremia estis ╝etita; kaj lia domo estis tie, kaj la antařa korto de apostolo Pařlo estis tie, kiam li estis en judismo.

    Se de tie iri iomete orienten kaj iomete turni de la vojo, tie estas la domo de sanktaj Joakimo kaj Anna9. Tie estas kaverno iom sube sub la altaro, en la roko; en tiu kaverno naski°is la sankta Dipatrino, kaj tie estas la tombo de sanktaj Joakimo kaj Anna.

    La Ůafa Lageto10

    Proksime de tie estas la Portiko de Salomono, kie estas la Ůafa lageto, kie Kristo kuracis la paralizulon, kaj estas tiu loko okcidenten de Joakimo kaj Anna, je la distanco de ■ton╝eto. Orienten de tie estas urba pordego, per kiu oni eliras al Getsemane.

    Pri la kirko de Plejsanktejo

    Mi jam diris ke temas pri la Kupolo sur la Roko, moskeo kiun la kruckavaliroj faris kirko. Tiu kupolo okulkroŠe dominas la tutan Jerusalemon. Ankař °i estas malpli bela ol en la epoko de Danielo; ekz-e la mozaikajn ornamojn kaj marmorojn ekstere sur la muroj en la Osmana epoko anstatařis kahelo. (post 1962 oni tamen provis restařri la originalan aspekton).
    De la Relevi°o de Kristo °is la Plejsanktejo estas iom pli ol du sagoflugoj. La kirko estas mirinde kaj in°enie konstruita, kun mozaiko interne, °ia belo estas nerakontebla, °iaj muroj estas tegitaj per platoj el diversaj marmoroj, bele pavimita °i estas per marmoraj platoj. Da kolonoj °i havas:

    sub la plafono, Širkaře starantajn, rondajn -- 12; kaj

    masonitajn kolonojn -- 8;

    pordojn °i havas 4, Širkařtegitajn je kupro kaj orizitajn. De interne la supro estas kovrita je mozaiko in°enie kaj nerakonteble, kaj de ekstere, tegita je orizita kupro.

    Sub tiu sama supro estas kaverno, en roko farita, kaj en tiu kaverno i°is mortigita profeto ZeÂarja11; ankař lia tombo kaj lia sango antaře estis tie, sed nun ne estas. Kaj ekster la kaverno sed sub la sama supro estas ■tono12, sur tiu ■tono Jakobo sian son°on havis: jen, ■tuparo estis °is la Šielo, kaj an°eloj de Dio iradis sur °i supren kaj malsupren; kaj tie luktis Jakobo kun an°elo13, kaj ekstaris li post la dormo kaj diris:

    -- Tiu loko estas domo de Dio kaj pordego Šiela14.

    Kaj sur tiu sama ■tono profeto Davido vidis an°elon stari kun elingigita armilo kaj frapi la homojn de Izraelo, kaj enrampis li en tiun kavernon plorante, pre°is al Dio kaj diris:

    -- Sinjoro, ne la ■afoj malbonagis sed mi pekis15.

    La kirko estas egalflanka, po 30 klaftojn lařlar°e kaj lařlonge, kun 4 pordoj. La malnova kirko de la Plejsanktejo16 estis detruita, kaj nenio restas de unua konstrua╝o, krom la fundamento kiun komencis konstrui profeto Davido. Kaj tiu kaverno en la kirko, kaj la ■tono kiu estas sub la volbo, nur tio restas de la malnova konstrua╝o; kaj la novan kirkon nunan konstruis estro saracena kies nomo estas Amoro17.

    Vi legis iom malpli ol kvinonon de la verko. Ăi tie mi interrompas la raporton de Danielo por atendi reagon de la legantoj, Šar mi ne certas ke tio estas interesa por la moderna publiko. -- S. P.


    NOTOJ

    1. Gen 22:9.

    2. La vortoj kantataj kiel parto (ikos, greka1) de la nokta diservo je Sankta Vendredo.

    3. Geamikoj: druzi greka2 t.e. kredantoj en Kriston, = "gefratoj", "la niaj", kristanoj -- kp Agoj 27: 3; socialiste "gekamaradoj".

    4. Lian signon (znamenije jego) -- la krucon de Kristo (kp Mt 24: 30).

    5. Spudio: de la greka greka3 = Lat. studium, orig. T■Šanije BogorodiŠno. La tradukoj en NT estas diligenteco [2Petro 1: 5], zorgemo [2Kor 7: 12], fervoro [2Kor 8: 8], zorgo [2Kor 8: 16], rapid(ec)e [Readm 16: 3, Mk 6: 25].

    6. Loko klare legebla sed sensenca, supozeble pro miskompreno de kopiisto.

    7. mi eliris: tiel en la originalo (izydoÂ), kvankam la kunteksto trudas ■i eliris.

    8. Lk 8: 43-48 ■ajnas loki tiun epizodon en Kapernaum.

    9. Apokrife kaj tradicie, la gepatroj de la Dipatrino.

    10. En tiu lageto la judoj lavis ■afojn destinitajn por ofero en la Templo -- Jo 5:2.

    11. Mt 23: 35; Lk 11: 51; probable ankař 2Kr 24: 20-22.

    12. Temas pri la roko en la centro de la moskeo, lař kiu °i ricevis sian nomon Kubbat-as-Sahra (Kupolo super la Roko). Lař la islama tradicio, de la pinto de tiu roko Muhamedo levi°is sur sia mirakla Ševalo sur la Šielon por paroli kun Dio; Danielo rakontas la kristanan version.

    13. Gen 32: 24.

    14. Gen 28: 19, 28: 22.

    15. 2Sam 24: 17.

    16. T.e. la Templo.

    17. "La Moskeon de Umaro" fakte konstruis la Umajida Âalifo Abdalmaleko en la 72a jaro de He°iro (691/692) sur la loko de la Templo detruita de la romianoj. Post la falo de la Umajidoj la islama tradicio, malfavora al la "maljusta dinastio" preferis ligi tiun moskeon kun la justa Âalifo Umar, kiu lař legendo, akirinte Jerusalemon, ordonis purigi la lokon de la Templo kaj konstruis tie provizoran lignan moskeon. Sub la plumo de Danielo Umaro (ař Omaro) i°is Amoro, supozeble pro la influo de la Latinaj klerikoj kiuj servis en la Templum Domini.
    Plano de Sankta Relevi°o
    Plano de S-ta Relevi°o
    2. la MonaÂejo de Abrahamo;
    7. la kapelo de la Dipatrino;
    14. la Ůtono de la Sanktoleado;
    16. la kapelo de la An°elo;
    17. la Sankta Tombo;
    18. la kopta kapelo;
    30. la Terumbiliko;
    31. la loko de la Jerusalema patriarko;
    34. la malliberejo de Jesuo;
    36. la kapelo de la Vestodivido;
    37. la kapelo de la Dorna krono;
    38. la kapelo de s-ta Helena;
    41. la Trovo de la Sankta Kruco;
    42. la Krucumejo;
    43. Golgoto.


    Libro kiu kontrařis sian recenzon

    Francis, John. Tri rakontoj pri la Miljara Paco: Originala novelaro -- Antwerpen: Flandra Esperanto-Ligo, 1997. -- 119 pa°oj. -- (Serio Stafeto; Vol. 20).
    Fino! La libro estas venkita -- pa■on post pa■o, pa°on post pa°o, kun stumbloj, plurtagaj pařzoj, revenoj al antařaj pa°oj -- sed legita °is la fino. Parte eŠ relegita. Parte eŠ kelkfoje relegita. Ăar iuj el la antařaj epizodoj, eventoj kaj personoj, reaperintaj poste, i°is forgesitaj dum la legado.

    Legadante, mi ekhavis impreson, ke la libro protestas pro tio, ke oni °in legas, kaj kontrařas la recenzadon. Iam °i aperis nur peze legebla, iam enuiga °is endormi°o.

    En la tri noveloj John Francis en satira formo traktas la ideon, ke la paca stato en inter■tataj kaj internaciaj rilatoj estas nur nenatura escepto el sova°a regulo, kařzita de la natura hom(ec)a inklino al milito kaj bataloj. La eventoj okazas en fikcia mondo, plejparte en la ■tato, kies nomo estas Juglando, kaj en ties najbaraj ■tatoj. Estas priskribita vico de internaj politikaj intrigoj en la kortegoj de la ■tatoj kun konsekvencoj, kiuj influas al eksteraj inter■tataj rilatoj.

    En la verkaro senteblas stila misbilanco inter la °enroj novela kaj romana. (Temas pri la klasika senco de la terminoj, ne konsiderante modernismon literaturan.) Lař ampleksoj la verkoj estas noveloj, same eblas noti pro neekzisto de protagonisto kun ties rilato kaj pritakso de eventoj en la verkaro.

    Sed aliaflanke, en la Tri rakontoj evidente ne sufiŠas lakoneco, inda por noveloj satiraj. Rekte de la unuaj pa°oj la leganto estas super■utita °is kapopinto per nomoj propraj de la fikciaj landoj, provincoj, personoj, titoloj de la ■tatestroj (Šefre°o, imperiestro), titoloj de la korteganoj kaj genealogiaj rilatoj inter nobeloj de la kortegoj kaj la landoj. Abundas ankař detaloj teknikaj akurate (sed multvorte) priskribitaj (ekzemple teknika╝oj de la ludekzercoj, La senpintaj lancoj, p°. 45-46, priskribo de vesta╝oj de la fremdulo, La stranga fremdulo, p°. 78), kio fakte donas nenion por kompreni dařran intrigon sed la percepton pezigas.

    Abundo de la nomoj, titoloj kaj teknika╝oj estas pli karakterizaj por la historia romano simila al la multvoluma verkego de Melnikov-PeŠerskij (Sur la montoj kaj En la arbaroj). Ankař la eldonantoj komparis verkojn de Francis kun klasika romano de Jonathan Swift La voja°o de Gulivero -- vidu tekston sur la kovrilpa°o.

    Ankorař necesas rimarki ke kelkajn detalojn kvazař nesignifajn la ařtoro insiste atentigas. Ekzemple, tio tre senteblas pro emfaza ripeto de la nomo de ■ipestro KaluŠen (La stranga fremdulo), persono ■ajnas tute epizoda, kaj ankař lia ■ipo Lunadoro. Same eblas diri pri mistera lando Ruz, "kun °iaj montoj kaj arbaroj kaj poezio". Ău ne aludo estas al Ruslando kaj romanoj de la jam menciita Melnikov-PeŠerskij? Same eble sub abundaj elpensitaj nomoj propraj kaj agoj absurdaj kaj burleskaj la ařtoro konsideras realajn personojn, landojn kaj eventojn politikajn (same kiel Swift en la fama romano) ař eventojn E-movadajn?

    Eble pli utile estus por la libro, se la redaktoroj ař la ařtoro aldonus pli da komentoj al la verkoj, Šar aldonita Biografieto donas tre malmulte. Tiaj komentoj certe plifaciligus komprenon kaj eble kelkkaze pravigus pezecon de la stilo. Endas rimarki ke jam menciita romano de Swift en Ruslando estis eldonita kun abundaj komentoj, aldonajn komentojn al Alico de Lewis Carroll eblas legi kiel apartajn verkojn kun ega plezuro, kaj el studoj pri La majstro kaj Margarita eblas kompili biblioteketon. Ăio Ši absolute ne malgrandigos dignojn de la verkoj kaj de la ařtoroj, nur pliigas ilin.

    Aleksej Birjulin


    Kroataj dramoj

    Antologio de kroataj unuaktaj dramoj / Komp., enkond. Branko HeŠimoviŠ. Trad. Lucija BorŠiŠ, Ivo BoroveŠki, Klaus Dahmann, Zlata Flego, Mirko MamuziŠ, Zlatko Ti■ljar. -- Zagreb: Kroata E-Ligo, 1997. -- 212 pa°oj. -- 500 ekz.
    Vinjeto teatra
    ěis antař nelonge la arto de kroata dramverkado ne estis amase konata en Esperantujo. En 1997 tio ■an°i°is, Šar Kroata Esperanto-Ligo eldonis solidan volumon Antologio de kroataj unuaktaj dramoj. La dramojn mem prefacas bona artikolo de d-ro Branko HeŠimoviŠ pri la kroataj drama literaturo kaj teatro. En tiu enkonduko li interese rakontas pri historio de kroata teatro ekde ties komenco en la 13a jarcento. La enkonduko estas tre detala kaj kompetente verkita, sed por avera°a leganto °i povas ■ajni tro longa: 11 pa°oj. Sed tio estas la sola malagrabla flanko de la antařparolo.

    Plejparte la ařtoroj de la dramoj estas proksimume samepokaj. El dek prezentitaj ařtoroj (de Šiu -- po unu verko) ses vivis inter la 19a kaj 20a jarcentoj, tri -- en la 20a, kaj la unua dramisto en la libro estas Marin DrziŠ vivinta en la 16a jarcento. Li estas plej granda kroata komediverkisto de Renesanco. Lia verko Farso pri Stanac (tradukis Lucija BorŠiŠ) estas la sola poezi-forma dramo. ěi lař la stilo kaj enhavo tre diferenci°as de la ceteraj, sed legeblas tute glate.

    Por ruslandaj legantoj la plej interesa verko estas La morto de Gogol de Ulderiko Donadini (tradukis Klaus Dahmann). Estas tre enigmoplena dramo kiu rakontas pri la genia verkisto. Sed °i ne estas simpla priskribo de lia morto. Gogol, kiu ofte havis en siaj verkoj kiel la Šeftemon nome luktadon kontrař la diablo, ne povas simple morti. Inter la personoj de la dramo estas ĂiŠikov (la protagonisto el la Šefa verko de Gogol Malvivaj animoj), Kristo -- parolanta de-el ikono kaj Žlestakov (la protagonisto de unu el plej geniaj teatra╝oj en la mondo Revizoro). La tuta dramo estas plena da misteraj eventoj -- ekzemple ĂiŠikov aperas surscene de libro■ranko kaj komencas moki la kompatindan verkiston. Kun la sonoj de la cara himno en la Šambron, kie Šio okazadas, eniras Žlestakov -- vestita kiel la caro de Ruslando, kaj ankař li ali°as al turmentado de Gogol. Fine komenci°as vera diabla diboŠo -- ambař literaturaj protagonistoj ekdancas, ekkantas ion tute neimageblan. Gogol, senfortigita, ╝etas la manuskripton de la Malvivaj animoj en fajron, kaj tuj post tio falas surplanken... Certe tio, kio okazas antař la okuloj de la legantoj ne estas reala evento. Ăio okazinta estas nur deliro de malsana menso de Gogol, sed pro tio la dramo i°as eŠ pli interesa.

    Sed certe, kulmino de la libro estas la lasta verko -- La amoj de George Washington verkita de Miro Gavran kaj tradukita de Klaus Dahmann. Ăi dramo estas verkita speciale por du zagrebaj aktorinoj (la ařtoro nun estas 38-jara). La dramo estas interesega de Šiuj vidpunktoj. El la titolo de la dramo eblas konkludi ke la Šefa heroo estas, nature, George Washington, la unua prezidanto de Unui°intaj Ůtatoj de Norda Ameriko, mortinta fine de la 18a jarcento. Sed post la unuaj vortoj klari°as ke la tago, kiam okazas la eventoj en la dramo, estas Širkař unu semajnon post la morto de George.

    Du virinoj -- Martha, la edzino de Washington, kaj Silvia, lia amatino -- renkonti°as por reciproke klarigi unu al la alia siajn rilatojn. La bonege elpensita intrigo, detale emfazitaj karakteroj de la du virinoj kaj tradicie kortu■a, ambigua fino estigas bonegan impreson post finlego de la dramo.

    La libro estas altkvalite eldonita, la teksto ne havas miskomposta╝ojn, sed al mi iom mankis ilustra╝oj -- la kompilinto povintus prizorgi almenař kelkajn. Tamen tio estas la sola manko de la libro. Ăiuj tradukistoj faris bonan laboron -- la lingva╝o de la tradukoj estas glata kaj facile legebla. Kelkaj eventualaj riproŠoj pri la stilo estas ver■ajne direktendaj al la ařtoroj, sed ne al la tradukintoj.

    La libro estas nepre havenda por homoj interesi°antaj pri la eřropa dramverka arto. Mi mem plezure starigos °in sur mian librobreton.

    Grigori Arosiev


    Furora libro pri rasismo nun en Esperanto

    Tahar Ben Jelloun. PaŠjo, kio estas rasismo? / Tradukis el la franca Armela LeQuint kaj Čak Le Puil. -- Rotterdam: UEA 1999. -- 52 pa°oj. 6,50 EUR.
    (GK UEA) Sojle de la jaro 2000, la Internacia Jaro de la Kulturo de Paco, aperis Še UEA bonega libro pri unu el °iaj plej gravaj subtemoj, edukado al toleremo kaj respekto de diverseco. La franclingva originalo de PaŠjo, kio estas rasismo? ("Le racisme explique' ah ma fille"), aperinta en 1997, fari°is enorme populara.

    La ařtoro de la libro, Tahar Ben Jelloun, naski°is en 1944 en Maroko. Ekde 1971 li vivas en Francio. En 1987 li ricevis la plej presti°an literaturan premion francan, Premion Goncourt, pro sia romano "La sakrala nokto".

    Pri la ekesto de PaŠjo, kio estas rasismo? la ařtoro skribas:

    "Akompanante min al manifestacio kontrař le°o pri enmigrado, mia filino demandis min pri rasismo. Ni multe interparolis. La infanoj pli bone ol iu ajn komprenas ke oni ne naski°as rasista sed i°as tia. Foje. Per Ši tiu libro mi provas respondi la demandojn de mia filino. ěi celas la infanojn kiuj ankorař ne havas antařju°ojn kaj volas kompreni. Pri la plenkreskuloj, kiuj °in legos, mi esperas ke °i helpos ilin respondi la demandojn, pli embarasajn ol ni kredas, de siaj propraj infanoj."

    Armela LeQuint kaj Čak Le Puil transdonis al internacia leganto la verkon de Tahar Ben Jelloun en klara kaj facilflua Esperanto.


    Liro-99: Rekorda partopreno

    Je la Tago de Zamenhof en Jekaterinburg estis anoncita la rezulto de Liro-99, kunorganizita de Urala Esperantista Societo kaj La Ondo de Esperanto. La tripersona ju°komisiono (Halina Gorecka, Aleksander Kor╝enkov kaj Viktor Kudrjavcev) ricevis 57 konkursa╝ojn el 8 landoj -- Bulgario, Finnlando, Italio, Jugoslavio, KazaÂstano, Malto, Ruslando, Ukrainio (Liro-98 ricevis 31 verkojn el 6 landoj).

    Originala prozo
    Lařreato: Dimitrije JaniŠiŠ (Beogrado, Jugoslavio) pro Kavalira anatemo
    Lařda mencio: Ilija Ivanov Iliev (LoveŠ, Bulgario) pro Veto por honoro kaj forto

    Originala poezio
    Lařreato: Anja Karkiainen (Yl÷jńrvi, Finnlando) pro Libroj...
    Lařdaj mencioj: Grigori Arosiev (Moskvo, Ruslando) pro Min timigas la ombro de frua ařtuno; Klara IlutoviŠ (Moskvo, Ruslando) pro Vidigas Šiu sian mankon... Anja Karkiainen (Yl÷jńrvi, Finnlando) pro Patrino, patrinet!...

    Traduka prozo el la rusa lingvo novelo de Anton ĂeÂov Žameleono
    Lařreato: Tatjana V■ivceva (Miass, Ruslando)
    Lařda mencio: Anatolij Sidorov (Syktyvkar, Komio-Ruslando)

    Traduka poezio el la rusa lingvo
    Lařreato: Gennadij Turkov (Žabarovsk, Ruslando) pro poemoj de Fjodor Sologub.
    Lařda mencio: Maksim Petrov (Aksu, KazaÂstano) pro La son°o de Stepan Ůevyrjov

    Primovada karikaturo
    Lař la Regularo la ju°komisiono ne rajtis nomi lařreaton, Šar Šiuj karikaturoj estis senditaj de la sama persono.
    Lařda mencio: Claudio Russo (Romo, Italio).

    Ăiu lařreato ricevos diplomon kaj valoran librodonacon. Konforme al la regularo de Liro, la organizantoj rezervas al si la rajton °is 31 DEC 2001 publikigi la ricevitajn konkursa╝ojn en La Ondo de Esperanto ař en aparta eldona╝o, kondiŠe ke ili avertos pri tio la ařtoron °is 1 FEB 2000.

    Dankon pro la partopreno!

    Gazetoj


    Literatura Foiro. 1999: 181

    La oktobran numeron de LF karakterizas la unua parto de longa eseo de Daniele Vitali, unu el la plej kompetentaj Tolkienologoj en Esperantio. Temas pri pli ol 30-pa°a recenza studo, okaze de la aperigo en Jekaterinburg de la trilogio en la E-traduko de Auld. Al la 75-jara Auld oma°as Giorgio Silfer per poezia kriptogramo dediŠita al Šapitro de La infana raso.

    De la sama ařtoro estas ankař duobla recenzo pri la libro Son°onovelo de Schnitzler kaj la nun furoranta filmo de Kubrick.

    En la sama numero la legonto trovas la glositan projekton de Konstitucia Ăarto de la Esperanta Civito, kun raporteto pri la dua Forumo en Karolovaro.

    Kulturpolitika kontribuo venas de la Evolukomisiono de la Pakto, per la raporto pri 1998. Lař agentejo HeKo tiu raporto, pro la pozitiva sintenado al UEA, kařzis la distanci°on de ERA el la Pakto por la Esperanta Civito.

    Aparte interesa estas la eseo de Ronald Harwood, prezidinto de PEN-Klubo Internacia, "Adiař al la Dudeka Jarcento", tradukita de Aleksandar Ůivarov.


    Esperantologio. 1999: 1

    Aperis la unua kajero de la revuo Esperantologio = Esperanto Studies -- internacia revuo pri lingvosciencaj, historiaj, literatursciencaj, psikologiaj, sociologiaj kaj politikaj aspektoj de Esperanto. ěin redaktas prof. Christer Kiselman, lař kies koncepto la nova eldona╝o dařrigas la samtitolan revuon, kiun Paul Neergard eldonis en 1949-61. Esperantologio ne publikigos proponojn pri lingvaj reformoj.

    La revuo aperas papere (eldonejo Bambu en Bulgario) kaj elektronike (Upsala Universitato en Svedio) unu fojon jare. La unua kajero enhavas 80 pa°ojn en la formato A4.

    En la unua kajero:
     

    Esperantologio estas mendebla rete Še bambu@mailroom.com kontrař 33 EUR por institucioj, 22 EUR por individuoj.

    La elektronika versio legeblas Še
    http://www.math.uu.se/esperanto

    A. K.


    Nova vicredaktoro de "Heroldo"

    (HeKo) La slovaka publicisto kaj mana°ero Stano MarŠek estas la nova vicredaktoro de Heroldo de Esperanto. La nomumon, lař propono de la redaktoro, faris la Administra Komitato de LF-koop. Lař pli frua decido, Perla Martinelli povas transdoni sian oficon al la vicredaktoro, kiam ajn en la venontaj monatoj.

    Stano MarŠek naski°is en 1953 kaj eklernis Eon en 1966. Ařtoro de lernolibro kaj ařdvida konversacia kurso, dum kelkaj jaroj li mana°eris por la fama rokensemblo Team, kies E-kasedon kuneldonis LF-koop en 1989. MarŠek redaktis ankař la gazetojn Esperantista Vegetarano kaj Esperantisto Slovaka.

    Samtempe LF-koop nomumis s-ron Stefan MacGill kunordiganto de la specifaj numeroj por la periodo 2000-02. Stefan MacGill (novzelandano en Hungario) estas konata metodologo, kaj lia profesia profilo plej konvenas por numeroj principe turnitaj al ne flue parolantoj.


    Ekde la numero 1999: 16 la internacia sendependa gazeto Heroldo de Esperanto estas redaktata, grafike aran°ata kaj enpa°igata en Slovakio. La kontribua╝ojn bv. sendi rekte al: Stano MarŠek

    Adreso: Zvolenska 15, 036 01 Martin, Slovakio;
    Rete: heroldo@esperanto.sk.

    Pri administraj aferoj (abonoj, reklamacioj) skribu al CP 928, CH-2301 La Chař-de-Fonds, Svislando.

    La redakcio de HdE ne transprenas informojn de aliaj (ret)gazetoj, nova╝leteroj kaj informiloj. Se vi volas informi la legantojn de HdE pri via agado, bv. nepre kontakti la redakcion.

    Stano MarŠek
    vicredaktoro de Heroldo de Esperanto


    Ricevitaj gazetoj

    Apudvistula Bulteno. 1999/1,2,3,4,5;
    bEdařrinde. 1999/0;
    El Popola Ăinio. 1999/12;
    Esperanto aktuell. 1999/8;
    Esperanto. 1999/11;
    Esperantolehti. 1999/5;
    Esperantologio. 1999/1;
    Eventoj. 1999/172;
    Franca Esperantisto. 1999/511,512;
    Heroldo de Esperanto. 1999/13;
    Kataluna Esperantisto. 1999/308;
    Kontakto. 1999/6;
    l' esperanto. 1999/8;
    La Ondo de Esperanto. 1999/12;
    Literatura Foiro. 1999/180,181;
    Litova Stelo. 1999/5;
    Monato. 1999/11;
    Norvega Esperantisto. 1999/5;
    Svisa Esperanto-Societo informas. 1999/5;
    Trampo. 1999/3.

    Mozaiko


    Tri proverboj -- dek ses respondoj


    Ni ricevis 16 respondojn por la tasko "Tri proverboj" en LOdE. 1999:10, malgrař tio, ke ni faris du eraretojn. El la venintaj respondoj estis 10 tute °ustaj, sed 6 enhavis eraretojn. Ni lotumis libropremion, °in gajnis Bard Hekland el Karelio, niajn gratulojn!

    La °ustaj respondoj:

    1. Kiu diras la veron, havos sur la kapo tuberon. (direktoro, slavo, bulteno, hepato);

    2. Pagas maljunaj jaroj por junaj eraroj. (pajlo, ornamo, spegulo);

    3. FianŠi°o ne estas edzi°o. (ses, fidi, Šanta°o).


    Japana krucenigmo

    Krucenigmo. Bonvolu spekti °in pli lar°a
    En la kvadratoj de la japanaj krucenigmoj ka■as sin ne vortoj, sed bildoj.

    Via tasko estas pentri bildon lař numeraloj, kiuj estas live kaj supre de la kolumnoj. La numeraloj montras, kiom da grupoj de kolorigitaj kvadratoj situas en la indikita kolumno kaj kiom da kunligitaj kolorigitaj kvadratoj enhavas Šiu grupo. Ekzemple, numeraloj 2, 5 kaj 4 montras, ke en tiu Ši linio estas 3 grupoj, konsistantaj: la unua -- el du, la dua -- el kvin, la tria -- el kvar kolorigitaj kvadratoj. La grupoj estas dividitaj per minimume unu malplena kvadrato. Malplenaj kvadratoj povas esti ankař en la komenco kaj fino de la kolumnoj. La plej malfacila tasko estas diveni, kiom da malplenaj kvadratoj estas inter la kolorigitaj grupoj.

    Do, pentru la bildon kaj sendu °in al ni tiel, ke la solvoj atingu la redakcion antař 10 mar 2000.

    Kompilis Tatjana Kulakova

    Foje okazis


    Konkreta ekzemplo

    Bildo por Foje okazis
    Foje fama rusa sciencisto Aleksandr Butlerov (1828-1886) ekzamenante en Peterburga universitato, metis al studento aldonan demandon:

    -- Bonvolu respondi, kia diferenco estas en la efiko de varmo kaj de malvarmo.

    -- Ho, tre granda! -- vigle respondis la ekzamenato. -- La varmo Šion disvastigas, sed malvarmo, kontraře, mallongigas.

    -- ěuste. Ilustru vian respondon per konkreta ekzemplo.

    -- Volonte, -- tuj respondis la studento. -- Somere, kiam varmas, la tagoj fari°as pli longaj; sed vintre, kiam regas frosto, tiuj rimarkeble mallongi°as.

    Butlerov ekridegis kaj donis al la studento altan poenton.

    Tiu studento estis Vladimir Vernadskij (1863-1945), kiu poste i°is akademiano kaj fama naturesploristo.

    Adaptis kaj pentris Gennadij ŮlepŠenko


    NIAJ JUBILEOJ KAJ DATREVENOJ EN 2000

    1855 (Antař 145 jaroj) Naski°is Louis de Beaufront, ThÚophile Cart.

    1860 (140) Naski°is barono Menu de MÚnil (la komponinto de la muziko por La Espero).

    1865 (135) Naski°is Leo Belmont, Aleksandr SaÂarov.

    1880 (120) Naski°is Gabriel Chavet, Aleksandr Postnikov.

    1890 (110) Naski°is Vasilij Jero■enko. Forpasis Leopold Einstein.

    1895 (105) Naski°is Andreo Cseh, Grigorij Demidjuk, Ferenc Szilßgyi. Ekaperis Lingvo Internacia. Ăesis aperi La Esperantisto.

    1900 (100) Naski°is Nikolaj Nekrasov. Fondi°is la Delegacio por alpreno de Lingvo Internacia. Aperis Esenco kaj estonteco de la ideo de lingvo internacia de Zamenhof.
    Ruslanda Esperantisto
    1905 (95) Naski°is Frans van Dooren (Dorno), Isaj Dratwer, Henrik Seppik. La unua Universala Kongreso (Boulogne-sur-Mer). Akcepto de la Deklaracio pri esperantismo. Elekto de la Lingva Komitato. Ekaperis La Brita Esperantisto, Esperanto, Ruslanda Esperantisto.

    1910 (90) Naski°is Nikolao Kurzens. Fondi°is Internacia Katolika Unui°o Esperantista. La unua kongreso de UEA (Augsburg). La unua Ruslanda Kongreso Esperantista (Sankt-Peterburgo).
    UEA
    1915 (85) Naski°is Clelia Conterno-Guglielminetti, Poul Thorsen. La plej malgranda UK (163 partoprenantoj en San Francisco).

    1920 (80) Naski°is Karolo PiŠ, Eli Urbanovß. Forpasis Hector Hodler. Ekaperis Esperanto triumfonta (nun Heroldo de Esperanto) kaj Esperanta Finnlando. Aperis Vivo de Zamenhof (E.Privat).
    Esperanto Triumfonta
    1925. (75) Naski°is Louis Beaucaire, Bernard Golden. Rekorda individua membraro de UEA (9424 membroj). La unua po■tmarko en Esperanto. Akcepto de Esperanto en telegrafio. Pafekzekuto de Aleksandr Postnikov.

    1930 (70) Naski°is AndrÚ Cherpillod, Edwin de Kock, Baldur Ragnarsson, Reinhard Selten. Forpasis Hippolyte Sebert. Aperis Plena vortaro de Esperanto (E.Grosjean-Maupin). Fondi°is EKRELO kaj Internacia Cseh-Instituto de Esperanto (nun IEI). Skismo en SAT.

    1935 (65) Aperis Plena Gramatiko de Esperanto (K.Kalocsay, G.Waringhien). Forpasis Louis de Beaufront, Gaston Moch.

    1940 (60) Naski°is Čak le Puil.

    1945 (55) Naski°is Vilmos Benczik, Tazio Carlevaro, Reinhard Haupenthal.

    1950 (50) Komenci°is Belartaj konkursoj de UEA. Fondi°is Ligo Internacia de Blindaj Esperantistoj. Aperis Retoriko (I.Lapenna). Ekaperis El Popola Ăinio. Forpasis Cezaro Rossetti.

    1955 (45) La sidejo de UEA transloki°is al Roterdamo. Ekaperis Norda Prismo kaj La Nica Literatura Revuo.

    1960 (40) Fondi°is Hungaria E- Asocio. Forpasis Giorgio Canuto, Stellan Engholm.

    1965 (35) La unua UK en Azio (Tokio). Ekaperis Der Esperantist.
    LF
    1970 (30) Fondi°is Monda Turismo. Aperis PIV. Ekaperis Literatura Foiro kaj Internacia Pedagogia Revuo. La ařstria prezidento Franz Jonas faris E-paroladon en UK-55 (Vieno). Forpasis Ernfrid Malmgren.

    1975 (25) Aperis Neologisme (Lorjak) kaj Hamburgo en retrospektivo (I.Lapenna). Unuafoja alju°o de Trofeo Fyne (al Sveda E-Federacio).

    1980 (20) Manifesto de Raumo. Fondi°is LF-koop. Ekaperis Fonto k Monato. Aperis PAG. Forpasis Ljudmila Jevsejeva.
    Monato
    1985 (15) UNESCO akceptis rezolucion pri Esperanto. Fondi°is Internacia Komerca kaj Ekonomia Fakgrupo.

    1990 (10) La 1a Afrika E-Kongreso (Togolando). Fondi°is E-Asocio de Rumanio. Ekaperis Rok-Gazet'. Fidel Castro nomis sin "soldato de Esperanto". Forpasis Neil Salvesen, Paul Ariste, Armand Su.

    1995 (5) Aperis Mazi en Gondolando kaj Komputika leksikono (S.Pokrovskij). Forpasis Karolo PiŠ, Edward Symoens, Jean Thierry.


    FRAZOJ

    "Ău SKEF-anoj ne sentas sin malhelpataj de la ekonomiaj muroj?" Respondas prezidanto de Slovaka E-Federacio Jßn Vajs.

    Unuflanke la manko de mono malhelpas la disvolvon de la Esperanta agado, sed aliflanke mono povas ankař mortigi la belan ideon de Esperanto. Se la slovaka ■tato donus nun al la E-movado multe da mono, la nunajn "idealismajn" esperantistojn tre rapide forpelus la monavidaj karieristoj. Bone estus ricevi ■tatan subtenon po-parte, grade, tiel ke restu tempo defendi la internan moralon.

    Esperanto. 1999: 11


    La financan temon koncernas ankař la prezidanto de Svisa E-Societo Bruno Graf:

    La kotizoj sufiŠas por kovri la kostojn por administrado, por la bulteno SES informas kaj por la revuo Literatura Foiro. Sed la kotizoj ne sufiŠas pro regule informi kaj varbi. La donacoj ebligas eldoni kaj aŠeti informilojn, fari gazetanoncojn kaj realigi projektojn. Ne estas sa°e dařre foruzi la asocian kapitalon por la varbado.

    SES informas. 1999: 5


    Mi pensis ankař pri partopreno en la solena malfermo de la [Berlina] UK. Mi ne sukcesis pri tiu Ši lasta ideo, Šar la organizantoj "proponis" al mi aŠeti la unutagan partopren-kotizon, kontrař 60 germanaj markoj. Ne pro la financaj kialoj (malgrař Šio mi estas pagipova -- sed ne stulta!) mi rifuzis uzi tiun eblecon por eniri la Grandan Salonon, sed pro la principoj. Lař mia opinio, eniro -- almenař por solena malfermo/fermo de UK -- devas esti libera por Šiuj interesintoj, eŠ (ař des pli) por neesperantistoj.

    Tadeusz Chrobak. bEdařrinde. 1999: 0


    Adopti Esperanton kiel eřropan komunikan lingvon, postulus fortan politikan volon de forta ■tato, kiu havu intereson fari tion. Eřropa Federacio nepre havus tian intereson, kaj por solvi sian internan komunikad-problemon en demokratia maniero, forigante riskojn de lingvaj malkontentoj kaj apartismoj, kaj por plifortigi la eřropan identecon de siaj civitanoj, kaj por montri al la cetera mondo sian kulturan kaj politikan sendependecon disde Usono.

    Umberto Brocatelli.
    Kataluna Esperantisto. 1999: 308


    Eble eldonota nova PIV forigos multajn malklarecojn. Tamen °i ne solvos Šiujn problemojn ... Akademio de Esperanto devus prepari akademian vortaron, kiu entenu ekzaktajn difinojn, regulojn kaj ekzemplojn de uzado de aprobitaj vortoj.

    Antanas GrinceviŠius.
    Litova Stelo. 1999: 5


    PERANTOJ DE LA ONDO DE ESPERANTO

    AŢSTRIO: Leopold Patek, Martinstr. 104/38, AT-3400 Klosterneuburg
    AŢSTRALIO: Libroservo de AEA, P.O.Box 230 Matraville N.S.W. 2036
    BELGIO: Flandra Esperanto-Ligo, Frankrijklei 140, BE-2000 Antwerpen
    BRAZILO: Brazila Esperanto-Ligo, Caixa Postal 03625, Brasilia, DF 70084-970
    BRITIO: Esperanto-Asocio de Britio, 140 Holland Park Avenue, London, W11 4UF
    BULGARIO: Ljubomir TrifonŠovski, pk 26, BG-3000 Vraca
    ĂEŽIO: Vladislav Hasala, A.Dvorßka 1, CZ-696 62 Strßznice
    DANLANDO: Wolfgang Kirschstein, Hvedebjergvej 30, DK-8220 Brabrand
    ESTONIO: Virve Ernits, Mahla 65-1, EE-0012 Tallinn
    FINNLANDO: Heta Kesńlń, Kalamiehenkuja 3 D 32, FI-04300
    FRANCIO: Unui°o Franca por Esperanto, 4 bis rue de la Cerisaie, FR-75004 Paris
    GERMANIO: Esperanto-Centro, Rheinstr. 9, DE-12159 Berlin
            Manfred FŘhrer, Am Stadtpfad 11, DE-65760 Eschborn
    HISPANIO: Juan AzcuÚnaga Vierna, Gen. Dßvila, 127, por 7, 2 iz., ES-39007 Santander
    HUNGARIO: Attila Kovacs, Pf. 374, HU-7601, PÚcs
    IRLANDO: Joy Davies, 9 Templeogue Wood, Dublin 6W
    ISRAELO: Aleksandr Miki■ev, 20/1 Hameleh-Amacja-str., IL-77484 A■hod
    ITALIO: Itala Esperanto-Federacio, Via Viloresi 38, IT-20143 Milano
            Vi■nja BrankoviŠ, Via Leghissa 6, IT-34131 Trieste
    JAPANIO: Japana Esperanto-Instituto, Sinzyuku-ku Waseda-mati 12-3, T˘ky˘-to 162-0042
    KANADO: Kanada Esperanto-Asocio, P.O.Box 2159, Sidney, BC, Canada V8L 3S6
    KATALUNIO: Kataluna Esperanto-Asocio, Apartat 290, ES-08200 Sabadell, Katalunio
    KOREIO: KEA. Kang Byeon Han Shin Core B/D No 1601 Mapo-Dong 350 Mapo-ku, Seoul
    LITOVIO: Litova Esperanto-Asocio, p.k 167, LT-3000 Kaunas-C
    NEDERLANDO: UEA, Nieuwe Binnenweg 176, NL-3015 BJ Rotterdam
    NORVEGIO: Esperantoforlaget A.S., Olaf Schous vei 18, NO-0572 Oslo.
    POLLANDO: Maciej Wnuk, Skrytka 105, ul. Broniewskego 77-137, PL-01-865 Warszawa
    PORTUGALIO: Portugala Esperanto-Asocio, Rua JoŃo Couto, 6, R/C-A, PT-1500 Lisboa
    RUSLANDO: Nade╝da MiÂajlovna Ůeludjko, RU-620077 Jekaterinburg-77, p.k. 67
    SLOVAKIO: Milan Zvara, PopradskÚ Nab. 33, SK-058 01 Poprad
    SVEDIO: SEF, Lisbet AndrÚasson, S÷dra R÷rum pl 455, SE-24294 H÷rby
    SVISLANDO: Christoph Scheidegger, Im Schleedorn 6, CH-4224 Nenzlingen
    USONO: Esperanto-Ligo por Norda Ameriko, P.O.Box 1129, El Cerrito CA 94530


    LA ONDO DE ESPERANTO

    SENDEPENDA INTERNACIA REVUO.
    2000. N-ro 1 (63)
    Aperas Šiumonate
    Fondita en 1909 de Aleksandr SaÂarov
    Refondita en 1991
    Eldonas kaj administras: Halina Gorecka
    Redaktas: Aleksander Kor╝enkov
    Konstantaj kunlaborantoj: Maria Ba╝enova, Boris Kondratjev, Viktor Kulakov, Tatjana Kulakova, Valentin Melnikov, Sergio Pokrovskij, Wolfgang Kirschstein
    Adreso: RU-620077 Jekaterinburg-77, ab. ja. 67, Ruslando
    Telefono: (3432) 104503
    Telefakso: (3432) 775252 Esperanto 104503
    Elektronika adreso: sezonoj@mail.ru
    Hejmpa°o: http:/www.sezonoj.itgo.com
    Abontarifo por 2000:
        -- Internacia tarifo: 22 eřroj 24 usonaj dolaroj
        -- Orienteřropa tarifo: 15 usonaj dolaroj
        -- Ruslanda tarifo: 135 ruslandaj rubloj
        -- Aerpo■ta aldono: 4 eřroj ař usonaj dolaroj
    Konto Še UEA: avko-u
    Recenzoj. Bonvolu sendi du ekzemplerojn de la recenzota libro, kasedo, disko k. a. al la redakcia adreso.
    Eldonkvanto: 500 ekzempleroj
    Elektronika eldono: Abonebla Še nia elektronika adreso kontrař 10 usonaj dolaroj
    Anonctarifo:
        -- Plena pa°o: 100 EUR (1000 rub.)
        -- Duona pa°o: 60 EUR (600 rub.)
        -- Kvarona pa°o: 35 EUR (350 rub.)
        -- Okona pa°o: 20 EUR (200 rub.)
        -- Malpligrandaj: 0.50 EUR ař 5 rubloj por 1 cm▓
        -- Kovrilpa°a anonco, kun aldono de plia koloro, kostas duoble.
    Triona rabato por ripeto en la sekva numero.
    Donacoj. La donacoj estas danke akceptataj Še la redakcia adreso (ruslandaj rubloj) ař Še nia konto avko-u Še UEA (devizoj).
    Oni povas represi kaj traduki materialojn el La Ondo de Esperanto nur kun indiko de la fonto.
    (c) La Ondo de Esperanto, 1999.
    Subtitolo